Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2018 r., II OSK 2953/17

wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2018 r., II OSK 2953/17

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur Sędziowie Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2018r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej O. S.A. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 sierpnia 2017 r. sygn. akt II SA/Sz 716/17 w sprawie ze skargi O. S.A. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 28 kwietnia 2017 r. nr ... w przedmiocie pobrania opłaty naliczonej decyzją za usunięcie drzewa oddala skargę kasacyjną

Uzasadnienie

2 Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. wyrokiem z 9 sierpnia 2017 r., sygn. II SA/Sz 716/17 oddalił skargę O. SA w P. (dalej skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z 28 kwietnia 2017 r., nr ... utrzymującą w mocy decyzję Starosty M. z 7 lutego 2017 r. w przedmiocie pobrania opłaty naliczonej za usunięcie drzewa.

3 Sąd I instancji stwierdził, że zarówno I jak i II instancji, dokonały wnikliwej i niebudzącej zastrzeżeń analizy okoliczności faktycznych sprawy, zebranych dowodów, jak i twierdzeń oraz wniosków dowodowych skarżącej. Analiza ta, zdaniem Sądu Wojewódzkiego szczegółowo odnosi się do wszystkich twierdzeń i wywodów skarżącego, wykazując, iż nie uprawdopodobniła ona faktu dokonania nasadzeń wskazanych w decyzji zezwalającej na usunięcie przedmiotowego drzewa w okresie wegetacyjnym w 2013 r., zwłaszcza że o fakcie tym nie poinformowano organu – zgodnie z wymogiem ww. decyzji, zatem zgłaszane przez skarżącą wnioski dowodowe na okoliczność przyczyn niezachowania żywotności nasadzonych w 2013 r. drzew są bezprzedmiotowe. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja, mimo błędnego wskazania przez SKO w jej podstawie prawnej nieistniejącego art. 84 ust. 5a ustawy o ochronie przyrody, oparta została na niebudzących wątpliwości ustaleniach faktycznych oraz trafnej wykładni mających w sprawie zastosowanie przepisów ustawy o ochronie przyrody, a zatem odpowiada prawu.

4 Skarżąca wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w całości. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie:

5 1) przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik postępowania:

6 a) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej Ppsa) w zw. z art. 7, 75 § 1, 77 § 1, art. 78 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 dalej: Kpa), art. 80 i art. 5 § 1 Kpa, poprzez niezasadne oddalenie skargi, mimo że organy administracji nie dokonały racjonalnej oceny całego materiału dowodowego, odstąpiły od obowiązku zebrania dostępnego materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych polegających na przyjęciu, że skarżąca nie uprawdopodobniła, że dokonała nasadzeń zastępczych w 2013 r., które następnie straciły żywotność z przyczyn od niej niezależnych, wobec czego naliczona została opłata za usunięcie drzewa;

7 b) art. 151 Ppsa, w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 141 § 4 Ppsa, w zw. z art. 7 Kpa w zw. z art. 75 § 1 Kpa, 77 § 1 Kpa , art. 78 § 1 Kpa w zw. z art. 80 Kpa, poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji stanu faktycznego, który organy administracji ustaliły bez zgromadzenia i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i bez jego właściwej oceny, czego następstwem było wadliwe przyjęcie, iż w sprawie brak było przesłanek do zastosowania art. 84 ust. 4 uop, a w konsekwencji niezasadne oddalenie skargi;

8 c) art. 151 Ppsa w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa, w zw. z art. 141 § 4 Ppsa, w zw. z art. 7 Kpa, art. 8 Kpa, art. 11 Kpa w zw. z art. 75 § 1 Kpa, 77 § 1 Kpa, art. 78 § 1 Kpa w zw. z art. 80 Kpa, poprzez całkowitą akceptację analizy okoliczności niniejszej sprawy przeprowadzonej przez organ I i II instancji, w sytuacji, gdy organy naruszyły przepisy postępowania, w zakresie, który w istotny sposób wpływał na wynik sprawy, co skutkowało rozpatrzeniem przez Sąd I instancji materiału dowodowego w sposób niewyczerpujący, a w konsekwencji niezasadne oddalenie skargi;

9 d) art. 151 Ppsa w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a Ppsa w zw. z art. 84 ust. 1, ust. 4 i ust. 7 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2016 r., poz. 2134 ze zm. dalej uop), przez oddalenie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w sytuacji, gdy została ona wydana z naruszeniem wskazanych przepisów ustawy o ochronie przyrody, poprzez nieprawidłowe uznanie, że skarżąca nie dokonała nasadzeń zastępczych w 2013 r., mimo że skarżąca wywiązała się z tego obowiązku, a sadzonki nie zachowały żywotności z przyczyn od niej niezależnych, w konsekwencji czego skarga została niezasadnie oddalona;

10 e) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa poprzez jego niezastosowanie w sytuacji naruszenia przez organ I i II instancji przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 75 § 1, 78 § 1, 80 Kpa oraz art. 10 Kpa, art. 136 Kpa, które miały istotny wpływ na wynik sprawy wobec niewyczerpującego i niedokładnego wyjaśnia stanu faktycznego, zaniechania zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego w szczególności nieprzeprowadzenia postępowania dowodowego w kierunku ustalenia przyczyn dokonania przez skarżącą ponownych nasadzeń zastępczych w 2016 r., niezachowania żywotności przez nasadzenia zastępcze z 2013 z przyczyn niezależnych od skarżącej;

11 f) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 7 i 8 Kpa, przez nieuchylenie zaskarżonej decyzji administracyjnej, mimo jej wadliwości, co doprowadziło do uchybienia także zasadom ogólnym postępowania administracyjnego, wyrażonym wart. 7 i 8 Kpa;

12 g) art. 151 Ppsa w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa w zw. z art. 141 § 4 Ppsa w zw., z art. 7 Kpa w zw. z art. 77 § 1 Kpa w zw.. z art. 80 Kpa w zw. z art. 136 Kpa w zw. z art. 15 Kpa w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, poprzez niezasadne oddalenie skargi, w. sytuacji w której postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organy administracyjne naruszały zasadę dwuinstancyjności oraz nieuchylenie decyzji organu I instancji, której nieprawidłowości w zakresie poczynionych ustaleń przesądzały o konieczności wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego;

13 h) art. 106 § 3 Ppsa poprzez wydanie zaskarżonego orzeczenia i zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia faktu, że w niniejszej sprawie skarżąca dokonała nasadzeń zastępczych najpierw w 2013 r., które z przyczyn od niej niezależnych nie zachowały żywotności w okresie trzyletnim, a kolejnych nasadzeń dokonała w 2016 r. w oparciu się o takie same ustalenia faktyczne, które leżały u podstaw decyzji organu I i II instancji w przedmiocie naliczenia opłaty za usunięcie drzewa,

14 2) naruszenie prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 84 ust. 7 uop poprzez wadliwe przyjęcie, że stan faktyczny w niniejszej sprawie odpowiada hipotezie tego przepisu i oddalenie skargi na decyzję utrzymującą zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy, na podstawie której naliczono opłatę za usunięcie drzewa oraz oparcie się na wnioskach organu I i II instancji i uznanie, że skarżąca nie dokonała nasadzeń zastępczych w 2013 r., a tym samym nie wypełniała obowiązku nałożonego na nią w decyzji administracyjnej, które uzasadnia naliczenie opłaty, w sytuacji gdy w niniejszej sprawie skarżąca dokonała nasadzeń zastępczych drzew w 2013 r., które nie zachowały żywotności z przyczyn niezależnych od skarżącej i dokonała kolejnych nasadzeń w 2016 r., a w konsekwencji w niniejszej sprawie powinien mieć zastosowanie przepis art. 84 ust. 4 uop,

15 W związku z powyższym skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Wojewódzkiemu lub o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i na podstawie art. 188 Ppsa rozpoznanie skargi poprzez uchylenie decyzji organów I i II instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

16 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

17 Skarga kasacyjna jest niezasadna.

18 W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego Sądu (art. 183 § 1 Ppsa). Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Przy tym zgodnie z art. 193 zd. drugie Ppsa uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną ogranicza się wyłącznie do oceny zarzutów skargi kasacyjnej w oparciu o stan faktyczny przyjęty w orzeczeniu przez Sąd I instancji.

19 Przechodząc do oceny zarzutu skargi kasacyjnej, stwierdzić należy, że cała grupa zarzutów naruszenia prawa procesowego jest całkowicie niezasadna. Pomijając kwestie błędów konstrukcyjnych części z tych zarzutów polegających na próbie podważenia ustaleń stanu faktycznego poprzez kwestionowanie prawidłowości uzasadnienia wyroku i zarzucanie naruszenia art. 141 § 4 Ppsa (zarzuty nr 1b i 1c), co jest niedopuszczalne, jak i łączenia w jednym zarzucie przepisów prawa procesowego z przepisem prawa materialnego (zarzut nr 1d), to prawidłowo Sąd I instancji uznał, że powoływane wielokrotnie w skardze kasacyjnej w różnych konfiguracjach art. 7 Kpa, art. 8 Kpa, art. 11 Kpa w zw. z art. 75 § 1 Kpa, 77 § 1 Kpa, art. 78 § 1 Kpa w zw. z art. 80 Kpa nie zostały naruszone, jak również brak jest jakichkolwiek przesłanek aby uznać, że doszło do naruszenia art. 136 Kpa w zw. z art. 15 Kpa w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 Kpa. Wbrew zarzutom procesowym skargi kasacyjnej, stan niniejszej sprawy jest jednoznaczny, skarżący zobowiązany do poinformowania organu o dokonaniu nasadzeń zastępczych zaniechał tej czynności i nie udokumentował ich dokonania. Odwołując się do wielokrotnie powoływanego w skardze kasacyjnej art. 7 Kpa stwierdzić należy, że profesjonalny podmiot jakim jest skarżący powinien dochować chociaż minimalnej staranności w dokumentowaniu realizacji przez niego obowiązku publicznoprawnego wynikającego z decyzji zezwalającej na usunięcie drzew.

20 Należy w całej rozciągłości podzielić stanowisko Sądu I instancji, że materiał dowodowy w sprawie potwierdza brak dokonania nasadzeń w 2013 r., jednak kluczowe znaczenie ma w sprawie właśnie ta okoliczność, że skarżący zignorował nałożony na niego w decyzji obowiązek powiadomienia organu o dokonaniu nasadzeń. Ze swojego zaniechania i nieuprawdopodobnienia wykonania obowiązku, skarżący nie może czynić zarzutu błędnych ustaleń faktycznych, a Sądowi I instancji w związku z tym nie sposób zarzucić naruszenia art. 106 § 3 Ppsa.

21 W kontekście powyższego skoro stan faktyczny sprawy wskazywał jednoznacznie na niewywiązanie się przez skarżącego z obowiązku dokonania nasadzeń, to nie może być mowy o naruszeniu art. 84 ust. 7 uop.

22 Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 184 Ppsa, skargę kasacyjną oddalił.

23 Wobec tego, że skarżący kasacyjnie zrzekł się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia im odpisu skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy, na podstawie art. 182 § 2 Ppsa, skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.