Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2015 r., II OSK 2247/15

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2015 r., II OSK 2247/15

Sentencja

1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 8 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Robotniczej Spółdzielni Mieszkaniowej "P." z siedzibą w Warszawie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej Robotniczej Spółdzielni Mieszkaniowej "P." z siedzibą w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 2332/14 w sprawie ze skargi Robotniczej Spółdzielni Mieszkaniowej "P." z siedzibą w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji

Uzasadnienie

2 Wyrokiem z dnia 13 maja 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 2332/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. Spółdzielni Mieszkaniowej "P." z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej Kolegium) z dnia [...] września 2014 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] września 2015 r.) w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego.

3 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła R. Spółdzielnia Mieszkaniowa "P." z siedzibą w W. (dalej skarżąca), reprezentowana przez pełnomocnika adwokata G. K..

4 W skardze kasacyjnej zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, który w żaden sposób nie został uzasadniony (k. 64, 71-76, 80-82 akt sądowych).

5 Skarżąca we wstępnym etapie postępowania, wnosząc skargę do WSA na decyzję z [...] września 2014 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego, wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd postanowieniem z dnia 18 lutego 2015 r. IV SA/Wa 2332/14 (dalej postanowienie z 18 lutego 2015 r.) odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Odpisy postanowienia wraz z pouczeniem o możliwości zaskarżenia zostały prawidłowo doręczone stronom, zażalenia nie wniesiono (k. 2-5, 34-37, 40-49 akt sądowych).

6 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7 Stosownie do art. 61 § 3 ppsa, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym (art. 193 zd. 1 in princ. ppsa).

8 Z konstrukcji art. 61 § 3 ppsa wynika, że obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Na gruncie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - inaczej niż na gruncie ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. nr 74, poz. 368 - art. 40 ust. 1) nie ma możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego z urzędu. Ta odmienność powoduje nie tylko konieczność złożenia wniosku, ale i potrzebę wykazania istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ppsa.

9 Domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, skarżąca musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie zwraca się uwagę, że niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Wniosek winien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Brak przy tym podstaw, by żądać od sądu poszukiwania argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu za samą stronę.

10 Naczelny Sąd Administracyjny ustalił, że w sprawie I C 724/11, toczącej się z powództwa skarżącej o zobowiązanie Miasta st. W. do złożenia oświadczenia woli o ustanowieniu na rzecz skarżącej prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości, nie zapadł wyrok – termin rozprawy wyznaczono na dzień 14 października 2015 r.

11 Przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (T. Woś, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2010 s. 192; Z. Kmieciak, glosa do postanowienia NSA z 23.1.1997 r., SA/Rz 1382/96, OSP 1998/3/54; Z. Kmieciak, Ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, PiP 2003/5/26; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck 2015 s. 375-377, nb 2, 3). Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania.

12 Charakter decyzji z [...] września 2015 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa umarzającej postępowanie odwoławcze z uwagi na brak przymiotu strony u skarżącej, nie uzasadnia wstrzymania tej decyzji. Gdyby jak chce skarżąca, nastąpiło wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, to takie orzeczenie nakazujące wstrzymanie byłoby bezprzedmiotowe, bowiem skarżona decyzja, nie podlega wykonaniu, o jakim mowa we wniosku.

13 Zaskarżona decyzja z [...] września 2015 r., umarzająca postępowanie odwoławcze w wyniku wniesienia odwołania przez skarżącą od decyzji z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] Zarządu Dzielnicy P. P. m. st. W. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego oraz budowie nowego budynku mieszkalnego z usługami, garażem, infrastrukturą techniczną i wjazdem na działkach nr ew. [...] i [...] w obrębie [...]oraz nr [...] w obrębie [...]przy ul Ł. [...], nie posiada atrybutu wykonalności, tj. nie nadaje się do wykonania i nie podlega wykonaniu, a przez to nie może wywołać bezpośrednich następstw w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, określonych w art. 61 § 3 ppsa. Wstrzymanie wykonania dotyczyć może jedynie sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne (B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2013, uw. 7 do art. 61 i aprobowane przez Komentatora orzecznictwo i piśmiennictwo; J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012, s. 224-225 uw. 5). Do wykonania nie kwalifikują się wszelkie akty odmowne (postanowienie NSA z: 6.12.2007 r., II GZ 190/07; 23.7.2009 r., II FZ 282/09; 25.3.1998 r., II SA 4730/97, ONSA 1999/1/23, aprobowane przez T. Wosia w: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012 s. 485-491 uw. 3-7; postanowienie NSA z 17.7.2006 r.- I FZ 281/06 z aprobującą glosą A. Skoczylasa - OSP 2007/6/76).

14 Decyzja z [...] września 2015 r., jako nie mogąca powodować bezpośredniego niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (glosa A. Skoczylasa - OSP 6/2007/s.462), takich skutków nie wywołuje. Zaskarżony akt nie kwalifikuje się dobrowolnego lub przymusowego wykonania, w związku z czym instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie może znaleźć zastosowania. Za uwzględnieniem wniosku nie może przemawiać to, że wobec wydania decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze, decyzja o ustaleniu warunków zabudowy stała się ostateczna. Utrwalonym w orzecznictwie jest pogląd, że bezprzedmiotowe jest wstrzymanie wykonania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, gdyż decyzja nie podlega w ogóle wykonaniu, w szczególności w postępowaniu egzekucyjnym (postanowienie NSA z: 15.10.2001 r., II SA/Gd 2174/01, Lex 76097; 19.5.2000 r., V SA 2509/99, OSP 2000/11/164, akceptowane przez B. Dauera - tamże). Pogląd ten zachował w pełni aktualność pod rządem ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012 r., poz. 647 ze zm. – obecnie Dz. U. z 2015 r., poz. 199 ze zm.).

15 Wstrzymania wykonania decyzji nie sposób utożsamiać z tamowaniem biegu postępowania merytorycznego w innych sprawach i opóźnianiu wydania rozstrzygnięć merytorycznych w tych sprawach (postanowienie NSA z 2.6.2005 r., II OZ 510/05, akceptowane przez M. Jagielską, A. Wiktorowską, P. Wajdę – op. cit. s. 374, nb 1; s. 385, nb 8). Zarówno słuszny interes strony, jak i interes publiczny, przemawia za szybkim i sprawnym przeprowadzeniem postępowania merytorycznego, by uzyskać pewność co do prawa. Sama obawa, że w przyszłości mogą zostać podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie ochrony tymczasowej w niniejszej sprawie.

16 Sąd I instancji postanowieniem z 18 lutego 2015 r. odmówił wstrzymania zaskarżonej decyzji z uwagi na brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji, jak i z uwagi na to, że owa decyzja nie nadaje się do wykonania. Skarżąca, reprezentowana w sprawie sądowoadministracyjnej od początku przez profesjonalnego pełnomocnika, nie zaskarżyła postanowienia z 18 lutego 2015 r., ani w nowym wniosku, zawartym w skardze kasacyjnej, nie przedłożyła żadnych nowych argumentów, pozwalających na inną ocenę wniosku w świetle przesłanek z art. 61 § 3 ppsa.

17 Na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.