Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2012 r., II FSK 1335/10
wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2012 r., II FSK 1335/10Otwórz w aplikacji
Sentencja
1 Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Lubiński (sprawozdawca), Sędzia NSA Anna Dumas, Sędzia NSA del. Anna Juszczyk – Wiśniewska, , Protokolant Janusz Bielski, po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej E. S. i A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 1 marca 2010 r. sygn. akt I SA/Gl 315/09 w sprawie ze skargi E. S. i A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
2 Zaskarżonym wyrokiem z dnia 1 marca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach sygn. akt I SA/Gl 315/09 oddalił skargę E. i A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 stycznia 2009 r. w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych.
3 Sąd pierwszej instancji wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. wszczął przeciwko E. i A. S. postępowanie egzekucyjne na podstawie własnego tytułu wykonawczego z dnia 1 września 2006 r. nr [...], obejmującego zaległość w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. Zawiadomieniami z dnia 4 września 2006 r., doręczonymi bezpośrednio zobowiązanym wraz z odpisem tytułu wykonawczego, zajęto rachunki bankowe zobowiązanych w Centrum Obsługi I. P. w W. i w I. S.A. w K.
4 Powyższy tytuł wykonawczy został zaskarżony przez podatnika, który w piśmie z dnia 28 września 2006 r. zawarł wniosek o doręczenie czytelnego egzemplarza tytułu wykonawczego, wykonawczego jego uchylenie i o umorzenie postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na jego podstawie. Naczelnik Urzędu Skarbowego zakwalifikował powyższy wniosek, jako żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego i postanowieniem z dnia 6 października 2006 r. (doręczonym wraz z żądanym odpisem tytułu wykonawczego w dniu 23 października 2006 r.), odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego.
5 W dniu 30 października 2006 r., zobowiązany wniósł zarzuty na postępowanie egzekucyjne wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Zarzuty oparł na przepisach art. 32 § 1, 33 pkt 1, art. 35 i 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r., Nr. 229, poz. 1954 ze zm., dalej: u.p.e.a.). Z uzasadnienia zarzutów wynika, że zdaniem strony podstawą wystawienia spornego tytułu wykonawczego nie może być decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia 30 grudnia 2003 r., z uwagi na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Gl 760/05, którym uchylono decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 4 marca 2005 r., z uwagi na naruszenia przez nią art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej: P.p.s.a. Zdaniem zobowiązanego konsekwencją powyższego wyroku WSA winno było być uchylenie decyzji wymiarowej Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 30 grudnia 2003 r., co nie nastąpiło. Z tych też względów skarżący uważają, że wskazany wobec nichj obowiązek podatkowy nie istnieje.
6 Natomiast wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów uzasadniono tym, że otrzymany pierwotnie przez zobowiązanych tytuł wykonawczy był nieczytelny (brak czytelnej podstawy prawnej, tj. decyzji z dnia 30 grudnia 2003 r.). Jak wskazał zobowiązany prawidłowy odpis tytułu wykonawczego otrzymał dopiero po wydaniu postanowienia z dnia 6 października 2006 r. (postanowieniem tym, wydanym w związku z rozpatrzeniem oddzielnego wniosku strony, odmówiono umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tego samego tytułu wykonawczego).
7 Postanowieniem z dnia 30 listopada 2007 r. nr [...], skierowanym łącznie do małżonków, Naczelnik Urzędu Skarbowego przywrócił zobowiązanym termin do złożenia zarzutów zawartych w piśmie z dnia 30 października 2006 r., uznał je za nieuzasadnione, odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego i wstrzymał czynności egzekucyjne do dnia 28 lutego 2008 r.
8 Po rozpoznaniu odwołania skarżących, postanowieniem z dnia 30 stycznia 2009 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu egzekucyjnego.
9 W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ nadzoru stwierdził, że wciąż wymagalnym pozostaje zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r., określone małżonkom decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 30 grudnia 2003 r., utrzymaną ostatecznie w mocy decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 13 kwietnia 2004 r.
10 Podkreślono, że organ egzekucyjny w pełni zastosował się do wymogów ustawy egzekucyjnej, w tym przepisów art. 6 § 1, art. 26 § 5 pkt 1 oraz art. 32, doręczając tytuł wykonawczy bezpośrednio zobowiązanym. Wyjaśniono, że w postępowaniu podatkowym nie mają zastosowania przepisy Ordynacji podatkowej, a odpowiednik art. 143 § 2 tej ustawy, czyli art. 40 § 4 K.p.a., mówi o doręczaniu pełnomocnikowi pism, do której to kategorii nie należy tytuł wykonawczy, a poza tym pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu P. M. nie obejmowało swym zakresem postępowania egzekucyjnego.
11 Uznając, że nie zachodzi potrzeba wystawienia nowego tytułu wykonawczego organ stwierdził, że tytuł wykonawczy z dnia 1 września 2006 zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 27 § 1 ustawy egzekucyjnej, a ponadto wbrew twierdzeniu zażalenia został wystawiony na oboje podatników. Organ wskazał, że wierzyciel w rubryce 9 zaznaczył kwadrat 1, czyli "małżeństwo", co pozwoliło na wskazanie w rubryce 10 tytułu wykonawczego dowolnie wybranego małżonka, tj. w tym przypadku A. S. Natomiast E. S. figuruje w części N na stronie 5 tytułu wykonawczego, identyfikującej współmałżonka zobowiązanego, a zatem należy przyjąć, że tytuł wykonawczy istotnie wydano na oboje małżonków.
12 W skardze na powyższe postanowienie małżonkowie, żądając jego uchylenia oraz umorzenia postępowania egzekucyjnego, zarzucili naruszenie: art. 27 § 1 pkt 2, 3, 6, art. 32 , art. 33 pkt 4 i 6, art. 33 pkt 10 u.p.e.a., art. 40 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., art. 26 § 1 – 3, art. 26 4 pkt 1 i 2, art. 29 § 1 i 2 u.p.e.a., rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w związku z art. 26 § 1 – 3 ustawy egzekucyjnej, art. 27 c u.p.e.a., art. 6, 7 i 8 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., art. 76, 77 i 8 K.p.a. w związku z art. 18 ustawy egzekucyjnej, art. 7, 9, 87 ust. 1, art. 91 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji RP, art. 6 i 13 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej.
13 W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej potrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie.
14 W piśmie procesowym z dnia 27 sierpnia 2009 r. skarżący rozszerzył zarzuty o naruszenie: art. 33 pkt 1 i 6 u.p.e.a., art. 6, 7, 8 i 9 K.p.a.
15 Odpowiadając na to pismo Dyrektor Izby Skarbowej nie zgodził się z uzupełnionymi przez stronę zarzutami.
16 Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
17 Właściwa ocena objętego skargą postanowienia wymagała, zdaniem Sądu, przedstawienia w pierwszej kolejności sekwencji zdarzeń, istotnych z punktu widzenia rozpatrywanego przypadku, a które ustalono na podstawie materiału zgromadzonego w postępowaniu egzekucyjnym i sądowym. Przebieg poszczególnych działań procesowych i faktycznych Sąd zilustrował następująco:
18 1) 30 grudnia 2003 r. wydana została przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. decyzja nr [...], którą określono małżonkom wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 r. (decyzja ta utrzymana została w mocy decyzją Dyrektora Izby Skarbowej dnia 13 kwietnia 2004 r.),
19 2) 28 stycznia 2004 r. podatnicy realizują decyzję wymiarową, poprzez dokonanie zapłaty wynikającej z niej zaległości podatkowej z odsetkami,
20 3) w związku z zaskarżeniem do sądu administracyjnego decyzji ww. organu odwoławczego z dnia 13 kwietnia 2004 r., Dyrektor Izby Skarbowej wydaje w dniu 4 marca 2005 r. w ramach autokontroli, decyzję uchylającą zaskarżoną decyzję z dnia 13 kwietnia 2004 r. oraz poprzedzającą ją decyzję pierwszoinstancyjną z dnia 30 grudnia 2003 r. i przekazuje sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia,
21 4) 21 marca 2005 r. organ podatkowy zwraca podatnikom wpłaconą przez nich kwotę podatku i odsetek (pkt 2) wraz z oprocentowaniem wynoszącym 6.069 zł.,
22 5) w wyniku zaskarżenia przez stronę decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 4 marca 2005 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 13 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Gl 760/05, uchyla ją (orzeczenie jest prawomocne).
23 6) 1 września 2006 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. wystawia tytuł wykonawczy na podstawie decyzji wymiarowej z dnia 30 grudnia 2003 r. W dniu 4 września 2006 r. zajęto rachunki bankowe zobowiązanych w kilku bankach, o czym zostali oni zawiadomieni,
24 7) pismo skarżącego z dnia 28 września 2006 r. zawierające jego wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, gdzie wskazano wadliwość samego tytułu i sposobu jego doręczenia (wniosek ten rozstał rozstrzygnięty w ramach oddzielnego postępowania; m.in. dot. tego postępowania wyrok NSA z dnia 28 października 2008 r., II FSK 1247/08 oraz WSA w Gliwicach z dnia 23 marca 2009 r., I SA/Gl 1159/08),
25 8) zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji z dnia 30 października 2006 r. (wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do ich wniesienia).
26 Sąd nie podziela stanowiska strony, że obowiązek wynikający z decyzji wymiarowej z dnia 30 grudnia 2003 r. nie istnieje. W ocenie Sądu rację ma organ odwoławczy, iż w wyniku uchylenia przez Sąd decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 4 marca 2005 r., do obrotu prawnego przywrócona została decyzja wymiarowa z dnia 30 grudnia 2003 r. i utrzymująca ją decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 13 kwietnia 2004 r. Decyzje te istniały w obrocie prawnym w dniu wydania i doręczenia spornego tytułu wykonawczego, a także w czasie prowadzenia postępowania niniejszego postępowania przed Sądem I instancji. Skoro tak, to nie można twierdzić zdaniem Sądu, że tytuł wykonawczy oparto o nieistniejącą lub niewywołującą skutków prawnych decyzję. Zainicjowanie przez skarżących odrębnego postępowania administracyjnego, którego przedmiotem jest kwestia stwierdzenia wygaśnięcia ww. decyzji albo jej wyeliminowania z obrotu prawnego w inny sposób, nie przekłada się w na sposób załatwienia niniejszej sprawy i nie może być zatem rozstrzygnięte w niniejszym postępowaniu.
27 Sąd nie podzielił stanowiska strony, że zobowiązanie podatkowe wygasło wskutek zapłaty (chodzi o wpłatę dokonana przez stronę w dniu 28 stycznia 2004 r.). Wskazał, że skoro wpłacone przez podatników kwoty zostały im zwrócone w całości (wraz z oprocentowaniem), a wskutek wydania przez WSA w Gliwicach ww. wyroku uchylającego decyzję organu odwoławczego podjętą w trybie autokontroli, przywrócono do obrotu prawnego decyzję wymiarową, to wierzyciel podatkowy nie mógł uczynić inaczej niż dochodzić określonej w tej decyzji należności w drodze egzekucji bowiem zaległość w dniu wystawienia tytułu wykonawczego istniała.
28 Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, że jeżeli zobowiązany, w zarzutach wniesionych w terminie 7 dni od otrzymania tytułu wykonawczego (art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a.) ograniczy je wyłącznie do jednej (bądź kilku) podstaw wymienionych w art. 33 u.p.e.a., traci możliwość późniejszego zgłaszania nowych podstaw zarzutów, w szczególności w toku postępowania zażaleniowego, czy też sądowoadministracyjnego. Kolejne zarzuty, dotyczące m.in. wadliwości wystawienia samego tytułu wykonawczego, sposobu jego doręczenia podniesione zostały dopiero w zażaleniu od postanowienia organu egzekucyjnego, odmawiającego uwzględnienia wniesionych zarzutów, a dodatkowo uzupełnione w skardze na postawienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. oraz we wniesionych bezpośrednio do sądu w okresie późniejszym pismach procesowych. Mając na względzie powyższe Sąd uznał, że nie jest władny dokonać oceny legalności stanowiska organów, przez pryzmat zarzutów, które strona podniosła po upływie 7-dniowego terminu do ich zgłoszenia, w zażaleniu od postanowienia pierwszeoinstancyjnego, w skardze do sądu administracyjnego i w toku postępowania sądowoadministracyjnego.
29 Rozpatrujący niniejszą sprawę skład orzekający w całości podzielił stanowisko i argumentację wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2008 r. (II FSK 1247/08) oraz w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 marca 2009 r., (sygn. akt I SA/Gl 1159/08). WSA w Gliwicach uznał, że tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 1 września 2006 r. został prawidłowo wystawiony, gdyż zawiera wszystkie elementy wskazane enumeratywnie w art. 27 ustawy egzekucyjnej. W razie zaznaczenia w pozycji 9 formularza tytułu wykonawczego kwadratu 1 tj. małżeństwo, można było następnie wpisać dane wybranego przez organ jednego z małżonków. Znajdujące się obok oznaczenie inna osoba fizyczna zostało przekreślone (co zostało potwierdzone parafą). Zwrócono też uwagę, że przepisy ustawy egzekucyjnej nie wymagają, żeby wypełnienie formularza tytułu wykonawczego nastąpiło w jakiś szczególny sposób, dlatego przyjąć należy, że tytuł wykonawczy wypełniony przez organ częściowo pismem maszynowym, a częściowo ręcznym nie narusza prawa. Trudności w odczytaniu poz. 29 kopii tytułu wykonawczego doręczonego zobowiązanym zostały usunięte poprzez (informacyjne) wysłanie do zobowiązanych kserokopii pierwszej kartki oryginału tytułu wykonawczego z dnia 1 września 2006 r. Jednocześnie WSA ocenił, że nie wystąpiła żadna z wymienionych w art. 59 § 1 ustawy egzekucyjnej przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego, w tym przesłanka określona w pkt 2 tego przepisu, na którą skarżący powołują się w skardze w niniejszym postępowaniu.
30 Sąd, w wyroku z dnia 23 marca 2009 r., nie dopatrzył się także błędnej oceny przez organy dopuszczalności egzekucji administracyjnej, wszczętej w związku z wydaniem decyzji wymiarowej z dnia 30 grudnia 2003 r. (art. 29 ustawy egzekucyjnej), stwierdzając dodatkowo, że organ (egzekucyjny) nie był natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. WSA w ww. wyroku wyraźnie zaakcentował, że w niniejszej sprawie spełnione zostały dwie konieczne rodzaje przesłanek dopuszczalności prowadzenia egzekucji tj. przesłanka dopuszczalności wszczęcia egzekucji i przesłanka dopuszczalności prowadzenia egzekucji. Wymieniony wyrok WSA w Gliwicach zapadł w wykonaniu powołanego również wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 października 2008 r. (II FSK 1247/08).
31 W konsekwencji Sąd nie stwierdził, iż przy wydaniu zaskarżonego postanowienia doszło do naruszenia prawa materialnego podatkowego oraz zasad postępowania w określonym wyżej zakresie.
32 Na powyższy wyrok skargę kasacyjną wnieśli skarżący zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji. Wnieśli także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych.
33 Zaskarżonemu wyrokowi zarzucili, na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.:
34 a) poprzez nie uchylenie zaskarżonego postanowienia z dnia 30 stycznia
35 2009 r. nr [...] wydanego na podstawie z art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 K.p.a. oraz art. 17 § 1, art. 18 i art. 34 § 5 u.p.e.a.,
36 b) poprzez nie uchylenie postanowienia nr [...] z dnia 30 listopada 2007 r. wydanego na podstawie art. 17 § 1, art. 18 oraz art. 34 § 5 u.p.e.a.,
37 chociaż organy skarbowe przy wydaniu w/w postanowień naruszyły:
38 1) art. 33 pkt 1 u.p.e.a. w związku z wykonaniem, wygaśnięciem i nieistnieniem obowiązku określonego w tytule wykonawczym [...] w oparciu o decyzję [...] z dnia 30 grudnia 2003 r. określającą zobowiązanie podatkowe za 2000 r.,
39 2) art. 33 pkt 10 u.p.e.a. w związku z prowadzeniem egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego [...] z dnia 1 września 2006 r. niespełniającego wymogów art. 27 u.p.e.a.,
40 3) art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w związku z nieumorzeniem egzekucji pomimo wykonania obowiązku wynikającego z decyzji [...] z dnia 30 grudnia 2003 r.,
41 4) art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. w związku z nieumorzeniem egzekucji pomimo wygaśnięcia i nieistnienia obowiązku wynikającego z decyzji [...] z dnia 30 grudnia 2003 r.
42 Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
43 Skarga kasacyjna nie jest zasadna.
44 Odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej wymienionego w pkt 1 trzeba podkreślić, że istniała podstawa do wszczęcia postępowania egzekucyjnego i wystawienia w konsekwencji tytułu wykonawczego, bowiem w obrocie prawnym funkcjonowała decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia 30 grudnia 2003 roku w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za rok 2000. Powyższe wynika z prawomocnego wyroku WSA w Gliwicach z dnia 13 marca 2006 r., I SA/Gl 760/05. Niezrozumiały jest zatem pogląd strony skarżącej, że skoro w dniu 28 stycznia 2004 roku należność wynikająca z wymienionej decyzji została zapłacona, a "następnie ją uchylono więc powstała nadpłata..." str. 3 skargi kasacyjnej.
45 Nie do zaakceptowania jest także stanowisko autora skargi kasacyjnej, że zapłata w dniu 28 stycznia 2004 roku należności wraz z należnymi odsetkami wynikającej z wymienionej decyzji z dnia 30 grudnia 2003 roku stanowić może podstawę zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji w administracji, o czym mowa w art. 33 pkt 1 u.p.e.a.
46 Stosownie do treści art. 29 § 1 u.p.e.a organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Wykładnia wymienionego przepisu prowadzi do wniosku o istnieniu przesłanki dopuszczalności wszczęcia egzekucji oraz przesłanki prowadzenia egzekucji. Jednocześnie należy podnieść, że w przypadku jaki ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, gdy organ egzekucyjny jest równocześnie wierzycielem, powinien on zbadać dopuszczalność wszczęcia egzekucji przed wystawieniem tytułu wykonawczego. Godzi się także podkreślić, że w takiej sytuacji organ egzekucyjny, może weryfikować swoje stanowisko w kwestii decyzji jedynie wówczas gdy pozwalają na to wyraźny przepis Kodeksu postępowania administracyjnego (por. R.Hauser, Z.Leoński, Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ...., s.56). Weryfikacja taka może zatem nastąpić poza postępowaniem egzekucyjnym, a nie w trakcie badania dopuszczalności egzekucji.
47 Przesłankami dopuszczalności wszczęcia egzekucji są następujące okoliczności: obowiązek wskazany w tytule wykonawczym podlega egzekucji administracyjnej – w rozpatrywanej sprawie fakt ten nie jest kwestionowany, tytuł wykonawczy został wystawiony przez uprawniony podmiot oraz organ egzekucyjny – fakt ten jest bezsporny, wniosek o wszczęcie egzekucji i dołączone do niego dokumenty spełniają warunki formalne. W tej ostatniej kwestii dotyczącej wadliwości tytułu wykonawczego, co do której strona skarżąca wniosła zastrzeżenia (pkt 2), należy jedynie przywołać wyrok WSA w Gliwicach z dnia 23 marca 2009 roku,
48 I SA/Gl 1159/08, w którym Sąd stwierdził, iż tytuł wykonawczy został prawidłowo wystawiony, gdyż zawiera wszystkie elementy wskazane enumeratywnie w art. 27 ustawy egzekucyjnej. W razie zaznaczenia w pozycji 9 formularza tytułu wykonawczego kwadratu 1 tj. małżeństwo, można było następnie wpisać dane wybranego przez organ jednego z małżonków. Znajdujące się obok oznaczenie inna osoba fizyczna zostało przekreślone (co zostało potwierdzone parafą). Sąd zwrócił uwagę, że przepisy ustawy egzekucyjnej nie wymagają, żeby wypełnienie formularza tytułu wykonawczego nastąpiło w jakiś szczególny sposób, dlatego przyjąć należy, że tytuł wykonawczy wypełniony przez organ częściowo pismem maszynowym, a częściowo ręcznym nie narusza prawa. Trudności w odczytaniu poz. 29 kopii tytułu wykonawczego doręczonego zobowiązanym zostały usunięte poprzez (informacyjne) wysłanie do zobowiązanych kserokopii pierwszej kartki oryginału tytułu wykonawczego. Zasadność wyrażonego w nim poglądu została potwierdzona wyrokiem NSA z dnia 2 czerwca 2010 roku, II FSK 1539/09, w którym NSA oddalił skargę E. A. S.
49 Konkludując należy stwierdzić, że wywody autora skargi kasacyjnej w zakresie wadliwości tytułu wykonawczego i naruszenia w związku z tym przepisów postępowania niweczy na mocy art. 190 P.p.s.a. ponowne rozpatrywanie kwestii podnoszonych w uzasadnieniu skargi. W tej sytuacji zbędne jest także ustosunkowywanie się do kwestii naruszenia art. 92 Konstytucji RP.
50 Z kolei przesłankami uniemożliwiającymi prowadzenie egzekucji i w konsekwencji skutkującymi umorzeniem postępowania egzekucyjnego są przesłanki wymienione między innymi w art. 59 §1 pkt 1 i 2 tej ustawy, a które zostały wskazane przez autora skargi kasacyjnej.
51 Uszło jednak uwadze stronie skarżącej, iż kwestia odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego została także prawomocnie rozstrzygnięta wyrokiem NSA z dnia 28 października 2008 roku, II FSK 1247/08 uchylającym postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 20 września 2007 roku, co czyni że ponowne rozpatrywanie zarzutów skargi kasacyjnej w tym zakresie jest po myśli art. 190 P.p.s.a. niedopuszczalne.
52 W tym stanie rzeczy, skoro nie wystąpiły przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego przewidziane w art. 59 § 1pkt 1 i 2 u.p.e.a., to zarzuty wymienione w pkt 3 i 4 skargi kasacyjnej nie mogły zostać uwzględnione.
53 Z tych też względów bezpodstawny okazał się zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit.c P.p.s.a.
54 Zgodnie z tym przepisem sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania (inne niż dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego - art. 145 § 1 pkt 1 lit. b oraz stwierdzenia nieważności - art. 145 § 1 pkt 2) w takim stopniu, iż mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
55 Przepis ten zatem normuje powinność wydania oraz treść rozstrzygnięcia sądu administracyjnego pierwszej instancji w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania. Naruszenie przepisów postępowania może polegać w szczególności na niedopełnieniu wynikających z tych przepisów obowiązków organu lub uniemożliwieniu stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych albo błędnej wykładni tych przepisów (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 210-211).
56 Warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu jest ustalenie, że stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc ukształtowanie w nich stosunku administracyjnego, materialnego lub procesowego. Sąd uchylając z tych powodów decyzję lub postanowienie musi wykazać, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne (por. J.P. Tarno, op. cit, s. 211 oraz T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 305).
57 Ocena prawna prowadząca sąd do stwierdzenia istnienia podstawy do uchylenia zaskarżonego aktu administracyjnego z powodów podanych w omówionym przepisie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powinna stanowić element uzasadnienia wyroku.
58 W przypadku braku podstaw do stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania w takim stopniu, iż mogło mieć to istotny wpływ na wynik sprawy i jeżeli w sprawie brak jest innych podstaw do wzruszenia zaskarżonej decyzji, sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.).
59 Mając na uwadze na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 6
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 7
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 8
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 9
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 40 (§ 4)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 76
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 77
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 138 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 144
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 145 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 151
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 174
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 184
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 190
- Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, art. 27
- Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, art. 29
- Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, art. 32 (§ 1)
- Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, art. 33
- Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, art. 35
- Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, art. 59 (§ 1)