Art. 12

Pokaż w całym akcie

Art. 12 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych
Art. 12.
1. Jednorazowe odszkodowanie przysługuje w wysokości 20 % przeciętnego wynagrodzenia za każdy procent stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, z zastrzeżeniem art. 55 ust. 1.
2. Jeżeli wskutek pogorszenia się stanu zdrowia stały lub długotrwały uszczerbek na zdrowiu będący następstwem wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, który był podstawą przyznania jednorazowego odszkodowania, ulegnie zwiększeniu co najmniej o 10 punktów procentowych, jednorazowe odszkodowanie zwiększa się o 20 % przeciętnego wynagrodzenia za każdy procent uszczerbku na zdrowiu przewyższający procent, według którego ustalone było to odszkodowanie, z zastrzeżeniem art. 55 ust. 2.
3. Jednorazowe odszkodowanie ulega zwiększeniu o kwotę stanowiącą 3,5-krotność przeciętnego wynagrodzenia, jeżeli w stosunku do ubezpieczonego została orzeczona całkowita niezdolność do pracy oraz niezdolność do samodzielnej egzystencji wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej.
4. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli wskutek pogorszenia się stanu zdrowia w następstwie wypadku przy pracy lub choroby zawodowej w stosunku do rencisty została orzeczona całkowita niezdolność do pracy oraz niezdolność do samodzielnej egzystencji.
5. Do ustalenia wysokości jednorazowego odszkodowania, o którym mowa w ust. 1–4, przyjmuje się przeciętne wynagrodzenie obowiązujące w dniu wydania decyzji, o której mowa w art. 15.
6. Kwoty jednorazowych odszkodowań zaokrągla się do pełnych złotych.

art. 12 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1644)

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 2 października 2008 r., I UK 88/08

   …a zatem również podstawą prawną decyzji organu rentowego z 17 maja 2007 r., był art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, co miało wpływ na sposób (kierunek) prowadzonego postępowania dowodowego, zakres…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 maja 2011 r., II UK 346/10

   …nastąpiło pogorszenie stanu zdrowia, zatem nie spełnił on przesłanki określonej w art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz.U. z 2009 r. Nr 167, poz. 1322 ze zm.). W stanie faktycznym…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 5 sierpnia 2009 r., II PZ 6/09
4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 14 maja 2009 r., I PZ 5/09

   …o jednorazowe odszkodowanie, nawet bez orzeczenia lekarza orzecznika ZUS. Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U. Nr 199, poz. 1673 ze zm.), jednorazowe odszkodowanie przysługuje bowiem w…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 13 czerwca 2013 r., I UK 20/13

   …czy też nie. W rezultacie przyznanie wnioskodawcy jednorazowego odszkodowania, o którym stanowi art. 11 ust. 1, w wysokości określonej w art. 12 ust. 1, było konsekwencją oceny tego Sądu, że przedmiotowe zdarzenie spełniało cechy wypadku przy pracy w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 października 2011 r., II UK 56/11
7. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 marca 2010 r., I UK 291/09
8. Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, zarządzenie z 31 grudnia 2025 r., IX U 487/20

   …oraz w aktach organu Sąd zważył, co następuje: Odwołanie oparte na art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych okazało się uzasadnione, natomiast żądanie oparte na podstawie art. 12 ust. 3…

9. Sąd Rejonowy w Ostrołęce, wyrok z 26 lutego 2015 r., IV U 21/14

   …jako zasadne podlegało uwzględnieniu. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt. 4 w zw. z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r., nr 147, poz. 1322) z tytułu wypadku przy pracy lub choroby…

10. Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z 8 kwietnia 2014 r., VII Ua 11/14

    …wyczerpujący. Co zaś się tyczy zarzutu naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. 2009, Nr 167, poz. 1322 ze zm.) to zważyć należy, że nie ma racji skarżący,…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 12 (214)

Historia zmian

Bez zmian od 6 listopada 2025 r.