Art. 48

Pokaż w całym akcie

Art. 48 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników
Art. 48.
1. Wysokość świadczenia lub jego określonej części ustala się za pomocą wskaźnika wymiaru, jeżeli przewiduje to ustawa lub jeżeli wysokość ta pozostaje w stałym stosunku do wysokości emerytury podstawowej, a świadczenie nie ma charakteru jednorazowego.
2. Świadczenie, którego wysokość jest ustalona za pomocą wskaźnika wymiaru, wypłaca się w kwocie odpowiadającej iloczynowi tego wskaźnika i aktualnej emerytury podstawowej.
2a. Jeżeli wysokość świadczenia ustalonego w sposób określony w ust. 1 jest niższa od kwoty najniższej emerytury określonej w przepisach emerytalnych, wysokość takiego świadczenia podwyższa się z urzędu do tej kwoty.
2b. Przepisu ust. 2a nie stosuje się do:
1) emerytury lub renty rolniczej z ubezpieczenia pobieranej w zbiegu z emeryturą lub rentą z innego ubezpieczenia społecznego, jeżeli suma tych świadczeń przekracza kwotę najniższej emerytury określonej w przepisach emerytalnych;
2) świadczeń, o których mowa w art. 19a i art. 26 ust. 3;
3) świadczeń, których wypłata została zawieszona lub zmniejszona zgodnie z art. 28 lub art. 34.
3. (uchylony)
4. W przypadku zmiany wysokości emerytury podstawowej, wskutek przeprowadzenia corocznej waloryzacji emerytur i rent przysługujących na podstawie przepisów emerytalnych, świadczenie, którego wysokość jest ustalona za pomocą wskaźnika wymiaru, wypłaca się w zmienionej wysokości, z uwzględnieniem terminów tej waloryzacji. O zmianie wysokości tego świadczenia zawiadamia się uprawnionego.
5. Jeżeli wysokość świadczenia, o którym mowa w ust. 4, wypłacanego w zmienionej wysokości jest niższa od kwoty najniższej emerytury określonej w przepisach emerytalnych, przepisy ust. 2a i 2b stosuje się odpowiednio.

art. 48 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2025 r. poz. 1770)

Orzecznictwo

1. Sąd Okręgowy w Łodzi, zarządzenie z 2 lutego 2017 r., VIII U 905/16

   …Społecznych zważył, co następuje: Odwołanie A. M. jest bezzasadne i podlega oddaleniu. Zgodnie z treścią art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 277), wysokość świadczenia lub jego określonej części ustala się za pomocą…

2. Sąd Apelacyjny w Szczecinie, wyrok z 31 sierpnia 2023 r., III AUa 689/22

   …od kwoty najniższej emerytury określonej w przepisach emerytalnych, to wówczas należało odpowiednio zastosować regulacje, o których mowa w art. 48 ust. 2a i 2b. Jeżeli zatem wysokość świadczenia ustalonego w ten sposób okazała się niższa od kwoty najniższej emerytury określonej w przepisach…

3. Sąd Apelacyjny w Szczecinie, wyrok z 23 czerwca 2023 r., III AUa 701/22

   …od kwoty najniższej emerytury określonej w przepisach emerytalnych, to wówczas należało odpowiednio zastosować regulacje, o których mowa w art. 48 ust. 2a i 2b. Jeżeli zatem wysokość świadczenia ustalonego w ten sposób okazała się niższa od kwoty najniższej emerytury określonej w przepisach…

4. Sąd Okręgowy w Łodzi, uzasadnienie z 13 lutego 2023 r., VIII U 2738/21

   …bowiem nadal wynosi 0,25 emerytury podstawowej (część składkowa obecnie to 25,21% -k. 123 akt KRUS, a wcześniej 25,46%). Sąd zważył, że przepis art. 48 w/w ustawy, wskazuje sposób wyliczenia świadczenia rolniczego. Stanowi on, że wysokość świadczenia lub jego określonej części ustala się za…

5. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, wyrok z 28 listopada 2022 r., V U 321/22

   …- na pomnożeniu zwaloryzowanej kwoty emerytury podstawowej przez wskaźnik wymiaru świadczenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1 ustawy. Zgodnie z art. 48 ustęp 1 ustawy wysokość świadczenia lub jego określonej części ustala się za pomocą wskaźnika wymiaru, jeżeli przewiduje to ustawa lub jeżeli…

6. Sąd Okręgowy w Sieradzu, wyrok z 17 sierpnia 2022 r., IV U 307/22

   …oraz renty z ubezpieczenia polega na pomnożeniu zwaloryzowanej kwoty emerytury podstawowej przez wskaźnik wymiaru świadczenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1. Jeżeli zwaloryzowana w taki sposób kwota emerytury lub renty z ubezpieczenia jest niższa od kwoty najniższej emerytury określonej w…

7. Sąd Okręgowy w Suwałkach, wyrok z 31 stycznia 2022 r., III U 597/21

   …jest ustalona za pomocą wskaźnika wymiaru, wypłaca się w kwocie odpowiadającej iloczynowi tego wskaźnika i aktualnej emerytury podstawowej (art. 48 ust. 1 i 2). Jeżeli wysokość świadczenia ustalonego w sposób określony w ust. 1 jest niższa od kwoty najniższej emerytury określonej w przepisach…

8. Sąd Okręgowy w Suwałkach, wyrok z 3 grudnia 2020 r., III U 856/20

   …jest ustalona za pomocą wskaźnika wymiaru, wypłaca się w kwocie odpowiadającej iloczynowi tego wskaźnika i aktualnej emerytury podstawowej (art. 48 ust. 1 i 2). Jeżeli wysokość świadczenia ustalonego w sposób określony w ust. 1 jest niższa od kwoty najniższej emerytury określonej w przepisach…

9. Sąd Apelacyjny w Białymstoku, wyrok z 7 lutego 2019 r., III AUa 737/18

   …oraz renty z ubezpieczenia polega na pomnożeniu zwaloryzowanej kwoty emerytury podstawowej przez wskaźnik wymiaru świadczenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1 (ust.3). Jeżeli zwaloryzowana w sposób określony w ust. 3 kwota emerytury lub renty z ubezpieczenia jest niższa od kwoty najniższej…

10. Sąd Apelacyjny w Lublinie, wyrok z 9 maja 2018 r., III AUa 912/17

    …jeżeli wysokość ta pozostaje w stałym stosunku do wysokości emerytury podstawowej, a świadczenie nie ma charakteru jednorazowego. W myśl ust. 2 art. 48 cyt. ustawy świadczenie, którego wysokość jest ustalona za pomocą wskaźnika wymiaru, wypłaca się w kwocie odpowiadającej iloczynowi tego…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 48 (25)

Historia zmian

Bez zmian od 20 listopada 2025 r.