Art. 23
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 508 [PDF]. Stan prawny na
Art. 23.
1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmawia przyznania prawa do świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba ubiegająca się o to świadczenie uniemożliwi przeprowadzenie wywiadu, o którym mowa w art. 15 ust. 1, lub nie udzieli podczas tego wywiadu wyjaśnień co do okoliczności objętych wywiadem. #
1a. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w przypadku wątpliwości dotyczących spełniania warunków do otrzymywania świadczenia wychowawczego, w szczególności warunku zamieszkiwania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o którym mowa w art. 1 ust. 3, może wezwać osobę ubiegającą się lub otrzymującą świadczenie wychowawcze do osobistego udzielenia, w wyznaczonym terminie, wyjaśnień oraz informacji co do okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego. #
1b. Zakład Ubezpieczeń Społecznych pozostawia bez rozpatrzenia wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba, która została wezwana do udzielenia wyjaśnień lub informacji co do okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, w szczególności spełniania warunku zamieszkiwania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o którym mowa w art. 1 ust. 3, nie udzieli tych wyjaśnień lub informacji w wyznaczonym terminie. #
2. Wypłata świadczenia wychowawczego podlega wstrzymaniu, jeżeli osoba otrzymująca to świadczenie odmówiła udzielenia lub nie udzieliła w wyznaczonym terminie wyjaśnień co do okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, w tym uniemożliwiła przeprowadzenie wywiadu, o którym mowa w art. 15 ust. 1, lub nie udzieliła podczas tego wywiadu wyjaśnień co do okoliczności objętych wywiadem. #
3. W przypadku przeprowadzenia wywiadu, o którym mowa w art. 15 ust. 1, lub udzielenia wyjaśnień, o których mowa w ust. 2, świadczenie wychowawcze wypłaca się od miesiąca, w którym przeprowadzono wywiad lub wpłynęły wyjaśnienia, do końca okresu, w jakim przysługuje świadczenie wychowawcze, jeżeli osoba spełnia warunki określone w ustawie. #
3a. Wypłata świadczenia wychowawczego osobom, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. c–f, podlega wstrzymaniu, jeżeli w systemie informacji oświatowej, o którym mowa w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej, nie została potwierdzona realizacja obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego, obowiązku szkolnego albo obowiązku nauki. W przypadku potwierdzenia w systemie informacji oświatowej, o którym mowa w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej, realizacji przez dziecko obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego, obowiązku szkolnego albo obowiązku nauki, świadczenie wychowawcze wypłaca się od miesiąca, w którym zostały spełnione warunki uprawniające do tego świadczenia. #
3b. Zakład Ubezpieczeń Społecznych może wzywać osoby, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lit. ca, ubiegające się o świadczenie wychowawcze lub otrzymujące świadczenie wychowawcze do osobistego stawiennictwa we wskazanej w wezwaniu jednostce organizacyjnej w terminie 3 dni roboczych w celu złożenia wyjaśnień niezbędnych do prawidłowego ustalenia i realizacji świadczeń. #
3c. Zakład Ubezpieczeń Społecznych pozostawia bez rozpatrzenia wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. ca, która została wezwana do osobistego stawiennictwa, nie stawiła się we wskazanej jednostce organizacyjnej w wyznaczonym terminie. #
3d. Wypłata świadczenia wychowawczego podlega wstrzymaniu, jeżeli otrzymująca to świadczenie osoba, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. ca, która została wezwana do osobistego stawiennictwa, nie stawiła się we wskazanej jednostce organizacyjnej w wyznaczonym terminie. #
3e. W przypadku gdy osoba, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. ca, która została wezwana do osobistego stawiennictwa, stawiła się we wskazanej jednostce organizacyjnej po upływie wyznaczonego terminu, świadczenie wychowawcze wypłaca się od miesiąca następującego po miesiącu, w którym osoba ta stawiła się we wskazanej jednostce organizacyjnej, o ile spełnia warunki uprawniające do świadczenia wychowawczego. #
3f. Wypłata świadczenia wychowawczego podlega wstrzymaniu, jeżeli otrzymująca to świadczenie osoba, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. ca, lub dziecko, na które przysługuje świadczenie, wyjedzie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. #
3g. W przypadku gdy osoba, o której mowa w ust. 3f, wjedzie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, świadczenie wychowawcze wypłaca się od miesiąca, w którym wstrzymano jego wypłatę, o ile są spełnione warunki uprawniające do tego świadczenia. #
4. (uchylony) #
5. (uchylony) #
6. (uchylony) #
Art. 23 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci Art. 23. 1. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmawia przyznania prawa do świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba ubiegająca się o to świadczenie uniemożliwi przeprowadzenie wywiadu, o którym mowa w art. 15 ust. 1, lub nie udzieli podczas tego wywiadu wyjaśnień co do okoliczności objętych wywiadem. 1a. Zakład Ubezpieczeń Społecznych w przypadku wątpliwości dotyczących spełniania warunków do otrzymywania świadczenia wychowawczego, w szczególności warunku zamieszkiwania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o którym mowa w art. 1 ust. 3, może wezwać osobę ubiegającą się lub otrzymującą świadczenie wychowawcze do osobistego udzielenia, w wyznaczonym terminie, wyjaśnień oraz informacji co do okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego. 1b. Zakład Ubezpieczeń Społecznych pozostawia bez rozpatrzenia wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba, która została wezwana do udzielenia wyjaśnień lub informacji co do okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, w szczególności spełniania warunku zamieszkiwania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, o którym mowa w art. 1 ust. 3, nie udzieli tych wyjaśnień lub informacji w wyznaczonym terminie. 2. Wypłata świadczenia wychowawczego podlega wstrzymaniu, jeżeli osoba otrzymująca to świadczenie odmówiła udzielenia lub nie udzieliła w wyznaczonym terminie wyjaśnień co do okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego, w tym uniemożliwiła przeprowadzenie wywiadu, o którym mowa w art. 15 ust. 1, lub nie udzieliła podczas tego wywiadu wyjaśnień co do okoliczności objętych wywiadem. 3. W przypadku przeprowadzenia wywiadu, o którym mowa w art. 15 ust. 1, lub udzielenia wyjaśnień, o których mowa w ust. 2, świadczenie wychowawcze wypłaca się od miesiąca, w którym przeprowadzono wywiad lub wpłynęły wyjaśnienia, do końca okresu, w jakim przysługuje świadczenie wychowawcze, jeżeli osoba spełnia warunki określone w ustawie. 3a. Wypłata świadczenia wychowawczego osobom, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. c–f, podlega wstrzymaniu, jeżeli w systemie informacji oświatowej, o którym mowa w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej, nie została potwierdzona realizacja obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego, obowiązku szkolnego albo obowiązku nauki. W przypadku potwierdzenia w systemie informacji oświatowej, o którym mowa w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej, realizacji przez dziecko obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego, obowiązku szkolnego albo obowiązku nauki, świadczenie wychowawcze wypłaca się od miesiąca, w którym zostały spełnione warunki uprawniające do tego świadczenia. 3b. Zakład Ubezpieczeń Społecznych może wzywać osoby, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lit. ca, ubiegające się o świadczenie wychowawcze lub otrzymujące świadczenie wychowawcze do osobistego stawiennictwa we wskazanej w wezwaniu jednostce organizacyjnej w terminie 3 dni roboczych w celu złożenia wyjaśnień niezbędnych do prawidłowego ustalenia i realizacji świadczeń. 3c. Zakład Ubezpieczeń Społecznych pozostawia bez rozpatrzenia wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. ca, która została wezwana do osobistego stawiennictwa, nie stawiła się we wskazanej jednostce organizacyjnej w wyznaczonym terminie. 3d. Wypłata świadczenia wychowawczego podlega wstrzymaniu, jeżeli otrzymująca to świadczenie osoba, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. ca, która została wezwana do osobistego stawiennictwa, nie stawiła się we wskazanej jednostce organizacyjnej w wyznaczonym terminie. 3e. W przypadku gdy osoba, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. ca, która została wezwana do osobistego stawiennictwa, stawiła się we wskazanej jednostce organizacyjnej po upływie wyznaczonego terminu, świadczenie wychowawcze wypłaca się od miesiąca następującego po miesiącu, w którym osoba ta stawiła się we wskazanej jednostce organizacyjnej, o ile spełnia warunki uprawniające do świadczenia wychowawczego. 3f. Wypłata świadczenia wychowawczego podlega wstrzymaniu, jeżeli otrzymująca to świadczenie osoba, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. ca, lub dziecko, na które przysługuje świadczenie, wyjedzie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. 3g. W przypadku gdy osoba, o której mowa w ust. 3f, wjedzie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, świadczenie wychowawcze wypłaca się od miesiąca, w którym wstrzymano jego wypłatę, o ile są spełnione warunki uprawniające do tego świadczenia. 4. (uchylony) 5. (uchylony) 6. (uchylony)
art. 23 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2026 r. poz. 508)Otwórz w aplikacji
Orzecznictwo
- Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 1659/17
- Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wyrok z , IV SA/Wr 216/21
…organ wypłaty zasiłku wychowawczego. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej czynności stanowił przepis art. 23 ust. 2 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (j.t. Dz. U. z 2019 r. poz. 2407; zwana poniżej w skrócie ustawą), według którego wypłata świadczenia…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, wyrok z , II SA/Lu 437/18
…wywiadu powinno czy też nie powinno skutkować odmową przyznania świadczenia, o czym świadczy brak zamieszczenia przez ustawodawcę w treści art. 23 ust. 1 sformułowania "może odmówić". Skarżący stawił się w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej, jednakże złożył tylko pisemne oświadczenie. Z…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, wyrok z , II SA/Po 146/17
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, wyrok z , IV SA/Gl 972/16
…świadczenia wychowawczego. Podstawę materialnoprawną zapadłych w sprawie rozstrzygnięć stanowił przepis art. 23 ust. 2 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016 r., poz. 195 – zwanej jak dotychczas jako "ustawa") w myśl którego wypłata świadczenia…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, wyrok z , II SA/Lu 312/19
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, wyrok z , II SA/Bk 65/17
…wstrzymania wypłaty świadczenia, nie została zastrzeżona forma decyzji administracyjnej dla zastosowana instytucji. Kolegium przytoczyło treść art. 23 ust. 2 wymienionej ustawy oraz przywołało argumentację zaprezentowaną w wyroku NSA z dnia 9 lutego 2016r. sygn. I OSK 1120/14, zgodnie z którym…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, wyrok z , III SA/Kr 1132/19
…z powodów w niej podniesionych. Materialnoprawną podstawę kwestionowanych skargą decyzji stanowił przepij art. 23 ust. 4 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t. jedn., Dz. U, z 2019 r., poz. 2407, zwanej dalej ustawą o pomocy państwa w wychowaniu dzieci). W…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, wyrok z , II SA/Ke 521/24
…art. 27 ustawy, będącego jedyną podstawą materialnoprawną uchylenia decyzji o przyznaniu prawa do świadczenia wychowawczego, przywołał natomiast art. 23 ust. 2, na podstawie którego wypłata świadczenia wychowawczego podlega wstrzymaniu, jeżeli osoba otrzymująca to świadczenie odmówiła udzielenia…
- Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wyrok z , IV SA/Wr 312/24
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 23 (23)
Historia zmian
Bez zmian od 16 marca 2026 r.