Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Art. 4a

Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 478 [PDF]. Stan prawny na

Tekst odtworzony z nowelizacji może zawierać rozbieżności. Aktualny tekst: ISAP (Internetowy System Aktów Prawnych).

Art. 4a.

1. Zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli: #

1) zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2–5, 7 i 8 oraz ust. 1a–2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia – w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz #

2) w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a ich wartość doliczona do wartości majątku nabytego dotychczas od tej samej osoby w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w okresie 5 lat poprzedzających ten rok przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 – udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym. #

1a. Jeżeli dokumentem potwierdzającym nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych jest akt poświadczenia dziedziczenia lub europejskie poświadczenie spadkowe, termin 6 miesięcy, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, do zgłoszenia tego nabycia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego liczy się od dnia zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia lub wydania europejskiego poświadczenia spadkowego, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4. #

2. Jeżeli nabywca dowiedział się o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych po upływie terminów, o których mowa w ust. 1 pkt 1 lub ust. 1a, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, stosuje się, gdy nabywca zgłosi te rzeczy lub prawa majątkowe naczelnikowi urzędu skarbowego niepóźniej niż w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedział się o ich nabyciu, oraz uprawdopodobni fakt późniejszego powzięcia wiadomości o ich nabyciu. #

3. W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 1–2, nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej. #

4. Obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy: #

1) wartość majątku ostatnio nabytego doliczona do wartości majątku nabytego dotychczas od tej samej osoby lub po tej samej osobie w roku, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, i w okresie 5 lat poprzedzających ten rok nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub #

2) nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego albo w tej formie zostało złożone oświadczenie woli jednej ze stron. #

5. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, wzór zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych i zakres danych w nim zawartych, w tym w szczególności: #

1) dane identyfikujące podatników obowiązanych do złożenia zgłoszenia oraz dane stanowiące podstawę zaliczenia do I grupy podatkowej, #

2) dane identyfikujące oraz ostatni adres spadkodawcy, darczyńcy lub innej osoby, od której lub po której została nabyta własność rzeczy lub prawa majątkowe, #

3) dane dotyczące nabytych rzeczy lub praw majątkowych, ich rodzaj, miejsce położenia rzeczy lub wykonywania praw majątkowych, wraz z ich wartością rynkową oraz wielkość nabytego udziału #

uwzględniając konieczność potwierdzenia nabycia w celu skorzystania ze zwolnienia.

Pokaż w całym akcie

Otwórz w aplikacji

Orzecznictwo

  1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 2967/11

    …pocztowym". Brak jest podstaw do bagatelizowania zamiarów ustawodawcy, który zawarł w u.p.s.d. cytowane brzmienie warunków formalnych w art. 4a ust. 1 pkt 2, które w projekcie zmiany tej ustawy było uzasadniane tym, że "wprowadzenie tych warunków ma na celu zapewnienie szczelności systemu…

  2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , III FSK 4321/21

    TEZY 1. Organ podatkowy nie jest uprawniony do odmowy przyjęcia zgłoszenia, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2019 r. poz. 1813 ze zm. – dalej: u.p.s.d.), nawet w sytuacji, gdy upłynął termin do jego złożenia…

  3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 1207/10

    …do skorygowania przez organy podatkowe negatywnych skutków niezachowania przez podatnika terminu 1 miesiąca z art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (j.t. Dz. U z 2004 r., Nr 142, poz. 1514 ze zm.). SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie:…

  4. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 1801/09

    …16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2006 r., Nr 222, poz. 1629). Zgodnie z wprowadzonym do u.p.s.d. art. 4a ust. 1 pkt 1, osoby, które złożyły oświadczenie o przyjęciu spadku i właściwy sąd wydał postanowienie o stwierdzeniu przez nich nabycia spadku…

  5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 691/11

    TEZY Prawodawca uzależnił możliwość skorzystania ze zwolnienia, o jakim mowa w art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2004 r., Nr 142, poz. 1514 ze zm.) od przedstawienia określonego środka dowodowego, tj. dokumentu…

  6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 168/10

    …strony wnoszącej skargę kasacyjną, że Sąd pierwszej instancji wadliwie przyjął, iż skarżąca złożyła zeznanie podatkowe. Wprawdzie, zgodnie z art. 4a ust. 1 pkt 1 in principio w związku z art. 4a ust. 5 pkt 1-3 u.p.s.d., zgłoszenie nabycia własności lub prawa majątkowego nie jest tylko aktem o…

  7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , III FSK 1463/22

    …małżeńskim, a więc brak jest możliwości skorzystania ze zwolnienia ze względu na więzi rodzinne, uregulowanego w art. 4a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2024 r. poz. 596 ze zm.). SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA…

  8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 2915/11

    …U. Nr 9, poz. 59 ze zm.), nie wpływa na zasadność zastosowania zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. 2009 r. Nr 93, poz. 768 ze zm.), bowiem współmałżonek darczyńcy nie jest stroną powyższej czynności…

  9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 2241/13

    …lub przekazem pocztowym. W sentencji wskazanego wyroku Trybunał orzekł natomiast, że "art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768 oraz z 2011 r. Nr 75, poz. 398, Nr 85, poz. 458, Nr 149, poz. 887 i Nr…

  10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II FSK 1926/13

    …w rozpoznawanej sprawie stanowi możliwości skorzystania przez skarżącego ze zwolnienia, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2004 r. Nr 142, poz. 1514 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w okresie od 1 stycznia 2007 r. do…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 4a (1089)

Historia zmian

Bez zmian od 19 marca 2026 r.