Art. 1a

Brzmienie zmienione z dniem 7 lipca 2026 r.

Pokaż w całym akcie

Art. 1a ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
Art. 1a. Przepisów ustawy nie stosuje się do:
1) nieruchomości rolnych:
a) wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, o którym mowa w ustawie z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2025 r. poz. 826 oraz z 2026 r. poz. 318 i 815),
b) w których powierzchnia użytków rolnych jest mniejsza niż 0,3 ha,
c) będących drogami wewnętrznymi,
d) sprzedanych na podstawie art. 42 ust. 1 lub 6 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa,
e) w których grunty, oznaczone w ewidencji gruntów i budynków jako grunty pod stawami, stanowią co najmniej 70 % powierzchni nieruchomości,
f) nabytych na podstawie art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym (Dz. U. poz. 53);
2) udziałów we współwłasności nieruchomości, o których mowa w pkt 1.

art. 1a ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 941)

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 5 października 2022 r., I OSK 57/21
2. Sąd Najwyższy, wyrok z 13 grudnia 2013 r., III CSK 32/13

   …nie ma żadnego oparcia w wykładni literalnej tych przepisów, ani nie przemawiają za nią żadne względy celowościowe. Skoro bowiem ustawodawca w art. 1a pkt 6 odsyła do ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, to nie można twierdzić, że nie odesłał w ten sposób do art. 2 ust.1 tej ustawy. Wręcz…

3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrok z 16 listopada 2017 r., II SA/Sz 1066/17
4. Sąd Okręgowy w Sieradzu, postanowienie z 11 kwietnia 2022 r., I Ca 69/22

   …w niniejszej sprawie regulacji ujawniły się istotne rozbieżności interpretacyjne dotyczące stosowania art. 1a pkt 1 lit. b ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (u.k.u.r.). Wątpliwości dotyczą kwestii zdefiniowania pojęcia „nieruchomość rolna o powierzchni mniejszej…

5. Sąd Okręgowy w Olsztynie, postanowienie z 25 września 2023 r., IX Ca 693/23

   …ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (cz. 1), Rejent 2019, nr 11, s. 25, 30; T. Czech, Kształtowanie ustroju rolnego, Komentarz do art. 1a, teza 1, 12, Lex). Podzielając powyższe zapatrywania nie sposób odmówić racji zarzutom apelacji zmierzającym do wykazania, iż w okolicznościach…

6. Sąd Okręgowy we Wrocławiu, postanowienie z 24 listopada 2017 r., II Ca 1254/16

   …również, że w wyniku podziału w niniejszej sprawie powstają nieruchomości o pow. ok. 700 m2, a więc nie przekraczające ustawowego progu 0,3 ha (art. 1a ust. 1 pkt b, ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, wedle którego przepisów ustawy nie stosuje się do nieruchomości…

7. Sąd Apelacyjny w Gdańsku, wyrok z 17 sierpnia 2016 r., V ACa 909/15
8. Sąd Okręgowy w Sieradzu, wyrok z 25 kwietnia 2016 r., I C 186/15

   …sygn. akt II SA/ Łd 161/14). Na koniec należy także dodać, że ustawa z dnia 24 marca 1920 roku o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców w art. 1a ust. 6 nakłada na nabywcę nieruchomości rolnej obowiązek dochowania warunków przewidzianych w ustawie z dnia 11 kwietnia 2003 roku o…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 1a (10)

Historia zmian

Zmiany od 28 listopada 2025 r.

1. 7 lipca 2026 r.: zmiana brzmienia tekst z tego dnia