Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Art. 6

Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 399 [PDF]. Stan prawny na

Art. 6. Celami publicznymi w rozumieniu ustawy są:

1) wydzielanie gruntów pod drogi publiczne, drogi rowerowe i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji; #

1a) wydzielenie gruntów pod linie kolejowe oraz ich budowa i utrzymanie; #

1b) wydzielanie gruntów pod lotniska, urządzenia i obiekty do obsługi ruchu lotniczego, w tym rejonów podejść, oraz budowa i eksploatacja tych lotnisk i urządzeń; #

1c) wydzielanie gruntów pod porty i przystanie morskie oraz ich budowa, modernizacja i utrzymanie; #

1d) wydzielanie gruntów pod infrastrukturę zapewniającą dostęp do portów lub przystani morskich oraz jej budowa, modernizacja i utrzymanie; #

2) budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń; #

2a) budowa i utrzymywanie sieci transportowej dwutlenku węgla; #

2b) budowa i utrzymywanie instalacji i urządzeń służących do przesyłania, dystrybucji lub magazynowania wodoru, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych instalacji i urządzeń; #

3) budowa i utrzymywanie publicznych urządzeń służących do zaopatrzenia ludności w wodę, gromadzenia, przesyłania, oczyszczania i odprowadzania ścieków oraz odzysku i unieszkodliwiania odpadów, w tym ich składowania lub ich wykorzystania w instalacji odnawialnego źródła energii wytwarzającej biogaz w rozumieniu art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. z 2026 r. poz. 68); #

4) budowa oraz utrzymywanie obiektów i urządzeń służących ochronie środowiska, zbiorników i innych urządzeń wodnych służących zaopatrzeniu w wodę, regulacji przepływów i ochronie przed powodzią, a także regulacja i utrzymywanie wód oraz urządzeń melioracji wodnych, będących własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego; #

4a) budowa oraz utrzymywanie morskiej farmy wiatrowej w rozumieniu ustawy z dnia 17 grudnia 2020 r. o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 498 i 1535) wraz z zespołem urządzeń służących do wyprowadzenia mocy w rozumieniu tej ustawy; #

4b) budowa, przebudowa i utrzymanie elektrowni szczytowo-pompowej oraz inwestycji towarzyszącej w rozumieniu odpowiednio art. 2 pkt 1 i 5 ustawy z dnia 14 kwietnia 2023 r. o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie elektrowni szczytowo-pompowych oraz inwestycji towarzyszących (Dz. U. z 2025 r. poz. 264); #

5) opieka nad nieruchomościami stanowiącymi zabytki w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami; #

5a) ochrona Pomników Zagłady w rozumieniu przepisów o ochronie terenów byłych hitlerowskich obozów zagłady oraz miejsc i pomników upamiętniających ofiary terroru komunistycznego; #

6) budowa i utrzymywanie pomieszczeń dla urzędów organów władzy, administracji, sądów i prokuratur, uczelni publicznych, federacji podmiotów systemu szkolnictwa wyższego i nauki, o których mowa w art. 165 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r. poz. 1571, z późn. zm.), szkół publicznych, państwowych lub samorządowych instytucji kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, a także publicznych: obiektów ochrony zdrowia, przedszkoli, domów opieki społecznej, placówek opiekuńczo-wychowawczych, obiektów sportowych; #

6a) budowa i utrzymywanie obiektów oraz pomieszczeń niezbędnych do realizacji obowiązków w zakresie świadczenia usług powszechnych przez operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 366, 820 i 1456), a także innych obiektów i pomieszczeń związanych ze świadczeniem tych usług; #

7) budowa, utrzymywanie obiektów oraz urządzeń niezbędnych na potrzeby obronności państwa, a także ustanowienie strefy ochronnej terenu zamkniętego, w tym wynikające z umów lub porozumień międzynarodowych, a także na potrzeby ochrony granicy państwowej lub zapewnienia bezpieczeństwa publicznego, w tym budowa i utrzymywanie aresztów śledczych, zakładów karnych oraz zakładów dla nieletnich; #

8) poszukiwanie, rozpoznawanie, wydobywanie złóż kopalin objętych własnością górniczą; #

8a) poszukiwanie lub rozpoznawanie kompleksu podziemnego składowania dwutlenku węgla oraz podziemne składowanie dwutlenku węgla; #

8b) podziemne bezzbiornikowe magazynowanie wodoru; #

9) zakładanie i utrzymywanie cmentarzy; #

9a) ustanawianie i ochrona miejsc pamięci narodowej; #

9b) ochrona zagrożonych wyginięciem gatunków roślin i zwierząt lub siedlisk przyrody; #

9c) wydzielanie gruntów pod publicznie dostępne samorządowe: ciągi piesze, place, parki, promenady lub bulwary, a także ich urządzanie, w tym budowa lub przebudowa; #

9d) wykonywanie urządzeń lub budowli służących zapobieganiu lub zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt; #

10) inne cele publiczne określone w odrębnych ustawach. #

Pokaż w całym akcie

Otwórz w aplikacji

Orzecznictwo

  1. NSA w Warszawie (przed reformą), wyrok z , I SA 1986/99

    …w całości na działalność statutową. Pojęcie "celu publicznego" jest terminem prawnie niedookreślonym, jednakże zostało ono bliżej sprecyzowane w art. 6 omawianej ustawy, przy tym konstrukcja o przepisu wskazuje, że wymienione w nim rodzaje celów publicznych nie mogą być interpretowane…

  2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II OSK 2216/19

    …W ocenie NSA, budowa oraz utrzymywanie obiektów i urządzeń służących ochronie środowiska, o których mowa w art. 6 pkt 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, to budowa urządzeń, których zasadniczym celem funkcjonowania jest ochrona środowiska. W przypadku przebudowy…

  3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II OSK 926/12

    …z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) oraz art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2010r., Nr 102, poz. 651 ze zm.) poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Zdaniem…

  4. NSA w Warszawie (przed reformą), wyrok z , I SA 1136/01

    …kościelnej szkoły wyższej, jaką jest Katolicki Uniwersytet Lubelski jest celem publicznym w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Przepis ten stanowi, że celem publicznym jest m.in. budowa i utrzymywanie pomieszczeń dla państwowych…

  5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II OSK 489/14

    TEZY Świetlica wiejska nie spełnia warunków uznania jej za inwestycję celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt r ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 782), a zatem zastosowanie wobec tego rodzaju zamierzenia inwestycyjnego regulacji…

  6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 357/11

    …W. decyzją z dnia [...] maja 2010 r. – działając na zasadzie art. 138 § 1pkt 2 k.p.a. w związku z art. 124 i art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261 poz. 2603 ze zm. – dalej u.g.n.) oraz art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r.…

  7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II OSK 548/07

    …publicznych o charakterze konkretnym i zamkniętym, w tym sensie, że celem publicznym może być tylko cel expressis verbis wyrażony w przepisie art. 6 pkt 1 – 9, bądź też zgodnie z art. 6 pkt 10, cel określony jako publiczny w innej ustawie. Ponadto musi to być cel publiczny o przeznaczeniu…

  8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , II OSK 1900/08

    …usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia. Po pierwsze, nie jest zasadny zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm. ), zwanej dalej u.g.n., przez jego błędną wykładnię. Okoliczność,…

  9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 3417/15
  10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 537/13

    …skargę. Kontrolowaną w niniejszej sprawie decyzję i decyzję ją poprzedzającą uznać należało za prawidłowe. Zgodnie z art. 124 ust. 1 w zw. z art. 6 pkt 2 i 3 ugn, Starosta wydając decyzję o ograniczeniu korzystania z nieruchomości – działki nr [...], trafnie uznał, że planowana inwestycja…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 6 (1199)

Historia zmian

Bez zmian od 10 marca 2026 r.