Art. 115

Pokaż w całym akcie

Art. 115 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Art. 115.
1. Decyzje w sprawach świadczeń wydają i świadczenia te wypłacają, z uwzględnieniem ust. 2–3a, organy rentowe właściwe ze względu na miejsce zamieszkania osoby zainteresowanej.
2. Wyznaczone przez Prezesa Zakładu jednostki organizacyjne Zakładu wydają decyzje w sprawie świadczeń i świadczenia te wypłacają:
1) osobom zamieszkałym za granicą w państwie, z którym łączy Rzeczpospolitą Polską umowa międzynarodowa w dziedzinie ubezpieczeń społecznych;
2) osobom, którym przy ustalaniu prawa i wysokości emerytury lub renty uwzględniono okresy ubezpieczenia, o których mowa w art. 8.
3. Osobom zamieszkałym za granicą w państwie, z którym nie łączy Rzeczpospolitą Polską umowa międzynarodowa w dziedzinie ubezpieczeń społecznych, decyzje w sprawach świadczeń wydają i świadczenia te wypłacają organy rentowe właściwe ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania w Polsce osoby zainteresowanej (ubezpieczonego).
3a. Ustalenie prawa do zasiłku pogrzebowego oraz jego wysokości nie wymaga wydania decyzji, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 78 ust. 3 oraz art. 79 ust. 1. Przepis art. 114 stosuje się odpowiednio.
4. (uchylony)
5. Prezes Zakładu może wyznaczyć do załatwienia określonych czynności w sprawach świadczeń inne jednostki organizacyjne Zakładu niż jednostki właściwe ze względu na miejsce zamieszkania osoby zainteresowanej.

art. 115 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1749)

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 19 maja 2009 r., II UK 362/08

   …że przyznał ją i wypłaca inny Oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych niż właściwy w myśl art. 115 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.). Przewodniczący SSN Zbigniew…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 4 czerwca 2003 r., III UZP 4/03

   …pracowników (art. 2 ust. 1 pkt c Umowy polsko-niemieckiej), są równoznaczne z okresami ubezpieczenia w rozumieniu tej Umowy. Zgodnie z art. 115 ust. 2 pkt 1 i 2 w związku z art. 8 ustawy o FUS osobom zamieszkałym za granicą w państwie, z którym łączy Rzeczpospolitą Polską umowa…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 28 września 2011 r., I UK 97/11

   …te wypłacają organy rentowe właściwe ze względu na miejsce zamieszkania osoby zainteresowanej (art. 115 § 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, jednolity tekst: Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.). W myśl § 2 pkt 1 rozporządzenia…

4. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 31 marca 2011 r., I OSK 2070/10
5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 5 kwietnia 2011 r., I OSK 2100/10
6. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, wyrok z 28 kwietnia 2020 r., II SAB/Ke 26/20

   …społecznej. Bezspornie dotyczył kwestii związanych z ustaleniem prawa do emerytury. Zgodnie z art. 115 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2020 r. poz. 53) decyzje w sprawach świadczeń wydają i świadczenia te wypłacają, z…

7. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze, wyrok z 21 maja 2019 r., IV P 142/17

   …przez organ rentowy powód ma prawo odwołać się od decyzji ZUS do Sądu. Zgodnie bowiem z przepisem art. 115 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. nr 153, poz. 1227 ze zm.) decyzje w sprawach świadczeń określonych ustawą wydają…

8. Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim, wyrok z 30 listopada 2015 r., IV P 206/14

   …postępowanie przed organem rentowym o przyznanie prawa do świadczenia emerytalnego. Zgodnie z art. 115 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. nr 153, poz. 1227 ze zm.) decyzje w sprawach świadczeń określonych ustawą wydają…

9. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie, wyrok z 1 kwietnia 2014 r., I C 2256/13
10. Sąd Rejonowy w Białymstoku, wyrok z 29 stycznia 2014 r., VI P 689/13

    …wynikałyby uprawnienia pracownicze osób wykonujących prace w szczególnych warunkach. Zgodnie z art. 115 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. nr 153, poz. 1227 ze zm.) decyzje w sprawach świadczeń określonych ustawą wydają…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 115 (48)

Historia zmian

Bez zmian od 22 października 2025 r.