Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Art. 105a

Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 38 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2026 r. poz. 331 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 340 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 846 [PDF]. Stan prawny na

Zapowiedziane zmiany wprowadzają: ustawa z dnia (Dz. U. z 2026 r. poz. 1206), która w zakresie zmian tego aktu wejdzie w życie z dniem ; ustawa z dnia (Dz. U. z 2026 r. poz. 176), która wejdzie w życie z dniem ; ustawa z dnia (Dz. U. z 2026 r. poz. 644), która w zakresie zmian tego aktu wejdzie w życie z dniem

Tekst nie uwzględnia jeszcze zmian: Dz. U. z 2026 r. poz. 1206. Aktualny tekst: ISAP (Internetowy System Aktów Prawnych).

Art. 105a.

1. Przetwarzanie przez banki, inne instytucje ustawowo upoważnione do udzielania kredytów, instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, a także instytucje utworzone na podstawie art. 105 ust. 4, informacji stanowiących tajemnicę bankową i informacji udostępnionych przez instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, w zakresie dotyczącym osób fizycznych może być wykonywane, z zastrzeżeniem art. 104, art. 105 i art. 106–106d, w celu oceny zdolności kredytowej i analizy ryzyka kredytowego. #

1a. Banki, inne instytucje ustawowo upoważnione do udzielania kredytów, instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, a także instytucje utworzone na podstawie art. 105 ust. 4, mogą w celu oceny zdolności kredytowej i analizy ryzyka kredytowego podejmować decyzje, opierając się wyłącznie na zautomatyzowanym przetwarzaniu, w tym profilowaniu, danych osobowych – również stanowiących tajemnicę bankową – pod warunkiem zapewnienia osobie, której dotyczy decyzja podejmowana w sposób zautomatyzowany, prawa do otrzymania stosownych wyjaśnień co do podstaw podjętej decyzji, do uzyskania interwencji ludzkiej w celu podjęcia ponownej decyzji oraz do wyrażenia własnego stanowiska. #

1b. Decyzje, o których mowa w ust. 1a, mogą być podejmowane wyłącznie w oparciu o dane niezbędne z uwagi na cel i rodzaj kredytu, w szczególności w oparciu o następujące kategorie danych: #

1) dane dotyczące osoby fizycznej: #

a) imię (imiona) i nazwisko, #

b) nazwisko rodowe, #

c) imiona rodziców, #

d) datę i miejsce urodzenia, #

e) wiek, #

f) płeć, #

g) obywatelstwo, #

h) stan cywilny, #

i) serię i numer dowodu osobistego lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość, #

j) numer PESEL, o ile został nadany, #

k) numer identyfikacji podatkowej, o ile został nadany, #

l) adres zamieszkania, adres zameldowania na pobyt stały lub czasowy, aktualny adres pobytu czasowego inny niż adres zamieszkania lub zameldowania, adres do korespondencji, #

m) tytuł prawny do zajmowanego lokalu, #

n) miejsce pracy, #

o) zawód, #

p) wykształcenie, #

q) formę zatrudnienia, #

r) sytuację finansową, w tym dochody i wydatki, #

s) osoby pozostające na utrzymaniu, #

t) ustrój majątkowy małżonków; #

2) dane dotyczące zobowiązania: #

a) źródło zobowiązania, #

b) kwotę i walutę, #

c) numer i stan rachunku prowadzonego w banku lub innej instytucji ustawowo upoważnionej do udzielania kredytów, nazwę i adres siedziby lub oddziału banku lub innej instytucji ustawowo upoważnionej do udzielania kredytów, #

d) datę powstania zobowiązania, #

e) warunki spłaty zobowiązania, #

f) ustanowione zabezpieczenia prawne, #

g) przebieg realizacji zobowiązania, #

h) stan zadłużenia z tytułu zobowiązania, #

i) datę wygaśnięcia zobowiązania, #

j) przyczyny niewykonania zobowiązania lub dopuszczenia się zwłoki, o której mowa w ust. 3, #

k) przyczyny wygaśnięcia zobowiązania. #

1c. Decyzje, o których mowa w ust. 1a, nie mogą być podejmowane w oparciu o dane, o których mowa w art. 9 rozporządzenia 2016/679. #

2. Z zastrzeżeniem ust. 3, instytucje, o których mowa w ust. 1, mogą przetwarzać informacje stanowiące tajemnicę bankową oraz informacje udostępnione przez instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, w zakresie dotyczącym osób fizycznych po wygaśnięciu zobowiązania wynikającego z umowy zawartej z bankiem, inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucją pożyczkową lub podmiotem, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, pod warunkiem uzyskania pisemnej zgody osoby, której informacje te dotyczą, z zastrzeżeniem ust. 2a. Zgoda ta może być w każdym czasie odwołana. #

2a. Zgoda osoby może być także wyrażona w postaci elektronicznej. W takim przypadku banki, instytucje oraz podmioty, o których mowa w ust. 1, obowiązane są do utrwalania wyrażonej w ten sposób zgody na informatycznym nośniku danych w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. #

3. Banki, instytucje oraz podmioty, o których mowa w ust. 1, mogą przetwarzać informacje stanowiące tajemnicę bankową i informacje udostępnione przez instytucje pożyczkowe oraz podmioty, o których mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, dotyczące osób fizycznych po wygaśnięciu zobowiązania wynikającego z umowy zawartej z bankiem, inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucją pożyczkową lub podmiotem, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, bez zgody osoby, której informacje dotyczą, gdy osoba ta nie wykonała zobowiązania lub dopuściła się zwłoki powyżej 60 dni w spełnieniu świadczenia wynikającego z umowy zawartej z bankiem, inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucją pożyczkową lub podmiotem, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, a po zaistnieniu tych okoliczności upłynęło co najmniej 30 dni od poinformowania tej osoby przez bank, inną instytucję ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów, instytucję pożyczkową albo podmiot, o którym mowa w art. 59d ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim, o zamiarze przetwarzania dotyczących jej tych informacji, bez jej zgody. #

4. Banki oraz instytucje, o których mowa w art. 105 ust. 4, mogą przetwarzać stanowiące tajemnicę bankową informacje dotyczące osoby fizycznej po wygaśnięciu zobowiązania wynikającego z umowy zawartej z bankiem lub inną instytucją ustawowo upoważnioną do udzielania kredytów bez zgody osoby, której informacje dotyczą, do celów stosowania metod wewnętrznych oraz innych metod i modeli, o których mowa w części trzeciej rozporządzenia nr 575/2013. #

5. Przetwarzanie informacji stanowiących tajemnicę bankową w przypadkach, o których mowa w ust. 3, może być wykonywane przez okres nie dłuższy niż 5 lat od dnia wygaśnięcia zobowiązania, a w przypadku, o którym mowa w ust. 4, przez okres 12 lat od dnia wygaśnięcia zobowiązania. #

6. Zakres przetwarzanych informacji, o których mowa w ust. 3 i 4, może obejmować dane dotyczące osoby fizycznej lub dane dotyczące zobowiązania. #

7. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, po zasięgnięciu opinii właściwych nadzorów, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres przetwarzanych informacji, o których mowa w ust. 6, oraz tryb ich usuwania, uwzględniając właściwą ochronę praw osób, których informacje dotyczą, oraz konieczność zapewnienia bezpieczeństwa środków zgromadzonych w bankach i innych instytucjach ustawowo upoważnionych do udzielania kredytów. #

Pokaż w całym akcie

Otwórz w aplikacji

Orzecznictwo

  1. Sąd Najwyższy, wyrok z , I CSK 284/10
  2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 2123/16

    …sprawie Bank nie był stroną inicjującą postępowanie administracyjne przed GIODO, ale ze względu na konstrukcję przepisu art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, to na Banku ciążył obowiązek wykazania spełnienia przesłanek umożliwiających zastosowanie tej regulacji. Dopuszczalność…

  3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 2567/17

    …ze stosowaniem metod wewnętrznych oraz innych metod i modeli, o których mowa w części trzeciej rozporządzenia nr 575/2013") oraz art. 105a ust. 1 Prawa bankowego. Pierwszy z ww. przepisów nie odnosi się jednak do przetwarzania danych osobowych, bowiem nie pozwala na zrekonstruowanie normy…

  4. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 2051/16

    …sprawie Bank nie był stroną inicjującą postępowanie administracyjne przed GIODO, ale ze względu na konstrukcję przepisu art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, to na Banku ciążył obowiązek wykazania spełnienia przesłanek umożliwiających zastosowanie tej regulacji. Dopuszczalność…

  5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 2017/16

    …zaaprobował. Nie jest także zasadny zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 105a ust. 3 Prawa bankowego i art. 7, art. 104 k.p.a. oraz art. 12 ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych. Skarga do GIODO z dnia 2 kwietnia 2013 r. została…

  6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 2514/17

    …tę kontrolę do wskazanych w niej zarzutów. Rozpatrywana pod tym kątem skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Z art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, którego naruszenie zarzucono w skardze kasacyjnej, wynika, że "Banki, instytucje oraz podmioty, o których mowa w ust. 1, mogą…

  7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 3362/15

    …sprawie Bank nie był stroną inicjującą postępowanie administracyjne przed GIODO, ale ze względu na konstrukcję przepisu art. 105a ust. 3 Prawa bankowego, to na Banku ciążył obowiązek wykazania spełnienia przesłanek umożliwiających zastosowanie tej regulacji. Dopuszczalność…

  8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , III OSK 3233/21

    …się wadliwe. Podzielić należy zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 105a ust. 3 ustawy. Jak wynika z brzmienia art. 105a ust. 3 Prawa bankowego Banki, instytucje oraz podmioty, o których mowa w ust. 1, mogą przetwarzać informacje stanowiące tajemnicę bankową i informacje…

  9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , I OSK 674/08

    …w przypadkach, o których mowa w ust. 3, może być wykonywane przez okres nie dłuższy niż 5 lat od dnia wygaśnięcia zobowiązania. Przepis art. 105a Prawa bankowego zaczął obowiązywać od dnia 16 czerwca 2005 r., już w chwili gdy dane osobowe skarżącego, jako osoby nieterminowo spłacającej kredyt,…

  10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z , III OSK 2833/22

    …nadania spornych przesyłek, to oznacza, że poinformował adresatkę o zamiarze przetwarzania danych w BIK, bez jej zgody, stosownie do art. 105a ust. 3 Prawa bankowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił to zapatrywanie Banku. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 105a (122)

Historia zmian

Bez zmian od 31 marca 2026 r.