Art. 119a

Pokaż w całym akcie

Art. 119a Ordynacji podatkowej
Art. 119a.
§ 1. Czynność nie skutkuje osiągnięciem korzyści podatkowej, jeżeli osiągnięcie tej korzyści, sprzecznej w danych okolicznościach z przedmiotem lub celem ustawy podatkowej lub jej przepisu, było głównym lub jednym z głównych celów jej dokonania, a sposób działania był sztuczny (unikanie opodatkowania).
§ 2. W sytuacji określonej w § 1 skutki podatkowe czynności określa się na podstawie takiego stanu rzeczy, jaki mógłby zaistnieć, gdyby dokonano czynności odpowiedniej.
§ 3. Za odpowiednią uznaje się czynność, której podmiot mógłby w danych okolicznościach dokonać, jeżeli działałby rozsądnie i kierował się zgodnymi z prawem celami innymi niż osiągnięcie korzyści podatkowej sprzecznej z przedmiotem lub celem ustawy podatkowej lub jej przepisu, a sposób działania nie byłby sztuczny. Czynność odpowiednia może polegać także na zaniechaniu działania.
§ 4. Jeżeli w toku postępowania strona wskaże czynność odpowiednią, skutki podatkowe określa się na podstawie takiego stanu rzeczy, jaki zaistniałby, gdyby dokonano tej czynności.
§ 5. Przepisy § 2–4 nie mają zastosowania, jeżeli okoliczności wskazują, że osiągnięcie korzyści podatkowej było jedynym celem dokonania czynności, o której mowa w § 1. W takiej sytuacji skutki podatkowe określa się na podstawie takiego stanu rzeczy, jaki zaistniałby, gdyby czynności nie dokonano.
§ 6. Jeżeli korzyść podatkowa została osiągnięta w rezultacie dokonania czynności, o której mowa w § 1, w wyniku zastosowania przepisu ustawy podatkowej określającego warunki przyznania zwolnienia podmiotowego lub przedmiotowego, wyłączenia z podstawy opodatkowania, w tym wyłączenia przychodów (dochodów) z opodatkowania, lub odliczenia od przychodu, dochodu lub podatku, to skutki podatkowe określa się na podstawie stanu prawnego, jaki zaistniałby, gdyby dany przepis ustawy podatkowej nie miał zastosowania. Przepisów § 2–5 nie stosuje się.
§ 7. Jeżeli dokonane przez stronę cofnięcie skutków unikania opodatkowania, o którym mowa w art. 81b § 1a, w całości uwzględnia ocenę prawną organu podatkowego związaną z unikaniem opodatkowania, zawartą w zawiadomieniu wydanym na podstawie art. 200 § 3, organ podatkowy zawiera w decyzji wskazanie korzyści podatkowej lub dochodu stanowiącego podstawę ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego, o którym mowa w art. 58d.

art. 119a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2026 r. poz. 622, 825, 846 i 1154)

art. 119a o.p.

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 21 marca 2018 r., II FSK 3819/17

   …wynika, że odwołuje się on – wprost, aczkolwiek ogólnie, bez odniesienia do konkretnych jednostek redakcyjnych tekstu prawnego – do przepisu art. 119a O.p. Zgodnie z art. 119a O.p. : § 1. Czynność dokonana przede wszystkim w celu osiągnięcia korzyści podatkowej, sprzecznej w danych okolicznościach…

2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 12 października 2018 r., II FSK 83/18

   …Skarbowej (dalej Szefa KAS) o prawdopodobieństwie wydania w odniesieniu do stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) decyzji opartej na art.119a O.p. oraz konieczności zbadania (dla wykazania prawdopodobieństwa wydania takiej decyzji) istnienia przesłanek z art. 119b § 1 O.p. Od 15 lipca…

3. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 20 października 2020 r., II FSK 2924/18

   …Administracji Skarbowej) o prawdopodobieństwie wydania w odniesieniu do stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) decyzji opartej na art. 119a Ordynacji podatkowej, opartej tylko na niektórych konsekwencjach podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego i nieobiektywnej, skoro w odniesieniu do innego…

4. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 19 maja 2022 r., II FSK 2227/20

   …przedmiotem decyzji wydanej z zastosowaniem art. 119a (...). Z treści przytoczonego przepisu wynika, że odwołuje się on wprost do przepisu art. 119a O.p. Z przepisów art. 14b § 5b i art. 119a O.p. należy skonstruować normę prawną adekwatną do stosowania w postępowaniu w przedmiocie wydania…

5. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 31 stycznia 2019 r., II FSK 3242/18

   …naruszenia art. 119b § 1 pkt 1 o.p. poprzez nie określenia przez organ kwoty korzyści podatkowej jako przesłanki wyłączającej zastosowanie art. 119a o.p. Wobec braku w skardze strony zarzutów naruszenia tych przepisów oraz nie wskazania tej okoliczności jako spornej sąd pierwszej instancji nie…

6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 18 grudnia 2020 r., II FSK 2482/18

   …dotyczy zasadności odmowy wszczęcia postępowania interpretacyjnego w sytuacji, gdy uzasadnione przypuszczenie wydania decyzji na podstawie art. 119a O.p. dotyczy nie tylko elementów zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, ale także elementów…

7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 4 lutego 2020 r., II FSK 548/18

   …Izby Skarbowej w Katowicach, który powziął przypuszczanie, że przedmiotowa sprawa może być przedmiotem decyzji wydanej z zastosowaniem art. 119a o.p., 12 stycznia 2017 r. zwrócił się do ministra właściwego do spraw finansów o wydanie w tej sprawie opinii w trybie art. 14b § 5c ustawy z dnia…

8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 25 listopada 2021 r., II FSK 670/19

   …wydania indywidualnej interpretacji prawa podatkowego. W ocenie Sądu I instancji w sprawie doszło do naruszenia art. 14b § 5b O.p. w zw. z art. 119a § 1 O.p. albowiem umknęło uwadze Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, że dokonując odmowy wydania interpretacji indywidualnej w związku z…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 15 czerwca 2021 r., II FSK 3675/18

   …we wniosku o wydanie interpretacji, istnieje uzasadnione przypuszczenie, że mogą być one przedmiotem decyzji wydanej z zastosowaniem art. 119a o.p. organ ten, na podstawie art. 14b § 5b wymienionej ustawy, wydaje postanowienie o odmowie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa…

10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 9 kwietnia 2021 r., II FSK 2483/18

    …się do zasadności odmowy wszczęcia postępowania interpretacyjnego w sytuacji, gdy uzasadnione przypuszczenie wydania decyzji, na podstawie art. 119a o.p., dotyczy nie tylko elementów zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, ale także elementów…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 119a (810)

Historia zmian

Bez zmian od 21 kwietnia 2026 r.