Art. 111

Pokaż w całym akcie

Art. 111 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego
Art. 111.
§ 1. Jeżeli władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody albo jeżeli rodzice nadużywają władzy rodzicielskiej lub w sposób rażący zaniedbują swe obowiązki względem dziecka, sąd opiekuńczy pozbawi rodziców władzy rodzicielskiej. Pozbawienie władzy rodzicielskiej może być orzeczone także w stosunku do jednego z rodziców.
§ 1a. Sąd może pozbawić rodziców władzy rodzicielskiej, jeżeli mimo udzielonej pomocy nie ustały przyczyny zastosowania art. 109 § 2 pkt 5, a w szczególności gdy rodzice trwale nie interesują się dzieckiem.
§ 2. W razie ustania przyczyny, która była podstawą pozbawienia władzy rodzicielskiej, sąd opiekuńczy może władzę rodzicielską przywrócić.

art. 111 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2026 r. poz. 236)

art. 111 k.r.o.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, postanowienie z 31 stycznia 2018 r., IV CSK 442/17

   …Sąd Okręgowy w V. instytucja pozbawienia władzy rodzicielskiej jednego z rodziców nad dzieckiem jest znana polskiemu prawu rodzinnemu (art. 111 § 1 k.r.o.), co jednak nie stoi na przeszkodzie badaniu, czy uznanie tego orzeczenia na obszarze Polski będzie zgodne z podstawową zasadą dobra…

2. Sąd Rejonowy w Toruniu, postanowienie z 23 kwietnia 2024 r., III Nsm 2205/23

   …§ 1 i 1a k.r.o. przesłanki do pozbawienia B. W. i T. W. władzy rodzicielskiej nad ich małoletnimi dziećmi: E. W. i K. W. (1). Zgodnie z art. 111 § 1 k.r.o. jeżeli władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody albo jeżeli rodzice nadużywają władzy rodzicielskiej lub w…

3. Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie, postanowienie z 17 stycznia 2017 r., VI Nsm 74/16

   …w sprawie materiałem dowodowym. Sąd Rejonowy zważył, co następuje. Wniosek D. L. zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 111 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego jeżeli władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody albo jeżeli rodzice nadużywają władzy…

4. Sąd Okręgowy we Włocławku, postanowienie z 23 marca 2022 r., I Ca 293/21

   …też należało je rozpatrywać w kontekście prawidłowości zastosowania w sprawie przepisów prawa materialnego, zwłaszcza art. 106 k.r.o. i art. 111 § 1 k.r.o. Przechodząc już do oceny zasadności wniosku należy przypomnieć, iż zgodnie z art. 111 § 1 k.r.o. podstawę obligatoryjnego pozbawienia…

5. Sąd Rejonowy w Przysusze, postanowienie z 3 listopada 2020 r., III Nsm 136/19

   …wieku dziecka, jego stanu zdrowia, uzdolnień, cech charakterologicznych, właściwości rodziny i środowiska, w którym się wychowuje. Zgodnie z art. 111 k.r.o. Sąd opiekuńczy pozbawi rodziców władzy rodzicielskiej jeżeli: - władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody lub,…

6. Sąd Rejonowy w Wieliczce, postanowienie z 19 listopada 2025 r., IV Nsm 543/25

   …wiarygodnego materiału dowodowego. Sąd zważył, co następuje: Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 111 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zgodnie z którym sąd opiekuńczy może pozbawić rodzica władzy rodzicielskiej w razie jej nadużywania albo rażącego…

7. Sąd Rejonowy w Toruniu, postanowienie z 28 października 2025 r., III Nsm 1443/24

   …swoje obowiązki wobec małoletnich synów: Ś. M. i R. L. (1) . K., co przemawia za pozbawieniem go władzy rodzicielskiej w oparciu o art. 111 § 1 k.r.o. Sąd uznał, że pozostawienie władzy rodzicielskiej wyłącznie matce małoletnich da im poczucie bezpieczeństwa, nie zaburzy procesu diagnozy i…

8. Sąd Rejonowy w Toruniu, postanowienie z 11 kwietnia 2024 r., III Nsm 447/23

   …oraz wychowania dziecka. Do zespołu obowiązków zalicza się także obowiązek kierowania dzieckiem oraz obowiązek reprezentowania go. Zgodnie z art. 111 § 1 kro sąd opiekuńczy pozbawi rodziców władzy rodzicielskiej, jeżeli władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody…

9. Sąd Rejonowy w Przysusze, postanowienie z 8 grudnia 2022 r., III Nsm 17/22

   …wieku dziecka, jego stanu zdrowia, uzdolnień, cech charakterologicznych, właściwości rodziny i środowiska, w którym się wychowuje. Zgodnie z art. 111 k.r.o. Sąd opiekuńczy pozbawi rodziców władzy rodzicielskiej jeżeli: - władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody lub,…

10. Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie, postanowienie z 18 czerwca 2019 r., VI Nsm 1680/18

    …i psychicznego, polegających na właściwym ukształtowaniu jego charakteru i przygotowaniu do życia społecznego. Zgodnie z art. 111 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, jeżeli władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody albo jeżeli rodzice nadużywają władzy…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 111 (182)

Historia zmian

Bez zmian od 19 lutego 2026 r.