Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Art. 514

Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 468 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2026 r. poz. 473 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 830 [PDF]. Stan prawny na

Zapowiedziane zmiany wprowadzają: akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1003; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1046; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1296.

Art. 514.

§ 1. Rozprawa odbywa się w wypadkach wskazanych w ustawie. W innych wypadkach wyznaczenie rozprawy zależy od uznania sądu. Mimo niewyznaczenia rozprawy sąd przed rozstrzygnięciem sprawy może wysłuchać uczestników na posiedzeniu sądowym lub zażądać od nich oświadczeń na piśmie. #

§ 2. Jednakże nawet w wypadkach, gdy ustawa wymaga przeprowadzenia rozprawy, sąd może, bez wzywania zainteresowanych do udziału w sprawie, oddalić wniosek na posiedzeniu niejawnym, jeżeli z treści wniosku wynika oczywisty brak uprawnienia wnioskodawcy. #

Pokaż w całym akcie

Otwórz w aplikacji

Orzecznictwo

  1. Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 3/02

    …Z kolei art. 608 k.p.c. przewiduje – w sprawach w nim określonych – odwrócenie ogólnej zasady postępowania nieprocesowego, wyrażonej w art. 514 § 1 k.p.c.; stosownie do niej, sprawy należące do postępowania nieprocesowego są rozpoznawane na posiedzeniu niejawnym, a rozprawa odbywa się tylko w…

  2. Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 83/11

    …jest w nim interes publiczny, co wymaga szybkiego i skutecznego działania sądu, niekiedy podejmowanego z urzędu. Z tych względów w art. 514 k.p.c., który będąc normatywną reminiscencją art. 23–25 k.p.n. ma na celu m.in. przyspieszenie postępowania i zaoszczędzenie jego kosztów, wskazano,…

  3. Sąd Najwyższy, postanowienie z , III CSK 140/14

    …w skardze kasacyjnej, zasadność tego zarzutu zależy od tego, czy z wniosku wynikał oczywisty brak uprawnienia wnioskodawcy w rozumieniu art. 514 § 2 k.p.c. do wystąpienia z żądaniem zmiany postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po W. W., niewątpliwie bowiem sprawy objęte art. 679 § 1…

  4. Sąd Najwyższy, postanowienie z , III CZP 10/13

    …przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, chyba że sąd postanowi inaczej. Wskazał, że z art. 514 k.p.c. wynika zasada rozpoznawania spraw w postępowaniu nieprocesowym na posiedzeniu niejawnym. Rozpoznanie sprawy na rozprawie zależy zaś od…

  5. Sąd Najwyższy, postanowienie z , III CZP 89/13

    …W postępowaniu nieprocesowym obowiązuje szczególna regulacja w stosunku do przepisów obowiązujących w postępowaniu procesowym zawarta w art. 514 k.p.c. dotycząca rozpoznawania spraw na rozprawie. O ile w postępowaniu procesowym zasadą jest rozpoznanie spraw na rozprawie, to w postępowaniu…

  6. Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 37/04

    …pisma pochodzące od samych osób ubezwłasnowolnionych, a w każdej sprawie, w której oddalono wniosek ubezwłasnowolnionego na podstawie art. 514 § 2 k.p.c., wskazywać w uzasadnieniu rozstrzygnięcia powody, dla których sąd nie podjął z urzędu czynności procesowych zmierzających do wyjaśnienia,…

  7. Sąd Najwyższy, uchwała z , II UZP 1/13
  8. Sąd Najwyższy, postanowienie z , I CSK 298/15

    …do złożenia wniosku inicjującego postępowanie nieprocesowe usprawiedliwia jego oddalenie na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 514 § 2 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 30 stycznia 2015 r., III CSK 140/14, nie publ.). W innych przypadkach w sprawach zainicjowanych…

  9. Sąd Najwyższy, postanowienie z , III CSK 45/14

    …r., IV CSK 250/11 niepubl.; 16 listopada 2011 r., II CSK 538/10, niepubl.). Wobec powyższego nietrafnym okazał się również i zarzut naruszenia art. 514 § 1 zd. 3 k.c. wskutek niewyznaczenia przez Sąd odwoławczy posiedzenia jawnego celem wysłuchania uczestników postępowania, ponieważ…

  10. Sąd Najwyższy, postanowienie z , III CSK 204/12

    …nieruchomości, skoro była ona w rzeczywistości przejęta bezprawnie oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 227 k.p.c. i art. 514 § 1 k.p.c. poprzez nie przeprowadzenie dowodu z 5 przesłuchania uczestniczki D. C. i nie umożliwienie jej złożenia oświadczenia na piśmie. Sąd…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 514 (136)

Historia zmian

Bez zmian od 24 marca 2026 r.