Art. 514
Tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 468 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2026 r. poz. 473 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 830 [PDF]. Stan prawny na
Zapowiedziane zmiany wprowadzają: akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1003; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1046; akt ogłoszony w Dz. U. z 2026 r. poz. 1296.
Art. 514.
§ 1. Rozprawa odbywa się w wypadkach wskazanych w ustawie. W innych wypadkach wyznaczenie rozprawy zależy od uznania sądu. Mimo niewyznaczenia rozprawy sąd przed rozstrzygnięciem sprawy może wysłuchać uczestników na posiedzeniu sądowym lub zażądać od nich oświadczeń na piśmie. #
§ 2. Jednakże nawet w wypadkach, gdy ustawa wymaga przeprowadzenia rozprawy, sąd może, bez wzywania zainteresowanych do udziału w sprawie, oddalić wniosek na posiedzeniu niejawnym, jeżeli z treści wniosku wynika oczywisty brak uprawnienia wnioskodawcy. #
Art. 514 Kodeksu postępowania cywilnego Art. 514. § 1. Rozprawa odbywa się w wypadkach wskazanych w ustawie. W innych wypadkach wyznaczenie rozprawy zależy od uznania sądu. Mimo niewyznaczenia rozprawy sąd przed rozstrzygnięciem sprawy może wysłuchać uczestników na posiedzeniu sądowym lub zażądać od nich oświadczeń na piśmie. § 2. Jednakże nawet w wypadkach, gdy ustawa wymaga przeprowadzenia rozprawy, sąd może, bez wzywania zainteresowanych do udziału w sprawie, oddalić wniosek na posiedzeniu niejawnym, jeżeli z treści wniosku wynika oczywisty brak uprawnienia wnioskodawcy.
art. 514 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)
art. 514 k.p.c.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 3/02
…Z kolei art. 608 k.p.c. przewiduje – w sprawach w nim określonych – odwrócenie ogólnej zasady postępowania nieprocesowego, wyrażonej w art. 514 § 1 k.p.c.; stosownie do niej, sprawy należące do postępowania nieprocesowego są rozpoznawane na posiedzeniu niejawnym, a rozprawa odbywa się tylko w…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 83/11
…jest w nim interes publiczny, co wymaga szybkiego i skutecznego działania sądu, niekiedy podejmowanego z urzędu. Z tych względów w art. 514 k.p.c., który będąc normatywną reminiscencją art. 23–25 k.p.n. ma na celu m.in. przyspieszenie postępowania i zaoszczędzenie jego kosztów, wskazano,…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , III CSK 140/14
…w skardze kasacyjnej, zasadność tego zarzutu zależy od tego, czy z wniosku wynikał oczywisty brak uprawnienia wnioskodawcy w rozumieniu art. 514 § 2 k.p.c. do wystąpienia z żądaniem zmiany postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po W. W., niewątpliwie bowiem sprawy objęte art. 679 § 1…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , III CZP 10/13
…przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, chyba że sąd postanowi inaczej. Wskazał, że z art. 514 k.p.c. wynika zasada rozpoznawania spraw w postępowaniu nieprocesowym na posiedzeniu niejawnym. Rozpoznanie sprawy na rozprawie zależy zaś od…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , III CZP 89/13
…W postępowaniu nieprocesowym obowiązuje szczególna regulacja w stosunku do przepisów obowiązujących w postępowaniu procesowym zawarta w art. 514 k.p.c. dotycząca rozpoznawania spraw na rozprawie. O ile w postępowaniu procesowym zasadą jest rozpoznanie spraw na rozprawie, to w postępowaniu…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 37/04
…pisma pochodzące od samych osób ubezwłasnowolnionych, a w każdej sprawie, w której oddalono wniosek ubezwłasnowolnionego na podstawie art. 514 § 2 k.p.c., wskazywać w uzasadnieniu rozstrzygnięcia powody, dla których sąd nie podjął z urzędu czynności procesowych zmierzających do wyjaśnienia,…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , II UZP 1/13
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , I CSK 298/15
…do złożenia wniosku inicjującego postępowanie nieprocesowe usprawiedliwia jego oddalenie na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 514 § 2 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 30 stycznia 2015 r., III CSK 140/14, nie publ.). W innych przypadkach w sprawach zainicjowanych…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , III CSK 45/14
…r., IV CSK 250/11 niepubl.; 16 listopada 2011 r., II CSK 538/10, niepubl.). Wobec powyższego nietrafnym okazał się również i zarzut naruszenia art. 514 § 1 zd. 3 k.c. wskutek niewyznaczenia przez Sąd odwoławczy posiedzenia jawnego celem wysłuchania uczestników postępowania, ponieważ…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , III CSK 204/12
…nieruchomości, skoro była ona w rzeczywistości przejęta bezprawnie oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 227 k.p.c. i art. 514 § 1 k.p.c. poprzez nie przeprowadzenie dowodu z 5 przesłuchania uczestniczki D. C. i nie umożliwienie jej złożenia oświadczenia na piśmie. Sąd…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 514 (136)
Historia zmian
Bez zmian od 24 marca 2026 r.