Art. 432

Pokaż w całym akcie

Art. 432 Kodeksu postępowania cywilnego
Art. 432. W każdej sprawie o rozwód lub o separację sąd zarządza przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron. W innych sprawach sąd nie może odmówić dopuszczenia takiego dowodu, jeżeli strona go powołała. Art. 302 § 1 stosuje się odpowiednio.

art. 432 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)

art. 432 k.p.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, wyrok z 26 lipca 2011 r., I UK 29/11

   …temu dowodowi inny, obligatoryjny charakter, wyraźnie o tym stanowią; tak jest na przykład w postępowaniu odrębnym w sprawach małżeńskich (art. 432 k.p.c.). Dowód z przesłuchania stron nie ma charakteru obligatoryjnego w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, choć nie ulega…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 5 marca 2010 r., IV CZ 6/10

   …naruszenia prawa do firny. Zarejestrowanie bez wiedzy i zgody powoda zakwestionowanej domeny internetowej było działaniem bezprawnym w świetle art. 432 i art. 4310 k.p.c., jednakże wobec tego, że strona pozwana po wydaniu wyroku przez Sąd pierwszej instancji zlikwidowała tę domenę, a powód nie…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 7 października 2015 r., II PK 259/14

   …sprowadzała się do ustalenia obowiązku złożenia oświadczenia majątkowego przez powoda, które to ustalenie nie było objęte żądaniem pozwu; 3/ art. 432 k.p.c. w związku art. 299 k.p.c. oraz w związku z art. 300 § 2 k.p.c. przez nie uwzględnienie żądania powoda - wniosku o dopuszczeniu dowodu z…

4. Sąd Rejonowy w Kole, wyrok z 1 października 2024 r., III RC 323/23

   …każdorazowo przeprowadzić postępowanie dowodowe, a w razie uznania powództwa - ustalić przyczyny, które skłoniły do tego stronę pozwaną (art. 432 i 441 k.p.c. w zw. z art. 452 k.p.c.). Zgodnie z art. 52 § 1 kro, z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd…

5. Sąd Rejonowy w Kole, wyrok z 13 czerwca 2024 r., III RC 265/23

   …każdorazowo przeprowadzić postępowanie dowodowe, a w razie uznania powództwa - ustalić przyczyny, które skłoniły do tego stronę pozwaną (art. 432 i 441 k.p.c. w zw. z art. 452 k.p.c.). Stosownie do art. 52 § 1 kro, z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd…

6. Sąd Rejonowy w Lipsku, uzasadnienie z 25 września 2023 r., III RC 33/23

   …tych nie stosuje się art. 339§2 kpc. Zatem Sąd miał obowiązek przeprowadzić postępowanie dowodowe, zainicjowane głównie przez powoda i zgodnie z art. 432 kpc przesłuchać strony. Sąd miał na uwadze to, że celem niniejszego postępowania jest uregulowanie małżeńskiego ustroju majątkowego z określoną…

7. Sąd Rejonowy w Kole, wyrok z 20 stycznia 2022 r., III RC 211/21

   …każdorazowo przeprowadzić postępowanie dowodowe, a w razie uznania powództwa - ustalić przyczyny, które skłoniły do tego stronę pozwaną (art. 432 i 441 k.p.c. w zw. z art. 452 k.p.c.). Zgodnie z art. 52 § 1 kro, z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd…

8. Sąd Rejonowy w Kole, wyrok z 2 lipca 2021 r., III RC 189/20

   …każdorazowo przeprowadzić postępowanie dowodowe, a w razie uznania powództwa - ustalić przyczyny, które skłoniły do tego stronę pozwaną (art. 432 i 441 k.p.c. w zw. z art. 452 k.p.c.). Ponadto z tezy wyroku Sądu Najwyższego wynika, że ustanowienie przez sąd rozdzielności majątkowej między…

9. Sąd Rejonowy w Człuchowie, wyrok z 21 lipca 2020 r., III RC 125/19

   …w myśl art. 452 kpc w sprawach o ustanowienie rozdzielności majątkowej między małżonkami stosuje się odpowiednio, między innymi, przepis art. 432 kpc, który stanowi, że w każdej sprawie o rozwód lub o separację sąd zarządza przeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron. W innych sprawach sąd…

10. Sąd Okręgowy w Suwałkach, wyrok z 19 września 2018 r., I Ca 315/18

    …decyzję co do dopuszczenia dowodu z przesłuchania stron sąd nie jest związany zgodnymi wnioskami stron (z wyjątkiem sytuacji określonej w art. 432 k.p.c.), a jedynie istnieniem przesłanek jego przeprowadzenia określonymi w art. 299 k.p.c. W ocenie Sądu Okręgowego, brak było powodów…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 432 (18)

Historia zmian

Bez zmian od 24 marca 2026 r.