Art. 316

Pokaż w całym akcie

Art. 316 Kodeksu postępowania cywilnego
Art. 316.
§ 1. Po zamknięciu rozprawy sąd wydaje wyrok, biorąc za podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy; w szczególności zasądzeniu roszczenia nie stoi na przeszkodzie okoliczność, że stało się ono wymagalne w toku sprawy.
§ 2. Rozprawa powinna być otwarta na nowo, jeżeli istotne okoliczności ujawniły się dopiero po jej zamknięciu.

art. 316 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2026 r. poz. 468, 473 i 830)

art. 316 k.p.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 16 grudnia 2009 r., III CZP 80/09

   …dotyczące kwestii, czy przy rozpoznawaniu wniosku o wpis w księdze wieczystej decydujące znaczenie ma stan rzeczy w chwili orzekania (art. 316 § 1 k.p.c.), czy też wobec szczególnego charakteru postępowania o wpis decyduje stan rzeczy z chwili złożenia wniosku o dokonanie wpisu, ujawniło się…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 26 lutego 2014 r., III CZP 119/13

   …k.p.c.), albo orzeczenia merytorycznego, dotyczącego przedmiotu procesu - wyroku zawierającego rozstrzygnięcie spornego stosunku prawnego (art. 316 § 1 k.p.c.). Do przyczyn umorzenia postępowania, objętych art. 355 k.p.c., należą zdarzenia zaistniałe w toku postępowania (następcze), które…

3. Sąd Najwyższy, wyrok z 15 listopada 2007 r., II CSK 347/07

   …podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny dowodów. Zasadnie natomiast zarzuca pozwana naruszenie art. 316 k.p.c. a w istocie § 1 tego artykułu oraz naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. Art. 316 k.p.c. skierowany jest do Sądów obu instancji albowiem w aktualnym…

4. Sąd Najwyższy, wyrok z 2 sierpnia 2007 r., III UK 25/07

   …prawnego, co jego zdaniem nie pozostaje bez znaczenia dla oceny rozstrzyganej kwestii prawnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przepis art. 316 § 1 k.p.c. stanowi, iż po zamknięciu rozprawy sąd wydaje wyrok biorąc za podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy; w szczególności…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 28 kwietnia 2010 r., I UK 339/09

   …w odpowiednim stanie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest nieusprawiedliwiona. Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 316 § 1 k.p.c., zgodnie z którym po zamknięciu rozprawy sąd wydaje wyrok, biorąc za podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy; w…

6. Sąd Najwyższy, wyrok z 20 kwietnia 2006 r., IV CSK 28/06

   …o przyjęciu oferty (wówczas obowiązywał art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2003 r.), czy też – przy zastosowaniu reguły wyrażonej w art. 316 k.p.c. – stan prawny obowiązujący w chwili orzekania przez sąd, gdy art. 3 ust. 2 już nie obowiązywał. Zgodnie z art. 316 § 1 k.p.c., sąd wydaje…

7. Sąd Najwyższy, wyrok z 21 czerwca 2012 r., III CSK 317/11

   …58/07. Podkreślenia wymaga, że złożenie zarzutu potrącenia nie jest równoznaczne z wniesieniem powództwa i nie ma do niego zastosowania art. 316 § 1 k.p.c. 13 w zakresie dotyczącym uzyskania przez roszczenie w toku sprawy stanu wymagalności, z uwagi na omówiony charakter oświadczenia o…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 18 października 2011 r., II UK 51/11

   …dowodów, do podważenia której zdaje się zmierzać skarga kasacyjna poprzez powiązanie wskazanego przepisu z art. 233 § 1 k.p.c. 6 Zgodnie z art. 316 § 1 k.p.c., po zamknięciu rozprawy sąd wydaje wyrok, biorąc za podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy; w szczególności…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 25 stycznia 2005 r., I UK 152/04

   …być uwzględniona, gdyż zawarte w niej zarzuty są bezzasadne. Wnoszący kasację zarzucił w niej naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. w związku z art. 316 § 1 k.p.c., polegające na przekroczeniu przez Sądy obu instancji granic swobodnej oceny dowodów oraz naruszenie zasady orzekania w oparciu o stan…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 stycznia 2005 r., I UK 105/04

    …poparcie wyrażonej w ten sposób tezy, pełnomocnik Danuty S. nie podał argumentacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zarzuty naruszenia art. 316 § 1 k.p.c. i art. 233 k.p.c., uwzględniając ich sformułowanie i bardzo lakoniczne uzasadnienie, są chybione. Przyjęcie przez Sąd, że „zawiadomienia…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 316 (10 262)

Historia zmian

Bez zmian od 24 marca 2026 r.