Art. 108

Pokaż w całym akcie

Art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego
Art. 108.
§ 1. Decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W tym ostatnim przypadku organ administracji publicznej może w drodze postanowienia zażądać od strony stosownego zabezpieczenia.
§ 2. Rygor natychmiastowej wykonalności może być nadany decyzji również po jej wydaniu. W tym przypadku organ wydaje postanowienie, na które służy stronie zażalenie.

art. 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691)

art. 108 k.p.a.

Orzecznictwo

1. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 8 grudnia 2017 r., II OSK 635/16

   …nr [...], a w konsekwencji dającym podstawy do ujawnienia tego prawa w ewidencji gruntów. Nietrafny okazał się także zarzut naruszenia art. 108 K.p.a. Przewidziana w nim możliwość nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności odnosi się wyłącznie do "decyzji, od której służy…

2. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 18 maja 2016 r., II OSK 1066/15

   …wykonalności, albowiem jak podkreślono decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie podlega wykonaniu, a poza tym nie występują przesłanki z art. 108 K.p.a. by podjąć takie rozstrzygnięcie. Nie można jednak w tej sprawie podzielić stanowiska skarżącego Stowarzyszenia wyrażonego w skardze…

3. NSA w Warszawie (przed reformą), wyrok z 19 lutego 1998 r., V SA 686/97

   …a jej interesu finansowego nie można utożsamiać ze słusznym interesem strony. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 108 par. 1 Kpa decyzji, od której przysługuje odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na…

4. Naczelny Sąd Administracyjny, postanowienie z 13 stycznia 2012 r., II OSK 2659/11

   …rozpatrzenia decyzji przed datą rozpoznania skargi na postanowienie w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wymagalności tej decyzji (art. 108 § 2 k.p.a.), czyni bezprzedmiotowym postępowanie sądowoadministracyjne ze skargi na postanowienie w tym przedmiocie. Nadanie na podstawie art. 108 § 2…

5. NSA w Warszawie (przed reformą), wyrok z 24 maja 1983 r., I SA 20/83

   …powołano się na okoliczność odmiennego przeznaczenia terenu, na którym budowano garaż. Należy dodać, że organ I instancji błędnie interpretował art. 108 par. 1 Kpa. Organ administracji podstawowej bowiem nie może nadać decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności, jeżeli nie uzasadni…

6. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 23 czerwca 2021 r., III OSK 3704/21

   …charakterze. Przy tym, mimo jej niewykonalnego charakteru, może jej zostać nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Zgodnie z art. 108 § 1 K.p.a. decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia…

7. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 9 maja 2012 r., I OSK 1806/11

   …wyniku postępowania sądowego. Odnosząc się do pierwszego z zarzutów skargi kasacyjnej tj. zarzutu naruszenia art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 108 § 1 K.p.a. wskazać należy, iż art. 130 § 1 K.p.a., na którego treść powołał się autor skargi kasacyjnej normuje wykonalność decyzji nieostatecznej.…

8. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 10 lipca 2009 r., I OSK 987/08

   …w niniejszej sprawie wskazać należy, że w myśl art. 122 ust. 1 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami, w przypadkach określonych w art. 108 k.p.a., starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może, w drodze decyzji, udzielić podmiotowi, który będzie realizował cel…

9. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 26 maja 2020 r., I GSK 2021/19

   …dotacji do zwrotu. Tę stanowił bowiem - jak wynika z treści podjętych w sprawie postanowień i uzasadnienia zaskarżonego wyroku – przepis art. 108 § 1 k.p.a., zaś przepis art. 70 § 1 o.p. został przywołany dla wykazania okresu przedawnienia należności, a przepis art. 239b o.p. został przywołany…

10. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrok z 22 października 2019 r., II OSK 2598/18

    …sprawie trafnie organ stwierdził istnienie takich przesłanek, a więc na wniosek inwestora uznał, że występują przesłanki o jakich mowa w art. 108 § 1 k.p.a. Sąd I instancji prawidłowo uznał przy tym, że zasadność nałożenia rygoru natychmiastowej wykonalności na nieostateczną decyzję środowiskową…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 108 (636)

Historia zmian

Bez zmian od 3 listopada 2025 r.