Art. 249

Pokaż w całym akcie

Art. 249 Kodeksu karnego
Art. 249. Kto przemocą, groźbą bezprawną lub podstępem przeszkadza:
1) odbyciu zgromadzenia poprzedzającego głosowanie,
2) swobodnemu wykonywaniu prawa do kandydowania lub głosowania,
3) głosowaniu lub obliczaniu głosów,
4) sporządzaniu protokołów lub innych dokumentów wyborczych albo referendalnych, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

art. 249 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2025 r. poz. 383, 1818 i 1872 oraz z 2026 r. poz. 902 i 988)

art. 249 k.k.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, postanowienie z 28 listopada 2023 r., I NSWR 1197/23

   …mogło mieć wpływ na ważność referendum. Skarżąca w tym zakresie podnosi, że nastąpiło popełnienie przestępstwa z art. 248 pkt 3 k.k., art. 249 pkt 3 k.k., art. 249 pkt 4 k.k. oraz art. 250 k.k. Nie wskazuje jednak konkretnych dowodów, poza protokołem głosowania w obwodzie, które stanowiłyby…

2. Sąd Najwyższy, postanowienie z 5 grudnia 2007 r., III SW 63/07

   …przemocą, groźbą bezprawną lub podstępem w swobodnym wykonywaniu prawa do głosowania w rozumieniu ustawy karnej. Przedmiotem ochrony w art. 249 pkt 2 k.k. jest swobodne wykonywanie prawa do kandydowania lub głosowania. Przestępstwo ma charakter kierunkowy w odniesieniu do takiego przedmiotu…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 9 lutego 2010 r., II KK 198/09

   …innej osobie. Sprawca przy tym działać może nawet pośrednio, to jest przez osobę trzecią”. Pogląd ten autorka wyrażała zresztą już na gruncie art. 249 k.k. z 1969 r., który to przepis stanowił odpowiednik obecnego art. 235 k.k. [(zob. uwagi zawarte w Rozdziale XII: Przestępstwa przeciwko wymiarowi…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 14 kwietnia 2016 r., III SW 4/16

   …te przewidują zaś odpowiedzialność karną za : fałszowanie dokumentów wyborczych (art. 248 k.k.), bezprawne przeszkadzanie w wyborach (art. 249 k.k.), bezprawny wpływ na 7 głosowanie (art. 250 k.k.), przekupstwo wyborcze (art. 250a k.k.) i naruszenie tajności głosowania (art. 251 k.k.).…

5. Sąd Najwyższy, postanowienie z 9 lipca 2013 r., II KK 155/13

   …pokrzywdzonej, co stanowić miało przeszkadzanie jej w swobodnym 3 wykonywaniu prawa do kandydowania w wyborach samorządowych – czyn z art. 249 pkt 2 k.k. Co zaś istotne, zachowanie oskarżonego nie spowodowało rezygnacji pokrzywdzonej z tego kandydowania. W tym kontekście, należy rozumieć…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 7 maja 2025 r., I NSW 18/25

   …a w skrajnych przypadkach wypełniać nawet znamiona przestępstwa zakłócenia przebiegu wyborów – w postaci przeszkadzania w głosowaniu (art. 249 pkt 3 k.k.). Obie sytuacje stanowią przesłanki dla wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów, ważności wyborów w okręgu lub wyborowi określonej…

7. Sąd Najwyższy, postanowienie z 17 listopada 2015 r., III SW 133/15

   …nr […], na podstawie art. 82 i art. 241 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (Dz.U. z 2011 r. Nr 21, poz. 112 ze zm.), oraz art. 249 pkt 2 k.k. wniósł „pozew wyborczy”, wnosząc o: unieważnienie wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w całości. W uzasadnieniu pisma, wnoszący…

8. Sąd Najwyższy, uchwała z 19 lutego 2008 r., SNO 4/08

   …albowiem nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie w stosunku do sędziego Sądu Rejonowego istnieje przesłanka ogólna wynikająca z art. 249 § 1 k.k. jak i szczególne albowiem zachodzi uzasadnione podejrzenie, że sędzia będzie utrudniał postępowanie karne, a czyny które zamierza mu…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 17 września 2010 r., SNO 41/10

   …utrudniała go”. W ocenie Sądu Dyscyplinarnego obwiniona dopuściła się zarzucanych jej przewinień, polegających na rażącym pogwałceniu dyspozycji art. 249 i art. 258 k.k. Nieodbieranie przez Agnieszkę M. odpisu wyroku z uzasadnieniem nie dawało żadnych podstaw do zastosowania wobec niej…

10. Sąd Okręgowy w Warszawie, postanowienie z 17 stycznia 2019 r., XXIV Ns 101/18

    …Sądu, dopuszczanie dowodu z kart do głosowania było zbędne. Wnioskodawczyni nie wykazała również, aby doszło do przestępstwa określonego w art. 249 pkt 2 k.k. Zgodnie z powołanym przepisem kto przemocą, groźbą bezprawną lub podstępem przeszkadza swobodnemu wykonywaniu prawa do kandydowania lub…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 249 (46)

Historia zmian

Bez zmian od 2 stycznia 2026 r.