Art. 216

Pokaż w całym akcie

Art. 216 Kodeksu karnego
Art. 216.
§ 1. Kto znieważa inną osobę w jej obecności albo choćby pod jej nieobecność, lecz publicznie lub w zamiarze, aby zniewaga do osoby tej dotarła, podlega grzywnie albo karze ograniczenia wolności.
§ 2. Kto znieważa inną osobę za pomocą środków masowego komunikowania, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
§ 3. Jeżeli zniewagę wywołało wyzywające zachowanie się pokrzywdzonego albo jeżeli pokrzywdzony odpowiedział naruszeniem nietykalności cielesnej lub zniewagą wzajemną, sąd może odstąpić od wymierzenia kary.
§ 4. W razie skazania za przestępstwo określone w § 2 sąd może orzec nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego, Polskiego Czerwonego Krzyża albo na inny cel społeczny wskazany przez pokrzywdzonego.
§ 5. Ściganie odbywa się z oskarżenia prywatnego.

art. 216 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2025 r. poz. 383, 1818 i 1872 oraz z 2026 r. poz. 902 i 988)

art. 216 k.k.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, postanowienie z 7 maja 2008 r., III KK 234/07

   …polskiego, Warszawa 1989, t. III, s. 100; S. Dubisz red.: Uniwersalny słownik języka polskiego, red., t. IV, Warszawa 2003, s. 962). W treści art. 216 k.k., zarówno w § 1, jak i § 2, brak jakiejkolwiek bliższej normatywnej charakterystyki zachowania sprawcy. W doktrynie zauważa się, iż dla oceny,…

2. Sąd Najwyższy, wyrok z 23 kwietnia 2008 r., V KK 5/08

   …r. Rozpatrując tę kasację Sąd Najwyższy zważył co następuje. Prawdą jest, że orzekając w przedmiocie odpowiedzialności karnej za czyn z art. 216 § 1 k.k. Sąd w rażący sposób naruszył materialne prawo karne, gdyż wymierzył oskarżonemu za to przestępstwo karę nieprzewidzianą w przepisie, w…

3. Sąd Najwyższy, postanowienie z 17 listopada 2011 r., V KK 253/11

   …SN A. Siuchniński (sprawozdawca). Sędziowie SN: K. Klugiewicz, M. Laskowski. Sąd Najwyższy w sprawie Karola i Katarzyny L., oskarżonych z art. 216 § 1 k.k. w zw. z art. 217 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 17 listopada 2011 r. kasacji, wniesionej przez Rzecznika Praw…

4. Sąd Najwyższy, postanowienie z 24 października 2017 r., V KK 278/17

   …że przywołane w zarzutach uwagi krytyczne wobec oskarżyciela prywatnego nie stanowiły przestępstwa określonego w art. 212 § 2 k.k. w zw. z art. 216 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., z uwagi na znikomość społecznej szkodliwości czynu. Sąd odwoławczy stanął na stanowisku – odmiennie niż Sąd I…

5. Sąd Najwyższy, wyrok z 1 marca 2013 r., III KK 218/12

   …432), w zakresie rozstrzygnięć zawartych w pkt I oraz III-VI środek odwoławczy skierowano do sądu (art. 465 § 2), zaś co do czynu z pkt II (art. 216 § 1 k.k.) przekazano je prokuratorowi nadrzędnemu (art. 465 § 2a k.p.k.) – k. 191. Wydane na podstawie art. 329 k.p.k., art. 437 § 1 k.p.k. i art.…

6. Sąd Najwyższy, postanowienie z 20 kwietnia 2017 r., II KK 116/17

   …przedawnienia karalności. Mając na uwadze fakt, że zachowania przypisane oskarżonemu w punkcie 1a wyroku sądu a quo wyczerpujące znamiona z art. 216 § 1 k.k., zostały przez sąd odwoławczy zakwalifikowane jako popełnione w warunkach czynu ciągłego z art. 12 k.k., za datę, od której należy liczyć…

7. Sąd Najwyższy, postanowienie z 30 sierpnia 2001 r., V KKN 118/99

   …SN: A. Deptuła, F. Tarnowski (sprawozdawca). Sąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2001 r., sprawy Jacka A. oskarżonego z art. 216 § 1 k.k. z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w W. z dnia 13 października 1998 r., zmieniającego wyrok…

8. Sąd Najwyższy, postanowienie z 9 marca 2022 r., V KK 578/21

   …na oddalenie w trybie art. 535 § 3 k.p.k. W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu naruszenia przez Sąd odwoławczy przepisu art. 216 § 2 k.k. Zdaniem skarżącej oskarżony wyczerpał znamiona tego typu, bowiem jego wypowiedzi zamieszczone na wskazanym portalu „odnoszą się do godności…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 9 lutego 2016 r., IV KK 10/16

   …zasadna, stąd jej uwzględnienie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Nie ulega wątpliwości, że przestępstwo znieważenia określone w art. 216 § 1 k.k. zagrożone jest karą grzywny albo karą ograniczenia wolności. W takim razie, Sąd Rejonowy uznając Ł. K. za winnego popełnienia zarzucanego mu…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 9 grudnia 2015 r., IV KK 378/15

    …wymaga tego art. 535§5 k.p.k. 4 Bezsprzecznie ma rację skarżący, że w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa materialnego – art. 216§1 k.k. – poprzez wymierzenie skazanemu kar rodzajowo surowszych niż przewidziane sankcją tego przepisu. Zgodnie z treścią tego przepisu wobec…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 216 (1619)

Historia zmian

Bez zmian od 2 stycznia 2026 r.