Art. 145
Tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r. poz. 383 [PDF] z uwzględnieniem zmian: Dz. U. z 2025 r. poz. 1818 [PDF], Dz. U. z 2025 r. poz. 1872 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 902 [PDF], Dz. U. z 2026 r. poz. 988 [PDF]. Stan prawny na
Art. 145.
§ 1. Kto, odbywając służbę zastępującą służbę wojskową: #
1) odmawia pełnienia tej służby, złośliwie lub uporczywie odmawia wykonania obowiązku wynikającego z tej służby albo polecenia w sprawach służbowych, #
2) w celu częściowego lub zupełnego uchylenia się od tej służby albo wykonania obowiązku wynikającego z tej służby: #
a) powoduje u siebie lub dopuszcza, by kto inny spowodował u niego skutek określony w art. 156 § 1 lub art. 157 § 1, #
b) używa podstępu dla wprowadzenia w błąd przełożonego, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. #
§ 2. Tej samej karze podlega, kto, pełniąc służbę określoną w § 1, samowolnie opuszcza wyznaczone miejsce wykonywania obowiązków służbowych lub samowolnie poza nim pozostaje. #
§ 3. Jeżeli sprawca czynu zabronionego określonego w § 2 opuszcza, w celu trwałego uchylenia się od tej służby, wyznaczone miejsce wykonywania obowiązków służbowych albo w takim celu poza nimi pozostaje, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. #
Art. 145 Kodeksu karnego Art. 145. § 1. Kto, odbywając służbę zastępującą służbę wojskową: 1) odmawia pełnienia tej służby, złośliwie lub uporczywie odmawia wykonania obowiązku wynikającego z tej służby albo polecenia w sprawach służbowych, 2) w celu częściowego lub zupełnego uchylenia się od tej służby albo wykonania obowiązku wynikającego z tej służby: a) powoduje u siebie lub dopuszcza, by kto inny spowodował u niego skutek określony w art. 156 § 1 lub art. 157 § 1, b) używa podstępu dla wprowadzenia w błąd przełożonego, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. § 2. Tej samej karze podlega, kto, pełniąc służbę określoną w § 1, samowolnie opuszcza wyznaczone miejsce wykonywania obowiązków służbowych lub samowolnie poza nim pozostaje. § 3. Jeżeli sprawca czynu zabronionego określonego w § 2 opuszcza, w celu trwałego uchylenia się od tej służby, wyznaczone miejsce wykonywania obowiązków służbowych albo w takim celu poza nimi pozostaje, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
art. 145 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2025 r. poz. 383, 1818 i 1872 oraz z 2026 r. poz. 902 i 988)
art. 145 k.k.
Orzecznictwo
- Sąd Najwyższy, wyrok z , III KKN 492/99
…co następuje: Zasadniczym problemem występującym w sprawie jest kwestia interpretacji znamienia „zbiegł z miejsca zdarzenia” zawartego w art. 145 § 4 k.k. z 1969 r. (analogicznie: art. 178 § 1 k.k.). Wprawdzie wniesioną w sprawie apelację Sąd Okręgowy w S. rozpoznawał pod kątem sformułowanego w…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , I KZP 1/14
…sygn. akt WA 42/00, podzielając uchwałę I KZP 16/98, przypomniał, że w odróżnieniu od wzajemnych relacji pomiędzy art. 86 § 1 k.w. i art. 145 § 1 k.k. z 1969 r., która była rozstrzygana na podstawie reguł konsumpcji „w obecnym stanie prawnym (…) wykroczenie obejmuje także te zachowania,…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , IV CSK 228/08
…oceny materiału dowodowego ustalił, że zachowanie kierującego wyczerpywało znamiona występku przewidzianego w wówczas obowiązującym art. 145 § 2 k.k. Do wypadku doszło wskutek nagłego wtargnięcia na jezdnię 3,5-letniego powoda, znajdującego się bezpośrednio przedtem na poboczu drogi wraz z…
- Sąd Najwyższy, postanowienie z , I KZP 11/13
…s. 266-267). Należy jednak mieć na względzie, że znamię uporczywości występuje także w kilku innych przepisach Kodeksu karnego, a to w art. 145 § 1 pkt 1 k.k. (odmowa wykonania obowiązku wynikającego ze służby zastępczej lub polecenia służbowego), 218 § 1a k.k. (uporczywe naruszenie prawa…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , IV KK 416/05
…bezpieczeństwa w ruchu drogowym, WPP 1989, Nr 2, s. 181, G. Jaroszek, Naruszenie zasad bezpieczeństwa jako znamię przestępstwa określonego w art. 145 k.k. w świetle nowego prawa o ruchu drogowym, PiP 1983, Nr 8 – 9). Zatem, wykonujący manewr skrętu w lewo, oczywiście z zawczasu włączonym…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , V CSK 85/09
…osoby uczestniczącej w spowodowanym przez niego wypadku drogowym. Zgodnie ze stanowiskiem judykatury, pracownik skazany za przestępstwo z d. art.145 k.k. (obecnie art. 177 k.k.), popełnione przy wykonywaniu obowiązków pracowniczych, odpowiada za spowodowaną tym występkiem szkodę (śmierć innej…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , V CKN 1664/00
…w stosunku do Stanisława Z. oddalił. Uznał bowiem, że zdarzenie które wywołało szkodę, a którego sprawcą był Sylwester Z. – jest występkiem z art. 145 § 1 d. k.k. W konsekwencji w stosunku do Sylwestra Z. obowiązuje 10-letni termin przedawnienia z art. 442 § 2 k.c. Ten termin nie odnosi się do…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , III CZP 89/17
…przypisane skazanemu w prawomocnym wyroku wydanym w postępowaniu karnym może być popełnione tylko z winy nieumyślnej (np. przestępstwo z art. 145 k.k.), umyślność zaś działania sprawcy uzasadniałaby w świetle przepisów prawa karnego inną kwalifikację prawną czynu przestępczego. Należy bowiem…
- Sąd Najwyższy, uchwała z , I KZP 12/12
…wypadku użycia przez ustawodawcę innych dookreśleń czynności sprawczej takich jak „uporczywie” (np. art. 209 § 1 k.k.), „złośliwie” (np. art. 145 § 1 pkt 1 k.k., art. 195 § 1 i 2 k.k., art. 218 § 1 k.k.), a wreszcie specyfikę znaczenia słowa użytego do opisania danej czynności czasownikowej,…
- Sąd Najwyższy, wyrok z , II KK 329/04
…tej nie stosuje się do sprawców skazanych, w warunkach określonych w art. 60 § 2 k.k. z 1969 r., do przestępstw określonych w art. 148 § 1, art. 145 § 3 k.k., w związku z § 2 tego artykułu, jeżeli następstwem czynu jest śmierć człowieka, oraz w art. 168 § 2, art. 184, art. 208 i art. 210 Kodeksu…
Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.
Wszystkie orzeczenia przy art. 145 (102)
Historia zmian
Bez zmian od 2 stycznia 2026 r.