Art. 531

Pokaż w całym akcie

Art. 531 Kodeksu cywilnego
Art. 531.
§ 1. Uznanie za bezskuteczną czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli następuje w drodze powództwa lub zarzutu przeciwko osobie trzeciej, która wskutek tej czynności uzyskała korzyść majątkową.
§ 2. W wypadku gdy osoba trzecia rozporządziła uzyskaną korzyścią, wierzyciel może wystąpić bezpośrednio przeciwko osobie, na której rzecz rozporządzenie nastąpiło, jeżeli osoba ta wiedziała o okolicznościach uzasadniających uznanie czynności dłużnika za bezskuteczną albo jeżeli rozporządzenie było nieodpłatne.

art. 531 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2026 r. poz. 795)

art. 531 k.c.

Orzecznictwo

1. Sąd Najwyższy, uchwała z 18 listopada 2015 r., III CZP 75/15

   …zarzutu opartego na art. 527 k.c. w sprawie o zwolnienie zajętego przedmiotu od egzekucji (art. 841 § 1 k.c.). Stanowisko to - w świetle art. 531 § 1 k.c. - nie budzi zastrzeżeń, skoro zgodnie z tym przepisem, uznanie za bezskuteczną czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem…

2. Sąd Najwyższy, uchwała z 24 lutego 2011 r., III CZP 132/10

   …na rzecz innej osoby i uczyniła to przed otrzymaniem odpisu pozwu. Wśród przepisów regulujących skargę pauliańską legitymacji biernej dotyczy art. 531 k.c., stanowiący, że uznanie za bezskuteczną czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli następuje w drodze powództwa lub…

3. Sąd Najwyższy, uchwała z 12 czerwca 2008 r., III CZP 55/08

   …nie przysługiwałaby już skarga pauliańska wobec kolejnego nabywcy korzyści majątkowej z racji niewystąpienia przesłanek sformułowanych w art. 531 § 2 k.c. Co więcej, stało się już prawomocne rozstrzygnięcie sądu o uznaniu umowy zawartej pomiędzy dłużnikiem i osobą trzecią (żony dłużnika) za…

4. Sąd Najwyższy, uchwała z 28 stycznia 2016 r., III CZP 99/15

   …rozporządzenia uzyskaną korzyścią przez osobę trzecią na rzecz osoby czwartej i dalszych rozporządzeń dokonanych w warunkach określonych w art. 531 § 2 k.c., doszło po upływie pięcioletniego terminu od pierwszej czynności fraudacyjnej dłużnika. Dlatego też przytoczona wypowiedź Sądu Najwyższego…

5. Sąd Najwyższy, uchwała z 17 stycznia 2013 r., III CZP 100/12

   …wekslowych i dokonali darowizny nieruchomości na rzecz osoby trzeciej in fraudem creditoris). Status prawny osoby trzeciej w rozumieniu art. 531 § 1 k.c. może mieć kilka osób (np. obdarowanych przez dłużnika). W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmowano dopuszczalność skargi kasacyjnej w…

6. Sąd Najwyższy, uchwała z 22 stycznia 2009 r., III CZP 134/08

   …bezskuteczną wobec wierzyciela czynności prawnej, na podstawie której osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową kosztem tego wierzyciela. W art. 531 § 2 k.c. rozszerzono możliwość dochodzenia tego roszczenia także wprost przeciwko osobie „czwartej”, na rzecz której osoba trzecia rozporządziła…

7. Sąd Najwyższy, uchwała z 21 marca 2001 r., III CZP 1/01

   …z ustawy bądź z treści (istoty) rozpoznawanego stosunku prawnego. Uczestnictwo stron w procesie z powództwa pauliańskiego określa zawarta w art. 531 § 1 k.c. norma o charakterze procesowym. Zgodnie z jej treścią, uznanie za bezskuteczną czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem…

8. Sąd Najwyższy, wyrok z 14 maja 2010 r., II CSK 545/09

   …podstawowe znaczenie ma to, czy można uznać, iż umowa z dnia 5 sierpnia 2004 r. została zawarta z pokrzywdzeniem powoda. Jak wynika z art. 531 § 2 k.c. warunkiem uznania za bezskuteczną umowy zawartej przez osobę trzecią z nabywcą jest wiedza takiego nabywcy o okolicznościach uzasadniających…

9. Sąd Najwyższy, wyrok z 11 grudnia 2013 r., IV CSK 222/13

   …osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, oraz czynności prawnej osoby trzeciej rozporządzającej uzyskaną od dłużnika korzyścią, dotyczy art. 531 k.c. Zgodnie z art. 531 § 1 k.c., uznanie za bezskuteczną czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli następuje w drodze…

10. Sąd Najwyższy, wyrok z 24 września 2015 r., V CSK 667/14

    …trzecią w rozumieniu art. 527 § 1 k.c. i następnie serii rozporządzeń tą korzyścią na rzecz kolejnych następców prawnych szczególnych (art. 531 § 2 k.c.). Utrwaliło się stanowisko, zgodnie z którym legitymację bierną w procesie pauliańskim ma wówczas ostatni nabywca korzyści (następca…

Na górze są uchwały i orzeczenia najważniejszych sądów, które rozstrzygają o tym przepisie, a dalej orzeczenia najczęściej powoływane przez inne sądy.

Wszystkie orzeczenia przy art. 531 (722)

Historia zmian

Bez zmian od 19 maja 2026 r.