Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 października 2013 r., I SA/Wr 1486/13

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 października 2013 r., I SA/Wr 1486/13

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom, Sędziowie: Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka - sprawozdawca, Protokolant: Małgorzata Jakubiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2013 r. w Wydziale I sprawy ze skargi "A" spółka z o.o. Oddział we W. - poprzednio "B" spółka z o.o. we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 r. oddala skargę.

Uzasadnienie

2 | |

3 |Przedmiotem skargi A. Spółka z o. o. Oddział we W., poprzednio B. z o.o. we W. (dalej: strona, spółka, skarżąca) jest decyzja Samorządowego|

4 |Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 10 czerwca 2013 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy Z. z dnia 1 marca 2013 r. Nr [...] w |

5 |sprawie określenia ww. podatnikowi zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2011 r. w kwocie 47.062,00 zł. |

6 |Z akt sprawy wynika, że pismem z 12 października 2011 r. strona złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2011 |

7 |r. w kwocie 6.091,23 zł oraz o zaliczenie jej na poczet zobowiązań podatkowych. Wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty Spółka złożyła |

8 |korektę deklaracji na podatek od nieruchomości za 2011 r., w którym zmniejszyła podstawę opodatkowania budowli o wartość urządzeń służących|

9 |do redukcji i pomiaru gazu oraz do rozdzielania energii elektrycznej (transformatory, rozdzielnie, przekształtniki prądu), które są |

10 |zlokalizowane w kontenerach posadowionych na fundamentach, w szafkach (na ścianach budynków) i w budynkach stacji redukcyjno-pomiarowych. |

11 |Według podatnika ww. przedmioty opodatkowania zadeklarowane do opodatkowania w złożonej uprzednio deklaracji na podatek od nieruchomości za|

12 |2011 r. nie stanowią budowli w rozumieniu ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. |

13 |Nr 95, poz. 613 ze zm. - dalej: u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym w 2011 r.) w związku z tym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od |

14 |nieruchomości. |

15 |Wójt Gminy Z. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za|

16 | |

17 |2011 r., w efekcie którego powołaną na wstępie decyzją określił spółce zobowiązanie |

18 |w tym podatku. Opodatkowaniem objęto: grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni: 158 m2, budowle związane z |

19 |prowadzeniem działalności gospodarczej o wartości 2.347.007,00 zł. |

20 |W uzasadnieniu organ podatkowy dokonał analizy regulacji znajdujących zastosowanie w sprawie tj. art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. oraz art. 3 |

21 |pkt 1 lit. b, pkt 2, pkt 3, pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm. - |

22 |dalej: ustawa Prawo budowlane). Organ wyjaśnił, że sieć gazowa wraz ze stacjami kontenerowymi i umieszczonymi w nich urządzeniami |

23 |redukcyjno – pomiarowymi gazu jest obiektem liniowym, który zgodnie z art. 3 pkt 3 i pkt 3a ustawy Prawo budowlane zaliczany jest do |

24 |budowli. Sieć gazowa, składająca się m. in. ze stacji redukcyjno – pomiarowych (wraz ze znajdującymi się w niej urządzeniami ) stanowi |

25 |całość techniczno – użytkową, zapewniającą dostarczanie odbiorcom gazu. W związku z powyższym wskazane urządzenia podlegają opodatkowaniu |

26 |podatkiem od nieruchomości od całej wartości. Spółka bezzasadnie obniżyła wartość budowli o wartość urządzeń technicznych stacji redukcyjno|

27 |– pomiarowych gazu, jak i stacji transformatorowych. Wartość budowli została przyjęta |

28 |z wcześniejszych deklaracji złożonych przez Spółkę na rok 2011. |

29 |Od w/w decyzji spółka wniosła odwołanie, w którym zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, tj.: |

30 |- art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 1a ust.1 pkt 2 u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 1 lit. b) i art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane przez ich |

31 |błędną wykładnię, polegająca na pominięciu braku związku technicznego pomiędzy elementami stacji redukcyjno – pomiarowej, skutkujące |

32 |błędnym przyjęciem, że wskazane urządzenia techniczne są obiektami budowlanymi, |

33 |- art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 1 lit. b) i art. 3 pkt 3 ustawy Prawo Budowlane poprzez ich błędną wykładnię |

34 |polegającą na przyjęciu, że obiektami budowlanymi są urządzenia techniczne niezależnie od części budowlanych tych urządzeń, |

35 |- art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 3a ustawy Prawo Budowlane poprzez przyjęcie, że sieć gazowa, stacje redukcyjno – |

36 |pomiarowe oraz urządzenia techniczne stanowią obiekt liniowy, |

37 |- art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 3 ustawy Prawo Budowlane poprzez uznanie za synonimy zupełnie różnych obiektów wbrew|

38 |wyraźnemu brzmieniu tego przepisu, |

39 |- art. 120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. |

40 |z 2012 r., poz. 749 ze zm. - dalej: O.p.) - poprzez wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego, |

41 |- art. 121 § 1 O.p. poprzez naruszenie wskazanych przepisów oraz zastosowanie wykładni rozszerzającej i pro fiskalnej przy rozstrzyganiu w |

42 |przedmiotowej sprawie, |

43 |- art. 122 O.p. poprzez naruszenie zasady podjęcia wszelkich niezbędnych działań |

44 |w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, |

45 |- art. 124 i art. 210 O.p. poprzez stosowanie argumentacji sprzecznej wewnętrznie oraz sprzecznej z przepisami prawa, |

46 |- art. 187 O.p. poprzez nieprzeporwadzenie postępowania dowodowego w sprawie. |

47 |Przy piśmie z dnia 3 czerwca 2013 r. strona przedłożyła dwie opinie techniczno – budowlane w zakresie kwalifikacji stacji i punktów |

48 |redukcyjno – pomiarowych, sporządzone przez rzeczoznawców budowlanych, jako uzupełnienie materiału dowodowego. |

49 |Po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym, skarżoną decyzją Kolegium utrzymało decyzję organu pierwszej instancji w mocy. SKO wskazało, |

50 |że przedmiotem sporu jest kwestia opodatkowania podatkiem od nieruchomości urządzeń technicznych służących do redukcji i pomiaru gazu, |

51 |zlokalizowanych w kontenerach posadowionych na fundamentach, w szafkach (na ścianach budynków) oraz w budynkach stacji redukcyjno - |

52 |pomiarowych. W opinii spółki opodatkowaniu podlega tylko część budowlana, tj. fundament i obudowa kontenerowa, jeżeli jest trwale związany |

53 |z gruntem oraz że nie podlegają opodatkowaniu urządzenia techniczne znajdujące się na fundamentach i w obudowie kontenerowej, jako nie |

54 |będące obiektami budowlanymi (nie powstające w procesie budowlanym oraz nie związane trwale z fundamentami). |

55 |W ocenie Kolegium, stanowisko strony jest nieprawidłowe i rację ma organ pierwszej instancji. |

56 |SKO wskazało, że zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m. in. budowle lub ich części związane|

57 |z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podało, że budowlą jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, niebędący |

58 |budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu tych przepisów związane z obiektem budowlanym, które |

59 |zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem (art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.). |

60 |Organ kontynuował, że w myśl art. 3 pkt 1 lit b) ustawy Prawo budowlane przez pojęcie obiekt budowlany należy rozumieć budowlę stanowiącą |

61 |całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Kolegium wskazało, że stosownie do art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane |

62 |pojęcie budowla oznacza każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, taki jak: obiekty liniowe, lotniska, |

63 |mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem |

64 |urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe |

65 |lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne |

66 |przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych |

67 |(kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, |

68 |jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Zgodnie z art. 3 pkt 3a tej ustawy przez |

69 |obiekt liniowy należy rozumieć obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze |

70 |zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablowa nadziemna i |

71 |umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie |

72 |stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego. Dalej SKO zaznaczyło, że - w myśl art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. - |

73 |drugim rodzajem budowli stanowiących przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości są urządzenia budowlane, które w art. 3 pkt 9 |

74 |ustawy Prawo budowlane zostały zdefiniowane jako urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania |

75 |obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także|

76 |przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Organ powołał również definicje sieci gazowej, gazociągu, stacji gazowej, |

77 |stacji redukcyjnej oraz stacji pomiarowej, zawarte w § 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków |

78 |technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. Nr 97, poz. 1055). |

79 |W ocenie Kolegium, skoro gazociąg to rurociąg wraz z wyposażeniem, służący do przesyłania i dystrybucji paliw gazowych, to niewątpliwie |

80 |urządzenia służące do redukcji i pomiaru gazu stanowią jeden z elementów tworzących z gazociągiem całość techniczno – użytkową. Nie można |

81 |wykluczyć, iż każdy z tych elementów może być samodzielnym obiektem, choć nie zawsze będzie mógł być samodzielnie wykorzystywany do |

82 |określonego celu, budowla stanowić ma za całość techniczno – użytkową. Trudno wyobrazić sobie, aby urządzenia służące do redukcji i pomiaru|

83 |gazu bez połączenia ich z gazociągiem pełniły samodzielną funkcję użytkową. Dopiero urządzenia te wespół z gazociągiem stanowią pewną |

84 |całość użytkową, pozwalającą na prowadzenie działalności w postaci przesyłania i dystrybucji paliwa gazowych. Całość ta razem stanowi |

85 |budowlę liniową (obiekt liniowy), o której mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. |

86 |Należy przyjąć, że gazociąg czyli rurociąg wraz z wyposażeniem, na które składają się urządzenia służące do redukcji i pomiaru gazu, |

87 |stanowiący całość techniczno – użytkową stanowi przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 w |

88 |związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. Bez znaczenia jest, że urządzenia te zlokalizowane są w budynkach, w szafkach (na ścianach |

89 |budynków) bądź na fundamentach, posiadające obudowę kontenerową. Obudowy spełniają funkcję typowo ochronną. Obudowa nie może być inaczej |

90 |traktowana aniżeli jako budowla. Urządzenia techniczne, tworzące stację redukcyjno – pomiarową gazu w istocie stanowią całość techniczno |

91 |–użytkową. Ze względu na to, że budowle mają charakter bardziej zróżnicowany niż budynki i często pozostają w funkcjonalnym związku, |

92 |konieczne jest traktowanie jako jednego obiektu takich budowli, które stanowią całość techniczno – użytkową. |

93 |Odnosząc się do argumentów strony, Kolegium wskazało, że bezpodstawne jest odwoływanie się do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 |

94 |grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB), ponieważ jest to akt wykonawczy do ustawy o statystyce |

95 |publicznej, funkcjonujący wyłącznie dla celów statystycznych. Poza tym, znaczenie terminu "budowla" w ustawie podatkowej ma szerszy zasięg,|

96 |gdyż oprócz obiektu budowlanego obejmuj również urządzenia budowlane z obiektem tym związane. |

97 |Kolegium uznało również, że organ pierwszej instancji nie naruszył wskazanych w odwołaniu przepisów art. 120, art. 121, art. 122, art. 124,|

98 |art. 187 i art. 210 Ordynacji podatkowej. |

99 |Strona nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem SKO w Jeleniej Górze złożyła skargę do Sądu, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji |

100 |i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie na rzecz spółki kosztów postępowania. Skarżąca, zarzuciła |

101 |kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: |

102 |- art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust.1 pkt 2 u.p.o.l. w związku z art. 1 i art. 3 pkt 1 lit. b) i pkt 6 ustawy Prawo budowlane |

103 |przez ich niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż urządzenia techniczne stanowią budowle podlegające opodatkowaniu, mimo że nie są one w |

104 |ogóle obiektami budowlanymi ani urządzeniami budowlanymi, |

105 |- art. 3 pkt 1 lit. b) i art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. przez ich błędną wykładnię |

106 |polegająca na przyjęciu, że obiektem budowlanym są urządzenia techniczne niezależnie od części budowlanych tych urządzeń, |

107 |- art. 3 pkt 3a Prawa budowlanego w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. poprzez uznanie za obiekt liniowy (gazociąg) stacji |

108 |redukcyjno-pomiarowych oraz urządzeń tych stacji, mimo iż nie spełniają one definicji obiektu liniowego (gazociągu). |

109 |Ponadto wywiedziono zarzut naruszenia przepisów postępowania podatkowego, tj.: art. 120 O.p. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem |

110 |przepisów prawa materialnego, art. 121 § 1 O.p. w związku z art. 124 O.p. czyli zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie |

111 |do organów podatkowych oraz reguły prawidłowego uzasadniania przez organ podatkowy przesłanek poprzez interpretację istniejących |

112 |wątpliwości wyłącznie na niekorzyść podatnika, art. 122 O.p. poprzez niewyjaśnienie dokładnie stanu faktycznego, art. 124 O.p. poprzez |

113 |uznanie sprawy za bezsporną, mimo toczącego się postępowania podatkowego, art. 187 w związku z art. 197 O.p. poprzez niewyjaśnienie |

114 |dokładnie stanu faktycznego i samowolne rozstrzyganie przez organ podatkowy o kwestiach technicznych, co do których bez wątpienia nie |

115 |posiada wiedzy specjalistycznej. |

116 |Skarżąca spółka obszernie uzasadniła postawione na wstępie zarzuty. |

117 |Odwołując się do definicji budowli (art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. i art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane) i obiektu budowlanego (art. 3 pkt |

118 |1 w/w ustawy), wskazując - pomocniczo, celem doprecyzowania definicji z ustawy Prawo budowlane - na definicję obiektu budowlanego wg |

119 |Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych spółka oceniła, że nielogiczne i niezgodne z zasadą spójności prawa podatkowego jest |

120 |twierdzenie, że obiektami budowlanymi z jednej strony będą tylko takie, które są trwale związane z gruntem i powstałe w wyniku prac |

121 |budowlanych, z drugiej zaś strony tylko takie, które nie są trwale z gruntem związane i np. zostały zamontowane, czyli wykonane w sposób |

122 |niewymagający robót budowlanych. Opodatkowaniu mogą podlegać, co do zasady, wyłącznie konstrukcje trwale związane z gruntem. |

123 |Zdaniem strony, organ podatkowy błędnie odwołuje się do kwestii całości techniczno- użytkowej, wskazując że urządzenia redukcyjno – |

124 |pomiarowe są budowlą, ponieważ stanowią wyposażenie gazociągu. Tylko jednoczesne wystąpienie związku użytkowego oraz technicznego |

125 |warunkować będzie uznanie, że urządzenia wraz z fundamentami stanowią jeden obiekt budowlany – budowlę, a zarazem i przedmiot |

126 |opodatkowania. Urządzenia i fundamenty nie stanowią całości technicznej, brak jest miedzy nimi powiązań technicznych, często nie są ze sobą|

127 |fizycznie w ogóle styczne. |

128 |Sieć przesyłowa nie stanowi łącznie całości techniczno – użytkowej, bowiem stanowi ona nie jedną rzecz złożoną, ale zbiór rzeczy. |

129 |Urządzenia redukcyjno – pomiarowe nie stanowią jednej całości z gazociągiem, tak z cywilistycznego, jaki |

130 |z podatkowego punktu widzenia. Nie wystarczy bowiem funkcjonalne połączenie dwóch elementów, by mówić o całości techniczno – użytkowej na |

131 |potrzeby opodatkowania. Urządzenia techniczne są montowane, a nie budowane, a niektóre z elementów stacji nie są w ogóle połączone z |

132 |gazociągiem. |

133 |Autorka skargi dowodziła, że organ niezasadnie odwołał się do rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać |

134 |sieci gazowe. Wnosząca skargę wyraziła pogląd, że sporne w sprawie urządzenia techniczne stanowią jedynie część sieci gazowej w aspekcie |

135 |powiązań funkcjonalnych, nie zaś technicznych (w przypadku tych urządzeń nie występuje związek techniczny, gdyż nie są one technicznie |

136 |powiązane z fundamentem, z kontenerem /budynkiem/ i siecią gazową /gazociągiem/; powstają one w zupełnie innym procesie produkcyjnym). |

137 |Podała, że urządzenia te - po ich zdemontowaniu i przeniesieniu w inne miejsce - bez uszczerbku dla ich funkcjonalności, będą mogły być |

138 |dalej wykorzystywane. Nie zgodziła się strona ze stanowiskiem organu, że w takiej sytuacji między urządzeniami a budowlą będzie istniał |

139 |trwały związek, skoro nie stanowią one razem całości technicznej. Spółka uznała, że sam związek funkcjonalny nie jest wystarczający dla |

140 |objęcia instalacji i urządzeń technicznych opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości. W konsekwencji, jej zdaniem, opodatkowaniu będą |

141 |podlegały wyłącznie fundamenty, na których zostały posadowione urządzenia stacji redukcyjno - pomiarowej gazu oraz obudowa urządzeń |

142 |(kontener) - jeżeli jest trwale związany z fundamentem, a także gazociąg oraz inne elementy budowlane składające się funkcjonalnie na sieć |

143 |gazową. Dodała, że słuszność jej stanowiska potwierdza treść § 26 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny |

144 |odpowiadać sieci gazowe. |

145 |Stacja gazowa wraz z urządzeniami nie może stanowić wyposażenia gazociągu z kilku przyczyn, m. in. z powodu odrębnego definiowania |

146 |gazociągu oraz stacji gazowych, akcesoryjnego charakteru wyposażenia względem obiektu głównego, której to cechy nie można przypisać stacji |

147 |gazowej w odniesieniu do gazociągu. |

148 |Strona dowodziła, że argumentem za nieprzyjmowaniem do opodatkowania stacji redukcyjno - pomiarowej gazu, jako elementu sieci gazowej lub |

149 |gazociągu, jest to, że - na mocy art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane - opodatkowaniu podlegają tylko elementy budowlane urządzeń redukcyjno|

150 |- pomiarowych, tj. fundament i kontener. Zdaniem strony, urządzenia techniczne "same w sobie" nie są obiektami budowlanymi, gdyż są one |

151 |wytworem przemysłu a nie procesu budowlanego. Strona podała, że urządzenia te są w pewien sposób funkcjonalnie związane z konstrukcjami |

152 |wsporczymi (fundamentami), na których są posadowione. Nie są natomiast powiązane z konstrukcją wsporczą (fundamentem) w sposób techniczny. |

153 |Uznała, że konstrukcja wsporcza (fundament) sama stanowi całość techniczno-użytkową. |

154 |Z uwagi na powyższe spółka uznała, że organ naruszył obowiązujące przepisy prawa przez błędną wykładnię terminu budowla, prowadzącą do |

155 |wniosku, że stacje redukcyjno-pomiarowe gazu powinny podlegać obowiązkowi opodatkowania jako sieci gazowe, mimo że nie wynika to z |

156 |przepisów u.p.o.l. i ustawy Prawo budowlane. |

157 |Dalej, na poparcie swoich racji, spółka odwołała się do poglądów doktryny |

158 |i wyroków sądów administracyjnych. Stwierdziła, że jednolite stanowisko sądów administracyjnych potwierdza poprawność jej kwalifikacji |

159 |podatkowej spornych |

160 |w sprawie obiektów. |

161 |Spółka zarzuciła również nie powołanie w sprawie biegłego i uznanie za chybione poglądów, wyrażonych w opiniach techniczno – budowlanych, |

162 |sporządzonych przez rzeczoznawców budowlanych. Organ podatkowy przyjął stan faktyczny, dotyczący skomplikowanych obiektów infrastruktury |

163 |gazowniczej, do czego konieczne jest posiadanie wiedzy technicznej bez takiej wiedzy i w sprzeczności z wiedzą zaprezentowaną w opiniach |

164 |rzeczoznawców budowlanych. |

165 |W odpowiedzi na skargę, Kolegium wniosło o jej oddalenie. |

166 | |

167 |Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: |

168 |Skarga okazała się nieuzasadniona. |

169 |Po dokonaniu kontroli zaskarżonej decyzji, mając na uwadze stan faktyczny |

170 |i prawny sprawy, sformułowane w skardze zarzuty i wspierające je argumenty, Sąd stwierdza, że brak jest podstaw do zakwestionowania |

171 |stanowiska organu wyrażonego w tej decyzji. Decyzja ta znajduje bowiem podstawy w prawie materialnym, jej wydanie zaś poprzedziło |

172 |postępowanie, w którym nie uchybiono regułom procesowym. |

173 |Sąd uznał, że w sprawie dokonano prawidłowego wymiaru podatku od nieruchomości za 2011 r. Stanowiska stron są rozbieżne odnośnie uznania za|

174 |budowlę, w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., urządzeń technicznych stacji/punktów redukcyjno - pomiarowych gazu, służących do |

175 |redukcji i pomiaru gazu |

176 |(zlokalizowanych m. in. w kontenerach posadowionych na fundamentach), |

177 |i opodatkowania ich podatkiem od nieruchomości, zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. |

178 |Sąd zauważa, że w tożsamej kwestii Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wypowiedział się już w wyroku z dnia 17 grudnia 2012 r. |

179 |sygn. akt I SA/Wr 1071/12, dostępny: orzeczenia.nsa.gov.pl. Sąd w składzie orzekającym w sprawie podziela w całej rozciągłości stanowisko |

180 |wyrażone w powołanym wyroku i przyjmuje je za własne. Tezy i twierdzenia w nim zawarte zostaną wielokrotnie powołane niżej, jako |

181 |szczególnie trafne i mające zastosowanie w niniejszej sprawie. |

182 |Zdaniem Sądu, prawidłowe jest - zaprezentowane w skarżonej decyzji - stanowisko organu podatkowego odnośnie kwalifikacji, dla celów |

183 |opodatkowania podatkiem od nieruchomości, urządzeń technicznych służących do redukcji i pomiaru gazu. W opinii Sądu, organ podatkowy |

184 |dokonał prawidłowej wykładni, po czym właściwie zastosował do stanu faktycznego sprawy, art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a pkt 2 u.p.o.l. |

185 |w powiązaniu z art. 3 pkt 3 (także art. 3 pkt 1 lit. b/ i pkt 3a) ustawy Prawo budowlane. |

186 |Tym samym, chybione są zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego. Składając korektę deklaracji na podatek od |

187 |nieruchomości za 2011 r., strona zmniejszyła wartość - będących w jej posiadaniu - budowli, wnioskując jednocześnie o stwierdzenie nadpłaty|

188 |w tym podatku. W związku z uznaniem, że strona błędnie skorygowała w/w deklarację przez nieuwzględnienie, jako budowli, wartości urządzeń |

189 |służących do redukcji i pomiaru gazu, znajdujących się m. in. w kontenerach posadowionych na fundamentach, celem ich opodatkowania, |

190 |stwierdzając, że wysokość zobowiązania jest inna aniżeli wynikająca ze skorygowanej deklaracji, organ podatkowy (po wcześniejszym wszczęciu|

191 |postępowania podatkowego) wydał decyzję wymiarową w oparciu o art. 21 § 1 pkt 1, § 3 i § 5 O.p. |

192 |Przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości określa art. 2 u.p.o.l., który w ust. 1 pkt 3 stanowi, że opodatkowaniu tym podatkiem |

193 |podlegają "budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej". Definicję - użytego na potrzeby ustawy podatkowej - |

194 |terminu budowla zawiera art. 1a u.p.o.l., który w ust. 1 pkt 2 stwierdza, że budowla to "obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa |

195 |budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego |

196 |związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem". Z definicji tej wynika, że |

197 |budowlą jest każdy obiekt budowlany, z wyłączeniem budynku lub obiektu małej architektury. W świetle zacytowanego przepisu nie ulega |

198 |wątpliwości, że - dla potrzeb opodatkowania podatkiem od nieruchomości - zdefiniowanie pojęcia budowli musi nastąpić z uwzględnieniem w tym|

199 |zakresie przepisów prawa budowlanego, a więc przy zastosowaniu wykładni systemowej opartej na tej gałęzi prawa. |

200 |Jak wskazał NSA - w wyroku z 2 lutego 2010 r. (sygn. akt II FSK 1022/08) - przy określeniu zasad opodatkowania danego obiektu trzeba |

201 |zastosować tryb postępowania, w którym w pierwszej kolejności należy stwierdzić, czy dany obiekt jest obiektem budowlanym w rozumieniu art.|

202 |3 pkt 1 Prawa budowlanego, a po ustaleniu, że jest to obiekt budowlany, wyjaśnić, czy nie jest to obiekt małej architektury i czy obiekt |

203 |budowlany ma cechy budynku z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l, i jeżeli to zostanie wykluczone, bowiem dany obiekt nie spełnia wymogów |

204 |definicji budynku, należy go uznać za budowlę w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. |

205 |Poza sporem w rozpoznawanej sprawie pozostaje, że przedmiot sporu nie jest ani budynkiem, ani też obiektem małej architektury. Zatem należy|

206 |zastanowić się, czy jest on budowlą stanowiącą całość techniczno - użytkową wraz z instalacjami |

207 |i urządzeniami. |

208 |Definicja budowli zawarta została w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, według którego przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt |

209 |budowlany, niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, |

210 |przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, |

211 |obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie|

212 |ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia |

213 |terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni |

214 |wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części |

215 |przedmiotów składających się na całość użytkową. W pkt 3a tego przepisu scharakteryzowano obiekt liniowy jako obiekt budowlany, którego |

216 |charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, |

217 |rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablowa nadziemna i umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy|

218 |oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego.|

219 |Przytoczona definicja budowli, zawierająca zarazem - w art. 3 pkt 3 i 3a ustawy Prawo budowlane - katalog budowli, ma charakter otwarty i |

220 |przykładowy. Jednocześnie wskazuje na możliwość, że pewne obiekty mogą występować jako odrębne budowle (instalacje przemysłowe, urządzenia |

221 |techniczne, części budowlane urządzeń technicznych, fundamenty pod maszyny i urządzenia), a w konkretnych sytuacjach mogą tworzyć jedną |

222 |budowlę z uwagi na zachodzącą między nimi spójność techniczno-użytkową (patrz: powołany wyżej wyrok NSA z dnia 2 lutego 2010 r. i wyrok NSA|

223 |z dnia 28 listopada 2006 r., sygn. akt II FSK 1403/05, dostępny: j/w). |

224 |Aby odpowiedzieć na pytanie, czy stanowiące przedmiot sporu urządzenia techniczne stacji/punktów redukcyjno-pomiarowych gazu, zlokalizowane|

225 |w kontenerach posadowionych na fundamentach, stanowią budowle podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na podstawie art. 2 ust.|

226 |1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., należy pierwotnie ustalić charakter tych urządzeń. |

227 |Strona skarżąca wskazuje wprost w skardze, że nie kwestionuje opodatkowania gazociągu, lecz stwierdza, że oceniane, stanowiące przedmiot |

228 |sporu, urządzenia redukcyjno-pomiarowe gazu nie stanowią obiektów budowlanych trwale związanych z gruntem, nie powstały one w wyniku prac |

229 |budowlanych, mogą być one w każdej chwili zdemontowane i przeniesione. |

230 |W ocenie Sądu, o tym, że sporne urządzenia techniczne stacji redukcyjno-pomiarowych gazu należą do budowli, przesądza fakt, że stanowią |

231 |one, wbrew stanowisku strony, całość techniczno-użytkową, która zapewnia możliwość korzystania z sieci gazowej zgodnie z jej |

232 |przeznaczeniem. Odłączenie tych urządzeń czyniłoby budowle bezużytecznymi i spowodowałoby niemożność jej funkcjonowania. Przytoczona wyżej |

233 |definicja budowli wskazuje na kompletność obiektu budowlanego przez użycie sformułowania "jako odrębne pod względem technicznym części |

234 |przedmiotów składających się na całość użytkową". Nie ma przy tym znaczenia, czy do wytworzenia lub zamontowania urządzeń konieczne są |

235 |roboty budowlane i czy prowadzone są one na podstawie uzyskanego pozwolenia na budowę czy zgłoszenia wykonania robót budowlanych. Nie jest |

236 |także istotna okoliczność braku ich trwałego połączenia z gruntem, możliwość wymiany urządzeń (ich przeniesienia w inne miejsce), odległość|

237 |poszczególnych urządzeń i brak fizycznej styczności. Przepisy prawa nie przewidują takich wymogów. Również podnoszona przez stronę kwestia |

238 |wyróżnienia fundamentów i obudowy urządzeń (kontenerów trwale związanych z fundamentami), jako odrębnych przedmiotów opodatkowania, czy też|

239 |podział na część budowlaną i niebudowlaną (fundamentów i urządzeń technicznych) nie może mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia. Przypomnieć |

240 |w tym miejscu trzeba, że ustawodawca nie rozróżnia części budowlanych i niebudowlanych sieci gazowej lecz traktuje o sieci jako takiej |

241 |(jako pewnej całości). |

242 |Wbrew stanowisku strony, demontaż poszczególnych elementów sieci gazowej, połączonych i współpracujących ze sobą, służących do przesyłania |

243 |i dystrybucji paliw gazowych, należących do przedsiębiorstwa gazowniczego, skutkowałby niemożnością funkcjonowania gazociągu, nie mówiąc o |

244 |całości sieci gazowej i zarządzającym nią przedsiębiorstwie. |

245 |Jak zauważył NSA w wyroku z dnia 21 stycznia 2011 r. (sygn. akt II FSK 2017/10, dostępny j/w), odwołując się do rozporządzenia Ministra |

246 |Gospodarki z dnia |

247 |30 kwietnia 2001 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. z 2001 r., nr 97, poz. 1055), wydanego na|

248 |podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, zawierającego definicję sieci gazowej, definicja ta i dalsze przepisy rozporządzenia |

249 |wskazują na to, że sieć gazową zdefiniowano jako gazociągi wraz ze stacjami gazowymi, układami pomiarowymi, tłoczniami gazu, magazynami |

250 |gazu, połączone i współpracujące ze sobą, służące do przesyłania i dystrybucji paliw gazowych, należące do przedsiębiorstwa gazowniczego (§|

251 |2 pkt 1 rozporządzenia). NSA ocenił, że definicja ta i dalsze przepisy rozporządzenia pozwalają na postawienie tezy, że - dla celów |

252 |budowlanych - pod pojęciem sieci gazowej ustawodawca rozumie pewną całość, składającą się z wielu połączonych ze sobą - w sposób podany w |

253 |rozporządzeniu (warunki techniczne) - elementów, służących wspólnie do osiągnięcia określonego celu przy czym połączenie to nie musi mieć |

254 |charakteru trwałego (§ 13 i § 17 rozporządzenia). Cechy takie przypisać można także innym obiektom sieciowym. Również w wyroku z 20 |

255 |września 2011 r. (sygn. akt II FSK 554/10), podobnie wyroki |

256 |w sprawach II FSK 144/10, II FSK 484/10 i inne (wszystkie wyroki dostępne j/w), NSA wyjaśnia pojęcie całości techniczno-użytkowej |

257 |stwierdzając, że "tworzenie całości techniczno-użytkowej należałoby rozumieć jako połączenie poszczególnych elementów w taki sposób, aby |

258 |zgodnie z wymogami techniki nadawały się one do określonego użytku. Nie można przy tym wykluczyć, że każdy z tych elementów może być |

259 |samodzielnym obiektem, choć nie zawsze będzie mógł być samodzielnie wykorzystywany do określonego celu, budowla stanowić ma zaś całość |

260 |techniczno-użytkową". Podobnie niektóre z ocenianych w niniejszej sprawie elementów, po ich wymontowaniu, mogą odrębnie posiadać wartość |

261 |techniczno-użytkową, jednakże demontaż któregokolwiek elementu spowoduje, że celowość istnienia budowli zostanie "zaburzona", powodując |

262 |niemożność jej funkcjonowania. |

263 |Nie można zgodzić się z poglądem, że pojęcie obiektu budowlanego wymaga zaistnienia związku urządzeń z budowlą o charakterze technicznym i |

264 |użytkowym, |

265 |a o braku występowania tego związku świadczy możliwość odrębnego istnienia urządzeń redukcyjno - pomiarowych i gazociągu czy też trwałego |

266 |połączenia ich |

267 |z gruntem. Wskazać należy na nieodosobniony w orzecznictwie sądowym pogląd zawarty w wyroku z 2 grudnia 2005 r. (sygn. akt III SA/Wa |

268 |2342/05, niepubl.), który Sąd w składzie orzekającym w sprawie podziela, wedle którego "budowlą jest każdy obiekt budowlany niebędący |

269 |budynkiem lub obiektem małej architektury, stanowiący całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, niezależnie od sposobu|

270 |ich powiązania z gruntem". |

271 |Aprobując stanowisko, że sieć techniczną należy traktować jako całość, przywołać trzeba jeszcze jeden wyrok z dnia 9 listopada 2005 r. |

272 |(sygn. III SA/Wa 2515/05, niepubl.), wydany w związku ze sporem dotyczącym opodatkowania linii elektroenergetycznej, w którym wskazano, że:|

273 |"Rację mają bowiem organy podatkowe twierdząc, że w takiej sytuacji linię elektroenergetyczną należy postrzegać jako funkcjonalną całość. W|

274 |przeciwnym razie można byłoby zasadnie twierdzić, że każdy z jej cząstkowych elementów jako takich (np. słup czy lina przewodząca) nie |

275 |stanowi przedmiotu opodatkowania, a więc i cała linia w ten sposób rozumując, nie powinna być objęta podatkiem od nieruchomości. Jeśli |

276 |zatem w konkretnym stanie faktycznym linia elektroenergetyczna realizuje oprócz podstawowego jej zadania, jakim jest przesyłanie i |

277 |dostarczanie energii elektrycznej końcowym jej użytkownikom, także zadania pośrednie w postaci funkcjonalności oświetleniowej, nie można |

278 |twierdzić, że te podzespoły (urządzenia techniczne - jak nazywa skarżący), które realizują funkcje dodatkowe, nie stanowią elementu tejże |

279 |napowietrznej linii przesyłowej. W takim przypadku więź funkcjonalno-gospodarcza musi mieć decydujące znaczenie, niezależnie od tego, że |

280 |usunięcie tych "dodatkowych" elementów nie będzie miało znaczenia dla bytności i realizacji głównego zadania linii elektroenergetycznej, a |

281 |także niezależnie od tego, czy w ujęciu cywilistycznym oprawy oświetleniowe stanowią część składową tej linii. Dopóki zatem przeznaczeniem |

282 |napowietrznej linii elektrycznej jest także oświetlanie określonego terenu, dopóty powinna ona stanowić kompleksowo postrzegany przedmiot |

283 |opodatkowania w podatku od nieruchomości". |

284 |Niewątpliwe zatem - w ocenie Sądu - jest, że wymienione przez skarżącą urządzenia techniczne, niezależnie od ich usytuowania, stanowią |

285 |elementy składowe sieci gazowej podlegającej jako budowla opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 3 |

286 |u.p.o.l. Do pojęcia budowli na gruncie ustawy Prawo budowlane (art. 3 pkt 3 i 9) zaliczono bowiem również sieci techniczne i urządzenia |

287 |techniczne, pod warunkiem, że stanowią całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami albo urządzeniami budowlanymi. |

288 |Oznacza to, że dokonywane przez spółkę "dekompletowanie" sieci gazowej na poszczególne elementy i wyodrębnianie z niej fundamentów ma |

289 |charakter sztuczny i jest sprzeczne ze wskazaniami zawartymi w art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. |

290 |Nie zasługują na uwzględnienie także zarzuty strony skarżącej odnoszące się do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 120, art. 121 § |

291 |1, art. 124 O.p. Przepis art. 120 O.p. odnosi się do zasady praworządności, która zobowiązuje organy podatkowe do działania w ramach |

292 |powszechnie obowiązującego porządku prawnego. Zdaniem strony skarżącej naruszenie tego przepisu nastąpiło przez wydanie zaskarżonej decyzji|

293 |z naruszeniem prawa materialnego. W ocenie Sądu, wynikającej z powyższych wywodów, naruszenie takie nie nastąpiło a wydana decyzja nie |

294 |narusza prawa materialnego, tj. mających zastosowanie w sprawie przepisów u.p.o.l. i pozostających z nią w związku - na podstawie art. 1a |

295 |ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. - przepisów ustawy Prawo budowlane. |

296 |Odnośnie zarzutu naruszenia przez organy podatkowe wymogów art. 121 § 1 O.p., zawierającego zasady prowadzenia postępowania podatkowego w |

297 |sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji, będącej wynikiem |

298 |postępowania podatkowego, w tym analiza akt sprawy, nie pozwala na podzielenie tego zarzutu. Fakt, że organy podatkowe nie podzieliły |

299 |stanowiska strony w kwestii mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego nie może być traktowany w kategorii naruszenia |

300 |zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 O.p.). |

301 |W uzasadnieniu skarżonej decyzji wyjaśniono stronie, dlaczego sprawa została załatwiona tak, a nie inaczej, co stanowi o realizacji zasady |

302 |przekonywania, określonej w art. 124 O.p. |

303 |Nie dopatrzył się w sprawie Sąd naruszenia zasad procesowych określonych |

304 |w art. 122, 187 i 197 O.p. wskutek nie powołania biegłego. Zdaniem Sądu, w sprawie dla zastosowania przepisów prawa podatkowego w |

305 |powiązaniu z przepisami prawa budowlanego nie były wymagane wiadomości specjalne z zakresu wiedzy technicznej. Kwestię sporną stanowi |

306 |kwalifikacja prawna przedmiotu opodatkowania, a w tym zakresie rolę biegłego pełni organ podatkowy. |

307 |Odnośnie przedłożonych przez stronę opinii rzeczoznawców budowlanych, należy zauważyć, że rzeczoznawcy dokonali analizy elementów samej |

308 |tylko stacji redukcyjno – pomiarowej i ustalili, które elementy powstały w procesie budowlany i są trwale połączone z gruntem. Rzeczoznawcy|

309 |pominęli natomiast istotne kwestie dotyczące technicznego powiązania elementów stacji redukcyjno – pomiarowej |

310 |z całością gazociągu. |

311 |Sąd dostrzega, że w orzecznictwie sądowym (powołanym zresztą w skardze |

312 |i znanym Sądowi) wyrażane są poglądy zbliżone do stanowiska, które reprezentuje strona. Sąd nie podziela jednak tej linii orzeczniczej, |

313 |akceptując linię odmienną, którą reprezentują powołane w niniejszym wyroku (wyżej) orzeczenia. |

314 |Chybiony (nieznajdujący oparcia w materiale dowodowym sprawy i wydanych decyzjach) jest pogląd skargi, że wszelkie pojawiające się w |

315 |sprawie wątpliwości były rozstrzygane na niekorzyść strony. Analiza wydanych w sprawie decyzji dowodzi, że organy podatkowe obu instancji |

316 |podjęły rozstrzygnięcia z pełnym przekonaniem co do ich zgodności z obowiązującymi przepisami. |

317 |W związku z powyższym, brak jest podstaw do uznania zasadności zarzutów skargi i uwzględnienia żądania uchylenia zaskarżonej decyzji i |

318 |poprzedzającej ją decyzji organu podatkowego I instancji. |

319 |Wobec braku stwierdzenia w sprawie uchybień procesowych, jak i naruszeń przepisów prawa materialnego, Sąd - na podstawie art. 151 |

320 |u.p.p.s.a. - skargę, jako nieuzasadnioną, oddalił. |