Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 lipca 2015 r., II SA/Wr 241/15
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 lipca 2015 r., II SA/Wr 241/15
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie Sędzia NSA Halina Kremis Sędzia WSA Anna Siedlecka – spr. Protokolant Starszy asystent sędziego Malwina Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 lipca 2015 r. sprawy ze skargi D.W. sp. z o.o. na postanowienie Wojewody D. z dnia [...] r. nr[...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie wolnostojącej oddala skargę.
Uzasadnienie
2 Decyzją z dnia [...] r. (Nr [...]), podjętą na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), zgodnie z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, dalej k.p.a.) oraz art. 92 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2013 r., poz. 595 ze zm.) Prezydent W. zatwierdził projekt budowalny i udzielił pozwolenia na budowę D.i M. W. dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie wolno stojącej przy ul. G.we W.
3 Od powyższej decyzji, pismem z dnia [...] r., uzupełnionym pismem z dnia 19 stycznia 2015 r., odwołanie wniosła spółka z o.o. D. W. wskazując, że zaskarżona decyzja nie została jej skutecznie doręczona, a także kwestionując jej zasadność i prawidłowość.
4 Wojewoda D.działając na podstawie art. 134 k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego postanowieniem z dnia [...]r. (Nr [...]) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
5 W uzasadnieniu wskazał, że przed merytorycznym rozpatrzeniem odwołania wniesionego przez stronę postępowania na rozstrzygnięcie wydane przez organ I instancji, organ odwoławczy, w postępowaniu wstępnym, jest zobowiązany zbadać, czy odwołanie jest dopuszczalne i czy zostało wniesione w terminie (art. 134 k.p.a.), który – zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. – wynosi czternaście dni od dnia doręczenia decyzji stronie.
6 Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że w toku postępowania pierwszoinstancyjnego spółka D.W. sp. z o.o. ustanowiła pełnomocnika – A. F., który przystąpił do postępowania w dniu [...] r. (dokonał wglądu w akta sprawy). Ponieważ A.F. nie wskazał swojego adresu do doręczeń, pisma w toku postępowania, w tym zaskarżona decyzja, zostały skierowane przez organ I instancji bezpośrednio na adres spółki – tj. pl. P.Ś.[...], [...] W. (wynikający z Krajowego Rejestru Sądowego nr [...] oraz dokumentu pełnomocnictwa), pod którym zostały skutecznie odebrane przez M. K.
7 Z analizy znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Prezydenta W. z dnia [...] r., nr [...], przez spółkę D.W. sp. z o.o., wynika, że została ona doręczona adresatowi w dniu 25 czerwca 2014 r. W związku z powyższym ostatnim dniem na złożenie odwołania dla niniejszej spółki był dzień 9 lipca 2014 r. Tymczasem odwołanie spółki od wskazanej decyzji Prezydenta W. zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego dopiero w dniu 2 grudnia 2014 r., a więc z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika spółka, nie zwróciła się do organu odwoławczego z prośbą o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
8 W tej sytuacji Wojewoda uznał, że zasadnym jest wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania wywodząc, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowiłoby rażące naruszenie prawa przejawiająca się w weryfikacji decyzji ostatecznej w postępowaniu odwoławczym.
9 Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożyła sp. z o.o. D. W. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
10 Kwestionowanemu orzeczeniu zarzucono uchybienie przepisom postępowania administracyjnego, a dokładniej naruszenie:
11 - art. 40 k.p.a. przez przyjęcie, że decyzja Prezydenta Miasta W. z [...] r. nr [...] została doręczona skarżącemu w dniu 25 czerwca 2014 r.;
12 - art. 40 w zw. z art. 134 k.p.a. przez przyjęcie, że złożone w dniu 2 grudnia 2014 r. odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta W. z [...] r. zostało wniesione po terminie.
13 Rozwijając w uzasadnieniu sformułowane zarzuty strona skarżąca podniosła, że składając w dniu [...] r. odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta W. z [...] r. wskazywała, że zapoznała się z nią dopiero w dniu [...] r., a w szczególności, że decyzja z [...] r. nie została jej doręczona. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Wojewoda powyższych okoliczności nie podważa, stwierdza jedynie, że decyzja została doręczona na adres placu P. Ś. [...] we W. i tam odebrana przez M. K. Pod przedmiotowym adresem funkcjonuje jednak co najmniej kilka podmiotów, stąd nie sposób – zdaniem skarżącej - uznać, że doręczenie korespondencji dowolnemu z nich rodzi skutek doręczenia wobec innego, będącego adresatem korespondencji.
14 Spółka nie zgodziła się także z opinią Wojewody zarzucającą jej zaniechanie złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W tym kontekście wskazała, że nie tyle bowiem uchybiła terminowi do zaskarżenia decyzji z przyczyn w jej przekonaniu eskulpujących - co uzasadniałoby wniosek o przywrócenie terminu - lecz nie otrzymała decyzji w ogóle. Stąd nie uchybiono terminowi, gdyż zaczął on biec dopiero od momentu, kiedy możliwe było zapoznanie się przez skarżącą z treścią decyzji.
15 Zdaniem skarżącej organ zaniechał ustalenia prawidłowości doręczenia jej decyzji Prezydenta Miasta W. z [...] r., co też było w ocenie skarżącego konieczne w sytuacji, gdy organ dysponował wiedzą, iż decyzja została odebrana przez M.K., która nie była pracownikiem skarżącego ani osobą przez niego upoważnioną.
16 W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i wywody prawne zawarte w kwestionowanym postanowieniu.
17 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
18 Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 z późn.zm.) kompetencje sądów administracyjnych w zakresie kontroli działalności administracji publicznej ograniczone zostały do oceny działalności tych organów pod względem zgodności z prawem. Działając w granicach przyznanych kompetencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny prawidłowości zastosowania w postępowaniu administracyjnym przepisów obowiązującego prawa materialnego i procesowego oraz trafności ich wykładni. Dokonując czynności kontrolnych, Sąd zobowiązany jest uwzględnić stan faktyczny i prawny jaki istniał w chwili wydania zaskarżonej decyzji lub postanowienia. Należy też dodać, że w myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.). sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, co oznacza, że ma prawo, a nawet obowiązek, wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze.
19 Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa w rozpoznawanej sprawie, mimo rozważenia w toku dokonywanych czynności przepisu art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
20 Kontroli tut. Sądu podlegało postanowienie Wojewody D. z dnia [...] r. (Nr [...]) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez D. W. sp. z o.o. od decyzji Prezydenta W.z dnia [...] r. (Nr [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej D. W. i M. W.pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie wolno stojącej przy ul. G.we W. (dz. nr [...], [...], AM-[...], obręb W.).
21 Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
22 Tak w doktrynie jak i judykaturze podzielane jest stanowisko, że stwierdzenie uchybienia terminu jest okolicznością obiektywną i niezależną od uznania organu odwoławczego. W razie bowiem jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydać postanowienie o uchybieniu terminu przewidziane w powyższym przepisie. Wskazać przy tym należy, że uchybienie terminu do wniesienia środka odwoławczego, a następnie wydanie postanowienia opartego na art. 134 k.p.a. powoduje, że rozstrzygnięcie wydane przez organ I instancji staje się ostateczne. W konsekwencji kontrola dokonywana przez sąd administracyjny, w przypadku stwierdzenia braku podstaw do zakwestionowania legalności postanowienia wydanego na mocy art. 134 k.p.a. nie może obejmować badaniem rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego. Postanowienie bowiem organu odwoławczego nie ma charakteru oceny merytorycznej, a jest jedynie formalnym stwierdzeniem, że odwołanie nie może zostać rozpoznane. Tak, więc kontrola sądowoadministracyjna ogranicza się do oceny, czy rzeczywiście skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 9/09).
23 W rozpoznawanej sprawie Sąd podzielił stanowisko Wojewody D., iż odwołanie od decyzji Prezydenta W. z dnia [...]2014 r. D.W. sp. z o.o. wniosła z uchybieniem terminu. Z akt sprawy wynika bowiem, że przesyłka zawierająca powyższą decyzję została doręczona spółce, która wówczas była jeszcze w organizacji w dniu 25 czerwca 2014 r. na adres Pl. P.Ś. [...] we W. i odebrana przez M. K. W tej sytuacji czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął wraz z dniem 9 lipca 2014 r. Wniesione zatem w dniu 2 grudnia 2014 r. za pośrednictwem polskiej placówki pocztowej operatora odwołanie złożone zostało z uchybieniem terminu, co też stwierdził Wojewoda wydając zaskarżone postanowienie.
24 W ocenie Sądu nie zasługują na uwzględnienie podniesione w skardze zarzuty co do nieprawidłowości doręczenia. Wyjaśnić bowiem należy, iż decyzja organu I instancji została doręczona na ten sam adres spółki i odebrana przez tą samą osobę, co wcześniejsza korespondencja, której prawidłowości otrzymania skarżąca spółka nie kwestionowała. Z akt sprawy wynika bowiem, że postanowienie Prezydenta W. Nr [...] nakładające obowiązek uzupełnienia przez inwestorów wniosku oraz zawiadomienie o wszczęciu postępowania również doręczane były na adres Pl. P. Ś. [...] we W. i odbierane przez M. K., a strona skarżąca w toku postępowania nie kwestionowała jej uprawnienia do odbioru przesyłki. Stąd zasadnie organ I instancji pod powyższy adres przesłał wydaną przez siebie decyzję z dnia [...] r., a organ odwoławczy przyjął, iż M. K. uprawniona była do odbioru przesyłki. Sąd podziela przy tym stanowisko, iż skoro doręczający przesyłkę, na adres wskazany przez stronę jako adres do doręczeń, dokonał jej dostarczenia pod adres wskazany jako siedziba spółki, do rąk znajdującej się w tym biurze osoby to organ miał pełne prawo uznać, że dokonano doręczenia do rąk podmiotu uprawnionego (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Wr 596/13, CBOSA).
25 Na koniec Sąd chciałby wyjaśnić, że powyższy adres został przez spółkę wskazany jako jej siedziba również w pełnomocnictwie z dnia 7 maja 2014 r. udzielonym A.F. Wobec zatem powyższego i z uwagi na brak wskazania innego adresu do doręczeń przy niniejszym pełnomocnictwie oraz podejmowanych czynnościach przed organem I instancji, jak również mając na względzie skuteczność dokonanych uprzednio doręczeń, zasadnie w kolejnym miesiącu przesłano pod tenże adres decyzję organu I instancji. W rezultacie przyjąć należy, że w realiach niniejszej sprawy czternastodniowy termin do złożenia odwołania zaczął biec od dnia 25 czerwca 2014 r., gdyż to w tym dniu dokonano skutecznego doręczenia rozstrzygnięcia organu pierwszoinstancyjnego i od tego dnia skarżąca miała możliwość zapoznania się z treścią decyzji.
26 Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia wykazała, że nie doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do jego wyeliminowania z obrotu prawnego, zasadnym było oddalenie niniejszej skargi, co też orzeczono w sentencji kierując się dyspozycją z art. 151 p.p.s.a.