Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 stycznia 2015 r., V SA/Wa 1689/14

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 stycznia 2015 r., V SA/Wa 1689/14

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Mirosława Pindelska (spr.), Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Protokolant specjalista - Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu grzywny oddala skargę

Uzasadnienie

2 Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...], Minister Finansów utrzymał w mocy decyzję Wojewody M. z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...], odmawiającą K. P. umorzenia należności w wysokości 500 zł z tytułu grzywny nałożonej w drodze mandatu karnego kredytowanego seria [...] nr [...] z dnia [...] marca 2013 r.

3 Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:

4 K. P. (dalej jako: "skarżąca") złożyła w dniu [...] sierpnia 2013 r. wniosek o umorzenie grzywny w wysokości 500 zł nałożonej w drodze mandatu karnego kredytowanego seria [...] nr [...] z dnia [...] marca 2013 r.

5 W uzasadnieniu wniosku wskazała, że jej sytuacja finansowa i osobista jest bardzo trudna i ciężka. Jest samotną matką 2 dzieci w wieku 18 i 12 lat. Od niedawna nie ma pracy. Zalega z czynszem mieszkaniowym na kwotę 42.000 zł. Z tego powodu jest orzeczona eksmisja z prawem do lokalu socjalnego. Wcześniej, w okresie ukarania grzywną, prowadziła działalność gospodarczą polegająca na handlu obwoźnym. Z działalności tej zrezygnowała gdyż dochody były mniejsze niż obowiązkowe opłaty dotyczące składek ZUS i opłat targowych.

6 Po dwukrotnym wezwaniu organu do złożenia oświadczenia na okoliczność sytuacji majątkowej oraz przedstawienia dokumentów potwierdzających wykazywane dochody i wydatki, skarżąca złożyła w dniu [...] stycznia 2014r. żądane oświadczenie. Wskazała w nim, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródłem jej dochodu jest wynagrodzenie w kwocie 700zł miesięcznie z tytułu umowy o dzieło. Otrzymuje też wsparcie od rodziców w wysokości ok. 100zł miesięcznie. Dzieci mieszkają chwilowo z jej rodzicami w N., tam też są zameldowane na pobyt czasowy. Nie pobiera żadnych świadczeń na dzieci. Wskazała, że jest chora na serce, nadciśnienie i stawy ale nie leczy się z powodu braku pieniędzy, nie ma ubezpieczenia zdrowotnego. Potwierdziła, że posiada dług z tytułu zaległego czynszu w kwocie ponad 45.000zł. Wskazała na wydatki miesięczne w postaci opłaty za mieszkanie w kwocie 420 zł., opłaty za media 270zł oraz 48 zł, a także za telefon w kwocie 50zł.

7 Na podstawie zgromadzonych w sprawie materiałów (ww. oświadczenia skarżącej, a także przywołanego przez organ odpisu pierwszej strony wyroku eksmisyjnego z dnia [...] marca 2010 r., sygn. akt [...], wydanego przez Sąd Rejonowym dla K.-P. oraz kserokopii rozliczenia Zarządu Budynków Komunalnych w K. za okres od 1 stycznia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r ) Wojewoda M. w decyzji z dnia [...] lutego 2014r. stwierdził, że skarżąca nie wykazała istnienia okoliczności, które pozwalałyby na umorzenie należności.

8 Organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 64 ust. 1 ustawy o finansach publicznych z dnia 27 sierpnia 2009 r. (Dz. U. z 2013r. poz. 885 ze zm., dalej u.f.p.) właściwy organ, na wniosek zobowiązanego, może udzielić określonych w art. 55 ulg w spłacie zobowiązań z tytułu należności, o których mowa w art. 60 przywoływanej ustawy. Przesłanki umorzenia w całości zobowiązania są określone w art. 56 cytowanej ustawy, który stanowi, iż należności osób fizycznych mogą być umarzane w całości, jeżeli:

9 1. osoba zmarła nie pozostawiając żadnego majątku, albo pozostawiła majątek niepodlegający egzekucji na podstawie odrębnych przepisów, albo pozostawiła przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty 6.000,00 zł;

10 2. zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nic uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności lub postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne;

11 3. zachodzi ważny interes dłużnika lub interes publiczny.

12 Dalej organ podkreślił, że decyzję o udzieleniu wnioskowanej ulgi podejmuje po analizie przedstawionych dowodów w sprawie i ocenie, czy w indywidualnym przypadku zasługują na uwzględnienie. Decyzja ta ma charakter wyjątkowy i jest pozostawiona swobodnemu uznaniu administracyjnemu, co oznacza, że jeśli zostaną spełnione przesłanki umożliwiające udzielenie ulgi, legalne będzie zarówno rozstrzygnięcie zgodne z wnioskiem, jak i odmawiające uwzględnienia żądania.

13 Oceniając sytuację materialną [...] letniej skarżącej organ uznał ją za trudną ale nie wyjątkową. Wskazał, że sytuacja związana m. in. z niskimi dochodami nie może stanowić przesłanki umorzenia kary, gdyż nie ma ona charakteru wyjątkowego. Organ podniósł, iż uregulowanie zobowiązania wynikającego z nałożonego mandatu karnego w ramach jednorazowej płatności może być utrudnione. Niemniej jednak ulga w postaci umorzenia należności jest rozwiązaniem najdalej idącym w katalogu dostępnych form wsparcia osoby zobowiązanej. Możliwe są zaś inne rodzaje ulgi, które umożliwiają spłatę zaległości w bardziej dogodnej dla zobowiązanej formie, nie uchylając równocześnie zamierzonego przez ustawodawcę odczuwalnego skutku nałożonej kary, jak chociażby rozłożenie płatności na raty. Ponadto organ wskazał, że miał też na uwadze okoliczność znaną mu z urzędu odnoszącą się do zapłaty grzywien nałożonych mandatami karnymi później wystawionymi skarżącej niż ten, w odniesieniu do którego rozstrzygany jest wniosek o umorzenie. Mianowicie organ uwzględnił okoliczność, iż [...] września 2013 r. na rachunek bankowy M. Urzędu Wojewódzkiego w K. wpłynęła kwota w wysokości 100,00 zł tytułem dobrowolnej wpłaty za grzywnę nałożoną [...] września 2013 r. w drodze mandatu karnego kredytowanego seria [...] numer [...]. Ponadto [...] listopada 2013 r. na rachunek bankowy M. Urzędu Wojewódzkiego w K. wpłynęły środki pieniężne w wysokości 100,00 zł (w tym opłata komornicza w wysokości 5,00 zł), przekazane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego K. – P., ściągnięte od Pani K. P. w toku postępowania egzekucyjnego za grzywnę nałożoną [...] maja 2013 r. w drodze mandatu karnego kredytowanego seria [...] numer [...]. Na podstawie tych ustaleń organ wnioskował , iż skarżąca posiada możliwości płatnicze, pozwalające na uregulowanie grzywny, w sprawie umorzenia której prowadzone jest postępowanie administracyjne, w ramach dogodnego układu ratalnego.

14 Dalej organ I instancji stwierdził, że przed upływem terminu przedawnienia (3 lata zgodnie z art. 45 § 3 ustawy z 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń -Dz. U. z 2013 r., poz. 482 j.t.), mogą zaistnieć warunki do poprawy sytuacji materialnej i uregulowania orzeczonej kary pieniężnej. Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie poglądem, czasowy brak środków finansowych i przejściowo trudna sytuacja materialna nie oznaczają całkowitej nieściągalności zobowiązania finansowego i nie stanowią wystarczającego uzasadnienia dla umorzenia należności. Twierdzenie to jest dodatkowo uzasadnione faktem, iż zebrany materiał dowodowy nie zawiera dokumentów ani zaświadczeń lekarskich, wskazujących na całkowitą lub częściową niezdolność do podjęcia pracy zarobkowej przez skarżącą. K. P. jest osobą aktywną na rynku pracy ( pracuje w oparciu o umowę o dzieło), zatem organ uznał, iż posiada ona zdolność do swobodnego kształtowania swej kondycji finansowej w ramach otwartego rynku pracy, przez co ma możliwość regulowania swych zobowiązań, zwłaszcza tych wynikających z działań stojących w sprzeczności z obowiązującym porządkiem prawnym.

15 Od powyższej decyzji organu I instancji skarżąca złożyła odwołanie, w wyniku którego Minister Finansów wydał decyzję z dnia [...] kwietnia 2014r. o utrzymaniu w mocy decyzji wojewody M. z dnia [...] lutego 2014r.

16 Uzasadnienie decyzji organu II instancji zawierało te same przyczyny i podstawy prawne jak decyzja organu I instancji z dodatkowym wskazaniem, że skarżąca jest właścicielką samochodu [...] z 1991r. oraz nie posiada żadnych nieruchomości. Zawierało również szersze rozważania w odniesieniu do stosowanych w sprawie pojęć "interesu publicznego" i "ważnego interesu dłużnika" jako przesłanek materialnoprawnych przewidzianych w zapisie ustawowym dotyczącym możliwości całkowitego umorzenia przedmiotowej grzywny.

17 Organ II instancji wyjaśnił szczegółowo pojęcie " interesu publicznego", o którym mowa w stosowanym w sprawie przepisie art. 56 ust.1 w zw. z art. 64 ust.1 u.f.p. wskazując, że w celu należytej interpretacji tegoż pojęcia należy mieć na uwadze art. 31 ust. 3 Konstytucji wymieniający wartości, które ów "interes publiczny" uosabiają. Wskazał, że taki pogląd wyraża Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 czerwca 2005 roku, sygn. P 25/02 (OTK-A 2005/6/65). Podobne twierdzenia podziela Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 28 maja 2013 r., II FSK 1999/11) oraz doktryna (R. Hauser, A. Wróbel, Z. Niewiadomski, Wykładnia w prawie administracyjnym, System Prawa Administracyjnego Tom 4, C.H.Beck, Wyd. 1, 2012 r" s. 465-466). Według tego pojęcia mówienie o działaniu w imię jakiegoś dobra ponadindywidualnego (tj. w interesie publicznym, społecznym) zakłada ujęcie go w postaci co najmniej jednej z sześciu wartości:

18 4. bezpieczeństwa prawnego,

19 5. porządku publicznego,

20 6. ochrony środowiska,

21 7. ochrony zdrowia publicznego,

22 8. ochrony moralności publicznej,

23 9. wolności i praw innych osób.

24 Przy czym, organ zaznaczył, że nie jest to katalog wyczerpujący. Uważa się, że w skład "interesu publicznego" wchodzi wiele innych wartości np. jawność życia publicznego, obronność państwa, pokojowy i bezpieczny przebieg zgromadzeń, przeciwstawienie się oszustwom i nadużyciom podatkowym, ochrona autorytetu państwa. Organ podkreślił, ze w odniesieniu do "interesu publicznego" istotną rolę odgrywają głównie te wartości, które w społecznej hierarchii można umiejscowić na najwyższym poziomie. Głównie wartości podstawowe są istotą "interesu publicznego", pojęcie to ma bowiem wymiar nie tylko ekonomiczny, polityczny czy też prawny, ale - co istotne - polega ocenom o charakterze etycznym stanowiącym dopełnienie ocen prawnych.

25 Powyższe uwagi mają, zdaniem organu II instancji, doniosły wpływ na interpretację pojęcia "interesu publicznego" w kontekście rozpoznawanej sytuacji i stanu faktycznego, w jakim znalazła się strona. W odniesieniu do wskazanych powyżej wartości konstytucyjnych, które powinny być uwzględniane przy dookreślaniu "interesu publicznego", w przedmiotowej sprawie najistotniejsze są aż trzy: bezpieczeństwo prawne, porządek publiczny oraz ochrona moralności publicznej. Pojęcie "interesu publicznego" w analizowanym przypadku wiąże się ponadto z ochroną autorytetu państwa.

26 W odniesieniu do pojęcia " ważnego interesu dłużnika" organ wyjaśnił, że należy tu rozumieć sytuacje nadzwyczajne, losowe przypadki, gdy dłużnik nie jest w stanie uregulować zaległości, a także normalną sytuację ekonomiczną, gdy uzyskiwane przez stronę dochody nie pozwalają na pokrycie koniecznych wydatków.

27 Organ podniósł, że w ramach ulgi w spłacie należności publicznoprawnych, grzywna nie jest wyszczególniona jako odrębna kategoria. Mieści się w pojęciu ogólnym, w pkt.7 art. 60 u.f.p., czyli we wszelkich, wcześniej nie wymienionych rodzajów należności. Nie zmienia to faktu, że przy rozstrzyganiu wniosku o umorzenie grzywny nałożonej za popełnienie wykroczenia, należy mieć na uwadze szczególny charakter tej należności w porównaniu do innych należności objętych tym przepisem. Zawsze pamiętać należy o funkcji sankcyjnej tej należności.

28 Co do zasady umorzenie należności wynikających z grzywien obciążone jest negatywną oceną z punktu widzenia interesu publicznego. Umorzenie należności jest wyjątkiem od zasady obowiązku zapłaty, a umorzenie należności wynikającej z grzywny jest wyjątkiem wymagającym szczególnego uzasadnienia. Powinno stanowić wyjątek uzasadniony szczególnymi okolicznościami konkretnej sprawy.

29 W warunkach tej sprawy organ nie stwierdził istnienia ważnego interesu skarżącej. Uznał, że jest ona w pełni zdolną osobą do podjęcia pracy zarobkowej. Jej problemy mieszkaniowe są wynikiem braku regularnych opłat za czynsz i przez to nie mogą stanowić sytuacji wyjątkowej osoby prowadzącej jednoosobowe gospodarstwo domowe. Podkreślił, ze choć konieczność uregulowania grzywny może pogorszyć sytuację bytową skarżącej, to wynika to tylko z jej działań, nie stanowi losowego zdarzenia , niezależnego od jej zachowań.

30 W odniesieniu do przesłanki skuteczności postępowania egzekucyjnego przewidzianej art. 56 ust. 1 pkt 3 u.f.p. ( należności osób fizycznych mogą być umarzane w całości, jeżeli zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności lub postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne) organ wskazał, ze fakt uzyskiwania niskich dochodów z pracy na niepełny etat, w oparciu umowy o dzieło, konieczność zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej oraz trudna sytuacja mieszkaniowo-bytowa spowodowana głównie zaległościami w opłacaniu czynszu, nie oznacza, że egzekucja okaże się całkowicie nieskuteczna. Biorąc pod uwagę okres przedawnienia grzywny (3 lata zgodnie z art. 45 § 3 Kodeksu wykroczeń), fakt, że zobowiązana jest osobą młodą, aktywną na rynku pracy oraz to, że z akt sprawy nie wynika, aby posiadała ograniczone możliwości w zmianie bądź podjęciu nowego zatrudnienia, prawdopodobieństwo znalezienia dodatkowych źródeł dochodów do czasu upływu okresu przedawnienia grzywny jest wysokie, a zatem równie wysoka jest szansa uzyskania dodatkowych środków umożliwiających dobrowolną zapłatę lub egzekucję przynajmniej części należności.

31 Poza tym K. P. posiada możliwości płatnicze pozwalające na uregulowanie wymaganej należności, co wynika z dotychczas dokonanej dobrowolnej wpłaty za grzywnę nałożoną w drodze mandatu z dnia [...] września 2013 r., seria [...] nr [...], a także wyegzekwowania środków w toku postępowania egzekucyjnego za grzywnę nałożoną w drodze mandatu z dnia [...] maja 2013 r., seria [...] nr [...].

32 Skargą wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. P. zaskarżyła powyższą decyzję Ministra Finansów z dnia [...] kwietnia 2014r.

33 W skardze zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego z art. 7, art.8, art.9, art.10, art.11, art.12 § 1, art.73 § 1 i 1a, art. 81 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postepowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz.267 j.t. ze zm., dalej k.p.a.). Wskazała, że wystąpiła do Ministra Finansów o wyjaśnienie treści zaskarżonej decyzji. Nie uzyskała odpowiedzi przez co nie może uzasadnić skargi. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej.

34 W piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2014r. powołując się na otrzymane postanowienie Ministra finansóww z dnia [...] czerwca 2014r. odmawiające udzielenia wyjaśnień w odniesieniu do zaskarżonej decyzji, skarżąca wskazała, że wniosła skargę z uwagi na liczne kombinacje ze strony Wojewody M. oraz Ministra Finansów. Skarżąca nie wyjaśniła dalej co rozumie pod wskazanym pojęciem "kombinacji organów". Przedłożyła natomiast ww. postanowienie o odmowie udzielenia wyjaśnień.

35 Przy kolejnym piśmie procesowym z dnia [...] lipca 2014r. przedłożyła odpis wniosku z dnia [...] maja 2014r. o wyjaśnienie jej przez organ wątpliwości związanych z zaskarżoną decyzją, a także przedłożyła pierwszą stronę pisma Zarządu Budynków Komunalnych w K. z rozliczeniem wody i odpadów za 2013r. lokalu przy ulicy [...] w K. Z rozliczenia wynika nadpłata za te media w wymienionym okresie w kwocie 156,68zł oraz ogólne saldo na datę 17 kwietnia 2014r. w wysokości 54.673,87zł zadłużenia.

36 Kolejnym pismem procesowym z dnia [...] sierpnia 2014r. skarżąca wskazała, ze zarabia 6zł na godzinę, nie płaci nadal czynszu, uiszcza opłaty za media. Miesięczne wydatki związane z utrzymaniem, wyżywieniem, ubraniem, lekami i środkami czystości wynoszą około 500zł. Do pisma załączyła cztery zaświadczenia z dnia [...] sierpnia 2014r. dotyczące jej zatrudnienia i zarobków, w tym trzy zaświadczenia z firmy S. Sp. z o.o. w K. na okoliczność, iż w okresie od października 2013r. do listopada 2013r. skarżąca wykonywała na rzecz firmy H. Sp. z o. o. pracę w oparciu o umowę o dzieło z wynagrodzeniem odpowiednio 393zł brutto (336 zł netto) i 953zł brutto (816zł netto); oraz w okresie od 2 grudnia 2013r. do 31 marca 2014r. świadczyła pracę na rzecz firmy S. Sp. z o.o. w K. w oparciu o umowę o dzieło z zarobkami łącznymi 4.207 zł brutto ( 3.602 zł netto). Czwarte zaświadczenie stanowiło, iż skarżącą zatrudniała na zlecenie firma M. w K. z zarobkami w okresie kwiecień- lipiec 2014r. w wysokości brutto 4.262,34zł i netto 3192,00zł. Wszystkie zaświadczenia podpisane zostały przez tę samą osobę N. S. Referenta ds. kadr. Do pisma skarżąca załączyła odpis wyroku eksmisyjnego z dnia [...] marca 2010 r., sygn. akt [...], wydanego przez Sąd Rejonowym dla K. – P., kserokopię wydruku z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej z informacja, iż skarżąca rozpoczęła działalność gospodarczą z dniem 1 lutego 2010r. a zawiesiła jej wykonywanie z dniem 15 lipca 2013r. ( niecały miesiąc przed złożeniem wniosku o umorzenie przedmiotowej grzywny), a także załączyła częściowy odpis decyzji o rozłożeniu 938,48 zł należności za energie elektryczną na trzy raty z kserokopią dowodów ich wpłat w czerwcu i lipcu 2014r.; kserokopie dowodów opłat na rzecz T. Sprzedaż Sp. z o.o. w K. z maja, czerwca i sierpnia 2014r. oraz kserokopie dowodów opłat za gaz z maja i lipca 2014r.

37 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

38 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

39 Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

40 Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

41 Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

42 Przede wszystkim Sąd podziela ustalenia faktyczne organu i uznaje je za własne. Nie ulega w sprawie wątpliwości, iż wnioskiem o umorzenie została objęta kara grzywny za wykroczenie drogowe popełnione przez skarżącą [...] marca 2013r. Z niezaprzeczonych przez stronę ustaleń organu wynika, że nie było to jedyne wykroczenie skarżącej popełnione w 2013r. Za kolejne wykroczenia skarżąca została ukarana mandatami z dnia [...] maja 2013r. i [...] września 2013r. Okoliczności te nie mogą pozostać bez znaczenia dla sprawy z uwagi na fakt, iż jedną z przesłanek materialnych do zastosowania umorzenia takiej należności jest zachowanie interesu publicznego. Sposób zachowania skarżącej zgodny z prawem wpływa też, zdaniem Sadu, na ocenę drugiej przesłanki materialnej przewidzianej do umorzenia należności, tj. przesłanki ważnego interesu dłużnika z uwagi na fakt, że nieodłącznym elementem kary jest też jej aspekt wychowawczy.

43 W ramach badania istnienie ważnego interesu dłużnika istotne też były okoliczności wskazane przez skarżącą i logiczna ich ocena przez organ. Skarżącą składając wniosek o umorzenie należności wskazywała niskie dochody i brak możliwości ich powiększenia z uwagi na stan zdrowia. Podała, że jest osobą schorowaną, cierpiąca na chorobę serca, nadciśnienie i chorobę stawów. Podkreśliła, że nie leczy się ponieważ nie ma pieniędzy, a nie może korzystać z usług NFZ z uwagi na niepodleganie ubezpieczeniu zdrowotnemu. Wezwana przez organ do przedłożenia stosownych dokumentów potwierdzających podnoszone przez nią okoliczności nie przedstawiła żadnego dokumentu. Tymczasem z dołączonego do akt sądowych wydruku z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej wynika informacja, iż skarżąca zawiesiła wykonywanie działalności gospodarczej z dniem 15 lipca 2013r. Zawieszenie zostało dokonane niespełna miesiąc przed złożeniem wniosku o umorzenie przedmiotowej grzywny. Do daty zawieszenia działalności gospodarczej skarżąca podlegała ubezpieczeniu zdrowotnemu. Wobec powyższego twierdzenia, że nie mogła się leczyć pozostają gołosłowne. Podobnie rzecz się ma do późniejszych okresów, w których skarżąca wskazuje, ze była zatrudniona na umowę o dzieło. Umowa o dzieło jest cywilnoprawną umową rezultatu. Skarżąca na wezwanie organu nie przedłożyła tych umów. Do akt sądowych również ich nie dołączyła. Poprzestała jedynie na złożeniu oświadczeń dotyczących jej wynagrodzenia. Z oświadczeń tych wynika, że skarżąca świadczyła pracę na rzecz poszczególnych firm. Brak przedstawienia poszczególnych umów uniemożliwia pełną ocenę. Pamiętać jednak należy o szerokiej ochronie pracowników przewidzianej przepisami prawa pracy- ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. ( Dz. U. z 2014r., poz. 1502 ze zm.). Według przepisu art. 22 § 1 tej ustawy przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. Natomiast według dalszego zapisu zawartego w § 11 stanowi się, że zatrudnienie w warunkach określonych w § 1 jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy, bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy, a według § 12 nie jest dopuszczalne zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu warunków wykonywania pracy, określonych w § 1. Tym samym w żadnym razie nie można wykluczyć, ze skarżąca świadczyła umowę o prace, co daje podstawę do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym i możliwość korzystania z publicznej opieki medycznej.

44 W tym miejscu wskazać należy, że wbrew zarzutom skargi na skarżącej ciążył obowiązek wskazania dowodów, które potwierdzałyby podnoszone przez nią okoliczności. Brak wskazania takich dowodów uprawniał organ do przyjęcia, iż w sprawie nie zostało wykazane aby skarżąca cierpiała na schorzenia, które uniemożliwiają jej zarobkowanie lub uzyskanie wyższych zarobków w przyszłości. Obowiązkiem organu było tylko dokonanie wezwania do przedstawienia dokumentów, dowodów poświadczających okoliczności podnoszone przez skarżącą. Analiza akt wykazuje, ze takie działanie zostało przeprowadzone. W sprawie nie może uchodzić uwadze fakt, że postępowanie administracyjne toczyło się z wniosku skarżącej, dotyczyło przyznania jej uprawnienia w ramach uznaniowych działań organu, co powoduje, że konieczne jest współdziałanie skarżącej mające na celu uzyskanie pozytywnej dla niej decyzji.

45 Słusznie też organ uznał, że okoliczność wysokiego zadłużenia z tytułu zaległości czynszowych nie zawsze musi stanowić podstawę do zastosowania umorzenia innych należności. Przede wszystkim skarżąca nie wskazuje jakie były nadzwyczajne okoliczności, które spowodowały, że przez lata mieszkała bez tytułu prawnego i co spowodowało aż taką zaległość. Przedłożony odpis wyroku eksmisyjnego bez uzasadnienia nie wyjaśnia tej kwestii. Sam wyrok orzeka eksmisje skarżącej w odległym od orzekania organu terminie, co świadczy o trwałości pewnych zachowań skarżącej.

46 Prawidłowo też ocenił organ okoliczności dotyczące kolejnej przesłanki umożliwiającej dokonanie umorzenia należności, tj. przesłanki odnoszącej się do skuteczności postępowania egzekucyjnego przewidzianej art. 56 ust. 1 pkt 3 u.f.p. (należności osób fizycznych mogą być umarzane w całości, jeżeli zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności lub postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne). Słusznie organ wskazał, że fakt uzyskiwania niskich dochodów z pracy, konieczność zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej oraz trudna sytuacja mieszkaniowo-bytowa spowodowana głównie zaległościami w opłacaniu czynszu, nie oznacza, że egzekucja okaże się całkowicie nieskuteczna. Biorąc pod uwagę okres przedawnienia grzywny (3 lata zgodnie z art. 45 § 3 Kodeksu wykroczeń), fakt, że zobowiązana jest osobą młodą, aktywną na rynku pracy oraz to, że z akt sprawy nie wynika, aby posiadała ograniczone możliwości w zmianie bądź podjęciu nowego zatrudnienia, prawdopodobieństwo znalezienia dodatkowych źródeł dochodów do czasu upływu okresu przedawnienia grzywny jest wysokie, a zatem równie wysoka jest szansa uzyskania dodatkowych środków umożliwiających dobrowolną zapłatę lub egzekucję przynajmniej części należności. Poza tym słusznie organ wskazał, ze K. P. posiada możliwości płatnicze pozwalające na uregulowanie wymaganej należności, co wynika z dotychczas dokonanej dobrowolnej wpłaty za grzywnę nałożoną w drodze mandatu z dnia [...] września 2013 r., seria [...] nr [...], a także wyegzekwowania środków w toku postępowania egzekucyjnego za grzywnę nałożoną w drodze mandatu z dnia [...] maja 2013 r., seria [...] nr [...].

47 Reasumując Sąd nie dopatrzył się naruszeń przez organ przepisów prawa procesowego w sposób mogący istotnie wpłynąć na ustalenia faktyczne w sprawie, czyli na wynik sprawy. Analiza akt wykazuje, że wbrew zarzutom skargi nie doszło do naruszenia przepisów prawa z art. 7, 8, 9, 10, 11, 12 § 1, 73 § 1, 1a i 81 k.p.a. Sama skarżąca stawiając zarzut ich naruszenia nie potrafiła wskazać argumentów na ich potwierdzenia.

48 Przypomnieć też należy, że przesłanki umorzenia zobowiązania są określone w art. 56 ust. 1 pkt 1, 3 i 5 u.f.p., do którego stosowania odsyłają przepisy art. 64 ust.1 w zw. z art.55 w zw. z art.60 u.f.p., a który to przepis stanowi, że należności osób fizycznych mogą być umarzane w całości, jeżeli:

49 1. osoba zmarła, nie pozostawiając żadnego majątku albo pozostawiła majątek niepodlegający egzekucji na podstawie odrębnych przepisów, albo pozostawiła przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty 6000 zł;

50 2. zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności lub postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne;

51 3. zachodzi ważny interes dłużnika lub interes publiczny.

52 Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera obszerne wyjaśnienia dotyczące przesłanki interesu publicznego i ważnego interesu dłużnika. Wyjaśnia jak należy rozumieć użyte pojęcia i czym należy kierować się przy ich ustalaniu. Sąd w pełni podziela te wskazania i uznaje za własne.

53 W tym stanie rzeczy uznając decyzję za prawidłową, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.