Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 stycznia 2016 r., VII SA/Wa 602/15

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 stycznia 2016 r., VII SA/Wa 602/15

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Sędziowie sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] stycznia 2015r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; II. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżącej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 Minister Infrastruktury i Rozwoju postanowieniem z [...] stycznia 2015 r., znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.) - po rozpatrzeniu wniosku [...] Sp. z o.o. o ponowne rozpatrzenie sprawy - utrzymał w mocy postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] listopada 2014 r. nr [...]:

3 - odmawiające wznowienia postępowania zakończonego decyzją Ministra wydaną na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra z [...] kwietnia 2014 r. nr [...] wyznaczającą Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej - Państwowy Instytut Badawczy jako instytucję zapewniającą służby meteorologiczne dla dostarczania danych i informacji meteorologicznych;

4 - odmawiające wstrzymania wykonania decyzji Ministra z [...] kwietnia 2014 r. nr [...] oraz decyzji wydanej na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej Decyzją wyznaczającą.

5 W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, organ omówił stan faktyczny wskazując, że Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej - Państwowy Instytutu Badawczy (zwany dalej "IMGW") w dniu [...] lutego 2014 r. wystąpił, zgodnie z art. 127 ust. 3 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze (Dz. U. z 2013 r. poz. 1393 oraz z 2014 r. poz. 768), do Ministra, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego (zwanego dalej "Prezesem ULC") z wnioskiem o wyznaczenie Instytutu jako instytucji odpowiedzialnej za prowadzenie na zasadach wyłączności osłony meteorologicznej lotnictwa cywilnego w [...] na czas nieokreślony.

6 Minister decyzją z [...] kwietnia 2014 r. dokonał wyznaczenia Instytutu jako instytucji zapewniającej osłonę meteorologiczną w rejonach kontrolowanych lotnisk i węzłów lotnisk (TMA) - dla Służby Kontroli Zbliżania (APP) oraz w strefach kontrolowanych lotnisk (CTR) - dla Służby Kontroli Lotniska (TWR) do dnia 31 grudnia 2014 r., a w zakresie Meteorologicznego Biura Nadzoru, Służby Informacji Powietrznej FIS, lotów ratowniczych oraz kontroli obszaru ACC - do dnia [...] grudnia 2019 r. Na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. ze względu na ważny interes społeczny - w celu wyeliminowania zagrożenia wystąpienia zakłóceń w żegludze powietrznej w polskiej przestrzeni powietrznej po dniu [...] kwietnia 2014 r. - decyzji nadany został rygor natychmiastowej wykonalności.

7 IMGW złożył do Ministra wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zaskarżając decyzję Ministra w części odmawiającej wyznaczenia:

8 - na okres wykraczający poza dzień [...] grudnia 2019 r. - dla dostarczania danych i informacji meteorologicznych wymienionych w pkt. 1-4 sentencji decyzji;

9 - na okres wykraczający poza dzień [...] grudnia 2014 r. - dla dostarczania danych i informacji meteorologicznych wymienionych w pkt. 5 i 6 sentencji decyzji.

10 Minister decyzją z [...] lipca 2014 r., orzekł, iż zarzuty zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zasługują na uwzględnienie, dlatego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] kwietnia 2014 r. w całości.

11 [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 147 k.p.a., art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 152 § 1 k.p.a. wystąpił w dniu [...] sierpnia 2014 r. do Ministra z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] lipca 2014 r. wyznaczającej IMGW jako instytucję zapewniającą służby meteorologiczne dla dostarczania danych i informacji meteorologicznych.

12 Minister postanowieniem z [...] listopada 2014 r. nr [...], działając jako organ I instancji - odmówił wznowienia postępowania.

13 [...] złożył do Ministra wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. postanowieniem, wnosząc o jego uchylenie, a także wstrzymanie wykonania Decyzji wyznaczającej. [...] podtrzymał swoje stanowisko, wskazując, że "w związku ze złożeniem przez IMGW i [...] wniosków o wyznaczenie - zaistniała tylko jedna sprawa administracyjna, a w konsekwencji dopuszczalne było prowadzanie wyłącznie jednego postępowania administracyjnego, a nie czterech odrębnych postępowań administracyjnych". W związku z czym w ocenie [...] zaistniała podstawa, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Ponadto [...] wskazał, że Minister nie był uprawniony na tym etapie postępowania badać, czy podmiot wnoszący o wznowienie postępowania ma status strony postępowania.

14 Po rozpatrzeniu wniosku [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister uznał argumentację wniosku za niezasadną i utrzymał w mocy swoje rozstrzygnięcie.

15 Organ omówił zasady rządzące postępowaniem nadzorczym – wznowieniowym, omówił przesłanki tego postępowania i wskazał, że we wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Ministra z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] wnioskodawca nie wskazał przepisu prawa materialnego, z którego wywodzi interes prawny. Nie wskazał takiego przepisu prawa materialnego również we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

16 Jako przesłankę wznowienia podano art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., ale nie wskazano żadnego przepisu, z którego wynikałoby, iż wnioskodawca był stroną postępowania z wniosku IMGW. W szczególności takim przepisem nie jest art. 127 ust. 2 ustawy Prawo lotnicze, gdyż zawiera on normę kompetencyjną dla organu do wyznaczenia instytucji zapewniających służby żeglugi powietrznej w polskiej przestrzeni powietrznej.

17 Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów prawa, polegającego na prowadzeniu przez Ministra odrębnych postępowań w sprawie każdego z wniosków o wyznaczenie instytucji zapewniającej służby meteorologiczne dla dostarczania danych i informacji meteorologicznych - organ zauważył, iż przepisy prawa materialnego, tj. Prawa lotniczego i jego aktów wykonawczych nie stanowią o rozpatrywaniu wniosków kilku podmiotów o wyznaczenie ich jako instytucji zapewniających służbę meteorologiczną w jednym postępowaniu administracyjnym. W związku powyższym strona nie może wywodzić zarzutu naruszenia przepisów prawa, którego w tych aktach prawnych w ogóle nie ma. Nadto Prezes ULC również nie połączył wniosków [...] i IMGW w jedno postępowanie administracyjne, a prowadził oddzielnie cztery postępowania administracyjne w przedmiocie wyznaczenia. [...] jest zatem stroną postępowania administracyjnego o wyznaczenie odrębnego od postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem IMGW również dotyczącego wyznaczenia, tak samo jak IMGW jest stroną postępowania administracyjnego o wyznaczenie odrębnego od postępowania administracyjnego zainicjowanego wnioskiem [...].

18 Zarówno [...] jak i IMGW ubiegały się o udzielenie uprawnienia podlegającego reglamentacji, które może być przyznane jednej z nich. Zachodzi więc konkurencyjność żądań obu podmiotów. Uzyskanie uprawnienia przez jednego wnioskodawcę implikuje odmowę jego przyznania drugiemu wnioskodawcy. Niemniej jednak nie występuje między tymi podmiotami związek materialno prawny - ich uprawnienia nie są ze sobą powiązane, ani nie przenikają się wzajemnie. Jedynym źródłem zależności między wnioskodawcami jest możliwość przyznania uprawnienia tylko jednemu z nich. (por. A. Skóra "Współuczestnictwo w postępowaniu administracyjnym" Warszawa 2009, s. 306-308).

19 Organ zaprezentował pogląd judykatury orzeczniczej, zgodnie z którym na podstawie art. 62 k.p.a. w sprawach, w których prawa lub obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej i w których właściwy jest ten sam organ administracji publicznej, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony. Współuczestnictwo formalne, o którym mowa w art. 62 k.p.a. polegające na łącznym prowadzeniu w wielu sprawach administracyjnych jednego postępowania, nie zwalnia jednak organu z obowiązku wydania w każdej z tych spraw odrębnej decyzji, co miało miejsce w niniejszej sprawie, a każda ze stron jest wówczas adresatem decyzji w swojej sprawie.

20 Oznacza to, że wniesienie odwołania przez jedną stronę nie czyni automatycznie decyzji organu I instancji rozstrzygnięciem nieostatecznym, również dla pozostałych stron. Prawa lub obowiązki dotyczące stron są bowiem od siebie niezależne, co ma ten skutek, że podlegają one odrębnemu zaskarżeniu.

21 Odnosząc się do zarzutu [...], zgodnie z którym zaistniała tylko jedna sprawa administracyjna, a w konsekwencji dopuszczalne było prowadzanie wyłącznie jednego postępowania administracyjnego, organ podniósł, że w obrocie prawnym nie funkcjonuje norma prawna, z której wynika obowiązek połączenia wniosków [...] oraz IMGW do wspólnego rozpatrzenia. Art. 62 k.p.a. przewiduje fakultatywne uprawnienie organu do połączenia postępowań administracyjnych.

22 Przedmiotowe decyzje wydawane są w bezpośrednim związku z merytorycznymi stanowiskami Prezesa ULC, które w wyżej wskazanych sprawach zostały wydane w różnych datach i zawierały skrajnie odmienne rozstrzygnięcia. Nadto wniosek o wyznaczenie został złożony przez IMGW do organu w dniu [...] lutego 2014 r., natomiast wnioski [...] zostały złożone do Prezesa ULC w dniach [...] marca 2014 r. i [...] marca 2014 r. i [...] marca 2014 r. W związku z powyższym prowadzenie łączne spraw strony oraz sprawy IMGW nie miałoby wpływu na ich wynik, zwłaszcza że wnioski strony oraz IMGW zostały złożone w różnych datach. Również Prezes ULC nie połączył wniosków [...] i IMGW w jedno postępowanie administracyjne, a prowadził oddzielnie cztery postępowania administracyjne w przedmiocie wyznaczenia (wszystkie cztery postępowania nie zostały jeszcze prawomocnie zakończone, ponieważ zostały zaskarżone do wojewódzkiego sądu administracyjnego). W przedmiotowych postępowaniach szczególnie istotną kwestią była konieczność szybkiego wyeliminowania zagrożenia wystąpienia zakłóceń w żegludze powietrznej w polskiej przestrzeni powietrznej po dniu [...] kwietnia 2014 r. tj. po dniu obowiązywania poprzedniej decyzji wyznaczającej IMGW. Zatem Decyzja wyznaczająca musiała zostać wydana i doręczona w terminie do dnia [...] kwietnia 2014 r. Ze względu na powyższe Minister działając na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. uwzględniając ważny interes społeczny - w celu wyeliminowania zagrożenia wystąpienia zakłóceń w żegludze powietrznej w polskiej przestrzeni powietrznej po dniu [...] kwietnia 2014 r. - Decyzji wyznaczającej po raz kolejny IMGW nadał rygor natychmiastowej wykonalności.

23 Wniosek o którym mowa w art. 127 ust. 3 Prawa lotniczego sam wniosek strony Prezes ULC sprawdza pod względem merytorycznym i formalno-prawnym, a następnie go opiniuje, co zostało szczegółowo wykazane w Postanowieniu. Wymaga ponownego przytoczenia, że Prezes ULC wniosek IMGW o wyznaczenie zaopiniował pozytywnie w dniu [...] marca 2014 r., a wszystkie 3 wnioski [...] negatywnie i ostatecznie w administracyjnym toku postępowaniu dopiero w dniu [...] czerwca 2014 r. Należy podkreślić, że pozytywna opinia Prezesa ULC z dnia [...] marca 2014 r. w stosunku do IMGW jest ostateczna i nie została zaskarżona do sądu administracyjnego, ani nie została zaskarżona w administracyjnym toku postępowania, w odróżnieniu od 3 negatywnych opinii dotyczących wyznaczenia strony, które wpłynęły do Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju dopiero w dniu [...] lipca 2014 r. przy czym decyzja administracyjna w przedmiocie wyznaczenia winna zostać wydana w terminie do dnia [...] kwietnia 2014 r. (o czym była mowa powyżej). Oznacza to, że ostateczne (w administracyjnym toku postępowania) ale nieprawomocne opinie Prezesa ULC, dotyczące trzech wniosków strony wpłynęły do Ministra 2 miesiące i 8 dni po terminie, do którego winno być dokonane wyznaczenie. Gdyby zatem Minister połączy przedmiotowe 4 postępowania administracyjne w jedno postępowanie jest wysoce prawdopodobne, że nie wydałby decyzji wyznaczającej w terminie do dnia [...] kwietnia 2014 r.

24 Jednocześnie Minister nie mógł w celu połączenia postępowań administracyjnych [...] oraz IMGW i wydania decyzji wyznaczającej w odpowiednio szybkim terminie pominąć opinii i stanowisk Prezesa ULC. To na Prezesie ULC spoczywa obowiązek sprawdzenia wniosku strony pod względem merytorycznym i formalnoprawnym i zaopiniowanie go (art. 127 ust. 3 Prawa lotniczego). W przedmiotowych sprawach opinie Prezesa ULC w stosunku do [...] były negatywne, a w stosunku do IMGW opinia była pozytywna, przy czym decyzja w przedmiocie wyznaczenia jest wydawana w porozumieniu, a zatem winna być uzgodniona z Prezesem ULC. W efekcie zastosowanej przez ustawodawcę w art. 127 Prawa lotniczego hybrydowej konstrukcji prawnej, Minister nie mógł przy wydawaniu decyzji w przedmiocie wyznaczenia pominąć opinii Prezesa ULC utrzymanych w całości w mocy w dniu [...] czerwca 2014 r. i doręczonych Ministrowi dopiero w dniu [...] lipca 2014 r.

25 Odnosząc się do wniosku [...] o wstrzymania wykonanie Decyzji wyznaczającej, organ -powołując się na art. 152 § 1 k.p.a.- wskazał, że organ właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Podstawą wstrzymania wykonania decyzji jest zatem istnienie prawdopodobieństwa uchylenia decyzji. W niniejszej sprawie organ utrzymał w mocy Postanowienie odmawiające wznowienia postępowania i w związku z tym nie rozstrzyga sprawy merytorycznie.

26 Podsumowując organ wskazał, że we wniosku [...] o wznowienie postępowania ani też we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej Postanowieniem nie wskazano przepisu prawa materialnego, z którego [...] wywodzi interes prawny. [...] nie wskazał żadnego przepisu, z którego wynikałoby, że był stroną postępowania prowadzonego z wniosku IMGW. Samo powołanie się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. nie można uznać za spełnienie powyższego wymogu. Wobec czego, po przeanalizowaniu zgromadzonych materiałów i po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez Ministra, nie stwierdza się wystąpienia przyczyn do wznowienia postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

27 Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] stycznia 2015 r., znak: [...] złożyła [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] wnosząc o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.

28 Zaskarżonemu postanowieniu strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów:

29 - art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 127 ust. 2 i 3 ustawy Prawo lotnicze polegające na nieprawidłowym uznaniu, że w przypadku złożenia przez więcej niż jeden podmiot wniosków o wyznaczenie jako instytucji zapewniającej służby meteorologiczne, w których wnioskowany zakres wyznaczenia pokrywa się, nie jest wymagane prowadzenie jednego postępowania w sprawie wszystkich wniosków lecz dopuszczalne jest prowadzenie odrębnych postępowań w sprawie każdego ze złożonych wniosków, a w konsekwencji uznanie, że [...] nie był stroną postępowania w sprawie wyznaczenia IMGW jako instytucji zapewniającej służby meteorologiczne dla dostarczania danych i informacji meteorologicznych.

30 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację prezentowaną w zaskarżonym postanowieniu.

31 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

32 Skarga jest zasadna, jednakże z innych przyczyn niż w niej wskazane.

33 Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), uchyla ją lub stwierdza jej nieważność.

34 Badając legalność zaskarżonego postanowienia -stosownie do dyspozycji powołanych przepisów- Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jej postanowienie organu I instancji nie są zgodne z prawem.

35 Sąd w niniejszym postępowaniu kontrolował postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] stycznia 2015 r., utrzymujące w mocy postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] listopada 2014 r. odmawiające wznowienia postępowania w sprawie wyznaczenia instytucji zapewniającą służby meteorologiczne dla dostarczania danych i informacji meteorologicznych; oraz odmawiające wstrzymania wykonania decyzji Ministra z [...] kwietnia 2014 r. nr [...] oraz decyzji wydanej na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej Decyzją wyznaczającą.

36 Sąd podziela stanowisko doktryny, zgodnie z którym jeżeli zachodzą jakiekolwiek wątpliwości co do podmiotu wnoszącego podanie o wznowienie - powodem odmowy wznowienia postępowania nie może być brak podstaw do wznowienia postępowania z przyczyn wymienionych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż prowadziłoby to do oceny podstaw wznowienia przed wydaniem postanowienia o jego wznowieniu.

37 Podstawową przesłanką wszczęcia postępowania administracyjnego zarówno zwykłego, jak i nadzwyczajnego jest bowiem ustalenie, że żądanie pochodzi od strony postępowania (art. 61 § 1 K.p.a.). Odmowa wszczęcia postępowania zwykłego, jak nadzwyczajnego z tego powodu, że wniosek o jego wszczęcie nie pochodzi od strony może nastąpić tylko wówczas, gdy jest to okoliczność absolutnie bezsporna, oczywista. Jeśli natomiast kwestia ta budzi wątpliwości, to postępowanie powinno zostać wszczęte i dopiero w tym postępowaniu okoliczność ta będzie wyjaśniana. (por. wyrok NSA z 22 czerwca 2010 r. II OSK 1286/09; wyrok NSA z 18 grudnia 2014 r., II OSK 1112/13, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

38 Złożenie podania o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, które powinno zakończyć się załatwieniem sprawy w trybie przewidzianym w art. 149 k.p.a., tj. wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (§ 1) lub odmową w drodze postanowienia wznowienia postępowania (§ 3). Stosownie do § 2 wskazanego artykułu postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Odmowa wznowienia postępowania w myśl art. 149 § 3 k.p.a. następuje w drodze postanowienia, wtedy gdy wznowienie postępowania z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a. lub art. 145a § 2 k.p.a. a nie ma podstaw do jego przywrócenia. Odmowa wznowienia może nastąpić zatem z przyczyn formalnych, a nie merytorycznych. Powodem tym nie może być jednak brak podstaw do wznowienia postępowania, gdyż prowadziłoby to do oceny przyczyn wznowienia przed wydaniem postanowienia o jego wznowieniu. Jeżeli, jako przesłankę wznowienia, wskazano okoliczności z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., to kwestia legitymacji składającego wniosek o wznowienie postępowania musi być przedmiotem ustaleń i oceny w postępowaniu prowadzonym po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania. Wznowienie postępowania jest wówczas konieczne dla zbadania tego, czy dana podstawa występuje.

39 Zdaniem Sądu, odmowa wznowienia postępowania wydana na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., w przypadku gdy wskazywaną podstawą wznowienia jest art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) nie może opierać się na ocenie, że wnoszący podanie nie jest stroną postępowania zakończonego decyzją ostateczną, chyba że kwestia ta jest bezsporna. Ustalenie tego, czy występują podstawy wznowienia postępowania wskazane w ww. przepisie może nastąpić wyłącznie w fazie postępowania rozpoznawczego. Takie stanowisko prezentowane jest w doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym, a sąd rozstrzygający niniejszą sprawę w pełni je podziela (Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz: B. Adamiak, J. Borkowski Warszawa 2005, wyd. C. H. Beck str. 668, str. 672; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 7 stycznia 2009 r. II OSK 1747/07 LEX nr 484887, z dnia 30 stycznia 2008 r. II OSK 1949/06 LEX nr 437529; z dnia 2 czerwca 2015 r. II OSK 2676/13, z dnia 22 czerwca 2010 r. II OSK 1286/09, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

40 W przedmiotowej sprawie podanie o wznowienie postępowania zostało oparte właśnie na podstawie wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., jednakże w sprawie wystąpiły wątpliwości czy wniosek o wznowienie postępowania pochodzi od strony postępowania, w konsekwencji niedopuszczalne było badanie przez organ I instancji przed wznowieniem postępowania w trybie art. 149 § 1 k.p.a., czy wnioskodawca posiada interes prawny a następnie wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Rozstrzygnięcie o wystąpieniu podstaw wznowienia w postanowieniu o odmowie wznowienia postępowania, jak to ma miejsce w tej sprawie, jest naruszeniem art. 149 § 2 k.p.a. i art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Zgodnie z tymi przepisami, dopiero po przeprowadzeniu postępowania rozpoznawczego, gdy organ nie ustali wystąpienia podstaw wyliczonych w art. 145 § 1 k.p.a. i art. 145a k.p.a., wydaje decyzję odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej.

41 A zatem, w wypadku gdy wznowienie ma nastąpić z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (czyli jak w niniejszej sprawie), organ rozpatrując dopuszczalność wznowienia nie bada, czy podmiot wnoszący podanie istotnie ma przymiot strony w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją, gdyż kwestia ta staje się przedmiotem oceny i ustaleń w postępowaniu prowadzonym dopiero po wydaniu postanowienia, o jakim mowa w art. 149 § 2 k.p.a. Organ musi zatem wznowić postępowanie i przeprowadzić je zarówno co do rzeczywistego istnienia przyczyn wznowienia jak i pozostałych kwestii dotyczących dopuszczalności wznowienia, a także co do istoty sprawy. Stwierdzenie natomiast, w tej kolejnej fazie postępowania, że z wnioskiem wystąpił podmiot, który nie jest w rzeczywistości stroną albo że nie zaistniały przesłanki wznowienia lub termin z art. 148 k.p.a. nie został zachowany skutkuje odmową uchylenia decyzji dotychczasowej zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.

42 Sąd uznał również za stosowne wskazać organowi, że stosownie do argumentacji organu wielokrotnie w uzasadnieniu rozstrzygnięć powtarzanej, w której jak sam wskazuje - terminy odgrywają nadzwyczaj ważną rolę - terminy ustawowe zostały zupełnie przez organ zlekceważone i nie korespondują z jego argumentacją zawartą w rozstrzygnięciach. Wniosek o wznowienie postępowania wpłynął bowiem do organu w dniu 25 sierpnia 2014 r. i przez organ działający w I instancji został załatwiony postanowieniem dopiero w dniu [...] listopada 2014 r., a zatem z pominięciem procedur i terminów ustalonych w kodeksie postępowania administracyjnego. Przy czym za przyczynę uchybienia ustawowym terminom organ w zawiadomieniu z [...] września 2014 r. podaje wielowątkowość sprawy i jej skomplikowany charakter, czemu z kolei przeczy rozstrzygnięcie.

43 Odnośnie kwestii podnoszonych w skardze wskazać trzeba, że wobec uchylenia postanowień organów obu instancji z przyczyn proceduralnych kwestie podnoszone w skardze nie były badane w sprawie.

44 Z uwagi na stwierdzone uchybienia prawa procesowego, rozpoznając sprawę ponownie, organ I instancji, kierując się przedstawioną analizą prawną, wyda stosowne rozstrzygnięcie, eliminując dotychczasowe naruszenia prawa przejawiające się w błędnej wykładni art. 145 § 1 pkt 4 w związku z art. 149 § 3 k.p.a.

45 Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.

46 O kosztach Sąd orzekł na postawie art. 200 cytowanej ustawy czyli jak w pkt II wyroku.