Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lutego 2013 r., VII SA/Wa 2839/12

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lutego 2013 r., VII SA/Wa 2839/12

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2013 r. sprawy ze skargi K. W. i T. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2011 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz T. W. kwotę 200 złotych (dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia

3 [...] czerwca 2011 r., znak: [...] na podstawie art. 157 § i art. 158 § 1

4 w związku z art. 156 § 1 i art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks

5 postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 2000 r. Dz. U. nr 98 poz. 1071 z późn. zm.,

6 zwanej dalej K.p.a.) w związku z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu

7 egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 z późn. zm., zwanej

8 dalej: u.p.e.a.) po przeprowadzeniu wszczętego na wniosek K. W. i

9 T. W. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia

10 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2005 r., znak:

11 [...], o zastosowaniu wobec zobowiązanych K.

12 W. i T. W. środka egzekucyjnego w postaci wykonania

13 zastępczego w celu doprowadzenia do wykonania obowiązku określonego w tytule

14 wykonawczym z dnia [...] czerwca 2003 r. znak: [...], odmówił

15 stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego

16 w [...] z dnia [...] lipca 2005 r.

17 W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r.

18 znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]

19 nakazał inwestorom – T. W. i K. W. wykonać

20 przymusową rozbiórkę wybudowanego bez pozwolenia na budowę zbiornika na ścieki -

21 szamba na nieruchomości przy ul. [...] w [...] stanowiącej działkę o nr

22 ew. [...], polegającą na rozebraniu: żelbetonowej płyty górnej zbiornika, ścian

23 murowanych z betonowych bloczków, betonowej płyty dolnej zbiornika, zasypaniu

24 powstałego wykopu.

25 W celu doprowadzenia do wykonania obowiązku wynikającego z ww. decyzji,

26 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] - po uprzednim wystosowaniu

27 upomnienia do K. W. i T. W. - wszczął postępowanie

28 egzekucyjne w przedmiotowej sprawie, wystawiając w dniu [...] czerwca 2003 r. tytuł

29 wykonawczy znak: [...].

30 W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego Powiatowy Inspektor

31 Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r., znak:

32 [...], zastosował wobec K. W. i T.

33 W. środek egzekucyjny w postaci wykonania zastępczego, wzywając

34 jednocześnie zobowiązanych do wpłacenia kwoty 30.000 zł tytułem zaliczki na poczet

35 kosztów zastępczego wykonania.

36 Pismem z dnia [...] grudnia 2005 r. K. W. i T. W. zwrócili

37 się do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o stwierdzenie

38 nieważności między innymi ww. postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru

39 Budowlanego z dnia [...] lipca 2005 r., wskazując jako przesłankę stwierdzenia nieważności

40 art. 156 §1 pkt2i6K.p.a.

41 Po przeprowadzeniu postępowania nieważnościowego w odniesieniu do

42 postanowienia PINB w [...] z dnia [...] lipca 2005 r. [...] Wojewódzki Inspektor

43 Nadzoru Budowlanego stwierdził, że postanowienie to nie jest obarczone żadną z wad

44 wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a.

45 Wskazał, że zgodnie z art. 126 K.p.a., przepisy art. 156 § 1 i § 2 K.p.a. mają

46 odpowiednie zastosowanie do postanowień, od których przysługuje zażalenie. W związku

47 zaś z art. 18 u.p.e.a., który nakazuje stosować w postępowaniu egzekucyjnym

48 odpowiednio przepisy K.p.a., stwierdzeniu nieważności podlegają postanowienia

49 wydawane w postępowaniu egzekucyjnym, o ile służy na nie zażalenie. Organ stwierdził,

50 iż przepisy dotyczące stwierdzenia nieważności mają zatem zastosowanie do

51 postanowień o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego

52 (art. 127-128 u.p.e.a.).

53 Odnosząc się do uwag wnioskodawców zawartych w piśmie z dnia 6 grudnia 2005

54 r. organ zaznaczył, iż w piśmie tym K. W. i T. W. wskazali

55 przesłanki stwierdzenia nieważności, tj. art. 156 § 1 pkt 2 i 6 K.p.a., jednak okoliczności na

56 które się powołują, uzasadniając je, odnoszą się wyłącznie do decyzji Powiatowego

57 Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r., znak: [...],

58 wobec której także wystąpili o stwierdzenie nieważności, a co stanowi przedmiot

59 odrębnego postępowania. Organ wskazał, że z tego powodu uwagi zobowiązanych

60 zawarte w uzasadnieniu pisma z dnia [...] grudnia 2005 r. będą przedmiotem badania w

61 postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora

62 Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r., znak: [...].

63 Ustosunkowując się do wskazanych przez wnioskodawców przesłanek

64 stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego

65 z dnia [...] lipca 2005 r., organ stwierdził, iż weryfikowane postanowienie nie jest dotknięte

66 wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Wskazał, iż wydanie

67 decyzji/postanowienia bez podstawy prawnej oznacza sytuację, w której przepisy

68 powszechnie obowiązujące nie zawierają normy prawnej dającej podstawę do

69 rozstrzygnięcia danej kwestii w drodze decyzji administracyjnej czy postanowienia.

70 Podniósł, że zastosowana w badanym postanowieniu podstawa prawna, tj. art. 127 i 128

71 u.p.e.a., istnieje w sferze regulacji prawnej i dotyczy stosowania przez organ egzekucyjny

72 wobec zobowiązanego środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego, o czym

73 orzeka się w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Zatem w przedmiotowej

74 sprawie nie została spełniona przesłanka nieważności wymieniona w przepisie art. 156 §

75 1 pkt 2 Kpa, tj. wydanie postanowienia bez podstawy prawnej.

76 Warunkiem natomiast uznania, że wystąpiło rażące naruszenie prawa jest

77 stwierdzenie, iż w zakresie objętym konkretną decyzją/postanowieniem obowiązywał

78 niewątpliwy stan prawny, zaś badana decyzja/postanowienie jest w oczywisty sposób

79 sprzeczna z treścią konkretnego przepisu prawa. Naruszenie prawa tylko wtedy ma

80 charakter "rażący", gdy akt administracyjny został wydany wbrew nakazowi lub zakazowi

81 ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano

82 prawa albo ich odmówiono, albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę

83 obowiązkiem albo uchylono obowiązek. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że

84 treść aktu pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste zestawienie ich ze

85 sobą.

86 Organ wskazał, iż w przedmiotowej sprawie wobec faktu niewykonania przez

87 zobowiązanych ciążącego na nich obowiązku rozbiórki Powiatowy Inspektor Nadzoru

88 Budowlanego w [...] wszczął postępowanie egzekucyjne i kwestionowanym

89 postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. zastosował wobec zobowiązanych środek

90 egzekucyjny w postaci wykonania zastępczego. Po analizie postanowienia [...]WINB nie

91 stwierdził rażącego naruszenia prawa przy jego wydawaniu. Zaznaczył, iż wprawdzie

92 organ egzekucyjny nie uzasadnił kwoty zaliczki na poczet kosztów wykonania

93 zastępczego, do uiszczenia której wezwał zobowiązanych w ww. postanowieniu, jednak

94 w ocenie organu nie stanowi to rażącego naruszenia prawa. Art. 128 § 2 u.p.e.a., który

95 stanowi podstawę prawną do wezwania zobowiązanego do wpłacenia zaliczki na poczet

96 kosztów wykonania zastępczego, nie zawiera żadnych wskazówek co do wysokości tej

97 zaliczki. Ustalenie wysokości zaliczki pozostawione jest zatem do uznania organu

98 egzekucyjnego. Zdaniem [...]WINB ustalenie przez organ egzekucyjny w kwestionowanym

99 postanowieniu zaliczki na kwotę 30.000 zł nie świadczy o szczególnie istotnym, rażącym

100 naruszeniu ram uznania administracyjnego.

101 W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego

102 weryfikowane postanowienie nie jest także dotknięte wadą, o której mowa w art. 156 § 1

103 pkt 6 K.p.a. (stanowiącym, iż organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji,

104 która w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą). Z treści przepisu wynika,

105 że już samo podjęcie wykonania decyzji/postanowienia miałoby znamiona czynu

106 zagrożonego sankcją karną wynikającą z przepisów Kodeksu karnego, Kodeksu karnego

107 skarbowego, Kodeksu wykroczeń lub innych pozakodeksowych przepisów karnych.

108 Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie sytuacja taka nie zachodzi, wykonanie

109 weryfikowanego postanowienia PINB nie stanowiłoby realizacji znamion czynu

110 zagrożonego sankcją karną.

111 Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w weryfikowanym postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2005 r. nie tkwią zatem wady wyliczone w art. 156 § 1 K.p.a., skutkujące stwierdzeniem nieważności postanowienia.

112 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] września

113 2011 r., znak [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art.

114 144 K.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia K. i T. W., utrzymał w

115 mocy zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru

116 Budowlanego z dnia [...] czerwca 2011 r., znak: [...].

117 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego GINB stwierdził, że skarżone

118 postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z

119 dnia [...] czerwca 2011 r. jest prawidłowe i brak jest podstaw do jego uchylenia.

120 Przedstawiając stan faktyczny sprawy organ odwoławczy wskazał, że

121 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia

122 2003 r. nakazał inwestorom – T. W. i K. W. (na

123 podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane)

124 wykonać przymusową rozbiórkę wybudowanego bez pozwolenia na budowę zbiornika

125 na ścieki - szamba przy ul. [...], w [...], polegającą na rozebraniu:

126 żelbetowej płyty górnej zbiornika, ścian murowanych z betonowych bloczków,

127 betonowej płyty dolnej zbiornika, zasypaniu powstałego wykopu.

128 Wskutek niewykonania obowiązku zawartego w ww. decyzji, upomnieniem z

129 dnia [...] maja 2003 r. znak: [...] i z dnia [...] maja 2003r. znak:

130 [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]

131 wezwał zobowiązanych do wykonania (w terminie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia), obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].04.2003r., z poinformowaniem, że w przypadku niewykonania przedmiotowego obowiązku zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne. Tytułem wykonawczym z dnia [...] czerwca 2003 r. znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], jako organ egzekucyjny, wszczął egzekucję obowiązku nałożonego w decyzji z dnia [...] kwietnia 2003 r., a następnie (po ponownym rozpatrzeniu sprawy) organ ten postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004 r. nałożył na zobowiązanych K. W. i T. W. grzywnę w wysokości 5000 złotych, w celu przymuszenia. [...] WINB w trybie odwoławczym, postanowieniem z dnia [...] listopada 2004 r. uchylił postanowienie z dnia [...] stycznia 2004 r. w części dotyczącej wysokości nałożonej grzywny w pkt 1 rozstrzygnięcia i w tym zakresie orzekł o nałożeniu grzywny w wysokości 1000 złotych w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w załączonym odpisie tytułu wykonawczego, zaś w pozostałym zakresie utrzymał skarżone postanowienie w mocy.

132 Stwierdzając, że obowiązek objęty decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. nie został w

133 dalszym ciągu dobrowolnie wykonany, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w

134 [...] postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r., znak: [...]

135 orzekł wykonanie zastępcze na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanych - Krystyny i

136 T. W., obowiązku objętego tytułem wykonawczym z dnia [...] czerwca

137 2003 r. znak: [...]. Równocześnie wezwał zobowiązanych do

138 wpłacenia kwoty 30.000 zł tytułem zaliczki na poczet kosztów zastępczego wykonania

139 obowiązku.

140 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że zgodnie z art. 127 ustawy

141 o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wykonanie zastępcze stosuje się, gdy

142 egzekucja dotyczy obowiązku wykonania czynności, którą można zlecić innej osobie

143 do wykonania za zobowiązanego i na jego koszt. Zgodnie zaś z art. 128 § 1 ww. ustawy

144 w celu zastosowania środka egzekucyjnego określonego w art. 127 organ egzekucyjny

145 doręcza zobowiązanemu: odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32;

146 postanowienie, że obowiązek objęty tytułem wykonawczym zostanie w trybie

147 postępowania egzekucyjnego wykonany zastępczo przez inną osobę za

148 zobowiązanego, na jego koszt i niebezpieczeństwo. W postanowieniu o zastosowaniu

149 wykonania zastępczego organ egzekucyjny może wezwać zobowiązanego do wpłacenia w oznaczonym terminie określonej kwoty tytułem zaliczki na koszty

150 wykonania zastępczego, z pouczeniem, że w przypadku niewpłacenia kwoty w tym terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych.

151 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podniósł, że nakaz rozbiórki obiektu

152 budowlanego niewątpliwie należy do obowiązków, których zobowiązany nie musi

153 wykonywać osobiście. Organ egzekucyjny, przy wyborze między dwoma środkami

154 egzekucyjnymi, powinien uwzględnić zasadę stosowania środków prowadzących

155 bezpośrednio do wykonania obowiązku, zaś kolejność, w której wskazane są środki

156 egzekucyjne w treści art. 1a ust. 12b u.p.e.a., nie determinuje następstwa ich

157 stosowania. Wskazał też, że w doktrynie i judykaturze sądowo-administracyjnej

158 przyjmuje się, że w sytuacji, gdy organ egzekucyjny ma do wyboru grzywnę lub

159 wykonanie zastępcze w ramach wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego,

160 powinien wybrać wykonanie zastępcze, gdyż ono prowadzi bezpośrednio do

161 wykonania obowiązku.

162 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż zobowiązani mieli

163 faktyczną możliwość dobrowolnego wykonania obowiązku rozbiórki od daty

164 doręczenia im decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z

165 dnia [...] kwietnia 2003 r., lecz z możliwości tej nie skorzystali, wobec czego należy

166 stwierdzić, że skutecznym sposobem doprowadzenia do wykonania obowiązku jest

167 orzeczenie wykonania zastępczego.

168 W ocenie organu odwoławczego podniesione w zażaleniu zarzuty i kwestie nie

169 mają wpływu na treść podjętego rozstrzygnięcia, a postanowienie Powiatowego

170 Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].07.2005r. znak: [...] nie jest obarczone żadną wadą wynikającą z art. 156 § 1 K.p.a.

171 Na powyższe postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia

172 [...] września 2011 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

173 złożyli K. i T. W. zarzucając:

174 - naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 31 Prawa budowlanego z 1994 r.,

175 albowiem w przypadku rozbiórki obiektów, które mogą wpłynąć na pogorszenie

176 stosunków wodnych, warunków sanitarnych oraz stanu środowiska, konieczne jest

177 pozwolenie na budowę, a nakaz ten nie powinien być wydany, dopóki nie zostanie zbudowany stosowny obiekt umożliwiający gromadzenie nieczystości bądź ich

178 odprowadzenie do zbiorczej kanalizacji,

179 - naruszenie przepisów postępowania poprzez niezastosowanie art. 156 § 1 pkt 6

180 K.p.a., albowiem wykonanie postanowienia wywoła czyn zagrożony karą, gdyż może

181 odnieść skutki w zakresie życia, zdrowia ludzi albo zanieczyszczeń w świecie roślinnym

182 lub zwierzęcym.

183 Podnieśli, że w istocie wykonanie zastępczej egzekucji poprzez wpłacenie kwoty

184 30.000 zł, a następnie rozbiórka szamba doprowadzi do sytuacji, w której niemożliwe

185 będzie odprowadzanie ścieków do szamba, a następnie do kanalizacji, tylko zostaną

186 one odprowadzone na zewnątrz, co może wpłynąć na pogorszenie stosunków wodnych,

187 warunków sanitarnych oraz stanu środowiska. Wskazali, że lokalizacja szamba

188 nastąpiła w jedynym możliwym miejscu, zarówno skarżący, jak i sąsiedzi oddali część

189 swoich gruntów pod budowę zbiorczej kanalizacji. Ponieważ poziom kanału zbiorczego

190 uniemożliwia bezpośrednie przyłączenie do kanalizacji, gdyż jest ona poprowadzona

191 powyżej poziomu szamba, skarżący wykonał projekt architektoniczny przepompowni.

192 Po zainstalowaniu pompy nieczystości są przepompowywane do kanalizacji zbiorczej.

193 W ten sposób szambo spełnia jedynie rolę przejściowego elementu kanalizacji

194 ściekowej na działce skarżącego. Rozbiórka tego urządzenia doprowadzi do sytuacji, w

195 której ścieki będą odprowadzane na zewnątrz na działkę skarżącego, co wpłynie na

196 pogorszenie stosunków wodnych i warunków sanitarnych, a w konsekwencji

197 środowiska. Skarżący podnieśli, że fakt zamieszkiwania rodziny w budynku przy ul.

198 [...] w sposób oczywisty powoduje konieczność odprowadzania ścieków.

199 Wykonanie postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w

200 [...] doprowadzi do zanieczyszczenia ściekami otoczenia, co stanowi

201 przestępstwo określone w art. 182 Kodeksu karnego.

202 Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej

203 oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

204 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

205 Skarga zasługuje na uwzględnienie.

206 Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o

207 ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny

208 sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej

209 pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność

210 rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w

211 dacie jego wydania.

212 Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie i

213 poprzedzające je postanowienie organu I instancji wydane zostały z naruszeniem

214 przepisów postępowania, dającym podstawę do wznowienia postępowania

215 administracyjnego.

216 Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Głównego

217 Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] września 2011 r. utrzymujące w mocy

218 postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...]

219 czerwca 2011 r., którym organ ten odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia

220 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] lipca 2005 r. o

221 zastosowaniu wobec K. i T. W. środka egzekucyjnego w postaci

222 wykonania zastępczego. Postanowienie o wykonaniu zastępczym zostało wydane w

223 toku postępowania egzekucyjnego zmierzającego do wykonania przez zobowiązanych

224 obowiązku wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w

225 [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. - nakazu rozbiórki zbiornika na ścieki na

226 nieruchomości przy ul. [...] w [...].

227 Zasadnicze znaczenie w sprawie ma fakt, że, jak ustalono w toku postępowania

228 sądowoadministracyjnego, na skutek pisma K. i T. W. z dnia [...]

229 grudnia 2005 r. (data wpływu do organu - [...] stycznia 2006 r.) zostało wszczęte

230 postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Powiatowego

231 Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. Postępowanie

232 to zostało zakończone decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru

233 Budowlanego z dnia [...] września 2012 r. nr [...], którą organ ten stwierdził

234 nieważność ww. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z

235 dnia [...] kwietnia 2003 r., nakazującej skarżącym rozbiórkę zbiornika na ścieki. Od decyzji

236 tej nie zostało złożone odwołanie.

237 A zatem z obrotu prawnego została wyeliminowana decyzja określająca

238 obowiązek, do którego wykonania zmierzało postępowanie egzekucyjne i wydane w

239 jego toku postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]

240 z [...] lipca 2005 r. o zastosowaniu wobec K. i T. W. wykonania

241 zastępczego.

242 Wskazać wobec tego trzeba, że ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o

243 postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) określa między innymi sposób postępowania wierzycieli w przypadkach uchylania

244 się zobowiązanych od wykonania ciążących na nich obowiązków, o których mowa w

245 art. 2 ustawy, określa także prowadzone przez organy egzekucyjne postępowanie i

246 stosowane przez nie środki przymusu służące doprowadzeniu do wykonania lub

247 zabezpieczenia wykonania obowiązków, o których mowa w art. 2. Wśród obowiązków

248 podlegających egzekucji administracyjnej ustawodawca w art. 2 wskazał między innymi

249 obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów

250 administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji

251 administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego (art. 2 § 1 pkt 10).

252 Podkreślić jednocześnie należy, że, zgodnie z art. 3 u.p.e.a., egzekucję

253 administracyjną stosuje się do obowiązków określonych w art. 2, gdy wynikają one z

254 decyzji lub postanowień właściwych organów, albo - w zakresie administracji rządowej

255 i jednostek samorządu terytorialnego - bezpośrednio z przepisu prawa. Z kolei tytuł

256 wykonawczy zawiera między innymi treść podlegającego egzekucji obowiązku,

257 podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny

258 (art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a.).

259 W świetle art. 3 § 1 w związku z art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. przyjąć zatem należy, że

260 wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, która określa podlegający egzekucji

261 administracyjnej obowiązek skutkuje tym, iż przestaje od tej chwili istnieć obowiązek

262 nadający się do wykonania poprzez przymus administracyjny w prowadzonym

263 postępowaniu egzekucyjnym. Warunkiem stosowania takiego przymusu jest bowiem

264 ciągłe istnienie źródła kreującego od strony formalnej ten obowiązek jako możliwy do

265 egzekwowania, a więc istnienie decyzji. Wobec braku decyzji nie można poprzez

266 przymus administracyjny wymagać od strony wykonania bliżej nieokreślonego

267 obowiązku, także strona nie ma możliwości samoistnego wykonania obowiązku

268 niesprecyzowanego władczym działaniem organu. Na skutek stwierdzenia nieważności

269 decyzji nakazującej K. i T. W. rozbiórkę zbiornika na ścieki

270 przestał zatem istnieć sprecyzowany, wymagalny i nadający się do wykonania w

271 drodze przymusu administracyjnego obowiązek, co w konsekwencji czyni dalszą

272 egzekucję niedopuszczalną.

273 Uwzględniając powyższe Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał, że

274 stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w

275 [...] z [...] kwietnia 2003 r. stanowi okoliczność uzasadniającą uchylenie

276 zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] września 2011 r. i postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru

277 Budowlanego z [...] czerwca 2011 r., z uwagi na treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia

278 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.

279 Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.). Przepis ten stanowi, że Sąd uchyla

280 decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do

281 wznowienia postępowania administracyjnego. Według art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a.

282 natomiast w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli

283 decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało

284 następnie uchylone lub zmienione.

285 Taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Kontrolowane w niniejszej

286 sprawie postanowienia o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia

287 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] lipca 2005 r. o

288 zastosowaniu wykonania zastępczego w celu wyegzekwowania decyzji PINB w

289 [...] z [...] kwietnia 2003 r. o nakazie rozbiórki organy podjęły bowiem w oparciu o

290 ww. decyzję o nakazie rozbiórki. Decyzja ta została natomiast wyeliminowana z obrotu

291 prawnego na skutek decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru

292 Budowlanego z [...] września 2012 r., stwierdzającej jej nieważność. Wypełnia to

293 dyspozycję przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 8 K.p.a., który to przepis mówi wprawdzie o

294 uchyleniu lub zmianie decyzji, jednak w orzecznictwie sądowoadministracyjnym

295 wskazuje się, że pojęcie "uchylenia decyzji" w rozumieniu tego przepisu obejmuje także

296 przypadek stwierdzenia jej nieważności (por. wyroki: Wojewódzkiego Sądu

297 Administracyjnego w Warszawie IV SA/Wa 1537/07 z 4 października 2007 r. LEX nr

298 420307, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 8 marca 2012 r. III SA/Lu

299 5/12 LEX nr 1139293).

300 Z uwagi na stwierdzenie nieważności decyzji o nakazie rozbiórki zaistniała zatem

301 podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru

302 Budowlanego i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji.

303 Ujawnione naruszenie dające podstawę do wznowienia postępowania powoduje

304 uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia

305 [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca

306 2011 r. z mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt b p.p.s.a.

307 Na mocy art. 152 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie II wyroku.

308 O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.