Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2010 r., VII SA/Wa 2318/09
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2010 r., VII SA/Wa 2318/09
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kuśmirek, , Sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2010 r. ze skargi I. Sp. z o.o. w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2009 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Uzasadnienie
2 VII SA/Wa 2318/09
UZASADNIENIE
3 Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. Wojewoda [...] działając na podstawie art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm., zwanej dalej kpa) stwierdził z urzędu nieważność decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. zmieniającej decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającej I. Sp. z o.o. pozwolenia na roboty budowlane związane z przebudową na butik [...] lokali Handlowo-Usługowych w budynku przy ul. [...].
4 Przebudowa zatwierdzona decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. polegała na połączeniu lokali przy Ul. [...], przebudowie klatek schodowych, wyburzeniu ścian działowych w piwnicach, wymianie posadzek, wymianie okien, wymianie sufitów podwieszonych, przebudowie instalacji technicznej i elektrycznej a także zabudowie podcienia od ul. [...], wraz z wymianą posadzki i wprowadzeniem instalacji.
5 W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż stosownie do przepisu art. 32 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2006 r. Nr 156 poz. 1118 ze zm.) pozwolenie na budowę, może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
6 Zgodnie zaś z zatwierdzonym decyzją [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. Prezydenta [...] projektem zamiennym, zmiana pozwolenia na budowę polegała na zabudowie podcieni od strony ul. [...] w związku z czym organ wojewódzki stwierdził, iż doszło do zmiany sposobu ich użytkowania, a ponadto prace wskazane w decyzji z dnia [...] grudnia 2008 r. miały istotny wpływ na sposób zagospodarowania przestrzennego ulicy, bowiem podcienie budynku funkcjonowały jako przestrzeń publiczna. Wprowadzone w miejsce prześwitów witryny powodują domknięcie podcieni, a tym samym uległa powiększeniu powierzchnia użytkowa pawilonu handlowego. Zaprojektowane prace zmieniły zagospodarowanie przestrzenne terenu w obrębie którego zlokalizowany jest lokal użytkowy, jak i sposób użytkowania odcinka podcieni oraz formę całego obiektu.
7 W związku z powyższym Wojewoda [...] wskazał, iż decyzja nr [...] wydana w trybie art. 36a Prawa Budowlanego powinna być poprzedzona decyzją ustalającą warunki zabudowy. Jednocześnie organ I instancji podniósł, iż Prezydent [...] nie zbadał zgodności projektu zagospodarowania działki z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
8 Decyzją znak: [...] z dnia [...] października 2009 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu odwołania I Sp. z o.o. od decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
9 W uzasadnieniu organ odwoławczy powtórzył argumentację organu I instancji dotyczącą art. 32 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego. Wskazał, iż z analizy zamiennego projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. wynika poszerzenie zakresu inwestycji poprzez zabudowę podcienia od strony [...] i wyprowadzeniem instalacji wraz z wymianą posadzki. Zmieni to parametry charakterystyczne przedsięwzięcia, bowiem zwiększy się powierzchnia użytkowa i kubatura projektowanego butiku.
10 W dalszym ciągu organ II instancji podkreślił, iż realizacja inwestycji w w/w zakresie skutkuje zmianą sposobu użytkowania części budynku, w którym znajduje się przedmiotowy butik, w związku z powyższym inwestor zobowiązany był do uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji.
11 Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła I sp. z o.o., wnosząc o uchylenie jej w całości, a także decyzji organu pierwszej instancji, ponadto o zasądzenie od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
12 Skarżąca spółka wskazała na naruszenie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz 717 z późn. zm.) poprzez uznanie, że zaszła zmiana parametrów budynku oraz sposobu zagospodarowania działki, art. 32 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez uznanie, iż do wydania decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. niezbędne było wcześniejsze uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy, a także naruszenie przepisów art. 7 , art. 77, art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego. I sp. z o.o. podniosła też, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności zostało wszczęte na wniosek [...] Konserwatora Zabytków, który nie miał przymiotu strony w niniejszym postępowaniu.
13 W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
15 Skarga jest niezasadna.
16 Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu [art.145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia
17 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)]. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga podlega oddaleniu.
18 Należy zauważyć, iż stwierdzenie nieważności decyzji jest trybem nadzwyczajnym, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznych. Podstawy stwierdzenia nieważności decyzji wymienione są enumeratywnie w art. 156 § 1 Kpa. Niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przesłanek z art. 156 § 1 Kpa zważywszy na fakt, że stwierdzenie nieważności decyzji jest odstępstwem od zasady stabilności decyzji wyrażonej w art. 16 w/w ustawy.
19 Jedną z podstaw stwierdzenia nieważności decyzji jest wydanie jej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 Kpa). O rażącym naruszeniu prawa można mówić w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności (wyrok NSA z dnia 11 maja 1994 r., sygn. akt III SA 1705/93 opublikowany w piśmie Wspólnota 1994/42/16). Na wstępie podkreślić należy, że w myśl art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz 717 z późn. zm.) zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy.
20 Wskazać trzeba, iż postępowanie, którego przedmiotem jest zmiana decyzji o pozwoleniu na budowę (które miało miejsce w niniejszej sprawie) jest prowadzone analogicznie do postępowania o wydanie pozwolenia na budowę na zasadach ogólnych. Stąd odesłanie do przepisów art. 32-35 Prawa budowlanego zawarte w art. 36a ust. 3 Prawa budowlanego stanowiące, że w postępowaniu w sprawie zamiany decyzji o pozwoleniu na budowę przepisu art. 32 – 35 stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany. Zgodnie z art. 32 ust.1 ust. 4 ust. 1 Prawa budowlanego pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
21 Jeśli więc planowane odstępstwo dotyczy materii wymagającej uprzedniej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, to do wniosku o zmianę pozwolenia na budowę należy dołączyć taką decyzję, jeśli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym o ile na danym obszarze nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.
22 Brak decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu gdy jest ona wymagana winien prowadzić do wydania przez organ architektoniczno-budowlany decyzji o odmowie zmiany pozwolenia na budowę.
23 Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy, w tym do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przez organ art. 32 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, należy uznać je za bezzasadne.
24 Skarżąca Spółka podniosła, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie było wymagane w niniejszej sprawie. Jako argument na poparcie tego twierdzenia podniosła, że w niniejszej sprawie została już wydana decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę, w wypadku której decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie była wymagana. Analogicznie zatem, zdaniem Skarżącej, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy przed wydaniem decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. również nie było konieczne.
25 Trzeba jednakże mieć na uwadze, że zgodnie z cytowaną wyżej treścią art. 32 ust 1 pkt 4 Ustawy Prawo budowlane w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę, niezbędne jest posiadanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana na podstawie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Taka zaś sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Jak trafnie bowiem wskazał organ w kontrolowanej decyzji, zmiana pozwolenia na budowę, polegająca na wykonaniu robót budowlanych zwiększających powierzchnię i kubaturę pomieszczeń butiku, jak również zmieniających formę architektoniczną budynku poprzez zabudowę podcieni budynku, wymagała uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu na podstawie art. 59 w związku z art. 50 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
26 Mocą art. 59 ust. 1 zdanie drugie, w związku z art. 50 ust 2 w/w ustawy nie wymaga się decyzji o warunkach zabudowy w przypadku montażu, przebudowy lub remontu, jeśli nie powodują one zmiany sposobu zagospodarowania terenu i użytkowania obiektu, a także nie zmieniają jego formy architektonicznej. Zatem a contrario, wszelkie przebudowy i remonty zmieniające formę architektoniczną budynku, oraz powodujące zmianę sposobu zagospodarowania terenu i użytkowania obiektu takie jak np. zabudowanie podcieni budynku, które miało miejsce w niniejszej sprawie, wymagają wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przed uzyskaniem pozwolenia na roboty budowlane.
27 Zabudowa podcieni budynku witrynami zmienia zagospodarowanie przestrzenne terenu dotychczas udostępnionego pieszym, jak również sposób użytkowania budynku w tej części, a ponadto zmienia jego formę architektoniczną. Na ten aspekt wskazał [...] Konserwator Zabytków podkreślając, że przegrodzenie witrynami prześwitu od strony ul. [...], do których prowadziły dwa ciągi schodów zewnętrznych poprzez brak konsekwencji i logiczności takiego rozwiązania stanowi element dysharmonizujący z uporządkowaną kompozycją budynku.
28 Na marginesie zauważyć należy, iż niezasadnym jest argument podnoszony przez stronę, który zarzuca organowi wydanie decyzji stwierdzającej nieważność zamiennego pozwolenia na budowę na wniosek. Jak wynika bowiem z akt sprawy, a także z treści samej decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r., postępowanie to toczyło się z urzędu. Należy podkreślić, iż jakkolwiek budynek zlokalizowany przy ulicy [...] nie jest wpisany do rejestru zabytków, to jednak leży on w strefie ochrony konserwatorskiej "[...] – historyczny zespół miasta z [...]", stąd zainteresowanie [...] Konserwatora Zabytków przedmiotową inwestycją było uzasadnione.
29 Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdza, że zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji znak: [...] z dnia [...] października 2009 r. Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie można postawić zarzutu naruszenia prawa.
30 W okolicznościach sprawy wydanie przez Prezydenta [...] decyzji nr [...] zmieniającej pozwolenie na budowę bez wcześniejszego uzyskania przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu stanowiło bowiem rażące naruszenie art. 32 ust.1 ust. 4 ust. 1 Prawa budowlanego.
31 W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę jako bezzasadną oddalił.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 77
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 107
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 138 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 156 (§ 1)
- Prawo budowlane, art. 32
- Prawo budowlane, art. 35
- Prawo budowlane, art. 36a
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 151
- Prawo o ustroju sądów administracyjnych, art. 1
- Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 59