Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 marca 2013 r., VII SA/Wa 1542/12
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 marca 2013 r., VII SA/Wa 1542/12
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska (spr.), Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2013 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej W. delegowanego do Prokuratury Okręgowej w W. sprawy ze skargi [...] Spółka Komandytowo - Akcyjna z siedzibą w [...] na decyzję Wojewody [....] z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [....] w przedmiocie pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję , II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej [....] Spółka Komandytowo - Akcyjna z siedzibą w [...] kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
2 Prezydent [...] decyzją nr [...] wydaną dnia [...] stycznia 2008 r.
3 zatwierdził projekt budowlany i udzielił "[...][...]" Sp. z o.o. w K.
4 pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z instalacjami
5 wewnętrznymi, podpiwniczeniem, garażem podziemnym oraz wjazdem na posesję na
6 terenie działek o nr ew. [...] i [...]przy ul. R. w W..
7 Odwołania od tej decyzji złożyli B. W., D. P. oraz
8 I. B.. Po rozpatrzeniu odwołań Wojewoda [...] decyzją wydaną
9 w dniu [...] października 2008 r. umorzył postępowanie odwoławcze - uznając, iż mimo,
10 że odwołujący się są właścicielami działek sąsiadujących z terenem inwestycji, nie
11 mogą być uznani za strony postępowania, gdyż obszar oddziaływania inwestycji
12 zamyka się w granicach działek inwestora.
13 Wobec tego brak jest po stronie odwołujących się przymiotu strony co powoduje , że
14 pozbawieni są oni legitymacji procesowej do wnoszenia odwołań.
15 Decyzja ta była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w
16 Warszawie. Wyrokiem z dnia 16 lipca 2009 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2124/08
17 Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...]. W uzasadnieniu Sąd
18 podniósł, że Wojewoda [...] nie ocenił w sposób właściwy, czy odwołujący się
19 posiadają, czy tez nie, przymiot strony dla skutecznego prawnie zainicjowania
20 postępowania odwoławczego.
21 Nie ocenił czy działki odwołujących się znajdują się w obszarze oddziaływania
22 spornej inwestycji, czy też położone są poza jego zasięgiem, nie uzasadnił też w jaki
23 sposób inwestycja będzie wpływała w przyszłości na zagospodarowanie działek
24 skarżących.
25 Ponownie rozpatrując odwołania D. P., B. W. i I.B. Wojewoda [...] decyzją nr [...] wydaną w dniu [...] kwietnia 2012 r. na podst. art. 138 § 1 pkt. 2 kpa uchylił decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. w całości i w tym zakresie umorzył postępowanie.
26 W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż na etapie postępowania
27 odwoławczego uzyskał informację, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
28 wyrokiem z dnia 9 października 2009 r. w sprawie sygn. akt IV SA/WA 760/09 uchylił
29 decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2006
30 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2005 r.
31 o warunkach zabudowy a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6
32 października 2011 r. w sprawie sygn. akt II OSK 1252/10 oddalił skargę kasacyjną od
33 wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego. Wobec uzyskanej informacji
34 Wojewoda [...] wezwał inwestora do przedłożenia decyzji o warunkach
35 zabudowy dla planowanej inwestycji. Mimo upływu określonego w wezwaniu terminu,
36 inwestor decyzji nie przedstawił. Wobec tego organ odwoławczy uznał, że wniosek o
37 pozwolenie na budowę na etapie postępowania odwoławczego utracił kompletność.
38 Brak jest zatem wniosku mogącego skutecznie inicjować postępowanie, wobec czego
39 nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygniecie jej co do istoty.
40 Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w
41 Warszawie wniosła spółka z o.o. [...][...][...][...] w K..
42 Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 7
43 w zw. z art. 6 Konstytucji RP oraz art. 7, art. 12, art. 77, art. 107 § 3 i art. 138 kpa.
44 W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosząc o jej oddalenie
45 podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
46 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
47 Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów
48 administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują
49 działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając
50 prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich
51 wykładni. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego
52 należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem
53 materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podst. art. 145 § 1 pkt 1
54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami
55 administracyjnymi , sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia
56 przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w
57 postępowaniu administracyjnym. Natomiast na podst. art. 145 § 1 pkt 2 ww. ustawy sąd
58 stwierdza nieważność aktu administracyjnego, jeżeli zachodzą przesłanki określone w
59 art. 156 § kpa.
60 W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju naruszenia wystąpiły, wobec czego
61 należy uznać, iż skarga jest zasadna.
62 W pierwszej kolejności należy podnieść, że kontrolowana przez Sąd decyzja
63 Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. została wydana po wyroku
64 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2009 r.
65 uchylającym decyzję tego organu z dnia [...] października 2008 r. umarzającą
66 postępowanie odwoławcze po uznaniu, iż wnoszący odwołanie od decyzji wydanej w
67 przedmiocie pozwolenia na budowę nie mają przymiotu strony koniecznego dla
68 wszczęcia postępowania odwoławczego.
69 Zgodnie z art. 153wyżej powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed
70 sądami administracyjnymi ocena prawna i wytyczne sądu co do dalszego postępowania
71 wyrażone w orzeczeniu, wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub
72 bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
73 W powołanym wyroku Sąd wskazał, że obowiązkiem organu jest ocena czy
74 odwołującym się przysługuje przymiot strony - konieczny dla wniesienia środka
75 zaskarżenia, bowiem badanie dopuszczalności odwołania w tym ustalenie czy zostało
76 ono wniesione przez legitymowany podmiot - stronę postępowania - jest obowiązkiem
77 organu.
78 W uzasadnieniu kontrolowanej decyzji organ nawet jednym zdaniem nie wykazał,
79 że wykonał wytyczne Sądu. Nie dokonał w żadnej mierze ustaleń i ocen co do
80 przymiotu strony - osób odwołujących się. Podał jedynie, że w związku z wyrokiem
81 Sądu z dnia 16 lipca 2009 r. uchylającym wcześniej wydaną decyzję został
82 zobowiązany do ponownego rozpatrzenia odwołań złożonych przez I. B., D. P. i B. W.. Takie lakoniczne stwierdzenie nie
83 wypełnia obowiązku organu wynikającego z art. 153 ww. ustawy, a sądowi
84 rozpoznającemu sprawę nie pozwala na właściwe skontrolowanie oceny organu
85 odwoławczego.
86 W tym miejscu należy ponadto podkreślić, że zasadą wynikającą z art. 138 kpa
87 są kompetencje merytoryczne do rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją organu I
88 instancji, przy czym ten organ rozpoznaje i rozstrzyga ponownie sprawę
89 administracyjną rozstrzygniętą decyzją organu I instancji w oparciu o stan prawny i
90 faktyczny obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej. Tylko w ograniczonym
91 zakresie organ odwoławczy ma kompetencje kasacyjne, bowiem stanowią one wyjątek
92 od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i dlatego nie mogą one podlegać
93 wykładni rozszerzającej.
94 Podstawą prawną, objętej skarga decyzji, jest przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Na
95 podstawie tego przepisu organ odwoławczy jest uprawniony do wydania decyzji., w
96 której uchylając tę decyzję - umarza postępowanie w pierwszej instancji. Z redakcji
97 tego przepisu wynika, że wydanie decyzji przewidzianej w art. 138 § 1 pkt 2 kpa,
98 ograniczone jest kryterium umorzenia postępowania I instancji, a zatem dotyczy on
99 przypadków, gdy postępowanie było bezprzedmiotowe. W przypadku gdy nie wystąpi
100 przesłanka bezprzedmiotowości postępowania przed organem I instancji, organ
101 odwoławczy jest władny sprawę rozpatrzeć merytorycznie, chyba że są podstawy do
102 kasacji decyzji z przekazaniem sprawy do ponownego jej rozpatrzenia przez organ I
103 instancji.
104 Przesłanka bezprzedmiotowości wystąpi, gdy brak było podstaw prawnych do
105 merytorycznego rozpoznania danej sprawy w ogóle, bądź nie było podstaw do
106 rozpoznania jej w drodze postępowania administracyjnego, bądź postępowania
107 prowadzonego przed organem I instancji. W tym miejscu należy za wyrokiem NSA z
108 dnia 8 sierpnia 1995 r. sygn. akt SA/Wr 96/95 powtórzyć, że organ odwoławczy może
109 umorzyć postępowanie co do istoty sprawy tylko wówczas, gdy w wyniku rozpoznania
110 odwołania uchylił decyzję I instancji i stwierdził, że postępowanie przed tym organem
111 jest bezprzedmiotowe.
112 Taka sytuacja w ocenie Sądu nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie -
113 bowiem w dacie złożenia wniosku, który skutecznie wszczął postępowanie w
114 przedmiocie wydania pozwolenia na budowę, a także w dacie wydania przez
115 organ I instancji decyzji rozstrzygającej sprawę, funkcjonowała w obrocie prawnym
116 ostateczna decyzja o warunkach zabudowy wydana dla przedmiotowej inwestycji.
117 Rozpoznając sprawę ponownie organ zobowiązany będzie uwzględnić powyższe
118 uwagi Sądu.
119 Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w
120 Warszawie na podst. art. 145 § 1 pkt 1c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -
121 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.