Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 listopada 2013 r., VII SA/Wa 1474/13
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 listopada 2013 r., VII SA/Wa 1474/13
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2013 r. sprawy ze skargi G. B. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania i przedłożenia ekspertyzy technicznej I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz G. B. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
2 Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r., znak
3 [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego,
4 na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 k.p.a. - ustawy z dnia 14 czerwca 1960
5 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i
6 art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z
7 2010 r., nr 243, poz. 1623) po rozpatrzeniu zażalenia G. B.
8 reprezentowanego przez J. B. na postanowienie Powiatowego
9 Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lutego 2013 r., znak:
10 [...] przedmiocie nałożenia na G. B. obowiązku dostarczenia, w
11 terminie do dnia [...] kwietnia 2013 r. ekspertyzy technicznej jakości robót budowlanych
12 wykonanych przy budowie płyty gnojowej o powierzchni użytkowej 100,00 m2, zbiornika
13 na gnojówkę o pojemności 24,90 m3 oraz zbiornika na wody opadowo - gnojowe o
14 pojemności 24,90 m3 zlokalizowanych na działce o nr ewid. [...], położonej w
15 P. przy ul. P., stanowiącej własność G. B.
16 - uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej ustalenia terminu na
17 wykonanie ww. obowiązku i wyznaczył nowy termin do dnia [...] lipca 2013 r., a w
18 pozostałej części utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
19 W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał na przebieg
20 postępowania administracyjnego w sprawie w szczególności na decyzję [...]
21 Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2009 r., Nr [...],
22 znak: [...], którą po rozpatrzeniu odwołania A.
23 S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z
24 dnia [...] sierpnia 2008 r., znak: [...], umarzającej
25 postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek A. S. w sprawie
26 wybudowania płyty gnojowej uchylono objętą odwołaniem decyzję i przekazano sprawę
27 do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Także decyzją z dnia [...] lutego
28 2009 r" Nr [...], znak: [...][...]Wojewódzki
29 Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania G. B.
30 od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...]
31 sierpnia 2008 r., znak: [...], nakazującej rozbiórkę płyty
32 gnojowej w terminie do dnia [...] października 2008 r. organ odwoławczy uchylił objętą
33 odwołaniem decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej
34 instancji. W dalszym toku postępowania decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. znak:
35 [...] wydaną na podstawie art.
36 49b ustawy Prawo budowlane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w
37 P. ponownie nakazał G. B. wykonanie rozbiórki płyty,
38 ale i ta decyzja została uchylona decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. Nr [...], znak:
39 [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru
40 Budowlanego, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej
41 instancji.
42 W tych okolicznościach, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w
43 P. - postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r. znak:
44 [...], działając w
45 oparciu o art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane nałożył na G.
46 B. obowiązek dostarczenia w terminie do dnia [...] kwietnia 2013r.
47 ekspertyzy technicznej robót budowlanych wykonanych przy budowie płyty gnojowej o
48 powierzchni użytkowej 100,00 m2, zbiornika na gnojówkę o pojemności 24,90 m3 oraz
49 zbiornika na wody opadowo - gnojowe o pojemności 24,90 m3 zlokalizowanych na
50 działce o nr ewid. [...], położonej w P. przy ul. P., stanowiącej
51 własność G. B.. Ponadto orzeczono o obowiązku przedstawienia
52 cyt. "opracowania geodezyjnego" obrazującego pomiar odległości tych budowli
53 rolniczych od granicy działki sąsiedniej o nr ew. [...], stanowiącej własność A.
54 S., z uwzględnieniem odległości mierzonych od pokryw i wylotów
55 wentylacyjnych zbiorników.
56 W wyniku rozpoznania zażalenia zapadło opisane na wstępie postanowienie. W
57 jego uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał na przepis art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo
58 budowlane stanowiący podstawę prawną wydanego postanowienia. Stwierdził, że
59 podziela stanowisko organu pierwszej instancji wyrażone w uzasadnieniu badanego
60 postanowienia wskazujące, iż w oparciu o przeprowadzone w dniu [...] kwietnia 2010 r.
61 czynności kontrolne (na terenie działki sąsiedniej) i dołączony do akt materiał zdjęciowy,
62 zaistniały w niniejszej sprawie uzasadnione wątpliwości co do jakości robót
63 budowlanych prowadzonych podczas realizacji przedmiotowych inwestycji. Ponadto,
64 organ pierwszej instancji wielokrotnie i bezskutecznie usiłował przeprowadzić czynności
65 kontrolne bezpośrednio na działce będącej własnością skarżącego.
66 W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego
67 niemożność przeprowadzenia stosownej kontroli uprawniała dodatkowo organ do
68 powzięcia uzasadnionych wątpliwości, o których mowa wyżej i w rezultacie nakazania
69 wykonania określonych obowiązków.
70 Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe
71 postanowienie wniósł G. B., dochodząc uchylenia zaskarżonego
72 postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji. W
73 ocenie skarżącego postanowienie organu pierwszej instancji zostało wydane z rażącym
74 naruszeniem prawa, albowiem żądanie przedłożenia opracowania geodezyjnego jest
75 niezgodne z prawem budowlanym. Skarżący zarzucił także, że organ pierwszej instancji
76 nie poinformował skarżącego, ani jego pełnomocnika o stwierdzonych
77 nieprawidłowościach w jakości wykonywanych robót budowlanych, a w postanowieniu
78 organ powinien jednoznacznie wykazać, jakie ma zastrzeżenia, co do jakości robót
79 budowlanych. Skarżący zaprzeczył, aby w dniu [...] kwietnia 2010 r. odbyły się czynności
80 kontrolne na działce nr [...], zarówno skarżący, jak i jego pełnomocnik nie otrzymał
81 protokołu kontroli, co jest niezgodne z przepisami k.p.a. Skarżący podkreślił, że został
82 niesłusznie ukarany za nieobecność na działce oraz nie okazanie przedmiotu oględzin i
83 zapłacił nałożoną na niego grzywnę w wysokości 50 zł. Pomimo uchylenia
84 postanowienia o nałożeniu grzywny przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w
85 Warszawie w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1549/10 organ nie zastosował się do
86 orzeczenia sądu i nie zwrócił zapłaconej kwoty.
87 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej
88 prezentowaną argumentację.
89 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
90 Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1
91 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002
92 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod
93 względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów
94 obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
95 Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest
96 postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, na mocy którego
97 utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego
98 wydane na podstawie art. 81c ust. 2 i 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j.:
99 Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.).
100 Przepis ten zamieszczony został w rozdziale 8 ustawy - Prawo budowlane
101 zatytułowanym "Organy administracji architektoniczno - budowanej i nadzoru
102 budowlanego". Jest to rozdział obejmujący przepisy ustrojowe i kompetencyjne
103 organów budowlanych. Umiejscowienie przepisu w tym rozdziale pozwala stwierdzić, że
104 ma on charakter ogólny i znajduje zastosowanie w przypadku, gdy na mocy przepisu
105 szczególnego organ budowlany żąda dostarczenia dokumentów wskazanych w art. 81 c.
106 Takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 grudnia 2000 r.
107 w sprawie sygn. akt II SA/Gd 2016/98 (niepubl.), w którym stwierdził, że przepis art. 81c
108 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane ma charakter ogólny i procesowy i powinien być
109 stosowany w związku z odpowiednimi przepisami szczegółowymi tej ustawy. Zgodnie z
110 tym przepisem organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru
111 budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości, co do jakości wyrobów
112 budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego,
113 mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na uczestników procesu budowlanego,
114 właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego, obowiązek dostarczenia w określonym
115 terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi
116 osoba zobowiązana do ich dostarczenia.
117 Przepis art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane stanowi, że w razie powstania
118 Podkreślmy - "uzasadnionych wątpliwości, co do m.in. stanu technicznego obiektu
119 budowlanego", organ nadzoru budowlanego może nałożyć obowiązek dostarczenia
120 odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz.
121 W ocenie Sądu, kontrola postanowienia organu pierwszej instancji powinna
122 wiązać się z pogłębioną oceną ustawowej przesłanki - uzasadnionych wątpliwości, co
123 do stanu technicznego obiektu, która stanowi warunek konieczny dla nałożenia ww.
124 obowiązku. Organ nie ma prawa nałożyć obowiązku sporządzenia ekspertyzy, jeżeli w
125 danej sprawie nie występuje przesłanka uzasadnionych wątpliwości (wyrok Naczelnego
126 Sądu Administracyjnego z 13 września 2011 r. sygn. akt II OSK 1331/10, LEX nr
127 1151841). Ustawowa przesłanka, czyli istnienie uzasadnionych wątpliwości nie może
128 być automatycznie utożsamiana nawet z faktem wykonania robót w ramach samowoli
129 budowlanej, nie może stanowić samodzielnej i wystarczającej przesłanki nałożenia
130 obowiązków określonych w art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane (wyrok
131 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w Warszawie z dnia 31 marca
132 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 288/04, LEX nr 842612).
133 Sąd stwierdza ponadto, że w orzeczeniu organu pierwszej instancji zawarto
134 sformułowanie, o obowiązku przedłożenia ekspertyzy zawierającej cyt. "opracowanie
135 geodezyjne", co do odległości obiektów budowlanych w odniesieniu do działki
136 sąsiedniej. Organ drugiej instancji takie orzeczenie zaakceptował.
137 W ocenie Sądu organ drugiej instancji powinien rozważyć prawidłowość ww.
138 nakazu w zakresie jego redakcji, sformułowania, które użył organ pierwszej instancji.
139 Ekspertyza techniczna powinna uwzględniać ocenę obiektu z punktu widzenia
140 jego zgodności z przepisami prawa, tu jak wskazano z rozporządzeniem Ministra
141 Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej w sprawie warunków technicznych jakim powinny
142 odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie z dnia 7 października 1997r. (Dz. U.
143 132, poz 877). Organ mógł zwrócić uwagę na potrzebę odniesienia się w ekspertyzie
144 technicznej do kwestii dochowania wymogów związanych z usytuowaniem obiektu w
145 odniesieniu do granicy działki, ale niefortunnie użył sformułowania o "opracowaniu
146 geodezyjnym", która nie przystaje do ustawowego w świetle art. 81 c pojęcia ekspertyzy
147 technicznej.
148 Podnoszona w skardze kwestia braku wykonania powołanego wyroku tutejszego
149 Sądu pozostaje poza oceną w niniejszej sprawie.
150 Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak
151 w sentencji w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, 152, 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.,
152 Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012r., poz. 270).