Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lipca 2018 r., VIII SA/Wa 275/18

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lipca 2018 r., VIII SA/Wa 275/18

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Iwona Owsińska- Gwiazda (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2018 r. w Radomiu sprawy ze skarg Wójta Gminy [...] i Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] na wystąpienie pokontrolne Wojewody [...] z dnia [...]stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie nie spełnienia wymagań dotyczących doświadczenia zawodowego 1. stwierdza bezskuteczność wystąpienia pokontrolnego Wojewody [...]z dnia [...]stycznia 2018 r. nr [...] w części dotyczącej nie spełnienia przez M.O.- Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wymagań dotyczących doświadczenia zawodowego – co najmniej 3- letniego stażu pracy w pomocy społecznej; 2. zasądza od Wojewody [...]na rzecz Wójta Gminy [...] i Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] kwoty po [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie są skargi Wójta Gminy [...] i Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] na wystąpienie pokontrolne Wojewody [...]znak [...]z dnia [...]stycznia 2018 r. w przedmiocie wystąpienia pokontrolnego w zakresie obejmującym ustalenia i zalecenia pokontrolne, dotyczące nieprawidłowości związanych z zatrudnieniem M.O. na stanowisku Kierownika GOPS w [...].

3 Kontrolą Sądu objęte zostało wystąpienie pokontrolne w w/w zaskarżonej części

4 i w niniejszym uzasadnieniu Sąd rozważając prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia dokona jego oceny wyłącznie w tym zakresie.

5 Skargi zostały złożone w następującym stanie faktycznym sprawy:

6 W dniach [...]grudnia 2017 r. Wojewoda [...] (zwany dalej: Wojewoda, organ nadzoru) przeprowadził kontrolę problemową w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] (zwany dalej również: GOPS) kierowanym przez M. O. Kierownika GOPS. Przedmiotem kontroli było sprawdzenie sposobu organizacji i realizacji wieloletniego programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" na podstawie uchwały Nr 221 Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2013 r. w sprawie ustanowienia wieloletniego programu wspierania finansowego gmin w zakresie dożywiania "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" na lata 2014-2020 (M.P. z 2015 r. poz. 821), a w szczególności: organizacji zadania na terenie gminy, przyznawania świadczeń, wydatkowania i rozliczania środków przekazanych na dożywianie, dowóz oraz ich prawidłowe wykorzystanie zgodnie z przeznaczeniem. Kontrola obejmowała realizację zadania w okresie od 1 stycznia 2016 r. do dnia kontroli.

7 Wyniki kontroli zostały przedstawione w protokole z kontroli, podpisanym

8 19 grudnia 2017 r. W toku kontroli ustalono, iż upoważnienie do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej należących do właściwości gminy na dzień kontroli posiadali: M. O. -kierownik GOPS oraz J. K. - zastępca kierownika. W okresie podlegającym kontroli upoważnienia Wójta Gminy [...] (zwany dalej: Wójt) do wydawania decyzji w sprawach z zakresu pomocy społecznej posiadali również: J. S. - poprzedni kierownik GOPS (do dnia [...]lipca 2017 r.) oraz R. D. - starszy pracownik socjalny (w okresie od 24 września 2015 r. do 29 lipca 2017 r.), p.o. kierownika (od 29 lipca 2017 r. do 14 września 2017 r.) i ponownie starszy pracownik socjalny (od 26 września 2017 r. do 14 listopada 2017 r.). Stwierdzono,

9 iż Kierownik GOPS M. O. nie spełnia wymagań dotyczących doświadczenia zawodowego, określonego w art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2017 r. poz. 1769 ze zm., zwana dalej: u.p.s.) dla osób kierujących ośrodkiem, ponieważ nie posiada co najmniej 3-letniego stażu pracy w pomocy społecznej. Natomiast pracownicy socjalni posiadają wymagane kwalifikacje zgodnie

10 z art. 156 ust. 1a u.p.s. oraz art. 5 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o zmianie ustawy o pomocy społecznej (Dz.U. z 2007 r. Nr 48, poz. 320, zwana dalej: u.z.u.p.s.).

11 Jednocześnie w toku kontroli dokonano ustaleń dotyczących realizacji programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w odniesieniu do dzieci w placówkach oświatowych, rodzin oraz dorosłych oraz zasad finansowania tego programu. Weryfikowano także prowadzone w tym zakresie postępowania administracyjne,

12 z uwzględnieniem spraw, w których przeprowadzono wywiad środowiskowy, prawidłowość wydawanych decyzji oraz prowadzonej dokumentacji księgowej. Stwierdzając, iż Kierownik GOPS nie posiada co najmniej 3-letniego stażu pracy

13 w pomocy społecznej wskazano, że okresu zatrudnienia w Urzędzie Miejskim

14 w [...] nie można zaliczyć do stażu pracy w pomocy społecznej. Wskazano,

15 że za stwierdzone nieprawidłowości odnośnie zatrudnienia na stanowisku Kierownika GOPS odpowiedzialność ponosi Wójt, natomiast w zakresie pozostałych spraw odpowiedzialność ponosi M. O. oraz J. S. jako Kierownik GOPS, a także R. D. jako p.o. Kierownika GOPS.

16 W związku z ww. stwierdzonymi nieprawidłowościami wystąpieniem pokontrolnym znak [...]z [...]stycznia 2018 r. Wojewoda, zalecił M. O. jako Kierownikowi GOPS, realizację zaleceń pokontrolnych poprzez: 1) zapewnienie prawidłowej organizacji pracy GOPS przez zatrudnienie pracowników socjalnych zgodnie z normami określonymi w art. 110 ust. 11 u.p.s.; 2) udzielanie pomocy na wniosek osoby zainteresowanej zgodnie z art. 102 ust. 1 u.p.s., w przypadku ustnych wniosków sporządzanie protokołów zgodnie z art. 67 § 1 i § 2 pkt 1 k.p.a.; 3) wydawanie decyzji administracyjnej po przeprowadzeniu aktualnego rodzinnego wywiadu środowiskowego, stosownie do art. 106 ust. 4 u.p.s., 4) zwiększenie nadzoru nad dokumentowaniem prowadzonej pracy socjalnej (będącej jednym z podstawowych obowiązków pracownika socjalnego), tak aby dokonywane w wywiadach zapisy o prowadzonej pracy socjalnej oddawały istotę jej faktycznego prowadzenia przez wykazanie odpowiedniej dynamiki podejmowanych działań mających na celu pomoc oraz wzmacnianie osób i rodzin w odzyskiwaniu zdolności do prawidłowego funkcjonowania w społeczeństwie stosując przepisy art. 6 pkt 12 i art. 119 ust. 1 pkt 1 u.p.s.; 5) zatwierdzanie planu pomocy rodzinom lub osobom ubiegającym się o pomoc w przeprowadzonych wywiadach środowiskowych przed wydaniem decyzji administracyjnej; 6) realizowanie przyznanych świadczeń po wydaniu decyzji zgodnie z art. 106 ust. 1 u.p.s.; 7) ustalanie okresu uprawnień do świadczeń stosownie do art. 106 ust. 3 u.p.s.; 8) zapewnienie przyznawania pomocy w formie zasiłku celowego zgodnie z brzmieniem przepisu art. 39 ust. 1 u.p.s.; 9) stosownie do art. 107 k.p.a. formułowanie i zapisywanie rozstrzygnięć decyzji w taki sposób, by nie było wątpliwości, jakie uprawnienia zostały stronie przyznane i na jaki okres; 10) przywoływanie w podstawie prawnej decyzji właściwych przepisów, w tym aktów prawa miejscowego, odnoszących się do rodzaju przyznawanej pomocy zgodnie z art. 107 k.p.a.; 11) zawieranie w wydawanych decyzjach administracyjnych uzasadnienia faktycznego i prawnego, o którym mowa w art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w odniesieniu do indywidualnej sytuacji klienta; 12) przyznawanie w formie decyzji administracyjnej pomocy w formie jednego gorącego posiłku również dla dzieci do czasu podjęcia nauki w szkole podstawowej; 13) zapewnienie realizacji Programu przez cały rok, również w okresie ferii i wakacji; 14) dokonywanie płatności tylko za fatycznie już wydane posiłki, co świadczy o dokonaniu operacji gospodarczej stosując przepisy art. 20 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz.U. z 2016 r. poz. 1047); 15) dokonać zwrotu środków finansowych na rachunek bankowy [...]Urzędu Wojewódzkiego nr [...] pochodzących z dotacji w wysokości [...]zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, wskazujących na nieprawidłowo wydane w 2016 r. środki pieniężne na program "Pomoc państwa zakresie dożywiania"; 16) rzetelnie sporządzać sprawozdania z realizacji programu.

17 Jednocześnie organ nadzoru zobowiązał Kierownika GOPS do przekazania,

18 w terminie 30 dni od daty otrzymania niniejszego wystąpienia pokontrolnego, pisemnej informacji o sposobie realizacji zalecenia pokontrolnego lub przyczynach jego niewykonania, pod rygorem nałożenia kary pieniężnej.

19 Skargi na przedmiotowe wystąpienie pokontrolne do sądu administracyjnego złożyli Kierownik GOPS i Wójt (zwani dalej: skarżący).

20 Skarżący wnieśli skargę na w/w rozstrzygnięcie w zakresie obejmującym ustalenia i zalecenia pokontrolne, dotyczące nieprawidłowości związanych

21 z zatrudnieniem M. O. na stanowisku Kierownika GOPS w [...]z uwagi na brak 3-letniego stażu pracy w pomocy społecznej. Podnieśli, że w spornym wystąpieniu wskazano Wójta jako osobę odpowiedzialną za ww. nieprawidłowości, zobowiązując jednocześnie do uregulowania zatrudnienia Kierownika GOPS zgodnie obowiązującymi przepisami. Skarżący wnieśli o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności w ww. zakresie oraz uznanie, że M. O. spełnia warunki wyboru na stanowisko Kierownika GOPS w [...]stawiane przez ustawodawcę w art. 122 ust. 1 u.p.s. oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej czynności zarzucili:

22 1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na niezasadnym ustaleniu,

23 że sprawując stanowisko Kierownik GOPS w [...]nie spełnia warunku 3-letniego stażu pracy w pomocy społecznej, w sytuacji, gdy fakt spełniania wszystkich warunków przewidzianych przez ustawodawcę wprost potwierdza przedłożona przez nią dokumentacja, w tym dotycząca zakresu obowiązków jakie realizowała w czasie zatrudnienia w innych jednostkach;

24 2. naruszenie prawa materialnego tj. art. 122 ust. 1 u.p.s. poprzez nieuprawnione stwierdzenie, że M. O. nie spełnia warunków stawianych Kierownikowi GOPS.

25 W uzasadnieniu skarżący podali, że szczegółowa analiza przedłożonej przez skarżącą dokumentacji oraz przebieg procedury naboru, potwierdzonej stosownymi protokołami Komisji Konkursowej, pozwala na ustalenie, że spełnia wszystkie ustawowe i konkursowe warunki do piastowania stanowiska Kierownika GOPS. W zakresie spełnienia warunku posiadania wyższego wykształcenia oraz specjalizacji z zakresu organizacji pomocy społecznej (art. 122 ust. 1 u.p.s.) podali, iż fakt ten potwierdza przedłożony odpis dyplomu ukończenia studiów na kierunku Pedagogika w specjalności Praca socjalna, stwierdzający uzyskanie 15 października 2011 r. tytułu zawodowego "magister". Posiadanie specjalizacji z zakresu organizacji pomocy społecznej potwierdza przedłożony odpis dyplomu uzyskania specjalizacji z zakresu organizacji pomocy społecznej nr 9/III-2017.

26 W zakresie spełnienia warunku stażu pracy wskazali, iż fakt posiadania wymaganego ogólnego stażu pracy (5 lat) potwierdza treść zaświadczenia z [...]lipca 2017 r. wydanego przez Urząd Miejski w [...], zgodnie z którym przebieg zatrudnienia skarżącej wygląda następująco: od 13 maja 2009 r. do 31 grudnia 2012 r. - Urząd Miejski w [...], Wydział [...] w Referacie ds. [...] (w tym od 8 sierpnia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. - kierownik ww. Referatu), od 1 stycznia 2013 r. do 20 lipca 2014 r. - Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w [...], od 21 lipca 2014 r. do 14 września 2017 r. (decydujący stan na dzień 31 lipca 2017 r.) - Urząd Miejski w [...], Wydział [...] (w tym od 21 lipca 2014 r. do 1 czerwca 2015 r. Referat ds. [...]oraz od 2 czerwca 2015 r. do 14 września 2017 r. Referat ds. [...]). Suma ww. okresów zatrudnienia w Urzędzie Miejskim w [...]i Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej (ponad 8 lat) pozwala na ustalenie ogólnego stażu w wymiarze przekraczającym minimum założone przez ustawodawcę (5 lat).

27 W odniesieniu do warunku posiadania wymaganego stażu pracy w pomocy społecznej podnieśli, iż potwierdza go dokumentacja dotycząca zatrudnienia skarżącej w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] (od 1 stycznia 2013 r. do 20 lipca 2014 r. tj. 18 pełnych miesięcy) oraz w Urzędzie Miejskim w [...], Wydział [...] Referat ds. [...] (od 2 czerwca 2015 r. do 14 września 2017 r. tj. 25 pełnych miesięcy) tj. łącznie 43 pełne miesiące (wymóg ustawowy min. 3 lata tj. 36 miesięcy).

28 Wskazali, że przepis art. 122 u.p.s. nie wyjaśnia definicji "praca w pomocy społecznej". W orzecznictwie przyjmuje się, iż pod pojęciem "staż pracy w pomocy społecznej" należy rozumieć okres zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, których katalog zawarto w art. 6 pkt 5 u.p.s. oraz pracę w organizacjach pozarządowych działających w obszarze pomocy społecznej, czy też pracę w wydziale polityki społecznej urzędu wojewódzkiego. Doktryna określa natomiast, iż pod pojęciem tym rozumieć należy świadczenie pracy na podstawie stosunku pracy w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, urzędach administracji zajmujących się pomocą społeczną, jak również innych podmiotach realizujących zadania w tej dziedzinie. Znaczenia nie powinny mieć tu podstawa nawiązania stosunku pracy, rodzaj umowy

29 o pracę ani wymiar czasu pracy.

30 Zasadne jest więc zaliczenie do "stażu pracy w pomocy społecznej" okresu zatrudnienia skarżącej w MOPS w [...] (jednostka bezpośrednio wymieniona w art. 6 pkt 5 u.p.s.) oraz w Wydziale [...] Urzędu Miejskiego w [...]. Z daleko posuniętej ostrożności w przypadku ustalaniu stażu pracy skarżącej w pomocy społecznej uwzględniono wyłącznie ten czas zatrudnienia w Urzędzie Miejskim w [...]w Wydziale [...], w którym pozostawała w stosunku pracy na stanowisku w Referacie ds. [...], zwłaszcza, że pracując na ww. stanowisku bezpośrednio współpracowała z organizacjami i podmiotami wymienionymi w ustawie o pomocy społecznej, Miejskim Ośrodkiem Pomocy Społecznej i podległymi jednostkami organizacyjnymi pomocy społecznej, wykonywała czynności kontrolne nad podmiotami organizującymi pracę z rodziną, oraz samodzielnie realizowała zadania m.in. z zakresu pobytu dzieci pozbawionych opieki i wychowania rodziców w zakładach opiekuńczo-leczniczych, zakładach pielęgnacyjno-opiekuńczych lub zakładach rehabilitacji leczniczej.

31 Podali, iż w okresie zatrudnienia w Referacie ds. pomocy społecznej skarżąca realizowała obowiązki związane z zarządzaniem finansami, będąc zobowiązana m.in. a) do przekazywania dyspozycji do Wydziału Księgowości Urzędu w zakresie uruchamiania dotacji celowych dotyczących umów z zakresu pomocy społecznej, b)

32 do prowadzenia spraw związanych z finansowaniem pobytu dzieci pozbawionych opieki i wychowania rodziców w zakładach opiekuńczo-leczniczych, zakładach pielęgnacyjno-opiekuńczych lub zakładach rehabilitacji leczniczej, c) do prowadzenia postępowań

33 w sprawie zwrotu od rodziców kwoty poniesionej opłaty za zakwaterowanie

34 i wyżywienie dziecka umieszczonego w zakładzie opiekuńczo-leczniczym, zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym lub zakładzie rehabilitacji leczniczej d) oraz do monitorowania zaangażowania środków finansowych z planem dochodów i wydatków

35 w zakresie prowadzonych spraw.

36 W odniesieniu do spełnienia warunku znajomości regulacji prawnych z zakresu pomocy społecznej, świadczeń rodzinnych, postępowania wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej, dodatków mieszkaniowych i energetycznych, ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, postępowania administracyjnego, kodeksu pracy, finansów publicznych, samorządu gminnego, skarżący podali, iż ww. warunek został uznany za spełniony zgodnie z oceną osoby skarżącej przez Komisję Konkursową, po rozmowie kwalifikacyjnej, z której został sporządzony protokół.

37 W zakresie spełnienia warunku posiadania stanu zdrowia pozwalającego

38 na zatrudnienie na ww. stanowisku podali, iż ww. warunek został ustalony w oparciu

39 o przedłożone zaświadczenie lekarskie. Natomiast w zakresie spełnienia warunku braku skazania prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub umyślne przestępstwa skarbowe oraz warunku posiadania pełnej zdolności do czynności prawnych i korzystania z praw publicznych podali, że ww. okoliczności zostały ustalone w oparciu o przedłożoną dokumentację.

40 W odpowiedzi na skargi Wojewoda podtrzymał argumentację przedstawioną

41 w zaskarżonym wystąpieniu pokontrolnym i wniósł o oddalenie skarg.

42 Postanowieniem z 20 czerwca 2018 r. podjętym na rozprawie, Sąd postanowił

43 o połączeniu ww. skarg zarejestrowanych pod sygn. VIII SA/Wa 275/18

44 i VIII SA/Wa 276/18 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia (pod sygn. akt

45 VIII SA/Wa 275/18).

46 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

47 Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy prawidłowe jest ustalenie organu nadzoru stwierdzone w wystąpieniu pokontrolnym, że skarżąca nie może piastować stanowiska Kierownik GOPS, nie posiada bowiem co najmniej 3 -letniego stażu pracy w pomocy społecznej określonego w art. 122 ust. 1 u.p.s., ponieważ okresu zatrudnienia w Urzędzie Miejskim w [...] nie można zaliczyć do stażu pracy w pomocy społecznej.

48 Podstawę prawną podjęcia przez organ nadzoru zaskarżonego wystąpienia pokontrolnego stanowił art. 128 ust. 1 u.p.s., zgodnie z którym Wojewoda w wyniku przeprowadzonych przez zespół inspektorów czynności, o których mowa w art. 126, może wydać jednostce organizacyjnej pomocy społecznej albo kontrolowanej jednostce zalecenia pokontrolne.

49 W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, iż akt lub czynności organu administracji publicznej, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. są działaniami materialno- technicznymi. Działania te mogą mieć charakter władczy z tym, że nie są to rozstrzygnięcia władcze, gdyż wówczas mamy do czynienia z decyzją administracyjną. Przez "czynność" w rozumieniu wyżej przytoczonych przepisu należy rozumieć zatem czynność materialno-techniczną z zakresu administracji publicznej, podjętej przez właściwy organ, a dotyczą stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Aczkolwiek zalecenie pokontrolne nie jest decyzją administracyjną, nie można jednak odmówić mu charakteru aktu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., skoro ma on bez wątpienia charakter władczy i rozstrzyga indywidualne kwestie konkretnego podmiotu. Nie ma podstaw do uznania, że zalecenia pokontrolne wydane na podstawie art. 128 u.p.s., różnią się w tym zakresie od pozostałych form możliwych działań wojewody (decyzji administracyjnej, o której mowa np. w art. 129 lub art. 131 u.p.s. czy wszczęcia postępowania egzekucyjnego) i nie wpływają na prawa i obowiązki kontrolowanego podmiotu, skoro nie poinformowanie o zakresie wykonania zarządzenia, lub niezgodne z prawdą poinformowanie o wykonaniu zarządzenia, zagrożone jest sankcją – wymierzeniem kary pieniężnej, o której mowa w art. 130 u.p.s. Prezentując powyższe stanowisko Sąd miał na uwadze ocenę wyrażoną przez NSA m.in. w orzeczeniach

50 w sprawach: II OSK 216/08 z 28 lutego 2008 r., II OSK 107/08 i II OZ 1244/07.

51 Skoro zatem przepisy ustawy o pomocy społecznej uprawniają wskazane w nich organy (wojewodę) do wydawania zaleceń pokontrolnych w oparciu o wyniki dokonywanych kontroli, a jednocześnie nie przewidują środków zaskarżenia tych zarządzeń do organów wyższego stopnia, to zarządzenia takie stwierdzające istnienie po stronie podmiotu podlegającego kontroli określonego obowiązku, a więc będące działaniem władczym, podlegają zaskarżeniu do sądu na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a skarga może być wniesiona w trybie art. 52 § 3 i 53 § 2 p.p.s.a. Wskazać należy, że niewykonanie zarządzeń pokontrolnych jest zagrożone sankcją w postaci kary grzywny.

52 Odnosząc się do meritum sprawy wskazać należy, iż zgodnie z regulacją art. 122 u.p.s. osoby kierujące jednostkami organizacyjnymi pomocy społecznej są obowiązane posiadać co najmniej 3-letni staż pracy w pomocy społecznej oraz specjalizację

53 z zakresu organizacji pomocy społecznej.

54 Staż pracy w pomocy społecznej jest pierwszym warunkiem, którego spełnienie jest niezbędne do kierowania jednostką organizacyjną pomocy społecznej. Przesłanka ta jest określona w przepisie dość lakonicznie. Ustawodawca posłużył się tu ogólnymi pojęciami, nie definiując "pomocy społecznej" ani "stażu pracy". Należy założyć,

55 że nie jest to przypadkowy, ale celowy zabieg legislacyjny, wykluczający wykładnię ścieśniająca, w przeciwnym wypadku ustawodawca byłby bardziej precyzyjny.

56 Praca w pomocy społecznej może być rozumiana zarówno przedmiotowo,

57 jak i podmiotowo. Za taką należy uznać wykonywanie zadań z zakresu pomocy społecznej, tj. regulowanych ustawą o pomocy społecznej, jak też pracę na rzecz jednostek organizacyjnych pomocy społecznej, urzędów administracji publicznej zajmujących się pomocą społeczną, jak również innych podmiotów realizujących zadania w tej dziedzinie (np. organizacji społecznych). Znaczenia nie powinny mieć tu podstawa nawiązania stosunku pracy, rodzaj umowy o pracę ani wymiar czasu pracy Komentarz do art. 122 ustawy o pomocy społecznej. Iwona Sierpowska. Stan prawny: 2017.10.01.).

58 Ocena spełnienia wymagań określonych w art. 122 ust. 1 u.p.s. wymaga indywidualnego podejścia do każdej osoby ubiegającej się o kierowanie jednostką organizacyjną pomocy społecznej i wnikliwej analizy jej przebiegu zatrudnienia.

59 W przedmiotowej sprawie należy mieć na względzie, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 u.p.s.).

60 Zgodnie z orzecznictwem sądowym pod pojęciem "staż pracy w pomocy społecznej" należy rozumieć okres zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej, których katalog zawarto w art. 6 ust. 5 u.p.s. oraz pracę w organizacjach pozarządowych działających w obszarze pomocy społecznej czy też pracę w wydziale polityki społecznej urzędu wojewódzkiego (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 20 maja 2013 r. IV SA/Gl 196/13, wyrok WSA we Wrocławiu z 18 listopada 2009 r. IV SA/Wr 428/09, wyrok WSA w Gliwicach z 3 marca 2014 r. IV SA/Gl 983/13, dostępne

61 w internetowej bazie orzeczeń NSA). Do ustalenia znaczenia terminu "świadczenie pracy w pomocy społecznej" istotne jest wyjaśnienie znaczenia pojęcia "jednostki organizacyjnej pomocy społecznej" zawarte przez ustawodawcę w art. 6 ust. 5 u.p.s.

62 Z przepisu tego wynika, że do jednostek organizacyjnej pomocy społecznej zalicza się: regionalny ośrodek polityki społecznej, powiatowe centrum pomocy rodzinie, ośrodek pomocy społecznej, dom pomocy społecznej, placówkę specjalistycznego poradnictwa, w tym rodzinnego, ośrodek wsparcia i ośrodek interwencji kryzysowej. Świadczenie pracy w pomocy społecznej występuje zatem m. in. w przypadku osób zatrudnionych

63 w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej.

64 Odnosząc powyższe uwagi do stanu fatycznego niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż jak wynika z przedłożonych Sądowi dokumentów (wniosek dowodowy

65 z 25 czerwca 2018 r. dotyczący zatrudnienia skarżącej – świadectwo pracy

66 z 14 września 2017 r. wydane przez Prezydenta Miasta [...], zaświadczenie ww. organu z 20 lipca 2017 r., karty stanowiska pracy), przebieg zatrudnienia skarżącej kształtuje się następująco:

67 1) od 13 maja 2009 r. do 31 grudnia 2012 r. zatrudnienie w Urzędzie Miejskim

68 w [...], Wydział [...]w Referacie ds. [...] (w tym od 8 sierpnia 2012 r. do 31 grudnia 2012 r. piastowała funkcję kierownika Referatu [...]);

69 2) od 1 stycznia 2013 r. do 20 lipca 2014 r. zatrudnienie w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w [...];

70 3) od 21 lipca 2014 r. do 14 września 2017 r. zatrudnienie w Urzędzie Miejskim

71 w [...], Wydział [...], w tym od 21 lipca 2014 r. do 1 czerwca 2015 r. Referat ds. [...], od 2 czerwca 2015 r. do 14 września 2017 r. Referat ds. [...].

72 W okresie zatrudnienia w Urzędzie Miejskim w [...] - Wydziale [...]Referacie ds. [...] skarżąca bezpośrednio współpracowała z organizacjami i podmiotami wymienionymi w ustawie o pomocy społecznej, Miejskim Ośrodkiem Pomocy Społecznej i podległymi jednostkami organizacyjnymi pomocy społecznej. Pracując tam wykonywała czynności kontrolne nad podmiotami organizującymi pracę z rodziną oraz samodzielnie realizowała zadania m.in. z zakresu pobytu dzieci pozbawionych opieki i wychowania rodziców w zakładach opiekuńczo-leczniczych, zakładach pielęgnacyjno-opiekuńczych lub zakładach rehabilitacji leczniczej. Ponadto realizowała obowiązki związane z zarządzaniem finansami, będąc zobowiązana m.in. do przekazywania dyspozycji w zakresie uruchamiania dotacji celowych dotyczących umów z zakresu pomocy społecznej, do prowadzenia spraw związanych z finansowaniem pobytu dzieci pozbawionych opieki i wychowania rodziców w zakładach opiekuńczo-leczniczych, zakładach pielęgnacyjno-opiekuńczych lub zakładach rehabilitacji leczniczej, do prowadzenia postępowań w sprawie zwrotu od rodziców kwot poniesionych opłat za zakwaterowanie i wyżywienie dziecka umieszczonego w zakładzie opiekuńczo-leczniczym, zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym lub zakładzie rehabilitacji leczniczej oraz do monitorowania zaangażowania środków finansowych z planem dochodów i wydatków w zakresie prowadzonych spraw.

73 Rozstrzygając w tej sprawie nie można tracić z pola widzenia, że pomoc społeczną organizują organy administracji rządowej i samorządowej, współpracując

74 w tym zakresie, na zasadzie partnerstwa z organizacjami społecznymi

75 i pozarządowymi, Kościołem Katolickim, innymi kościołami, związkami wyznaniowymi oraz osobami fizycznymi i prawnymi – ust. 2, art. 2 u.p.s. Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb

76 i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka (art. 3 ust. 1 u.p.s.). Jej zadaniem jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem (art. 3 ust. 2 u.p.s.). Pomocy społecznej udziela się osobom i rodzinom w szczególności z powodu bezradności w sprawach opiekuńczo – wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych, wielodzietnych – art. 7 pkt 9 u.p.s. Analiza powyższych uregulowań prowadzi do wniosku, że zatrudnienie w ww. jednostce – jedynej wyspecjalizowanej

77 w tej materii w strukturze wewnętrznej Urzędu – o czym świadczy również nazwa Referatu - podlega zaliczeniu do stażu pracy w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej. Skarżąca świadczyła bowiem pracę w podmiocie związanym

78 z bezpośrednim wykonywaniem zadań określonych w ustawie o pomocy społecznej.

79 Zatem skarżąca posiadała wymagany trzyletni staż pracy w pomocy społecznej, z czego w jednostkach bezpośrednio określonej w art. 6 pkt 5 u.p.s. - Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w [...] (1,5 roku) i w Urzędzie Miejskim w [...], Wydział [...] Referat ds. [...] (ponad 2 lata).

80 W konsekwencji powyższych rozważań uznać trzeba, iż skarżąca spełniała ustawowy wymóg posiadania co najmniej 3-letniego stażu pracy, warunkujący zatrudnienie przy spełnieniu pozostałych wymogów, na stanowisku Kierownika GOPS. Zdaniem składu orzekającego organ nadzoru nie zauważył, że określone w zakresie czynności M. O. zadania nie zawierają wyłącznie realizacji spraw z zakresu

81 o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, ale również zadania realizowane przez ustawę o pomocy społecznej. Zatem argumentacja Wojewody w tym zakresie, jako nie odnosząca się do stanu faktycznego sprawy nie mogła odnieść skutku.

82 Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd na podstawie art. 146 ustawy

83 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

84 (Dz. U. 2017 r. poz. 1369) stwierdził bezskuteczność wystąpienia pokontrolnego Wojewody w zaskarżonej części (pkt 1 sentencji wyroku). Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania (w pkt 2 sentencji wyroku) zapadło na podstawie art. 200 w związku

85 z art. 205 § 2 ustawy w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit a oraz § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804, ze zm.). Zasądzone na rzecz skarżących koszty postępowania w wysokości po [...] zł obejmują kwoty: [...] zł z tytułu uiszczonego wpisu od skargi i 480 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego.