Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2015 r., I SAB/Wa 337/14

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2015 r., I SAB/Wa 337/14

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis (spr.) WSA Piotr Przybysz Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. M. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku M. M. z [...] r. o odszkodowanie za grunt położony w W. przy ul. [...], ozn. jako działka nr [...], w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącego M. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 Pismem z dnia [...] r. M. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość położoną w W. w Dzielnicy U. u zbiegu ulic [...] i [...], stanowiącą część działki nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2 zajętą pod drogę publiczną.

3 W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie wskazując, że do dnia sporządzenia odpowiedzi na skargę nie otrzymano prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 1643/13 wraz z aktami administracyjnymi sprawy. Prezydent podniósł, że ww. wyrokiem oddalono skargę Prezydenta W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. uchylającą decyzję Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania skarżącemu w niniejszej sprawie. Prezydent wskazał, że po zwrocie przedmiotowych akt podejmie czynności mające na celu uzupełnienie materiału dowodowego w celu wydania decyzji rozstrzygającej o wniosku M. M. Jednocześnie organ zauważył, że przedmiotowa część działki nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2 stanowi wydzieloną działkę nr [...] o pow. [...] m2 z obrębu [...], zajętej pod ul. [...]. Ponadto Prezydent wskazał, że zażalenie skarżącego na niezałatwienie sprawy w terminie do dnia sporządzenia odpowiedzi na skargę nie zostało rozpoznane.

4 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

5 Skarga jest uzasadniona, co skutkowało wydaniem przez Sąd wyroku zobowiązującego organ do wydania orzeczenia w określonym terminie.

6 Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.

7 Zgodnie natomiast z art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

8 Instytucja skargi na bezczynność ma na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, kontrola Sądu zmierza zaś do sprawdzenia, czy istotnie organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w rozpoznaniu wniosku. Oceniając powyższe okoliczności, Sąd bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie orzekania.

9 Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie i - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (wyrok NSA z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX nr 48016). Skarga na bezczynność, czy przewlekłe prowadzenie postępowania ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie.

10 W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność lub przewlekłość organu, Sąd uwzględnia stan sprawy istniejący w dniu orzekania. Wskazuje się również, że w trybie powołanego art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd może tylko orzec o obowiązku wydania aktu w określonym terminie, nie może natomiast nakazywać organowi sposobu tego rozstrzygnięcia, ani też bezpośrednio orzekać o prawach lub obowiązkach skarżącego.

11 W pierwszej kolejności należy zauważyć, że z zasad ogólnych postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy (art. 12 § 1 k.p.a.). Ponadto z przepisu art. 35 § 1 k.p.a. wynika obowiązek załatwienia sprawy bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym przypadku nie załatwienia sprawy w terminie, organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Powyższe przepisy wyznaczają zatem organowi administracji publicznej standardy obowiązujące przy załatwianiu spraw. Jeżeli organ nie stosuje się do owych standardów mamy do czynienia z nie załatwieniem sprawy w terminie, co jest równoznaczne z pozostawaniem przez organ w stanie bezczynności i to zarówno w przypadku nie załatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jak również w terminie dodatkowym, o którym mowa w art. 36 § 1 k.p.a. Podkreślić przy tym należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego.

12 Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie niniejszej zaistniały przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności Prezydenta W. a tym samym wydanie orzeczenia, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., a więc zobowiązania organu do wydania aktu w określonym terminie. Poza sporem jest bowiem to, że Prezydent W. nie rozpoznał wniosku skarżącego o ustalenie i wypłatę odszkodowania za nieruchomość położoną w W. w Dzielnicy U. u zbiegu ulic [...] i [...], stanowiącą część działki nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2, zajętą pod drogę publiczną i nadal pozostaje w zwłoce. Z nadesłanych do akt sprawy dokumentów wynika w sposób bezsporny, że do dnia rozprawy organ nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Jednocześnie należy zauważyć, że brak rozstrzygnięcia wniosku skarżącego, co jest bezsporne, wynika z oddalenia skargi Prezydenta W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. uchylającą decyzję Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] r. prawomocnym z dniem 20 maja 2014 r. wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 1643/13. Jednocześnie ww. wyrok, którym Sąd rozpoznający niniejszą sprawę jest związany, jak również materiał zgromadzony w sprawie, wskazują, że wnioskiem o odszkodowanie objęta byłą część działki nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2 tj. wydzielona działka nr [...] o pow. [...] m2 z obrębu [...], a zajęta pod ul. [...].

13 W związku z powyższym zarzut bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku skarżącego należało uznać za uzasadniony, co skutkuje wyznaczeniem dwumiesięcznego terminu do załatwienia sprawy.

14 Oceniając przesłanki wynikające z art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a., Sąd doszedł do przekonania, że bezczynność organu w rozpoznaniu niniejszej sprawy nie miała charakteru rażącego. Należy zauważyć, że możliwość dokonywania oceny charakteru bezczynności możliwa jest dopiero od 17 maja 2011 r., tj. od daty wejścia w życie ustawy z dnia 20 stycznia 2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa (Dz. U. Nr 34, poz. 173). Tymczasem w tej dacie postępowanie w niniejszej sprawie było zawieszone na mocy prawomocnego postanowienia Prezydenta W. z dnia [...] r. nr [...]. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że dopiero w dniu [...] r. Prezydent m.st. Warszawy podjął zawieszone postępowanie postanowieniem nr [...]. Powyższe oznacza, że organ pozostawał w usprawiedliwionej zwłoce w rozpoznawaniu sprawy do dnia [...] r. Pomiędzy tą datą, a datą wydania decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] r., która następnie została uchylona decyzją Wojewody [...] z dnia [...] r., której kontrola zakończyła się prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 1643/13, organ gromadził materiał dowodowy w sprawie.

15 W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.