Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2020 r., I SA/Wa 1867/19

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2020 r., I SA/Wa 1867/19

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Anna Falkiewicz-Kluj WSA Monika Sawa Protokolant referent Agnieszka Stefańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2020 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz M. C. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

2 I SA/Wa 1867/19

UZASADNIENIE

3 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] po rozpoznaniu wniosku M.J. o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] , stwierdzającej nieważność decyzji administracyjnej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. Nr [...] , odmawiającej przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w W. przy ul. [...] róg [...] ozn. Nr hip. [...] - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. a contrario uchyliło zaskarżoną decyzję Kolegium z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] i odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. nr [...] .

4 Przedmiotowa decyzja wydana została w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne:

5 Organ ustalił, że nieruchomość położona przy ul. [...] róg [...] ozn. Nr hip. [...] została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. (Dz. U. Nr 50, poz. 279), zwanego dalej "dekretem [...]". Zgodnie ze świadectwem hipotecznym Sądu Okręgowego w W. Wydziału Hipotecznego z dnia [...] stycznia 1948 r. Nr [...] , tytuł własności działki gruntu Nr [...] (o pow. [...] m2) z nieruchomości oznaczonej "Nieruchomość [...] Nr [...] , rejestru hipotecznego [...] ", na dzień 15 stycznia 1948 r. zapisany był, przez zastrzeżenie, na imię W. J. - w ¼ części, S. J. - w ¼ części i A. D. - w 2/4 częściach, wszystkich niepodzielnie na mocy aktu kupna z dnia [...] czerwca 1939 r. z tytułu nabycia od W.

6 Wnioskiem z dnia [...] maja 1948 r., A. D. wystąpił do Wydziału Gospodarki Gruntami Zarządu Miejskiego o przyznanie mu prawa własności czasowej odnośnie 2/4 części nieruchomości [...] pod nazwą "Nieruchomość [...] Nr [...] , rejestru hipotecznego [...] " , zaś wnioskiem z dnia [...] lutego 1949 r., Urząd Likwidacyjny w W., działając jako ustawowy zarządca majątków opuszczonych - w rozumieniu art. 1 dekretu z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich (Dz. U. Nr 13 poz. 87) również zwrócił się do Zarządu Miejskiego w W. o przyznanie w/w prawa.

7 Orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] sierpnia 1961 r. nr [...] , Prezydium Rady Narodowej W., po rozpatrzeniu wniosku Urzędu Likwidacyjnego w W. z dnia [...] lutego 1949 r., odmówiło przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] oznaczonej "Nr hip. [...] ".

8 Następnie, decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] , Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na wniosek M. J. z dnia [...] lipca 2013 r., stwierdziło nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r., nr [...] , odmawiającego przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w W. przy ul. [...] róg [...] ozn. nr hip. [...] , z powodu braku podstawy prawnej do jego wydania (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) a decyzją z dnia 5 .maja 2016 r., wydaną na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ten sam organ utrzymał w mocy swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie.

9 Rozpoznając skargę, wniesioną przez M.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uchylił - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej: "p.p.s.a." – zaskarżoną decyzję uznając, że została ona wydana z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 w związku z 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

10 Sąd Wojewódzki wskazał, że zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję organu I instancji o stwierdzeniu nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. - jako obarczonego kwalifikowaną wadą prawną wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. braku podstawy prawnej do wydania decyzji – podczas, gdy przedmiotowe orzeczenie nie zawiera wady prawnej, o jakiej mowa w tym przepisie.

11 Po pierwsze, Sąd wyjaśnił, że przesłanka braku podstawy prawnej do wydania decyzji jest spełniona wówczas, gdy przepisy prawa powszechnie obowiązującego nie zawierają podstawy do wydania w takiej sytuacji decyzji administracyjnej.

12 Po drugie, Sąd uznał, że skoro wnioski urzędów likwidacyjnych nie miały żadnego oparcia w wyrażonej przez właścicieli nieruchomości zgodzie na takie działanie, to nie mogły wywoływać skutków, określonych w art. 7 dekretu z dnia 26 października 1956 r. a w związku z tym, w analizowanej sprawie (cyt.): "nie sposób twierdzić, iż orzeczenie o odmowie przyznania prawa własności czasowej z powodu złożenia wniosku przez podmiot nieuprawniony jest obarczone wadą rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a."

13 Jednocześnie Sąd wyraził pogląd, że analiza treści orzeczenia z dnia [...] sierpnia 1961 r. wskazywała, iż zostało ono wydane wyłącznie w wyniku rozpoznania wniosku złożonego przez Urząd Likwidacyjny.

14 W rezultacie, wydając zalecenia dla organu, Sąd Wojewódzki polecił by ponownie rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] dokonało analizy, czy istotnie zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał podstawę do stwierdzenia, iż orzeczenie Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. obarczone jest kwalifikowaną wadą prawną - w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - uzasadniającą stwierdzenie nieważności tego orzeczenia w oparciu o ten przepis.

15 Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjna wniosła M.J.

16 Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2018 r. w sprawie I OSK 1896/17 oddalił skargę kasacyjną, chociaż jak wskazał nie został on prawidłowo uzasadniony.

17 NSA zgodził się zgodził się, że ustalenia faktyczne, polegające na przyjęciu przez Sąd I instancji, iż orzeczenie z dnia [...] sierpnia 1961 r. zostało wydane wyłącznie w wyniku rozpoznania wniosku złożonego przez Urząd Likwidacyjny a nie – jak podnoszono to w skardze kasacyjnej - również w wyniku rozpoznania wniosku A. D. – są prawidłowe.

18 Natomiast, przechodząc do kwestii materialno – prawnych podniósł , że wykładnia prawa materialnego, dokonana przez Sąd Wojewódzki nie była prawidłowa a dodatkowo nie była ona konsekwentna. Z jednej bowiem strony, Sąd przyjął, że (cyt.): "urzędy likwidacyjne nie były uprawnione do reprezentowania właścicieli nieruchomości ani zastępowania ich w postępowaniu o przyznanie im prawa do gruntu. Zatem, wnioski tych urzędów zgłaszane do organów właściwych do ich rozpatrzenia, nie mające żadnego oparcia w wyrażonej przez właścicieli nieruchomości zgodzie na takie działanie, nie mogły wywoływać skutków określonych w art. 7 dekretu z 26 października 1956 r." Z drugiej jednak strony, Sąd Wojewódzki uznał, że (cyt.): " nie sposób twierdzić, iż orzeczenie o odmowie przyznania prawa własności czasowej z powodu złożenia wniosku przez podmiot nieuprawniony jest obarczone wadą rażącego naruszenia prawa". Myśl ta przy tym nie została przez Sąd I instancji rozwinięta, choć nasuwa się w tym miejscu pytanie, w jaki sposób należałoby w związku z tym wyeliminować z obrotu prawnego orzeczenie rozstrzygające co do istoty sprawy, które zostało wydane na wniosek podmiotu nieuprawnionego, a dodatkowo – w realiach tej sprawy – orzeczenie odnoszące się do praw innego podmiotu (uprawnionego), choć jego wniosek nie był w tym przypadku podstawą rozstrzygnięcia.

19 W związku z tym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Kolegium, orzekając ponownie, winno wziąć pod uwagę, że niewątpliwie art. 7 ust.1 dekretu [...], stanowiąc, że dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, a jeżeli chodzi o grunty oddane na podstawie obowiązujących przepisów w zarząd i użytkowanie - użytkownicy gruntu, mogą w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną, stanowił podstawę prawną do wydania decyzji w przedmiocie tzw. wniosku "dekretowego" a zatem zgodzić się w tym przypadku należy z Sądem Wojewódzkim, iż nie można było mówić, że orzeczenie z 1961 r. zostało wydane bez podstawy prawnej. Tym niemniej do zbadania pozostaje kwestia, czy orzeczenie to naruszało w sposób rażący prawo.

20 Należało by w związku z tym rozważyć, czy wydanie orzeczenia merytorycznego na wniosek podmiotu niewymienionego w art. 7 ust. 1 dekretu [...] nie stanowiło przypadkiem takiego naruszenia prawa w odniesieniu do powyższego przepisu oraz odpowiednich przepisów regulujących kompetencje urzędów likwidacyjnych, to jest dekretu z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich (Dz. U. Nr 13, poz. 87 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministrów Skarbu i Ziem Odzyskanych z dnia 23 grudnia 1948 r. o zakresie działania i organizacji urzędów likwidacyjnych (Dz. U. Nr 62, poz. 481) i rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 listopada 1946 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Ziem Odzyskanych w sprawie organizacji i zakresu uprawnień urzędów likwidacyjnych (Dz. U. Nr 64, poz. 360). Z przepisów tych wynika bowiem, że podstawowym zadaniem urzędów likwidacyjnych było tylko zabezpieczenie majątków opuszczonych do czasu ich objęcia przez władze właściwe ze względu na rodzaj majątku, a ponadto sporządzenie inwentarza i oddanie majątku w najem lub dzierżawę oraz także jego sprzedaż. Wreszcie ocena ta może być także dokonywana w odniesieniu do właściwych przepisów proceduralnych, obowiązujących w dacie wydawania kontrolowanej decyzji, gdyż jest rzeczą ewidentną, że złożenie wniosku prze podmiot nieuprawniony nie mogło doprowadzić do wydania orzeczenia merytorycznego. Gdyby więc organ doszedł do wniosku, że kwestionowane orzeczenie z 1961 r. rażąco narusza prawo a zatem stwierdził jego nieważność – na zasadzie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. – to aktualnym pozostaje do rozpoznania wniosek dekretowy, złożony przez A. D.

21 Ponownie rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławczego w [...] decyzja z dnia z [...] czerwca 2019 r., nr [...] po rozpoznaniu wniosku M.J. o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. , stwierdzającej nieważność decyzji administracyjnej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r., odmawiającej przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w W. przy ul. [...] róg [...] ozn. Nr hip. [...] - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. a contrario uchyliło zaskarżoną decyzję Kolegium z dnia [...] listopada 2015 r. i odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. nr [...] .

22 Kolegium wskazało, że wyrokiem z dnia 26 listopada 2016 r. sygn. I SA/Wa 1082/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] sygn. [...] , którą Kolegium utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] czerwca 2013 r. sygn. [...] .

23 Podkreśliło, że stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

24 Zwróciło uwagę, że w decyzji z dnia [...] listopada 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], ustaliło, że w niniejszej sprawie orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej wydane zostało wskutek rozpoznania wniosku Okręgowego Urzędu Likwidacyjnego. Bez wątpienia urzędy likwidacyjne nie były uprawnione do składania wniosków o przyznanie prawa własności czasowej w trybie dekretu.

25 Kolegium wskazało, że "WSA w Warszawie w wyroku z dnia 26 listopada 2016 r. przesądził, iż przedmiotowa decyzja nie została wydana bez podstawy prawnej. Sąd wskazał bowiem, że trudno uznać aby orzeczenie o odmowie przyznania prawa własności czasowej do ww. gruntu zostało wydane bez podstawy prawnej. W ocenie Sądu, określona w art. 156 § 1 pkt 2 kpa przesłanka braku podstawy prawnej nie została w tym przypadku w ogóle spełniona.

26 Równocześnie jednak sąd wskazał, że wbrew stanowisku skarżącej, przedmiotowe orzeczenie z [...] sierpnia 1961 r. nie zawiera również wady rażącego naruszenia prawa określonej wart. 156 § 1 pkt 2 k.p.a."

27 W ocenie Kolegium skoro sąd przesądził, iż nie zachodzi w sprawie sytuacja braku podstawy prawnej, jak również nie miało miejsca rażące naruszenie prawa, zatem brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji Prezydium Rady Narodowej W.

28 Kolegium stwierdziło ponadto, że w sprawie nie zaszły przesłanki określone art. 156 § 1 w punktach 1, 3, 4, 5, 6 i 7. Decyzję wydał organ właściwy w ówczesnym stanie prawnym, była ona pierwszą decyzją w tej sprawie, skierowano ją do strony, nie była niewykonalna, nie zawierała też wady powodującej nieważność z mocy prawa.

29 Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego wniosła M.J.

30 Decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] zarzucała naruszanie przepisu art. 153 p.p.s.a w zw. z art. 193 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w z w. z art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. (Dz. U. Nr 50, poz. 279 z późn. zm.) poprzez błędne uznanie, iż wiążące w sprawie są ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r. (sygn. akt I SA/Wa 1082/16), podczas gdy Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 lutego 2018 r. (sygn. akt I OSK 1896/17), oddając skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r. (sygn. akt I SA/Wa 1082/16), wskazał, iż nie jest prawidłowe uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2016 r. oraz wskazał, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno rozważyć czy wydanie orzeczenia merytorycznego na wniosek podmiotu niewymienionego w art. 7 ust. 1 dekretu [...] nie powinno stanowić takiego naruszenia prawa w odniesieniu do powyższego przepisu oraz odpowiednich przepisów regulujących kompetencje urzędów likwidacyjnych, która to ocena prawna oraz wskazana co do dalszego postępowania zawarte w wyroku NSA z dnia 9 lutego 2018 r. (sygn. akt I OSK 1896/17) są wiążące dla organów administracyjnych oraz sądów na podstawie art. 153 p.p.s.a.

31 Wnosiła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2019 r.

32 W uzasadnieniu skargi zwróciła uwagę , że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] szeroko przytacza wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 1082/16 na podstawie którego uchylono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2016 r., powołując się na związanie oceną prawną oraz wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyroku WSA z 2016 r.

33 Jednocześnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze całkowicie pomija wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 1896/17, wydany w skutek skargi kasacyjnej.

34 Skarżąca zwróciła uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2018 r. wskazał odmienną ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, niż Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r.

35 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wnosiło o jej oddalenie.

36 Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

37 Skarga jest zasadna.

38 Punktem wyjścia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji jest wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 2018 r., sygn. akt I OSK 1896/17 którym co prawda oddalono skargę kasacyjną od wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2016 r. w sprawie I SA/Wa 1082/16 , jednakże jak wskazał sąd nie został on prawidłowo uzasadniony.

39 NSA zgodził się, że orzeczenie z dnia [...] sierpnia 1961 r. zostało wydane wyłącznie w wyniku rozpoznania wniosku złożonego przez Urząd Likwidacyjny, natomiast przechodząc do kwestii materialno – prawnych podniósł , że wykładnia prawa materialnego, dokonana przez Sąd Wojewódzki nie była prawidłowa a dodatkowo nie była ona konsekwentna.

40 Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2018 r. zawarł ocenę prawną oraz wskazana co do dalszego postępowania wskazując, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno wziąć pod uwagę czy orzeczenie Prezydium Rady Narodowej z [...] sierpnia 1961 r. naruszało w sposób rażący prawo tj. art. 7 ust. 1 dekretu [...]. Przy czym SKO w [...] powinno rozważyć czy wydanie orzeczenia merytorycznego na wniosek podmiotu niewymienionego w art. 7 ust. 1 dekretu [...] nie powinno stanowić rażącego naruszenia prawa w odniesieniu do powyższego przepisu oraz odpowiednich przepisów regulujących kompetencje urzędów likwidacyjnych. Winno również wziąć pod uwagę, że odmowa stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej z [...] sierpnia 1961 r. prowadzi do sytuacji, w której w obrocie prawnym funkcjonuje orzeczenie rozstrzygające co do istoty sprawy, które zostało wydane na wniosek podmiotu nieuprawnionego, a dodatkowo – w realiach tej sprawy – orzeczenie odnoszące się do praw innego podmiotu (uprawnionego), choć jego wniosek nie był w tym przypadku podstawą rozstrzygnięcia i nie został do dziś rozpoznany.

41 Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przez ocenę prawną należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa materialnego i procesowego.

42 Z powyższego przepisu wynika wprost, że ilekroć dana sprawa jest przedmiotem rozpoznania przez sąd lub organ, jest on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu.

43 W pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i procesowego. Wykładnia w tym sensie zmierza do wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.

44 W niniejszej sprawie Naczelny Sad Administracyjny nie wydał wyroku o charakterze kasacyjnym zawarł jednak odmienne od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wskazania co do dalszego postepowania.

45 Oznacza to obowiązek powtórnego rozpoznania tej sprawy przez ten organ i wydania decyzji, z uwzględnieniem oceny prawnej zawartej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podkreślenia wymaga, że zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku NSA.

46 Niezastosowanie się przez organ administracji przy ponownym rozstrzyganiu do oceny prawnej wyrażonej przez sąd w wyroku narusza zasadę związania organu oceną prawną i oznacza, że podjęte w ten sposób rozstrzygnięcie jest wadliwe.

47 Uwzględniając powyższe, Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję z dnia [...] czerwca 2019 r., nie mógł dokonać jej oceny z pominięciem oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w powołanym wyroku NSA z dnia 9 lutego 2018 r. Sąd w niniejszym składzie obowiązany jest uwzględnić powyższą okoliczność w niniejszej sprawie z uwagi na treść art. 153 p.p.s.a., bowiem zgodnie z tym ostatnim przepisem, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

48 Odnosząc powyższe rozważania do rozpoznawanej sprawy, ocenie Sądu poddana została decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2019 r. które , orzekając ponownie uchyliło zaskarżoną decyzję Kolegium z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] i odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. nr [...] .

49 W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że kontrola legalności przez sąd administracyjny decyzji, wydanej w ramach związania wynikającego z art. 153 p.p.s.a., sprowadza się w głównej mierze do oceny, czy organy podporządkowały się ocenie prawnej wyrażonej w poprzednim wyroku, w tym wypadku w wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2018 r.

50 Przy czym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] powołało się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r. całkowicie pomijając wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2018 r. wydany w skutek skargi od wyroku WSA w Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r. w którym pomimo oddalenia skargi od wyroku WSA wskazano, że uzasadnienie wyroku WSA nie jest prawidłowe. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2018 r. wskazał odmienną ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, niż Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 listopada 2016 r.

51 Zaznaczyć należy, ze obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, który ciąży na organie administracyjnym i na sądach, jest wyłączony jedynie w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego a taka sytuacja w sprawie niniejszej nie miała miejsca.

52 Oznacza to że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z dnia [...] czerwca 2019 r. całkowicie pominęło ocenę prawną i wskazania co do dalszego postepowania wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 lutego 2018 r.

53 Ze względu na jednoznaczną treść art. 153 p.p.s.a. takie orzeczenie organu nie mogło zostać uznane za dopuszczalne i skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

54 Ponownie rozpatrując sprawę, organ odwoławczy, zgodnie z oceną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2018 r, uwzględni zawarte w uzasadnieniu tego wyroku wskazania co do dalszego postępowania.

55 Z podanych wyżej przyczyn, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w pkt sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego Sąd postanowił jak w pkt II sentencji wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a.