Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2018 r., IV SAB/Wa 424/18

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2018 r., IV SAB/Wa 424/18

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 października 2018 r. sprawy ze skargi M. W. na bezczynność Rzecznika Praw Obywatelskich w przedmiocie rozpoznania wniosku postanawia odrzucić skargę.

Uzasadnienie

2 M. W. w piśmie z 8 sierpnia 2018 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Rzecznika Praw Obywatelskich w przedmiocie rozpoznania jego wniosku z 20 listopada 2017 r. w sprawie niedopełnienia obowiązków oraz przekroczenia uprawnień przez funkcjonariusza publicznego – [...] Prezesa Sądu [...].

3 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

4 Badanie merytorycznej zasadności skargi w postępowaniu przed sądem administracyjnym każdorazowo poprzedza analiza wymogów jej dopuszczalności. Postępowanie sądowoadministracyjne może się bowiem toczyć wyłącznie na skutek prawnie dopuszczalnej oraz skutecznie wniesionej skargi.

5 Niniejsza skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302; dalej jako "p.p.s.a."), jako niedopuszczalna.

6 Zgodnie bowiem z art. 3 § 2 p.p.s.a., sąd orzeka w sprawach skarg na:

7 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Ponadto, sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (§ 2a p.p.s.a.) oraz sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).

8 Na wstępie wyjaśnić należy, że skarga na bezczynność organu jest pochodną skargi do sądu na określone formy działania organów administracji publicznej, w konsekwencji czego jest dopuszczalna tylko w takich granicach w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej (por. postanowienie NSA z 4 września 2012 r., sygn. akt II GSK 1324/12; z 17 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 1620/12). W konsekwencji czego skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna jedynie w sytuacji, gdy organ zwleka z wydaniem decyzji, postanowienia albo aktu lub dokonaniem czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a sprawa ma charakter sprawy z zakresu administracji publicznej.

9 Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy, stwierdzić należy, że przedmiot skargi nie dotyczy sprawy z zakresu administracji publicznej, ponieważ Rzecznik Praw Obywatelskich jest konstytucyjnym organem ochrony prawa (rozdział 9 Konstytucji RP), nie zaś organem administracji publicznej. Ponadto stosownie do treści art. 210 Konstytucji RP, Rzecznik Praw Obywatelskich w swojej działalności jest niezawisły, niezależny od innych organów państwowych i odpowiada jedynie przed Sejmem na zasadach określonych w ustawie. Zgodnie zaś z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich (Dz.U. z 2014 r., poz. 1648) Rzecznik po zapoznaniu się z każdym skierowanym do niego wnioskiem może podjąć sprawę, poprzestać na wskazaniu wnioskodawcy przysługujących mu środków działania, przekazać sprawę według właściwości lub nie podjąć sprawy – każdorazowo zawiadamiając o tym wnioskodawcę i osobę, której sprawa dotyczy.

10 Zarówno w literaturze przedmiotu, jak i w orzecznictwie, ugruntowane jest stanowisko, że rozpatrywanie przez Rzecznika Praw Obywatelskich kierowanych do niego wniosków nie następuje w formach przewidzianych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Dlatego też ocena podejmowanych przez Rzecznika Praw Obywatelskich działań nie należy do sądu administracyjnego. Jak wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 17 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 1791/06, podejmowane przez Rzecznika czynności, o których mowa w art. 11 ustawy o RPO nie są czynnościami z zakresu administracji publicznej, ponieważ nie spełniają kryteriów tego rodzaju czynności, wynikających z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

11 Mając zatem na względzie, że działania Rzecznika Praw Obywatelskich podejmowane na podstawie przepisów ustawy o RPO nie należą do aktów podlegających kontroli sądu administracyjnego, zatem wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest niedopuszczalna.

12 W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.