Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 22 sierpnia 2017 r., I SA/Rz 488/17

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 22 sierpnia 2017 r., I SA/Rz 488/17

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [.] z dnia [.] maja 2017 r. nr [.] w przedmiocie określenia należności z tytułu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem - p o s t a n a w i a - I. odrzucić skargę, II. zwrócić Gminie [...] kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem wpisu od odrzuconej skargi.

Uzasadnienie

2 Gmina [...], reprezentowana przez Wójta Gminy [...], wystąpiła ze skargą na opisaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [.] z dnia [.] maja 2017 r. Decyzją tą Kolegium uchyliło decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [.] kwietnia 2017 r. nr [.], którą ten ustalił kwotę dotacji przypadającą do zwrotu do budżetu Gminy [...], jako wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem. Od decyzji Wójta odwołanie wniosło Stowarzyszenie Rozwoju Wsi [.], które rozpatrzone zostało decyzją Kolegium z dnia [.] maja 2017 r.

3 W skardze Gmina [...], działająca przez Wójta Gminy [....], kwestionuje stanowisko wyrażone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz podstawę do wydania przez ten organ decyzji kasatoryjnej na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej określanej skrótem "k.p.a.").

4 W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie podnosząc, że pochodzi ona od podmiotu nieuprawnionego. Gmina, której organ jest właściwy do rozpoznania danej sprawy indywidualnej w drodze decyzji administracyjnej, nie ma legitymacji do wniesienia skargi w takiej sprawie.

5 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;

6 Skarga podlega odrzuceniu z przyczyn naprowadzonych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze.

7 Postępowanie sądowe wszczynane jest z inicjatywy uprawnionego podmiotu. W myśl art. 50 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) dalej zwanej: "p.p.s.a.", uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym, a inny podmiot tylko wtedy, gdy ustawa przyznaje mu takie prawo.

8 Legitymacja do wniesienia skargi co do zasady oparta została na kryterium interesu prawnego. Jego istnienie wymaga wskazania przepisu prawa uprawniającego dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej. Musi to być własny, indywidualny i aktualny interes danego podmiotu. Wymaga on stwierdzenia bezpośredniego związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego skargę a zaskarżonym aktem lub czynnością organu administracji. Wnoszący skargę musi działać bezpośrednio we własnym imieniu i mieć roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku. Skarga wniesiona przez podmiot nieuprawniony podlega odrzuceniu (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lutego 1997 r. sygn. OPS 9/96, postanowienie z dnia 26 lipca 2017 r. sygn. II GSK 2238/17, postanowienie z 28 czerwca 2017 r. sygn. II OSK 1470/17, postanowienie z 9 marca 2017 r. sygn. I OSK 1430/15, postanowienie z 20 kwietnia 2012 r. sygn. II FSK 527/12, wszystkie opublikowane na stronie internetowej: http:// orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd administracyjny przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy w pierwszej kolejności obowiązany jest zaś ocenić dopuszczalność skargi, ponieważ zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., skarga niedopuszczalna podlega odrzuceniu.

9 Nie ulega wątpliwości, że Gmina [...] ani Wójt Gminy [...] nie brali udziału w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją z dnia 25 kwietnia 2017 r. Decyzję tę wydał bowiem Wójt Gminy [...], działający jako organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 5 § 2 pkt 3 i 6 k.p.a, który we władczy sposób rozstrzygnął indywidualną sprawę z zakresu administracji publicznej dotyczącą dotacji. Nie rozstrzygnięto nią jednak o prawach czy obowiązkach Gminy [...] Gmina i Wójt nie mogli jednocześnie występować w roli strony tego postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a., skoro załatwiali we władczy sposób powierzoną im (tj. jednostce samorządu terytorialnego) sprawę z zakresu administracji publicznej (por. uchwały NSA z 9 października 2000 r. sygn. OPK 14/00; z 19 maja 2003 r. sygn. OPS 1/2003; z 16 lutego 2016 r. sygn. I OPS 2/15; wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 29 października 2008 r. sygn. K.32/08).

10 Gmina [...] ani Wójt tej Gminy, będący jednocześnie organem administracji publicznej w rozumieniu K.p.a., nie mają własnych praw ani prawnie chronionych interesów, których mogliby dochodzić w relacjach ze stroną postępowania administracyjnego, o której prawach lub obowiązkach władczo rozstrzygnął organ tej jednostki samorządu terytorialnego. Wydanie decyzji administracyjnej przez organ samorządu terytorialnego ma służyć realizacji interesu prawnego strony postępowania, a nie realizacji samodzielności jednostki samorządu terytorialnego. Samorząd terytorialny nie ma własnych i suwerennych zadań i praw, lecz wykonuje zadania państwa (własne lub zlecone), które nie zostały zastrzeżone przez Konstytucję lub ustawy dla innych organów administracji publicznej. W tym celu został wyposażony we władztwo publiczne i jest częścią władzy wykonawczej w państwie. Ilekroć przepisy prawa pozytywnego sytuują któryś z organów jednostki samorządu terytorialnego jako organ administracji publicznej prowadzący postępowanie administracyjne w sprawie indywidualnej, na którymś z jego etapów, tylekroć wyłączona zostaje możliwość dochodzenia przez tę jednostkę ochrony jej interesu prawnego na drodze postępowania sądowego (por. uchwałę NSA z 16 lutego 2016 r. I OPS 2/15 oraz J. P. Tarno, Status prawny jednostek samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym i sądowym, Państwo i Prawo z 2006 r. nr 2). Tak natomiast jest w przypadku sprawy, której dotyczy zaskarżona decyzja. Gminy [...] nie można zatem uznać za podmiot legitymowany w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a. do wniesienia skargi, a ta jako pochodząca od podmiotu nieuprawnionego jest niedopuszczalna "z innych względów", o których mowa w art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. i podlega odrzuceniu.

11 Uznanie skargi za niedopuszczalną uniemożliwia nadanie sprawie dalszego biegu i wyłącza możliwość oceny trafności podniesionych przez Gminę zarzutów, jak i legalności podjętego rozstrzygnięcia odwoławczego w kontekście treści art. 138 § 2 k.p.a. Jeżeli jednak w danej sprawie zachodziłaby konieczność ochrony praworządności Gmina może zwrócić się o podjęcie stosownych czynności, nie wyłączając wniesienia skargi, do właściwego prokuratora.

12 O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.