Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 lutego 2016 r., II SA/Po 1152/15
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 lutego 2016 r., II SA/Po 1152/15
Sentencja
1 Dnia 24 lutego 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2016 roku sprawy ze skargi M. G.i D. G. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia ... 2015 roku Nr ... w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody Wielkopolskiego na rzecz skarżących kwotę ...,- zł (... złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Uzasadnienie
2 Starosta W. decyzją z dnia ... 2015 r. nr ..., wydaną na podstawie art. 35 ust. 3 oraz art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm., dalej: p.b.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej: kpa), po rozpatrzeniu wniosku M. i D. G. odmówił im zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę tarasu budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ..., obręb W.. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w wyniku wszczęcia na wniosek inwestorów postępowania, strona postępowania E. P. złożyła wyjaśnienia, wskazując, że przedmiotową sprawę rozstrzygnął Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia ... 2015 r. znak: .... Zaznaczyła też, że nie wyraża zgody na rozbudowę tarasu w granicy z jej działką. Starosta dokonując oceny przedłożonego projektu budowlanego, stwierdził niezgodność lokalizacji rozbudowy z uregulowaniami § 12 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm., dalej: rozporządzenie). Wskazał, że przepis ten określa minimalną odległość takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne od granicy z sąsiednią działką budowlaną na 1,5 m. Załączony zaś projekt budowlany lokalizuje taras w granicy z działkami sąsiednimi. Z projektu wynika, że jest to budynek mieszkalny jednorodzinny szeregowy. Na podstawie art. 35 ust. 3 p.b. postanowieniem z dnia ... 2015 r. zobowiązano inwestora do usunięcia nieprawidłowości, określając termin. W odpowiedzi inwestor stwierdził, że wskazane w postanowieniu nieprawidłowości nie występują i wnosi o odstąpienie od egzekwowanie nałożonego obowiązku. Starosta stwierdził, że wydana dla przedmiotowej inwestycji decyzja o warunkach zabudowy zawiera zapis dopuszczający prawo do rozbudowy tarasu w granicach z działkami nr ..., jednakże przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia umożliwia odstąpienie od ogólnych zasad usytuowania budynku względem granicy działki, określonych w § 12 ust. 1, poprzez wpisanie możliwości budowy w granicy w decyzję o warunkach zabudowy. Zapis ten nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Związanie zapisami decyzji o warunkach zabudowy nie oznacza, że na etapie pozwolenia na budowę organ architektoniczno-budowlany jest zwolniony od oceny, czy inwestycja nie narusza prawnie chronionych interesów osób trzecich. Zdaniem Starosty realizacja przedmiotowej inwestycji prowadzi do takiej sytuacji. Choć działka nr ... ma szerokość mniejszą niż 16 m, to zapis § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia chroni wyraźnie interesy sąsiadów nieruchomości inwestora i ogranicza wgląd na działkę sąsiadów. Budowa tarasu w granicy niewątpliwie nie jest zgodna z ideą tego uregulowania. W związku z tym organ uznał zarzut błędnego zastosowania art. 12 ust. 5 rozporządzenia za chybiony wskazując, że uregulowania w nim zawarte dotyczą wszystkich budynków, niezależnie od ich usytuowania w stosunku do granicy działki. Reasumując organ stwierdził, że z racji nieusunięcia wskazanych nieprawidłowości, zgodnie z art. 35 ust. 3 p.b., należało orzec jak w sentencji.
3 W odwołaniu od powyższej decyzji M. i D. G. podnieśli, że zastosowany przez Starostę przepis § 12 ust. 5 rozporządzenia nie dotyczy budowy czy rozbudowy budynków w zabudowie szeregowej usytuowanych w granicy działki. Brak jest zakazu przylegania ścian oraz zbliżania tarasu w wydzielonych segmentach do granicy działki. Taki zakaz nie wynika z § 12 ust. 5 rozporządzenia. Ponadto wskazali, że rozbudowa (budowa) nie wymaga zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości. Granicę ochrony właściciela zakreślają obowiązujące przepisy prawa, w tym przepisy o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich nie powinna być rozumiana w sposób absolutny.
4 Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia ... 2015 r. nr ..., wydaną na podstawie art. 138 § 2 kpa, uchylił zaskarżoną decyzje i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W motywach rozstrzygnięcia powołał przepis art. 35 p.b., by następnie wskazać, że dla przedmiotowej rozbudowy tarasu inwestorzy uzyskali decyzję Burmistrza W. z dnia ... 2014 r. o warunkach zabudowy. Zgodnie z jej zapisami dozwolone jest lokalizowanie na terenie działki inwestora tarasu o powierzchni maks. 14,5 m2 na poziomie parteru budynku mieszkalnego. W tym zakresie przedłożony projekt nie spełnia zaś wymogów zawartych w decyzji o warunkach zabudowy, bowiem po rozbudowie powierzchnia zabudowy tarasu wynosić będzie 19,72 m2. Wojewoda zaznaczył, że dopuszczalna maksymalna powierzchnia zabudowy obejmuje powierzchnię tarasu jako całości, włączając w to zarówno część istniejącą, jak i część dobudowaną, a zatem planowana inwestycja przekracza dopuszczalne wartości. Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji powinien wezwać inwestora do doprowadzenia projektu do zgodności z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy, tj. do zmniejszenia całkowitej powierzchni zabudowy tarasu do wymaganych 14,5 m2. Jednocześnie stwierdził, że decyzja o warunkach zabudowy dała inwestorowi prawo do rozbudowy tarasu w granicy działki nr ..., lecz zapis taki nie zwalnia organu administracji architektoniczno-budowlanej od zbadania planowanej inwestycji pod kątem zgodności z przepisami Prawa budowlanego i warunków technicznych. Nie jest wystarczającym spełnienie przez inwestycję wymagań stawianych przez decyzję o warunkach zabudowy. Powołując przepisy § 12 ust. 1, ust. 5 i ust. 3 rozporządzenia Wojewoda wskazał, że zgodnie z § 12 ust. 3 pkt 1 i 2 istnieje możliwość sytuowanie budynku w granicy działki, lecz jest to rozwiązanie wyjątkowe, które wymaga nie tylko zaistnienia szczególnych okoliczności wymienionych w tych przepisach, ale również szczególnej staranności i dbałości organu w zakresie poszanowania interesów osób trzecich. Następnie wyjaśnił, że stosownie do art. 9 p.b. w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7, a właściwy organ, po uzyskaniu upoważnienia ministra, w drodze postanowienia udziela bądź odmawia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Odstępstwo umożliwiające modyfikację szczegółowych, bezwzględnie obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych może być udzielone jedynie w przypadkach szczególnie uzasadnionych. Za taki należy uznać sytuację, kiedy inwestor, pomimo wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i braków przeciwwskazań do realizacji danej inwestycji w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy, nie może być zrealizować swojego prawa podmiotowego, jakim jest prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, ze względu na obowiązujące przepisy techniczno-budowlane. W niniejszej sprawie, zdaniem Wojewody, znajduje uzasadnienie zastosowanie art. 9 p.b., albowiem działka inwestora ma szerokość 6 m, co zgodnie z § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia daje możliwość sytuowania inwestycji bezpośrednio w granicy z sąsiednią działką. Rozpatrując ponownie sprawę Starosta powinien wziąć pod uwagę powyższe, przy czym Wojewoda zaznaczył, że postanowienie w tym trybie wydawane jest na wniosek inwestora.
5 Wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję Wojewody Wielkopolskiego M. i D. G. zarzucili organowi odwoławczemu naruszenie:
6 - art. 61 ust. 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 647 ze zm., dalej: upzp) oraz § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588, dalej: r.u.w.n.z.) poprzez ustalenie, że określona w decyzji o warunkach zabudowy powierzchnia zabudowy określa powierzchnię tarasu jako całość, po jego rozbudowie,
7 - § 12 ust. 5 rozporządzenia poprzez jego zastosowanie w odniesieniu do rozbudowy istniejącego tarasu w istniejącym budynku jednorodzinnym zlokalizowanym w zabudowie szeregowej.
8 W motywach skargi podniesiono, że obowiązkiem organu odwoławczego było uchylenie decyzji organu I instancji i orzeczenie co do istoty sprawy, bowiem nie zachodziły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 kpa. Wskazali, że usytuowanie rozbudowy tarasu wynika z decyzji Burmistrza W. z 24 lipca 2014 r. o warunkach zabudowy, której ustalenia mają – zgodnie z § 12 ust. 2 rozporządzenia – przesądzające znaczenie. Skarżący nie zgodzili się z twierdzeniem Wojewody jakoby w decyzji tej określono powierzchnię tarasu na 14,5 m2. Podali, że zgodnie z § 1 r.u.w.n.z. w decyzji o warunkach zabudowy określa się wyłącznie wymagania (parametry) dotyczące nowej zabudowy, a nie łącznie parametry zabudowy nowej i istniejącej. W związku z tym, ich zdaniem, we wspomnianej decyzji powierzchnia 14,5 m2 dotyczy jedynie rozbudowywanej części tarasu i nie uwzględnia powierzchni istniejącej tarasu (8m2). Ponadto w ocenie skarżących przepis § 12 ust. 5 rozporządzenia nie stoi na przeszkodzie usytuowaniu tarasu przy granicy działki. Ów przepis odnosi się bowiem do budynków sytuowanych w odległości 4 i 3 m od granicy z sąsiednią działką, nie dotyczy zaś budynków w zabudowie szeregowej, gdzie odległość budynku od granicy jest równa zeru. Trudno bowiem, by gzyms lub okap na ścianie przylegającej do granicy działki był oddalony od tej granicy o 1,5 m. Skarżący podnieśli też, że nieuprawnione jest stanowisko Wojewody o możliwości zastosowania na podstawie art. 9 p.b. trybu odstępstw od przepisów techniczno-budowlanych, albowiem w przedmiotowej sprawie znajduje zastosowanie § 12 ust. 2 rozporządzenia, wyłączający zastosowanie § 12 ust. 5 rozporządzenia.
9 W odpowiedzi Wojewoda Wielkopolski wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.
10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
11 Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
12 Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.).
13 Oceniając zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga okazała się zasadna, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
14 Przedmiotem skargi M. i D. G. w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Wielkopolskiego z dnia ... 2015 r. uchylająca decyzję Starosty W. z dnia ... 2015 r., którą odmówiono M. i D. G. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę tarasu budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ..., obręb W. i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzeni organowi I instancji.
15 Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy Prawa budowlanego i rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
16 Zgodnie z art. 35 ust. 1 p.b., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
17 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
18 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
19 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
20 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
21 Przepis art. 35 ust. 3 p.b. określa zaś, że w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
22 W ocenie Sądu, organ odwoławczy dokonując oceny przedmiotowej inwestycji dopuścił się naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b. w zw. z § 9 ust. 1 i 2 r. r.u.w.n.z. poprzez wadliwe odczytanie, z pominięciem wyników analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy, ustaleń dotyczących przedmiotowej rozbudowy tarasu, zawartych w decyzji Burmistrza W. z dnia 24 lipca 2014 r.
23 Zważyć należy, iż stosownie do przepisu § 9 ust. 1 r.u.w.n.z. warunki i wymagania dotyczące nowej zabudowy i zagospodarowania terenu ustala się w decyzji o warunkach zabudowy, zawierającej część tekstową i graficzną. W myśl zaś § 9 ust. 2 r.u.w.n.z. wyniki analizy, o której mowa w § 3 ust. 1, zawierające część tekstową i graficzną, stanowią załącznik do decyzji o warunkach zabudowy. Literalne brzmienie powołanych przepisów pokazuje zatem, że wymienione w § 9 r.u.w.n.z. załączniki do decyzji o warunkach zabudowy stanowią jej integralną część. Oznacza to, że tak samo wiążące są zapisy znajdujące się w załącznikach, jak i samej treści decyzji, jak również, że poszczególne zapisy co do cech, parametrów, wskaźników ujęte w decyzji nie mogą być sprzeczne z poszczególnymi zapisami określonymi w załącznikach do decyzji. Innymi słowy postanowienia znajdujące się w rubrum decyzji, czy załącznikach do niej, powinny być odczytywane (dekodowane) jednolicie.
24 Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy, stwierdzić należy, iż rację mają skarżący twierdząc, że Wojewoda błędnie odczytał warunki określone w powołanej decyzji Burmistrza W. z 24 lipca 2014 r. w zakresie dopuszczalnej wielkości powierzchni zabudowy.
25 Przypomnieć należy, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy uznał, że dozwolone jest lokalizowanie na terenie działki inwestora tarasu o powierzchni maksymalnej 14,5 m2 na poziomie parteru budynku mieszkalnego. W rezultacie uznano, że w tym zakresie przedłożony projekt budowlany nie spełnia wymogów zawartych w decyzji o warunkach zabudowy, bowiem po rozbudowie powierzchnia zabudowy tarasu wynosić będzie 19,72 m2.
26 W ocenie Sądu Wojewoda błędnie odczytał zapisy decyzji Burmistrza W. w powyższym zakresie. Zważyć należy, iż punkcie 2. owej decyzji przedstawiającym szczegółowe warunki i zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, w zakresie odnoszącym się do tarasu wyrażono zgodę na "wielkość powierzchni zabudowy: max. 14,5 m2." Zważywszy, że inwestorzy wnioskowali o ustalenie warunków zabudowy dla rozbudowy przedmiotowego tarasu, uznać należy, że Burmistrz wyraził zgodę na tę rozbudowę o wielkości maksymalnej właśnie 14,5 m2. Potwierdzeniem tego są również wiążące zapisy załącznika do decyzji – "Analizy wymagań dla nowej zabudowy". W części przedstawiającej wyniki analizy co do wskaźników zabudowy podano, że "projektowana powierzchnia zabudowy dotyczy dobudowy tarasu do istniejącego budynku o powierzchni ca 14,5 m2 co daje łącznie z istniejącą zabudową 47% powierzchni zabudowy działki". W ocenie Sądu ów zapis potwierdza jedynie, że intencją organu było ustalenie warunków zabudowy dla rozbudowy tarasu o kolejne 14,5 m2, nie zaś – jak podał Wojewoda – do maksymalnej powierzchni 14,5 m2, z uwzględnieniem już istniejącej jego części.
27 W związku z powyższym, skoro w projekcie budowlanym przewidziano, że rozbudowywana część tarasu ma pow. 14,5 m2 uznać należało, że w tym zakresie projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy.
28 Równocześnie Sąd nie podzielił stanowiska organu odwoławczego co do konieczności zastosowania w niniejszej sprawie trybu odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych (art. 9 p.b.), ze względu na błędną wykładnię przepisów § 12 ust. 2 i 5 rozporządzenia.
29 Zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż:
30 1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy;
31 2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
32 Wyjątki od powyższej zasady określa ust. 2 § 12 rozporządzenia, wskazując, że sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
33 Jednocześnie przepis 12 ust. 3 rozporządzenia stanowi, że w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, dopuszcza się:
34 1) sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16 m;
35 2) sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli będzie on przylegał całą powierzchnią swojej ściany do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce lub do ściany budynku projektowanego, dla którego istnieje ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę, pod warunkiem że jego część leżąca w pasie o szerokości 3 m wzdłuż granicy działki będzie miała długość i wysokość nie większe niż ma budynek istniejący lub projektowany na sąsiedniej działce budowlanej;
36 3) rozbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli w pasie o szerokości 3 m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy nie może być otworów okiennych lub drzwiowych;
37 4) sytuowanie budynku gospodarczego i garażu o długości mniejszej niż 5,5 m i o wysokości mniejszej niż 3 m bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości nie mniejszej niż 1,5 m ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych.
38 Przepis § 12 ust. 5 rozporządzenia określa zaś, że odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż:
39 1) 1,5 m do okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa;
40 2) 4 m do zwróconego w stronę tej granicy otworu okiennego umieszczonego w dachu lub połaci dachowej.
41 Należy pamiętać, że przedmiotowa rozbudowa tarasu dotyczy zabudowy mieszkaniowej szeregowej, co oznacza, że budynki sytuowane są w granicach działek.
42 Zważyć należy, iż przepis § 12 rozporządzenia zawiera wymogi co do sytuowania budynku w relacji do granicy działki sąsiedniej.
43 Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela stanowisko zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 21 listopada 2013 r. (sygn.. akt II SA/Op 400/13, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W wyroku tym wyrażono pogląd, iż uwzględniając fakt, że budynek usytuowany jest w zabudowie szeregowej, a w takiej zabudowie ściany poszczególnych segmentów mieszkalnych przylegają do siebie i nie ma żadnej odległości między nimi, przepisy rozporządzenia nie przewidują zakazu przylegania ścian oraz zakazu zbliżania tarasu w tych wydzielonych segmentach do granicy działki. Zakaz taki nie wynika z § 12 ust. 5 pkt 1 rozporządzenia, który stanowi, że odległość od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie może być mniejsza niż 1,5 m do okapu, gzymsu, balkonu lub daszku nad wejściem, a także do takich części budynku jak galeria, taras, schody zewnętrzne, pochylnia lub rampa. Określony w tym przepisie nakaz zachowania odległości co najmniej 1,5 m odnosi się do budynków sytuowanych na ogólnych zasadach, a nie do zabudowy szeregowej. Przede wszystkim przepis ten dotyczy odległości i sytuowania całego budynku od granicy działki i dlatego nie może mieć zastosowania do sytuowania tarasu zwłaszcza w przypadku, gdy obydwa budynki (segmenty) usytuowane są w granicy działki. Odnosi się on do sytuacji, gdy wskazane w nim elementy mają wpływ na niezachowanie odległości całego budynku od granicy działki. Przy zabudowie szeregowej pomiędzy poszczególnymi budynkami mieszkalnymi (segmentami) nie ma bowiem żadnej odległości, a budynki bezpośrednio graniczą ze sobą. Również przepisy § 12 ust. 3 pkt 1 i 2 rozporządzenia odnoszą się do sytuowania budynków i jednocześnie dopuszczają ich sytuowanie przy granicy działki. Wiążą się zatem z ogólnymi zasadami dotyczącymi odległości pomiędzy budynkami. Dlatego nie można wywodzić na ich podstawie zakazu budowy tarasu przy granicy.
44 Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 lutego 2010 r. (sygn.. akt II OSK 404/09, http://orzeczenia.nsa.gov.pl) , wskazując, iż uregulowanie zawarte w § 12 ust. 5 rozporządzenia dotyczy w praktyce sytuacji, w których wymienione w nim elementy budynku skierowane są w stronę granicy działki z sąsiednią działką budowlaną i pomniejszają odległość całego budynku od granicy działki. Natomiast w przypadku budynków w zabudowie szeregowej, których ściany usytuowane są bezpośrednio przy granicy działki przepis ten nie może mieć zastosowania.
45 Podzielając ów pogląd należy stwierdzić, iż brak było podstaw, by Wojewoda w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazywał na konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 9 p.b. i skorzystania z trybu odstępstw od przepisów techniczno-budowalnych. Skoro bowiem przepis § 12 ust. 5 p.b. nie odnosi się do lokalizacji tarasu w granicy działki, pozostałe przepisy § 12 rozporządzenia nie zabraniają lokalizacji tarasu w granicy działki w przypadku zabudowy szeregowej, a na podstawie § 12 ust. 2 rozporządzenia skarżący uzyskali promesę w postaci decyzji o warunkach zabudowy zezwalającej na lokalizację rozbudowywanej części tarasu w granicy działki, to brak było podstaw do wskazania na konieczność – w przypadku woli inwestora – zastosowania art. 9 p.b.
46 Z uwagi na powyższe uchybienia Sąd – uznawszy, że doszło do naruszenia prawa materialnego , które miało wpływ na wynik sprawy uchylił – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. - zaskarżoną decyzję (pkt I wyroku).
47 Równocześnie Sąd pragnie dodać, że wpływ na wynik sprawy mogła mieć okoliczność podnoszona przez stronę postępowania E. P., a dotycząca wydania przez Wojewodę Wielkopolskiego decyzji z dnia ... 2015 r. nr ..., którą utrzymano w mocy decyzję Starosty W. z dnia ... 2014 r. nr ... znak: ... odmawiającą M. i D. G. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielani pozwolenia na rozbudowę tarasu budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej na działce nr ... we W. przy ul. L.. Zważyć należy, iż organ odwoławczy nie zbadał, czy wydając zaskarżoną decyzję nie dopuścił się ponownego orzekania w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej ostateczną decyzją. Gdyby w rzeczywistości doszło do takiej sytuacji organ odwoławczy dopuściłby się naruszenia kwalifikowanego, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 3 kpa (res iudicata). Kluczowe więc w tym zakresie pozostaje ustalenie tożsamości sprawy już rozstrzygniętej i tej, którą wszczęto kolejno na wniosek skarżących z dnia 26 czerwca 2015 r. i zakończono ostateczną decyzją Wojewody z dnia ... 2015 r. Tożsamość tę określają zarówno elementy podmiotowe, jak i przedmiotowe. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej. Rolą organu odwoławczego, przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie zatem ustalenie, czy do takiej tożsamości doszło, analizując w szczególności tożsamość rozwiązań projektowych inwestycji. W sytuacji zaś, gdyby wnioski były pozytywne i uznano by, że doszło do ponownego rozpoznania sprawy już poprzednio rozstrzygniętej decyzja ostateczną koniecznym byłoby uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania I instancji (art. 138 § 1 kpt 2 kpa).
48 W przeciwnym zaś razie organ odwoławczy kierując się normą określoną w art. 153 p.p.s.a. uwzględni ocenę prawną i wytyczne co do dalszego postępowania określone w niniejszym uzasadnieniu wyroku w zakresie wykładni zapisów wydanej dla przedmiotowej inwestycji decyzji o warunkach zabudowy i zastosowania przepisów § 12 rozporządzenia.
49 Sąd na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów sądowych w kwocie 500 zł jako kosztów uiszczonego wpisu od skargi (pkt II wyroku).
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 138 (§ 2)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 156 (§ 1)
- Prawo budowlane, art. 35
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 145 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 153
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 200
- Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 61