Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 stycznia 2020 r., II SA/Po 1118/19

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sygnatura
II SA/Po 1118/19
Data
Forma
Wyrok
Hasła
Administracyjne postępowanie
Źródło
JuDDGES/pl-nsa (orzeczenia NSA i WSA z CBOSA), dokument u źródła
Otwórz w aplikacji

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Asesor WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi J. M. na postanowienie Wojewody z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę

Uzasadnienie

2 Wojewoda postanowieniem z [...] października 2019 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późń. zm. - zwanej dalej "k.p.a."), po rozpatrzeniu zażalenia pana J. M. (dalej jako strona lub skarżący) utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r., znak: [...] o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. znak [...] udzielającą [...] Spółdzielni Mieszkaniowej [...] (dalej jako [...]SM [...]) pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z częścią usługową przy [...] w [...] na dz. nr [...], [...], ark[...], obręb [...].

3 Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco.

4 W dniu [...] lipca 2019 r. skarżący złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją tut. organu z dnia [...].01.2016r. nr [...] w sprawie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego z częścią usługową na terenie nieruchomości przy [...] w [...] (dz. nr [...], [...], ark. [...], obr. [...]). Jako podstawę niniejszego wniosku wskazał art. 145 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. Podał, że jest członkiem spółdzielni mieszkaniowej [...] i powinien być stroną w niniejszym postępowaniu, co wypełnia znamiona przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Zarzucał, że inwestor - spółdzielnia nie dysponowała nieruchomością na cele inwestycyjne, a Zarząd przekroczył kompetencje, co wynikało z uchwały Nr [...].

5 Prezydent Miasta [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019r. nr [...] - odmówił wznowienia z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. uznając, że skarżący naruszył termin miesięczny do złożenia wniosku o wznowienie, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., gdyż o uchwale spółdzielni dowiedział się w dacie jej podjęcia tj. [...].04.2011 r. ( był obecny za Trzeciej Części Walnego Zgromadzenia Spółdzielni, na której była podejmowana uchwała) a wniosek złożył dopiero w 2019 r.

6 Prezydent Miasta [...] drugim postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019r. [...] odmówił wznowienia z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. z uwagi na przekroczenie terminu z art. 148 § 2 k.p.a.

7 Organ wskazał, że na podstawie posiadanego materiału dowodowego w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...].01.2106r. ustalono, iż wniosek został złożony z uchybieniem ustawowego terminu. Szereg dokumentów i korespondencja z organami administracji prowadzona przez [...] M. potwierdza, iż posiadał on wiedzę o wydanym pozwoleniu na budowę od roku 2016 (k. 53-54 akt I instancji).

8 Organ zwrócił uwagę, że skarżący w dniu [...] sierpnia 2017r. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji o pozwoleniu na budowę. Wniosek ten został rozpoznany przez Wojewodę, który decyzją z dnia [...] listopada 2017r. nr [...] (k. 17-21 akt administracyjnych) umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności, a następnie [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...].12.2017r. nr [...] (k. 24-29 akt administracyjnych) utrzymał w mocy decyzję Wojewody. W ww. rozstrzygnięciach Wojewody oraz [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego orzeczono, iż [...] J. M. nie przysługiwał status strony w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę z [...] stycznia 2016 r.

9 Prezydent zwrócił uwagę, że z posiadanych akt sprawy wynika także, iż w dniu [...] września 2018 r. [...] M. złożył do [...] [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej [...]INB) odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku ( decyzja z [...] września 2018 r. nr [...]). [...]INB postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018 r. stwierdził niedopuszczalność odwołania, z uwagi na fakt że skarżący nie był uznany za stronę postępowania o wydanie pozwolenia na użytkowanie.

10 Ponadto do pisma z dnia [...] sierpnia 2019r., stanowiącego uzupełnienie wniosku skarżącego o wznowienie postępowania, [...] M. załączył korespondencję kierowaną do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i odpowiedź zwrotną z dnia [...].11.2016 r., w której zainteresowany został poinformowany, iż inwestycja na terenie nieruchomości przy [...] prowadzona jest w oparciu o ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę (k. 53).

11 Zdaniem Prezydenta Miasta [...] posiadany w sprawie materiał dowodowy bezspornie dowodzi, iż skarżący o wydaniu pozwolenia na budowę nr [...] wiedział od prawie 3 lat licząc do dnia złożenia przez niego wniosku o wznowienie postępowania. Oznacza to, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu określonego w art. 148 k.p.a., w związku z tym organ uznał wznowienie postępowania za niedopuszczalne. Wszczęcie postępowania wznowieniowego, pomimo uchybienia ustawowego terminu, stanowiło by rażące naruszenie prawa, gdyż godzi w zasadę trwałości decyzji administracyjnych.

12 W zażaleniu od obu postanowień skarżący kwestionował w szczególności odmowę wznowienia z przyczyn wskazanych w pkt 1 art. 145 § 1 k.p.a. podając, że możliwość złożenia wniosku pojawiła się dopiero [...].06.2019r. - sygn. III Kp [...] z dnia [...].07.2019r. Podał, że termin ten wynosi wbrew twierdzeniu organu 10 lat od momentu wydania decyzji. Nadto podał (argumentując przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) że powinien być stroną postępowania - jego interes prawny wynika z faktu, że jest członkiem walnego zgromadzenia [...]SM [...] i ma możliwość wypowiadania się do całego zakresu inwestycji - dysponowanie nieruchomością obejmuje wszystkie działki jak również w strefie oddziaływania inwestycji. Podał, że uchwała walnego zgromadzenia nr [...] dotyczyła tylko działki [...] a pozwolenie na budowę i później przeniesienie na spółkę [...] dotyczyło działki [...], [...], [...] miejsc parkingowych na dz. nr [...] i strefa oddziaływania dla działki [...], [...] ark[...]. Tym samym, w jego ocenie Zarząd [...]SM [...] nie dysponował nieruchomością na cały zakres inwestycji – poświadczył nieprawdę. (odpowiedzialność z art. 233 § 1 k.k.)

13 Wojewoda postanowieniem z dnia [...] października 2019 r. nr [...], utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji nr [...] (odniósł się postanowienia z [...] sierpnia 2019 r., wydanego na osobnych drukach o tej samej sygnaturze- uw. Sądu).

14 Wojewoda wyjaśnił, że przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest o ustawowe przesłanki wznowienia, enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 k.p.a. oraz, czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 k.p.a. Zasadą jest, iż tylko w przypadku ujawnienia, że podanie o wznowienie nie wskazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 k.p.a. bądź nie zachowany został termin do jego złożenia przewidziany w art. 148 k.p.a., organ administracji może na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. wydać postanowienie odmawiające wznowienia postępowania. Z tego też względu odmowa wznowienia może nastąpić co do zasady z przyczyn formalnych. Organ podał, że dla zachowania terminu przy przesłance wskazanej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. nie istnieje wymóg doręczenia decyzji, której dotyczy żądanie wznowienia. Zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono.

15 Wojewoda zwrócił uwagę, że organ I instancji uznał, iż wnioskodawca przekroczył termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Jako datę wszczęcia postępowania o wznowienie organ I instancji określił jako dzień podjęcia uchwały przez Mieszkaniową Spółdzielnię Mieszkaniową [...] w sprawie przedmiotowej decyzji, która została wydana 5 lat później, czyli w dniu [...] stycznia 2016 r. Z tą argumentacją i założeniem organu I instancji Wojewoda nie zgodził się. Organ wyjaśnił, iż zgodnie z zapisem art. 145 § 1 k.p.a wznawia się postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. W związku z tym organ nie może rozpatrywać czy został zachowany termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie zgromadzenia (spółdzielni- uw. Sądu), które miało miejsce parę lat przed wydaniem decyzji. Z akt sprawy przesłanych przez organ I instancji nie wynika jednoznacznie, kiedy [...] J. M. dowiedział się o przedmiotowej decyzji. Jednak po analizie dostępnych dokumentów wynika, iż wnioskodawca wiedział o przedmiotowej decyzji już w 2016 r., gdy owa decyzja została wydana, co potwierdza skan pisma do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...], w którym wnioskodawca odnosi się wprost do analizowanej decyzji. Ponadto [...] J. M. we wniosku z dnia [...] lipca 2019 r. złożył do [...] Urzędu Wojewódzkiego wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] znak [...] Wojewoda wskazał, że w myśl art. 148 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydal w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się decyzji.

16 Z zażalenia złożonego przez wnioskodawcę wynika, iż powziął on informacje o wydaniu przedmiotowej decyzji z pisma nadzoru budowlanego z dnia [...] listopada 2016 r.(k. 53) [...] J. M. wyjaśnił, iż dopiero wtedy dowiedział się szczegółów dotyczących zakresu inwestycji. W związku z powyższym termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania nie został zachowany, zatem organ zobowiązany był do odmowy wznowienia postępowania.

17 Z uwagi na to, że skarżący jako przesłankę do wznowienia postępowania podawał również art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a w myśl którego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Wojewoda zwrócił uwagę, że organ I instancji w wezwaniu z dnia [...] lipca 2019 r. zobowiązał skarżącego do wyjaśnienia dowodów, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, które okazały się fałszywe( k. 41). Z odpowiedzi z dnia [...] sierpnia 2019 r. (k. 51) wnioskodawca nie ustosunkował się do tego punktu wezwania, stąd organy nie miały podstaw do wznowienia podstępowania w tym zakresie.

18 Odnosząc powyższe do omawianej sprawy Wojewoda wyjaśnił, iż organ pierwszej instancji poczynił kroki do zbadania sposobu otrzymania informacji o przedmiotowej decyzji oraz podjął próbę zbadania okoliczności, które według wnioskodawcy okazały się fałszywe, natomiast błędnie przyjął, iż [...] J. M. dowiedział się o niej w dniu [...] kwietnia 2011 r. W rozpatrywanej sprawie pa an J. M., pomimo wezwania z dnia [...] lipca 2019 r. nie wyjaśnili okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a więc o tym kiedy i w jaki sposób dowiedział się o decyzji Prezydenta Miasta [...] oraz które dowody okazały się fałszywe. Swoją odpowiedź ograniczył jedynie do ogólnikowego stwierdzenia, które nie wskazują, jak powziął takowe informacje. Kwestia ta została wyjaśniona dopiero w złożonym zażaleniu. W tej sytuacji zdaniem Wojewody brak było podstaw do wznowienia postępowania.

19 W skardze do WSA [...] M. zaskarżył postanowienie Wojewody z dnia [...] października 2019 r. w całości, wnosząc o jego uchylenie.

20 W skardze skarżący zarzucił, że organ nie uwzględnił informacji dotyczących sprawy o sygn. III Kp [...] z [...].07.2019r. Podał, że po tym postanowieniu skierował sprawę na drogę administracyjną w oparciu o art. 145 § 1 k.p.a. Podkreślił, że zostały również naruszone przepisy prawa budowlanego gdyż inwestycja znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie jego miejsca zamieszkania.

21 W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

23 Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Przeprowadzając taką kontrolę stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć w niej zastosowanie.

24 Kontrola legalności zaskarżonego postanowienia Wojewody dokonana w ww. zakresie wykazała, że zarówno to postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji odpowiadają prawu. W tym miejscu zaznaczyć należy, że organ I instancji w jednym dniu i pod jedną sygnaturą rozpoznał podanie skarżącego o wznowienie w dwóch odrębnych dokumentach, z uwagi na dwie różne podstawy wznowienia. To uchybienie nie miało jednak wpływu na treść rozstrzygnięcia.

25 Wznowienie postępowania stanowi nadzwyczajny tryb umożliwiający uchylenie ostatecznej decyzji w przypadku, gdy prowadzone przed jej wydaniem postępowanie dotknięte było którąś z wad określonych w art. 145 § 1 k.p.a. lub gdy zaistniała przesłanka wskazana w art. 145a § 1 k.p.a., czy w art. 145b § 1 k.p.a.

26 Pierwszy etap postępowania o wznowienie polega na zbadaniu, czy złożony wniosek opiera się na ustawowych przyczynach wznowienia postępowania ujętych w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 k.p.a., czy został on złożony przez podmiot będący stroną postępowania i czy został zachowany termin określony w art. 148 k.p.a. Jedynie w przypadku, gdy już z samego wniosku o wznowienie bezspornie wynika, że brak jest ustawowych podstaw do wznowienia, czy też wniosek składa podmiot niebędący stroną albo termin do jego złożenia nie został zachowany, organ postanowieniem odmawia wznowienia postępowania (art. 149 § 3 k.p.a.). W przeciwnym wypadku musi wznowić postępowanie (art. 149 § 1 k.p.a.). Złożenie wniosku o wznowienie postępowania nie może być jednak utożsamiane z wszczęciem postępowania. Po wniesieniu podania o wznowienie postępowania, a przed wydaniem postanowienia o wszczęciu postępowania wznowieniowego lub postanowienia o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 1 i 3 k.p.a.), organ podejmuje określone czynności. Przede wszystkim bada, czy zachowane są warunki formalne podania, tj. czy wnioskujący dochował terminu złożenia wniosku, a także ocenia dopuszczalność podmiotową i przedmiotową wznowienia postępowania. Czynności te, jako podejmowane przed wszczęciem postępowania, nie są jednak czynnościami procesowymi postępowania administracyjnego (por. K. Sobieralski, Praktyczne problemy wznowienia postępowania administracyjnego, Wrocław 2005, s. 120; wyrok NSA z dnia 5 października 2007 r. sygn. I OSK 1390/06, ONSAiWSA 2008 r., nr 6, poz. 91).

27 Dopiero więc w drugim etapie organ przechodzi do badania przyczyn wznowienia oraz prowadzi postępowanie co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.), a po przeprowadzeniu postępowania w tym zakresie podejmuje jedno z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 § 1 i 2 k.p.a. Przy czym stwierdzenie w tej fazie postępowania, że z wnioskiem wystąpił podmiot niebędący w rzeczywistości stroną albo, że nie zaistniały przesłanki wznowienia skutkuje zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmową uchylenia decyzji dotychczasowej. Dla trybów tych charakterystyczne jest przede wszystkim to, że ich przedmiotem nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, według określonych w prawie kryteriów, ale zbadanie prawidłowości ostatecznego rozstrzygnięcia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym (por. np. B. Adamiak, Koncepcja nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, AUWr 1985, Prawo CXII, s. 92).

28 W dalszej kolejności należy wskazać, że jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada trwałości decyzji administracyjnych. Zgodnie z art. 16 § 1 k.p.a., decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Tryb nadzwyczajny przewidziany w art. 145 - 152 k.p.a. ma zatem charakter wyjątku od zasady. Tym samym, przesłanki wznowienia postępowania podlegają wykładni ścisłej (exceptiones non sunt extendendae). Istotne jest również, że decyzji ostatecznej służy tzw. domniemanie legalności i prawidłowości (por. np. wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2018 r. sygn. akt I OSK 1340/16 oraz wyrok NSA z dnia 10 września 2014 r. sygn. akt I OSK 229/13, CBOS). Z domniemania tego wynika między innymi, że ewentualne wątpliwości co do legalności kwestionowanej decyzji ostatecznej powinny przemawiać na rzecz utrzymania tej decyzji w obrocie prawnym. Pewność obrotu wymaga, aby decyzje administracyjne były stabilne i aby można było je wzruszyć tylko w nadzwyczajnych sytuacjach i z ważnych powodów. Brak jednoznacznych dowodów w postępowaniu prowadzonym w trybach nadzwyczajnych, zezwalających na podważenie ustaleń zawartych w decyzjach ostatecznych, którym art. 16 § 1 k.p.a. przyznaje cechy trwałości, stanowi negatywną przesłankę do ich wzruszenia (por. np. wyrok NSA z 7 lutego 2018 r., I OSK 1853/17, CBOSA).

29 Jak wynika z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że obowiązek udowodnienia, że termin ten został zachowany spoczywa na stronie, która złożyła podanie o wznowienie postępowania. Organ natomiast zobowiązany jest do ocenienia, w świetle tych dowodów, czy strona zachowała powyższy termin (por. M. Jaśkowska, Komentarz do art. 148 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el., 2018, nr 576040; P. M. Przybysz, Komentarz do art. 148 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el., 2018, nr 566138; B. Adamiak [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2005, s. 664; por. wyroki NSA z dnia 8 grudnia 1995 r. sygn. akt SA/Wr 1164/95 i z dnia 8 marca 2018 r. sygn. akt II OSK 2101/17, CBOS).

30 Zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a. termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.

31 W okolicznościach rozpatrywanej sprawy podkreślić należy, iż skarżący podstaw wznowienia upatrywał w przesłankach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. 1) pominięcie jego udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej- pozwolenia na budowę, 2) fałszywości dowodów, na których ustalono istotne okoliczności faktyczne dla sprawy.

32 W kontekście poczynionych wyżej uwag należy podkreślić, że złożenie przez skarżącego wniosku inicjuje w pierwszej kolejności opisany i omówiony powyżej etap badania wstępnego, które kończy się albo wydaniem decyzji o odmowie wznowienia, albo wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania. Organy obu instancji doszły do słusznego- zdaniem Sądu- wniosku, że skarżący składając podanie o wznowienie dnia [...] lipca 2019 r. uczynił to z przekroczeniem terminów wskazanych w art. 148 k.p.a. i do w odniesieniu do obu przesłanek wznowienia. Termin ten wynosi miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia lub w przypadkach z pkt 4 - od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Nie ma wątpliwości co do tego, że o decyzji o pozwoleniu na budowę skarżący dowiedział się w 2016 roku. Wskazuje na to szereg pism kierowanych przez skarżącego do organów, m.in. już w 2016 r. np. wiadomość email kierowana do PINB w [...] z dnia [...] października 2016 r. w której wprost skarżący pisze o "pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r." (k. 53 akt I instancji) kwestionując legalność rozpoczętej budowy. Wobec tego termin miesiąca od dnia w którym skarżący dowiedział się od decyzji, wbrew jego stanowisku, upłynął już w 2016 r. W tej sytuacji słusznie organ odmówił wznowienia co do przesłanki wskazanej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Dodać trzeba, że zarzut pozbawienia strony możliwości udziału w postępowaniu może być postawiony wówczas, gdy danemu podmiotowi przysługiwał status strony. Ta kwestia, z uwagi na przekroczenie terminu do wniesienia podania o wznowienie nie była na tym etapie przedmiotem rozstrzygnięcia.

33 Co się zaś tyczy drugiej, podnoszonej przez skarżącego przesłanki wznowieniowej - fałszywości dowodów, na których ustalono istotne okoliczności faktyczne dla sprawy, należy wskazać co następuje.

34 Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 wznawia się postępowanie, jeżeli: "Dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe". Wznowienie postępowania na tej podstawie wymaga wystąpienia łącznie trzech warunków: po pierwsze, w postępowaniu dowodowym prowadzonym w danej sprawie administracyjnej miało miejsce wystąpienie fałszywego dowodu. Podstawą wznowienia postępowania może być zarówno fałsz dowodów uregulowanych w KPA (por. rozdz. 4 KPA), jak i dowodów nienazwanych. Fałsz dowodu może przejawiać się np. w fałszywych zeznaniach świadków, fałszywej opinii biegłego, w fałszywym oświadczeniu strony, fałszywych zeznaniach strony złożonych w trybie przesłuchania strony.

35 Po drugie, sfałszowanie dowodu musi być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Warunek ten uzasadniony jest ustawowym podziałem kompetencji organów państwowych, następstwem czego jest wyłączenie możliwości orzekania organów właściwych w sprawie wznowienia postępowania o przestępstwie, jakim jest fałsz dowodów (por. komentarz do art. 145 k.p.a. B. Adamiak, wyd. CH Beck 2019).

36 Trzeci warunek – fałszywy dowód był podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. Przez istotne okoliczności faktyczne należy rozumieć fakty, które dotyczą bezpośrednio danej sprawy administracyjnej, będącej przedmiotem postępowania zakończonego decyzją ostateczną oraz mają znaczenie prawne (por. komentarz do art. 145 k.p.a. B. Adamiak, wyd. CH Beck 2019).

37 W rozpoznawanej sprawie skarżący "fałszywego dowodu" upatrywał się w zakresie inwestycji objętej pozwoleniem na budowę. Skarżący zarzucał, że spółdzielnia (inwestor) nie dysponowała nieruchomością na cele inwestycyjne, gdyż uchwała walnego zgromadzenia spółdzielni nr [...] zatwierdziła inwestycję tylko na działce o nr [...], a pozwolenie na budowę dotyczyło także działki [...]. Powyższe okoliczności, w świetle przedstawionej wyżej wykładni art. 145 § 1 pkt 1 nie stanowią o sfałszowaniu dowodu. Skarżący poza podaniem, że konkretna uchwała nie obejmowała całego terenu późniejszej inwestycji i tym samym zarząd poświadczył nieprawdę nie wykazał w żaden sposób fałszywości dowodów. Jak już wyżej wskazano stwierdzenie poświadczenia nieprawdy winno wynikać z wyroku sądu skazującego konkretny podmiot za takie przestępstwo. Zarówno przed organami, jak i przed sądem skarżący nie podawał, że doszło do skazania prawomocnym wyrokiem za przestępstwo. Nie zastosował się również do wezwania organu z [...] lipca 2019 r.- nie udzielił żadnych konkretnych wyjaśnień. Nie są również tymi okolicznościami kwestie wewnątrzspółdzielcze, relacje między organami spółdzielni mieszkaniowej, podnoszone przez skarżącego w piśmie z [...] sierpnia 2019 r. Dodać trzeba, że o fakcie zaistnienia "większej inwestycji" niż określonej w uchwale [...] [...]SM [...] z [...] skarżący dowiedział się również wcześniej, niż miesiąc przed złożeniem przedmiotowego podania o wznowienie. Okoliczności związane z rozmiarem inwestycji skarżący wskazywał już we wniosku o stwierdzenie nieważności z [...].08.2017 r., czyli prawie dwa lata przed złożeniem przedmiotowego podania. W zażaleniu i w skardze skarżący powoływał się na postanowienie z dnia [...] lipca 2019r. wydane w sprawie III Kp [...], czyli po dacie złożenia podania o wznowienie. Informacja ta nie mogła więc być podstawą do liczenia terminu do wcześniej bo [...] lipca 2019r. złożonego podania o wznowienie. Nadto zauważyć należy, że skarżący ograniczył się do powołania sygnatury i daty postanowienia bez wskazania czego postępowanie dotyczy, bez podania sądu wydającego to postanowienie i treści rozstrzygnięcia. Do "wykazu Kp" - wpisuje się sprawy z zakresu szeroko rozumianego nadzoru sprawowanego przez sąd nad postępowaniem przygotowawczym w sprawach karnych, co oznacza, że na tym etapie toczącego się postępowania karnego nie zapadł wyrok skazujący, który ewentualnie z uwagi na związek czynu ze sprawą zakończoną decyzją z [...].01.2016r. mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Samo wszczęcie postępowania karnego nie jest równoznaczne z uznaniem, że dowody w sprawie administracyjnej "okazały się fałszywe". Nie zamyka to oczywiście możliwości złożenia kolejnego podania o wznowienie po prawomocnie zakończonej wyrokiem skazującym sprawie karnej, w terminie do złożenia wniosku i przez osobę, która ma przymiot strony czy prokuratora w określonym trybie.

38 Podnoszona przez skarżącego okoliczność, że wzruszenie decyzji może nastąpić do 10 lat (art. 146 k.p.a.) nie oznacza, że podanie może być złożone z pominięciem wymogów z art. 148 k.p.a. Strona ze skutkiem prawnym może złożyć podanie o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. Wyżej przytoczona argumentacja, zgodna z ustaleniami organów prowadzi do wniosku, że skarżący złożył [...] lipca 2019r. podanie o wznowienie postępowania w oparciu o przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. po upływie terminu.

39 Sąd z urzędu ustalił, że zainicjowana przez skarżącego sprawa o stwierdzenie nieważności nie jest prawomocna. Został wydany wyrok przez WSA w [...] z dnia [...].11.2018r. VII SA/Wa [...], jednakże Sąd w składzie obecnym nie znalazł podstaw do zawieszenia niniejszego postępowania na podstawie art. 56 p.p.s.a. do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy przez NSA. Zdaniem Sądu wynik obu postępowań nie będzie ze sobą sprzeczny, dotyczą one bowiem wyłącznie kwestii formalnych.

40 W tym stanie rzeczy, uznając skargę za pozbawioną uzasadnionych podstaw, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, w oparciu o art. 151 p.p.s.a.

41 Sprawę rozpatrzono na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a.

Powołane przepisy

Cytowane w

Cytowane w 2 orzeczeniach.

  1. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 stycznia 2022 r., II SA/Bk 583/21
  2. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 września 2021 r., III SA/Gd 309/21