Pelnora PrawoOtwórz aplikację

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 1 kwietnia 2021 r., III SA/Po 740/20

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sygnatura
III SA/Po 740/20
Data
Forma
Wyrok
Hasła
Policja
Źródło
JuDDGES/pl-nsa (orzeczenia NSA i WSA z CBOSA), dokument u źródła

Sentencja

1 Dnia 1 kwietnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Małgorzata Górecka po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 kwietnia 2021 roku sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Komendanta Policji z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...], II. zasądza od Komendanta Policji na rzecz skarżącego kwotę [...]- ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie

2 Komendant Miejski Policji w P. rozkazem personalnym nr [...]

3 z dnia [...] lipca 2020r. wydanym na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 i art. 45 ust. 3 ustawy

4 z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji ( Dz.U. U. z 2020 r., poz. 360 ze zm.) zwolnił A. Z. ze służby w Policji z dniem [...] lipca 2020r.

5 W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] czerwca 2020 r. do Wydziału Kadr

6 i Szkolenia Komendy Miejskiej Policji w P. wpłynęły materiały dotyczące wydania przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...] postanowienia o przedstawieniu zarzutów [...]. A. Z.. Z materiałów wynika, że A. Z. jest podejrzany o to, że będąc funkcjonariuszem Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w P. w dniu [...] maja 2020 r. w [...] przekroczył swoje uprawnienia w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, poprzez nieuprawnione podjęcie czynności wobec uczestnika kolizji drogowej S. K., zaistniałej

7 w rejonie ulicy [...] i [...], której sam był uczestnikiem oraz bezprawnie zatrzymał i ukrył dokument, którym nie miał prawa wyłącznie rozporządzać postaci prawa jazdy ww. obywatela republiki [...], w celu ewentualnego zwrotu po otrzymaniu kwoty [...]zł , z tytułu naprawienia szkody w postaci uszkodzenia motocykla, którym kierował w chwili kolizji, tj o czyn z art. 231 § 2 kk w zw. z art. 231§ 1 kk i art. 276 kk w zw. z art. 11§ 2 kk .

8 Ponadto, do organu wpłynęło postanowienie o zastosowaniu wobec A. Z. środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych.

9 W toku postępowania, uczestniczący w postępowaniu na prawach strony Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów woj. w., po zapoznaniu się z materiałami zgromadzonymi w sprawie wydał w dniu [...] czerwca 2020 r. opinie , w której wskazał, że zebrany materiał nie daje oczywistych podstaw do zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Jak dalej wskazał organ, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, popełnione przez A. Z. przestępstwo jest oczywiste, a jego charakter uniemożliwia pozostawanie policjanta w służbie.

10 Organ wyjaśnił także, że oczywistość popełnienia czynu zabronionego może być stwierdzona nie tylko na podstawie prawomocnego wyroku ale także na podstawie oceny konkretnego zdarzenia, które nie pozostawia wątpliwości, ze czyn został popełniony. Taki stan rzeczy, w ocenie organu, zaistniał w przedmiotowej sprawie.

11 A. Z. w odwołaniu od ww. rozkazu personalnego, wniósł

12 o przeprowadzenie dowodów z dokumentów, m.in. orzeczeń, protokołów, pism

13 z załącznikami , nagrań z monitoringu, znajdujących się w aktach postępowania karnego syg. akt [...], postępowania o wykroczenie syg. akt [...], celem wykazania, m.in., że nie została spełniona przesłanka ‘oczywistości" popełnienia przestępstwa.

14 W uzasadnieniu odwołania podniósł, m.in., że po kolizji nie działał jako funkcjonariusz policji wobec kierującego samochodem, jak również nie przedstawiał swojej legitymacji. Po kolizji informował S. K., że wezwie patrol policji, na co ten chciał odjechać. Dopiero w tych okolicznościach, nadmienił, że jest policjantem. Wskazał również, że gdyby celowo zabrał dokument prawa jazdy, to nie wykonywałby jego fotokopii. Ponadto wskazał, że podczas kolizji drogowej wykonał takie czynności, jakie z pewnością w analogicznej sytuacji wykonałby każdy zwykły obywatel, nie będący policjantem, działający w celu zabezpieczenia swojej sytuacji, jako osoby pokrzywdzonej wypadkiem drogowym.

15 Komendant Policji, po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...] uchylił rozkaz personalny z dnia [...] lipca 2020 r., [...] Komendanta Miejskiego Policji w P. w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby w Policji i w tym zakresie orzekł o zwolnieniu A. Z. ze służby w Policji z dniem [...] września 2020 r. oraz w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny.

16 W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] maja 2020 r. do Wydziału Kadr i Szkolenia Komendy Miejskiej Policji w P. wpłynęły materiały z Prokuratury Rejonowej P. [...] z których wynika, że w dniu [...] maja 2020 r. wszczęto śledztwo w sprawie przekroczenia uprawnień przez funkcjonariusza Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej w P. [...]. A. Z.. Wydano postanowienie o przedstawieniu zarzutów oraz postanowienie o zastosowaniu środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych. Jak dalej wskazał organ, A. Z. przedstawiono zarzuty o to , że będąc funkcjonariuszem Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w P.

17 w dniu [...] maja 2020 r. w P. przekroczył swoje uprawnienia w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, poprzez nieuprawnione podjęcie czynności wobec uczestnika kolizji drogowej S. ., zaistniałej w rejonie ulicy [...]

18 i [...], której sam był uczestnikiem oraz bezprawnie zatrzymał i ukrył dokument, którym nie miał prawa wyłącznie rozporządzać postaci prawa jazdy ww. obywatela Republiki [...], w celu ewentualnego zwrotu po otrzymaniu kwoty [...]zł. z tytułu naprawienia szkody w postaci uszkodzenia motocykla, którym kierował w chwili kolizji, tj o czyn z art. 231 § 2 kk w zw. z art. 231§ 1 kk i art. 276 kk w zw. z art. 11§ 2 kk

19 Dalej organ wskazał, że ze znajdujących się w aktach postępowania administracyjnego dokumentów wynika, że w dniu [...] maja 2020 r. do komisariatu Policji P. [...] zgłosił się obywatel [...] S. K. , który oświadczył, że

20 w dniu [...] maja 2020 r. w [...] około godziny [...], jadąc samochodem ulica [...] dojeżdżając do ulicy [...] zajechał mu drogę motocyklista, który przewrócił się przed jego pojazdem, Motocyklista miał oświadczyć, że jest policjantem, pokazał legitymację, która wyciągnął zza kurtki. S. K. oświadczył, że przekazał motocykliście dokumenty, które ren mu oddał jednak bez prawa jazdy. Motocyklista miał oświadczyć, że zwróci mu prawo jazdy, jeżeli zgłaszając zapłaci mu [...] zł.

21 W dniu [...] maja 2020 r. do komisariatu Policji w [...] zgłosił się A. Z., który złożył zawiadomienie o popełnieniu wykroczenia. Z zawiadomienia wynika, ze w dniu [...] maja 2020 r. około godziny [...] jechał motocyklem na ulicy [...] a W. kierujący pojazdem [...] obywatel [...] S. K. wymusił pierwszeństwo przejazdu, w wyniku czego przewrócił się na bok uszkadzając motocykl. Straty z tytułu uszkodzeń wycenił na [...] zł. A. Z. zeznał, że S. K. "ubłagał’’ go, żeby nie wzywać na miejsce policji. Dalej zeznał, że umówił się z obywatelem [...], że ten zapłaci mu [...] zł. Świadek zeznał, że S. K. przekazał mu dokumenty pojazdu oraz prawo jazdy, których zrobił zdjęcia, a następnie oddal dokumenty; przez pomyłkę zostawiając w swoim notatniku prawo jazdy.

22 A. Z. nie przyznał się do przedstawionego mu w sprawie karnej zarzutu. Zarówno w sprawie karnej, jak i w sprawie administracyjnej podnosił, że nie działał, jako funkcjonariusz policji wobec kierującego pojazdem, jak również nie okazywał legitymacji.

23 Organ odwoławczy podzielając stanowisko Komendanta Miejskiego Policji, wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy w postaci materiałów uzyskanych

24 z Prokuratury Rejonowej, notatek urzędowych, protokołu przesłuchania strony, potwierdza istnienie oczywistości popełnienia przez policjanta czynu o znamionach przestępstwa.

25 Jak wskazał organ, przesądza tu sprawę sam fakt bezprawnego zatrzymania

26 i ukrycia dokumentu w postaci prawa jazdy obywatela [...]. Właściwym działaniem,

27 w przypadku zdarzenia drogowego z udziałem funkcjonariusza policji, jest zawiadomienie dyżurnego jednostki policji, na terenie, którego doszło do zdarzenia drogowego, powiadomienie bezpośredniego przełożonego oraz podjęcie działań mających na celu pociągniecie do odpowiedzialności sprawcy przestępstwa lub wykroczenia. Niewłaściwym działaniem jest spisanie danych z dokumentów sprawcy, tym bardziej zabezpieczenie dokumentu tożsamości a następnie wypuszczenie sprawcy wykroczenia i żądanie od niego określonej kwoty pieniędzy tytułem pokrycia kosztów uszkodzeń dokonanych w pojeździe w wyniku kolizji.

28 Jak wyjaśnił organ, podstawą zwolnienia funkcjonariusza ze służby jest art. 41 ust 2 pkt 8 ustawy o Policji, z którego treści wynika, że policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie

29 w służbie.

30 Zdaniem organu, w toku postępowania administracyjnego zebrano materiał dowodowy, z którego wynika, że A. Z. swoim zachowaniem dał wyraz ignorancji prawa, przez co stracił zaufanie społeczne, a tym samym nie może być nadal funkcjonariuszem Policji, który ma egzekwować przestrzeganie prawa przez obywateli.

31 A. Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

32 w P., w której domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz rozkazu personalnego zarzucił naruszenie art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji polegające na przekroczeniu granic uznania administracyjnego i błędnym zastosowaniu określonej tym przepisem normy prawnej w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy oraz naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a., polegające na niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego wynikającym

33 z nienależytego rozpatrzenia zebranego w sprawie materiału dowodowego.

34 Nadto skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodów z dokumentów

35 w szczególności orzeczeń, protokołów, pism skarżącego z załącznikami, nagrań

36 z monitoringu, znajdujących się, m.in., w aktach postępowania karnego prowadzonego przez Prokuratora Rejonowego oraz w sprawie o wykroczenie drogowe prowadzonego przez Komisariat Policji w [...].

37 W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

38 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

39 Skarga jest uzasadniona.

40 Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 – dalej p.u.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa w § 1, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego

41 i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy

42 z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm., dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

43 Przeprowadzona w określonych wyżej granicach kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazała, że jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie z uwagi na naruszenie przepisów postępowania oraz w konsekwencji przepisów prawa materialnego.

44 Materialnoprawną podstawę decyzji o zwolnieniu A. Z. ze służby, stanowi przepis art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji, zgodnie z którym, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku popełnienia czynu o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego, jeżeli popełnienie czynu jest oczywiste i uniemożliwia jego pozostanie w służbie.

45 Co należy podkreślić, zwolnienie policjanta ze służby w trybie wskazanego wyżej przepisu możliwe jest tylko i wyłącznie w przypadku łącznego spełnienia wszystkich wskazanym w nim przesłanek. Niezbędnym jest zatem, aby czyn popełniony przez policjanta wyczerpywał znamiona przestępstwa (przestępstwa skarbowego). Popełnienie tego czynu musi być oczywiste, a jego charakter powoduje, że dalsze pozostanie funkcjonariusza w służbie jest niemożliwe. Należy również wskazać, że użycie przez ustawodawcę w art. 41 ust. 2 pkt 8 u.P. zwrotu, że policjanta można zwolnić ze służby w przypadku wystąpienia okoliczności wskazanych w tym przepisie oznacza, że zwolnienie takie ma charakter fakultatywny i uznaniu właściwego organu Policji pozostawiono wybór, czy ustalone okoliczności faktyczne uzasadniają zwolnienie policjanta ze służby.

46 Co należy jednak podkreślić, uznaniowy charakter decyzji powoduje, że obowiązki organu administracyjnego, w zakresie postępowania dowodowego, są większe, niż przy ustawowym związaniu. Właściwa ocena braku bądź występowania rzeczowych przesłanek, warunkujących zastosowanie w sprawie konkretnego przepisu, może być dokonana tylko po wszechstronnym i wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego, poprzedzonym wyczerpującym zebraniem tego materiału oraz dokładnym wyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych.

47 W takim też zakresie, sąd administracyjny kontrolując legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, podjętego w ramach uznania administracyjnego, zobligowany jest zbadać, czy w toku postępowania w sposób wyczerpujący zebrano materiał dowodowy, czy dokładnie zostały wyjaśnione istotne w sprawie okoliczności, a zatem, czy prowadząc postępowanie w sprawie organ nie uchybił przepisom art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz czy w sposób wszechstronny i wnikliwy rozważył cały zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz dokonał jego oceny, uznając oczywistość popełnienia przez funkcjonariusza czynu o znamionach przestępstwa, którego popełnienie uniemożliwia pozostawienie w służbie. Istotne znaczenie przy tym ma także uzasadnienie wydanej przez organ decyzji rozstrzygającej sprawę.

48 Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy i dokonując oceny przedstawionych wyżej ustaleń i wniosków organów obu instancji, Sąd uznał, że nie czynią one zadość wymogom rzetelnego zbadania przesłanek określonych

49 w wymienionych wyżej przepisach.

50 W kontrolowanej sprawie, jak wynika z ustaleń organów, dokonanych na podstawie materiałów uzyskanych z Prokuratury Rejonowej [...], w dniu [...] maja 2020 r. wszczęto śledztwo w sprawie przekroczenia uprawnień przez funkcjonariusza Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej w P. [...]. A. Z., przedstawiając mu zarzuty, że będąc funkcjonariuszem Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w P. w dniu [...] maja 2020 r. w [...] przekroczył swoje uprawnienia w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, poprzez nieuprawnione podjęcie czynności wobec uczestnika kolizji drogowej S. K., zaistniałej w rejonie ulicy [...] i [...], której sam był uczestnikiem oraz bezprawnie zatrzymał i ukrył dokument, którym nie miał prawa wyłącznie rozporządzać postaci prawa jazdy ww. obywatela republiki [...], w celu ewentualnego zwrotu po otrzymaniu kwoty [...]zł , z tytułu naprawienia szkody

51 w postaci uszkodzenia motocykla, którym kierował w chwili kolizji, tj o czyn z art. 231 § 2 kk w zw. z art. 231§ 1 kk i art. 276 kk w zw. z art. 11§ 2 kk .

52 Jak wynika z art. 231. § 1 k.k funkcjonariusz publiczny, który, przekraczając swoje uprawnienia lub nie dopełniając obowiązków, działa na szkodę interesu publicznego lub prywatnego, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu określonego w § 1 w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10 (§ 2).

53 Zgodnie z art. Art. 276. kto niszczy, uszkadza, czyni bezużytecznym, ukrywa lub usuwa dokument, którym nie ma prawa wyłącznie rozporządzać, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

54 Odnośnie przesłanki popełnienia przez policjanta czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa , należy wskazać, co istotne, że ustawa nie stanowi,

55 o popełnieniu przestępstwa, a jedynie czynu o charakterze przestępstwa, co zwalnia organ z badania winy, ewentualnych przesłanek wyłączających sprawstwo lub stopnia społecznej szkodliwości czynu. Organ nie jest uprawniony do badania, czy funkcjonariusz popełnił przestępstwo, gdyż kompetencja ta została przyznana organom prowadzącym postępowanie karne. Tym samym, organ nie musi oczekiwać na prawomocne rozstrzygnięcie sądu karnego w sprawie.

56 Niezbędnym jest jednak w takiej sytuacji, aby oczywistość popełnienia przez policjanta czynu, o którym mowa w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy, została przez organ ustalona samodzielnie, na podstawie okoliczności konkretnego zdarzenia.

57 Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie w pełni podziela pogląd przedstawiany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że "oczywistość" popełnienia przestępstwa musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych indywidualnej sprawy i można o niej mówić jedynie wówczas, gdy taki, a nie inny przebieg zdarzeń wynika z ustalonych okoliczności w sposób tak ewidentny, że wykluczone jest rozważanie innych wariantów. Naczelny Sąd Administracyjny

58 w W. w wyroku z dnia [...] czerwca 2017 r., sygn. akt I OSK [...], wskazał, że "oczywistość" to coś pewnego i niebudzącego wątpliwości. Ocena taka jest możliwa, między innymi, wówczas, gdy sprawca został złapany na gorącym uczynku lub przyznał się do zarzucanego czynu, a także gdy inne okoliczności nie nasuwają wątpliwości, że dany czyn został popełniony przez konkretną osobę, a tym samym, gdy ocena konkretnego zdarzenia nie pozostawia wątpliwości co do ewentualnego wyniku postępowania karnego. O oczywistości popełnienia czynu można mówić tylko wówczas, gdy istnieją dowody jednoznacznie potwierdzające jego popełnienie Oczywistość popełnienia czynu ustala się na podstawie analizy okoliczności konkretnego przypadku. Każdorazowa oczywistość musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych i można mówić o niej jedynie wówczas, gdy wynika z ustalonych okoliczności w sposób ewidentny, "na pierwszy rzut oka", co nie wyklucza prowadzenia nawet obszernego postępowania dowodowego w tym zakresie. Co należy również podkreślić, do zastosowania normy z art. 41 ust. 2 pkt 8 nie jest wystarczające jedynie uprawdopodobnienie popełnienia czynu o znamionach przestępstwa, gdyż za oczywiste można uznać tylko takie twierdzenie, które nie pozostawia jakichkolwiek wątpliwości. Każdorazowo "oczywistość" ta musi znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, zatem można mówić o niej jedynie wówczas, gdy taki, a nie inny przebieg zdarzeń wynika z ustalonych okoliczności faktycznych w sposób tak ewidentny, że wykluczone jest rozważanie innych wariantów, (por: wyrok NSA w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2017 r. sygn. akt I OSK [...], wyrok NSA z dnia [...] grudnia 2016 r., sygn. akt I OSK [...], wyroku NSA z dnia [...] października 2015 r. sygn. akt I OSK [...], wyrok NSA z dnia [...] kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK [...], wyrok NSA

59 w W. z dnia [...] sierpnia 2016 r. sygn. akt I OSK [...]).

60 Na powyższe zwrócił uwagę również Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia [...] września 2008 r., sygn. akt K [...] (OTK-A [...]/120). Trybunał Konstytucyjny, nie dopatrując się niekonstytucyjności art. 41 ust. 2 pkt 8 u.P., stwierdził, że instytucja przewidziana w tym przepisie niewątpliwie została wprowadzona w interesie Policji i ma ona na celu szybkie odsunięcie policjantów popełniających czyny o znamionach przestępstwa albo przestępstwa skarbowego.

61 Taki cel nie oznacza jednak przyzwolenia na możliwość nadużywania przedmiotowej instytucji. Niedopuszczalne jest więc zwalnianie policjantów ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 8 u.P. w sposób "automatyczny", w razie każdego podejrzenia, co do popełnienia czynu wypełniającego znamiona przestępstwa oraz wbrew przesłankom ocennym zawartym w powołanym przepisie (por. wyrok NSA z dnia [...] czerwca 2015 r. sygn. akt I OSK [...] dostępny na http://cbois.nsa.gov.pl).

62 I wreszcie po trzecie, popełnienie czynu o znamionach przestępstwa lub przestępstwa skarbowego musi uniemożliwiać pozostawanie funkcjonariusza w służbie. Podobnie jak poprzednia przesłanka, ta przesłanka również jest nieostra i także wymagała sprecyzowania przez orzecznictwo sądowoadministracyjne. Niewątpliwie wszelkie niepraworządne działania policjanta, jak również uzasadnione podejrzenie

63 o takie działania, muszą rodzić zdecydowane kroki zmierzające do odsunięcia od wykonywanych czynności służbowych, a w konsekwencji do wykluczenia z szeregów Policji (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia [...] czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Wa [...]). Rodzaj i zakres powierzonych policji zadań wymaga, aby służbę pełnili w niej jedynie funkcjonariusze o nieposzlakowanej opinii, wolni od jakichkolwiek podejrzeń

64 o łamanie prawa. Wątpliwości co do posiadania takiego przymiotu dyskwalifikują funkcjonariusza jako osobę zdolną do pełnienia obowiązków służbowych. Przełożeni nie mogą tolerować w szeregach policji policjantów, których postawa mogłaby podważyć autorytet policji i narazić ją na utratę zaufania do jej funkcjonariuszy. Zatem nieprzydatność danej osoby do pełnienia służby jest bezpośrednią konsekwencją ustalenia, w sposób oczywisty, że funkcjonariusz popełnił czyn o znamionach przestępstwa lub przestępstwa skarbowego.

65 Jednakże, jak wskazano wyżej, jeżeli co najmniej jedna z przesłanek, zawartych w art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy nie wystąpi w sprawie, organ prowadzący postępowanie jest zobowiązany odstąpić od zwolnienia funkcjonariusza ze służby, a decyzja ta ma charakter związany.

66 Zdaniem Sądu, zebrany przez organy obu instancji materiał dowodowy nie wskazuje w sposób nie budzący wątpliwości, że w sprawie zostały spełnione przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 8 u.P. , w szczególności, że popełnienie przez skarżącego czynu wskazanego w zaskarżonej decyzji jest oczywiste, a w konsekwencji, że jego charakter powoduje, że dalsze pozostanie skarżącego w służbie jest niemożliwe.

67 Nie ulega wątpliwości, że w postępowaniu administracyjnym, toczącym się na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 8 ustawy o Policji, mogą być wykorzystane dowody zebrane w trakcie innego postępowania, w tym postępowania karnego, tak jak to ma miejsce w kontrolowanej sprawie.

68 Jednakże, co nie może budzić wątpliwości, przedstawienie skarżącemu zarzutu popełnienia przestępstw przewidzianych w art. 231 § 2 k.k. w zw. z art. 231§ 1 k.k. i art. 276 k.k. w zw. z art. 11§ 2 k.k. nie przesądza jeszcze o wyniku postępowania karnego i przede wszystkim, wbrew temu, co jak się wydaje przyjęły organy, nie dowodzi oczywistości przypisywanego skarżącemu zachowania się.

69 Co należy również podkreślić, wykorzystanie dowodów zebranych w trakcie innego postępowania, nie oznacza, że organ administracji, który samodzielnie dokonuje ustaleń na podstawie takich dowodów, jest zwolniony z dokonania ich oceny.

70 W szczególności, co zarzuca skarżący w skardze wniesionej do sądu,

71 w przypadku braku jednoznacznych, bezpośrednich i nie wykluczających się dowodów.

72 W przedmiotowej sprawie, organ I instancji w uzasadnieniu rozkazu personalnego nawet nie wskazał, w oparciu, o jakie konkretnie dowody, uzyskane

73 z postępowania karnego, wydał swoje rozstrzygniecie. Nie dokonał oceny tych dowodów, jak również z naruszeniem przepisu art. 78 § 2 k.p.a, w ramach oceny materiału dowodowego, nie odniósł się do wniosków dowodowych zgłaszanych przez stronę

74 w toku postępowania ( pismo strony skarżącej z dnia [...].06.2020 r.).

75 Ponadto, na co również należy zwrócić uwagę, organ w żaden sposób nie odniósł się do negatywnej opinii, uczestniczącego w postępowaniu na prawach strony, Zarządu Wojewódzkiego NSZZ Policjantów woj. [...], który - po zapoznaniu się z materiałami zgromadzonymi w sprawie, wskazał, że zebrany materiał nie daje oczywistych podstaw do zwolnienia funkcjonariusza ze służby. Wprawdzie, opinia z art. 43 ust. 3 ustawy jest tą formą współdziałania, która nie rodzi skutków wiążących dla organu wydającego decyzję, to jednak niedopuszczalne jest jej całkowite pomijanie przez organ przy ocenie materiału stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia sprawy. Przeciwne założenie sprzeczne byłoby z intencją prawodawcy i czyniłoby z art. 43 ust. 3 ustawy przepis o iluzorycznym znaczeniu. Pomijając zatem ocenę wydanej przez organizację związkową negatywnej opinii organ naruszył przepis z art. 80 kpa (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia [...] marca 2018 r., sygn. akt IV SA /Wr [...]). Wskazanych wyżej uchybień, w zakresie prowadzonego w przedmiotowej sprawie postępowania, nie usunął również organ odwoławczy, podzielając stanowisko Komendanta Miejskiego Policji, że zebrany w sprawie materiał dowodowy w postaci materiałów uzyskanych z Prokuratury Rejonowej, notatek urzędowych, protokołu przesłuchania strony, potwierdza istnienie oczywistości popełnienia przez policjanta czynu o znamionach przestępstwa.

76 Tymczasem, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności wyrażoną w art. 15 k.p.a., organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Organ nie może zatem ograniczyć się tylko do kontroli decyzji organu pierwszej instancji. Istota administracyjnego toku instancji polega bowiem na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś tylko na kontroli zasadności argumentów wskazanych przez organ I instancji.

77 W związku z tym organ odwoławczy nie tylko zobowiązany jest do ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, w tym poczynienia własnych ustaleń faktycznych - o ile jest to konieczne - ale też do samodzielnego dokonania mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa i odniesienia się do zarzutów powołanych przez stronę w odwołaniu. Organ odwoławczy nie może zatem, tak jak to ma miejsce

78 w kontrolowanej sprawie, ograniczyć się do powielenia twierdzeń zawartych w decyzji organu I instancji, lecz musi ponownie rozpoznać sprawę z uwzględnieniem zarzutów zawartych w odwołaniu, co winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.

79 W świetle powyższego, Sąd uznał , że w niniejszej sprawie doszło do naruszenia art.7, art. 77 § 1 , art. 80 i art. 107 § 3 kpa, które niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji do naruszenia art. 41 ust. 2 pkt 8 ustawy o Policji. Brak prawidłowych, niebudzących wątpliwości ustaleń w zakresie stanu faktycznego, powoduje, że brak było podstaw do przyjęcia, że popełnienie przez A. Z. czynu o znamionach przestępstwa było oczywiste, tym samym zaś, że niemożliwym jest pozostanie skarżącego w służbie.

80 Reasumując, brak podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego ustalenia i wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, brak wyczerpującego rozważenia

81 i oceny istotnych okoliczności sprawy jak i niedostateczne uzasadnienie decyzji, uniemożliwiają dokonanie przez sąd oceny zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem.

82 Rozpoznając ponownie sprawę, organ uwzględni poczynione przez Sąd rozważania, które stanowią jednocześnie wskazania do dalszego postępowania.

83 W szczególności - w sposób zgodny z zasadami wynikającymi z przedstawionych wyżej przepisów postępowania, organ ustali stan faktyczny sprawy, czy to w oparciu

84 o materiał dowodowy uzyskany z postępowania karnego, czy też, stosownie do okoliczności, organ uzupełnieni materiał dowodowy o inne dowody, pozwalające na dokonanie wiarygodnych ustaleń w zakresie przesłanki "oczywistości" czynu. Przy czym, organ uzasadni podjęte rozstrzygnięcie z poszanowaniem zasad wynikających

85 z art. 107 § 3 kpa.

86 Wobec powyższego, Sąd na podstawie art.. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a orzekł , jak w sentencji.

87 O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (DZ. U. z 2015 r., poz. 1804

Powołane przepisy

Cytowane w

Cytowane w 1 orzeczeniu.

  1. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 27 października 2022 r., I SA/Ol 394/22