Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 12 kwietnia 2022 r., II SAB/Ol 116/21
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 12 kwietnia 2022 r., II SAB/Ol 116/21
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Marzenna Glabas Sędziowie sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) sędzia WSA Tadeusz Lipiński po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A na bezczynność Burmistrza w udostępnieniu informacji publicznej oddala skargę.
Uzasadnienie
2 Stowarzyszenie A (dalej: "Stowarzyszenie", "skarżący") wnioskiem z 21 czerwca 2021 r. powołując się na przepisy ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r. poz. 2373, z późn. zm.), dalej: "u.i.ś.o.u.s.", zwróciło się do Burmistrza [...] (dalej: "Burmistrz"), o udostępnienie, w formacie pdf na adres poczty elektronicznej, informacji dotyczących wydanej przez Burmistrza decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z [...]:
3 "1. W jaki sposób ma być ograniczana emisja tlenków azotu i jakie mają dać efekty zastosowane metody (o ile [jest] obniżona emisja dzięki użytej metodzie)?
4 2. Czy w zakładzie będzie emitowany amoniak - jeśli tak, to z jakiej części instalacji
5 i w wyniku jakiego procesu i w jakiej ilości rocznej ?
6 3. W jakiej ilości rocznej ma być emitowany pył PM 2,5 (proszę o wskazanie źródła danych)
7 4. W jakiej ilości rocznej mają być emitowane dioksyny i furany (proszę o wskazanie źródła danych)
8 5. Czy do spalania będą trafiały odpady z płyt OSB (ile rocznie)? Skąd będą pochodzić?
9 6. Czy poza terenem należącym do zakładu będzie emisja odorów? Jeśli tak, jaki obszar będzie obejmowała - proszę o załączenie mapy obrazującej to.
10 7. Czy poza terenem należącym do zakładu będzie emisja pyłu PM 2,5, pył u PM10? Jeśli tak, jaki obszar będzie obejmowała - proszę o załączenie mapy obrazującej to.
11 8. Czy poza terenem należącym do zakładu będzie emisja LZO, w tym formaldehydu?
12 9. Czy w kotle (kotłowni) na biomasę dozwolone jest spalanie odpadów niebędących biomasą? Czy w zakładzie ma to mieć miejsce?
13 10. Ile, jakich i w ramach jakich procesów ma być w Zakładzie generowanych rocznie pyłów drewnopochodnych (oddzielna informacja dla każdego pyłu) i ile z nich ma być spalane (na dobę i rocznie) i w którym źródle ciepła? Które z nich są odpadami a które biomasą?
14 11. Proszę o wymienienie źródeł ciepła, które mają być zainstalowane w instalacji - wytwarzające ciepło do procesów produkcyjnych w Zakładzie.
15 12. Jakie paliwa (czy są biomasą czy odpadami) i w jakich ilościach na dobę i rok mają być stosowane do źródeł ciepła zainstalowanych w zakładzie".
16 Pismem z 28 czerwca 2021 r. Burmistrz poinformował skarżącego, że przepisów ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r.,
17 poz. 2176, z późn. zm.), dalej: "u.d.i.p.", nie stosuje się, jeżeli informacja publiczna dostępna jest dla zainteresowanego w innym trybie. Skoro dostęp do materiałów dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest możliwy na podstawie przepisów u.i.ś.o.u.s., to wyłączone jest stosowanie przepisów u.d.i.p. Burmistrz zaznaczył, że w tym samym dniu Stowarzyszenie złożyło wniosek z żądaniem udostępnienia tych samych informacji, w trybie obu ww. ustaw. Z uwagi na powyższe, zwrócił się o wskazanie (w terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma) czy przedmiotowy wniosek ma rozpatrzyć
18 w trybie u.d.i.p. czy jest to powtórzenie wniosku o udostępnienie tych samych informacji
19 w trybie u.i.ś.o.u.s.
20 Stowarzyszenie w piśmie z 7 lipca 2021 r. wyjaśniło, że złożyło dwa odrębne wnioski, to jest w trybie u.d.i.p. i w trybie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.
21 Burmistrz poinformował Stowarzyszenie pismem z 12 lipca 2021 r., że oba wnioski rozpoznał w trybie u.i.ś.o.u.s. Stwierdził, że wnioskowana informacja jest informacją publiczną, gdyż odnosi się do działalności organów publicznych i dotyczy treści aktów administracyjnych. Stwierdził, że informacje publiczne, o które Stowarzyszenie wnioskuje, wynikają z decyzji Burmistrza [...] w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie zakładu przetwórstwa drzewnego na terenie miasta i gminy [...], która została wydana w oparciu o przepisy u.i.ś.o.u.s. Wyjaśnił, że ustawa ta przewiduje tryb udostępnienia informacji o środowisku. Jak wynika zaś z art. 1 ust. 2 u.d.i.p., że przepisów u.d.i.p. nie stosuje się, jeżeli informacja publiczna dostępna jest dla osoby zainteresowanej w innym trybie. Skoro więc dostęp do materiałów sprawy dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest możliwy na podstawie przepisów u.i.ś.o.u.s., to uznać w sprawie wyłączone jest stosowanie przepisów o dostępie do informacji publicznej.
22 Odnosząc się natomiast do przedmiotowych wniosków Burmistrz podkreślił, że obowiązek udostępniania informacji nie dotyczy informacji będącej już w posiadaniu wnioskującego o jej udostępnienie. Stwierdził, że Stowarzyszenie dysponuje decyzją środowiskową i raportem o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, a odpowiedzi na zadane pytania wynikają wprost z tych dokumentów. Zaznaczył, że te dokumenty odebrał osobiście Prezes Stowarzyszenia w kwietniu 2017 r. Ponadto z treści decyzji Samorządowego Kolegium [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności podjętej przez Burmistrza [...] decyzji środowiskowej i decyzji Kolegium [...] utrzymującej w mocy ww. decyzję oraz uzasadnienia wyroku WSA w Olsztynie z 10 października 2018 r., sygn. akt II SA/OI 322/18, oddalającego skargi m.in. Stowarzyszenia na tę decyzję Kolegium, jednoznacznie wynika, że Stowarzyszenie jest w posiadaniu szczegółowych i pełnych informacji na temat przedmiotowej inwestycji, a więc także informacji objętych przedmiotowymi wnioskami. W takiej sytuacji wniosek o udostępnienie informacji o środowisku, które są znane Stowarzyszeniu, stanowi nadużycie prawa do uzyskania informacji o środowisku.
23 W złożonej skardze Stowarzyszenie zarzuciło Burmistrzowi bezczynność
24 w udostępnieniu "informacji publicznej (o środowisku)" i wniosło o zobowiązanie Burmistrza do załatwienia wniosków Stowarzyszenia z 17 czerwca 2021 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt organowi; stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności i orzeczenie
25 o kosztach postępowania skargowego według norm prawem przewidzianych.
26 W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie stwierdziło, że wniosek dotyczył "informacji wynikających (związanych z) z decyzji (ą) o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia nr [...] wydanej przez Burmistrza". Wywiodło, że żądane informacje stanowią jednocześnie informację publiczną i informację o środowisku. Wskazało, że zgodnie z art. 4 i art. 8 ust. 1 u.i.ś.o.u.s. władze publiczne są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie, które znajdują się w posiadaniu władz publicznych lub są przeznaczone dla władz publicznych. Zauważyło, że u.d.i.p. nie może naruszać przepisów innych ustaw odrębnie regulujących zasady ich udostępniania.
27 Stowarzyszenie zakwestionowało prawidłowość załatwienia przedmiotowego wniosku pismem z 12 lipca 2021 r., zarzucając naruszenie art. 15 ust. 1 i art. 20 ust. 1 u.i.ś.o.u.s., gdyż udostępnienie informacji o środowisku powinno nastąpić w sposób i w formie określonych we wniosku, a odmowa udostępnienia informacji powinna nastąpić w drodze decyzji. Podkreśliło, że z uwagi na zakres wniosku, możliwe było udzielenie informacji
28 o środowisku w sposób i w formie określonej przez Stowarzyszenie. Zaznaczyło, że nie wnioskowało o decyzję, lecz konkretne informacje. Tym samym, Burmistrz pozostaje w bezczynności, gdyż udzielenie informacji niepełnej i niezgodnej z treścią żądania należy ocenić jako bezczynność adresata wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
29 W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, ewentualnie w przypadku uznania bezczynności organu, wniósł o stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i jednocześnie wniósł
30 o niewymierzanie organowi grzywny z urzędu.
31 Burmistrz wskazał, że po analizie złożonych przez Stowarzyszenie wniosków, pismem z 12 lipca 2021 r., poinformował skarżącego, że oba wnioski (o tożsamej treści) podlegają łącznemu rozpoznaniu w trybie u.i.ś.o.u.s. Zaznaczył, że obowiązek udostępniania informacji nie dotyczy informacji będącej już w posiadaniu wnioskującego o jej udostępnienie. Skarżący jest w posiadaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach
32 i raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, z których wprost wynikają wnioskowane informacje. Okoliczność ta została także przyznana w skardze. Burmistrz stwierdził, że decyzja i raport zostały przekazane Prezesowi Stowarzyszenia w 2017 r., której to okoliczności skarżący nie kwestionuje. Dodał, że na profilu Stowarzyszenia na portalu społecznościowym facebook, a także na ulotkach informacyjnych udostępnianych przez Stowarzyszenie mieszkańcom miasta, umieszczane są fragmenty decyzji
33 o środowiskowych uwarunkowaniach i raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, co również wskazuje na dysponowanie przez Stowarzyszenie informacjami, których domaga się. Ponadto z decyzji Kolegium z [...] oraz wyroku WSA w Olsztynie z 10 października 2018 r., II SA/Ol 322/18, jednoznacznie wynika, że skarżący jest w posiadaniu szczegółowych i pełnych informacji na temat przedmiotowej inwestycji, a więc także informacji objętych przedmiotowymi wnioskami.
34 Burmistrz wyjaśnił przyczyny, dla których rozpoznał oba wnioski w trybie przepisów u.i.ś.o.u.s. Zaznaczył, że wszelkie czynności organu w sprawie były podejmowane niezwłocznie. W ocenie organu w sprawie nie można mówić o bezczynności w pojęciu
35 art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., gdyż w terminach ustawowych podejmował czynności w sprawie,
36 a art. 15 i art. 20 ust. 1 u.i.ś.o.u.s. nie powinien mieć zastosowania w sprawie.
37 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
38 Zgodnie z art. 3 § 1 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.), dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania
39 w przypadkach określonych w pkt 1 - pkt 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania
40 w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.
41 Na podstawie art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a., sąd bada także bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1 - pkt 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
42 Wyjaśnić należy, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmie żadnych czynności
43 w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (tak NSA w wyroku z 28 października 2020 r., II OSK 1830/20, dostępny pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
44 Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności. Podkreślenia wymaga, że celem skargi na bezczynność organu administracji publicznej jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. Przy badaniu zasadności takiej skargi Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienie sprawy.
45 Przedmiotem postępowania organu w niniejszej sprawie był wniosek Stowarzyszenia, w którym domagało się ono udostępnienia informacji o środowisku, dotyczących wydanej przez Burmistrza decyzji [...] o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie zakładu [...].
46 W sprawie nie jest kwestionowane, że Burmistrz zasadnie do załatwienia jednobrzmiących wniosków skarżącego, złożonych w trybie u.d.i.p. oraz u.i.ś.o.u.s., zastosował przepisy tej ostatniej ustawy. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny
47 w uchwale składu 7 sędziów z 9 grudnia 2013 r. (I OPS 7/13), przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie naruszają przepisów innych ustaw, określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Oznacza to, że przepisów tej ustawy nie stosuje się, gdy są one nie do pogodzenia z przepisami ustaw szczególnych, które w sposób odmienny regulują zasady i tryb dostępu do informacji publicznej. Przepisami takimi są m.in. przepisy ustawy o udostępnianiu informacji
48 o środowisku (...).
49 Zgodnie z art. 8 ust. 1 u.i.ś.o.u.s. władze publiczne są obowiązane do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie, które są informacjami znajdującymi się
50 w posiadaniu władz publicznych lub informacjami przeznaczonymi dla władz publicznych, w zakresie, w jakim nie dotyczy to ich działalności ustawodawczej, a w przypadku sądów
51 i trybunałów - działalności orzeczniczej. W myśl art. 14 ust. 1 władze publiczne udostępniają informację o środowisku i jego ochronie bez zbędnej zwłoki, nie później niż
52 w ciągu miesiąca od dnia otrzymania wniosku. Przy czym, termin, o którym mowa
53 w ust. 1, może zostać przedłużony do 2 miesięcy ze względu na stopień skomplikowania sprawy. W tym przypadku przepisy art. 35 § 5 i art. 36 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio (ust. 2). Stosownie do art. 15 ust. 1 ww. ustawy, udostępnianie informacji o środowisku i jego ochronie następuje w sposób
54 i w formie określonych we wniosku, chyba że środki techniczne, którymi dysponują władze publiczne, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku.
55 Jak wynika z przedłożonych Sądowi akt sprawy, przedmiotowy wniosek został złożony 16 czerwca 2021 r. Zatem, termin do udostępnienia informacji upływał 16 lipca 2021 r.
56 W piśmie z 12 lipca 2021 r. Burmistrz poinformował wnioskodawcę, że żądanie dotyczy informacji, które już zostały udostępnione Stowarzyszeniu w kwietniu 2017 r., gdyż w tym terminie ww. decyzję i raport o środowiskowych uwarunkowaniach doręczono prezesowi Stowarzyszenia. Zaznaczyć należy, że skarżący nie kwestionuje faktu dysponowania tymi dokumentami. Dodać należy, że również z treści skarg Stowarzyszenia w sprawach o sygn. akt II SA/Ol 322/12 i II SA/Ol 424/20, wynika, że skarżący zna bardzo dobrze treść ww. decyzji środowiskowej.
57 Wymaga podkreślenia, że w przedmiotowym wniosku Stowarzyszenie wymieniło wprawdzie 12 zagadnień szczegółowych, które jednak - jak sprecyzowano to we wniosku -dotyczyły ww. decyzji Burmistrza nr [...], czy jak to określono w skardze – stanowiły "informacje wynikające (związane z) z decyzji (ą) o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia nr [...] wydanej przez Burmistrza". Z uwagi na tak zakreślony przedmiot żądania, zasadnie Burmistrz uznał, że skoro Stowarzyszenie jest w posiadaniu decyzji objętej wnioskiem, wystarczające jest odesłanie do treści tej decyzji, co uczynił w piśmie
58 z 12 lipca 2021 r. W ocenie Sądu, taki tryb rozpatrzenia wniosku stanowił realizację prawa dostępu do informacji o środowisku i nie naruszał art. 8 ust. 1 i art. 14 ust. 1 u.i.ś.o.u.s.
59 Zbędne też było wydawanie decyzji w trybie art. 20 ust. 1 tej ustawy, gdyż Burmistrz nie odmawiał wnioskodawcy udostępnienia żądnej informacji o środowisku, lecz informował, że wnioskodawca już posiada tę informację.
60 W tym stanie rzeczy, skargę jako niezasadną, należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.
61 W niniejszej sprawie Sąd orzekał w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 35 (§ 5)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 36
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 37 (§ 1)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 3 (§ 2)
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 119
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 151
- Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, art. 8
- Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, art. 14