Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 26 lutego 2015 r., II SA/Go 707/14

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 26 lutego 2015 r., II SA/Go 707/14

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Grupy [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia postanawia odrzucić skargę.

Uzasadnienie

2 Decyzją z dnia [...] marca 2014 r. Nr [...] Burmistrz odmówił J.P. prowadzącemu Przedsiębiorstwo ,,P" określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia pn.: ,,Eksploatacja i obróbka kruszywa z koryta rzeki (...)". Na skutek złożonego przez wnioskodawcę odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję jednocześnie określając środowiskowe uwarunkowania realizacji dla w/w przedsięwzięcia.

3 W dniu 26 września 2014 r. Grupa [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na wyżej wymienioną decyzję. Skarga podpisana została przez A.J. działającą jako przedstawiciel skarżącego Stowarzyszenia.

4 Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 30 września 2014 r. strona skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł – stosownie do treści § 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi.

5 Jednocześnie na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z tej samej daty strona skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi pod rygorem odrzucenia poprzez złożenia dokumentu wykazującego umocowanie osoby podpisującej skargę w imieniu stowarzyszenia do reprezentowania strony skarżącej i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej, w tym do wykazania umocowania do działania w imieniu strony skarżącej (np. odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego, statutu stowarzyszenia) oraz przez przesłanie jednego egzemplarza skargi podpisanego przez osobę uprawnioną do reprezentowania strony skarżącej lub poświadczonego za zgodność z oryginałem celem doręczenia uczestnikowi postępowania.

6 W odpowiedzi na wezwanie Sądu strona skarżąca nadesłała w ustawowym terminie odpis skargi podpisany przez A.J.. Jednocześnie strona skarżąca nadesłała do Sądu w tym samym terminie regulamin stowarzyszenia zwykłego ,,Grupy [...]" i zaświadczenie Starosty z dnia [...] sierpnia 2013 r. potwierdzające, iż ,,Grupa [...]" wpisana jest do ewidencji stowarzyszeń zwykłych pod numerem [...] od dnia [...] maja 2009 r. oraz, że przedstawicielem i osobą upoważnioną do reprezentowania stowarzyszenia jest A.J..

7 Z kolei w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 12 listopada 2014 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 12 listopada 2014 r. odmówił przyznania prawa pomocy. Postanowienie stało się prawomocne z dniem 25 listopada 2014 r.

8 W związku z powyższym na podstawie zarządzenia sędziego z dnia 1 grudnia 2014 r. strona skarżąca została wezwana do wykonania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 30 września 2014 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu, poprzez wpłacenie kwoty 200 zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.

9 Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru powyższe wezwanie doręczone zostało skutecznie stronie skarżącej w dniu 22 grudnia 2014 r. (k. 35 akt).

10 Termin do uiszczenia wpisu upłynął w dniu 29 grudnia 2014 r. Pomimo upływu w/w terminu strona skarżąca nie uiściła wpisu od skargi.

11 Na podstawie zarządzenia sędziego z dnia 15 stycznia 2015 r. strona skarżąca została wezwana do usunięcia braku formalnego skargi pod rygorem odrzucenia skargi poprzez :

12 1. wskazanie składu osobowego Stowarzyszenia ,,Grupa [...]" z podaniem ich imion i nazwisk oraz wskazanie ich aktualnych adresów zamieszkania,

13 2. złożenie dokumentu potwierdzającego aktualny skład osobowy Stowarzyszenia ,,Grupa [...]",

14 3. złożenie pełnomocnictwa udzielonego A.J. przez wszystkich członków Stowarzyszenia ,,Grupa [...]"do reprezentowania Stowarzyszenia przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi bądź ewentualnie przez własnoręczne podpisanie skargi przez wszystkich członków Stowarzyszenia (w tym celu załączono do wezwania kserokopię skargi).

15 Wezwanie doręczone zostało stronie skarżącej skutecznie w dniu 4 lutego 2015 r. (k.38). Wezwanie pomimo upływu ustawowego terminu pozostało bez odpowiedzi.

16 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

17 Skarga podlegała odrzuceniu z dwóch względów.

18 Pierwszą z podstaw odrzucenia stanowił brak uiszczenia przez stronę skarżąca wpisu sądowego od skargi. Stosownie do treści art. 220 § 1 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej zwanej p.p.s.a.), sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. W takim przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, a w przypadku skargi – pod rygorem jej odrzucenia (art. 220 § 3 p.p.s.a.).

19 Mając na uwadze powyższe, zarządzeniem z dnia 30 września 2014 r. Przewodniczący Wydziału wezwał stronę skarżącą – Grupę [...] do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi, wskazując jednocześnie na siedmiodniowy termin, w którym obowiązek ten winien zostać wykonany, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis tego zarządzenia doręczony został skutecznie stronie skarżącej w dniu 22 października 2014 r.

20 Z uwagi na złożenie przez stronę skarżącą w terminie do uiszczenia wpisu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, sąd zobowiązany był w pierwszej kolejności rozpoznać w/w wniosek.

21 Prawomocność postanowienia w sprawie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych oznacza obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu. W związku z powyższym po uprawomocnieniu się postanowienia referendarza sądowego o odmowie zwolnienia strony skarżącej od kosztów sądowych sąd zobowiązany był wezwać stronę skarżącą do wykonania wezwania do uiszczenia wpisu z dnia 30 września 2014 r., zastrzegając termin 7 dni na realizację zobowiązania, pod rygorem odrzucenia skargi.

22 Wezwanie do wykonania wezwania do uiszczenia wpisu sądowego skutecznie zostało doręczone stronie skarżącej w dniu 22 grudnia 2014 r., a zatem termin, w którym strona skarżąca była zobligowana do dokonania nałożonego na nią obowiązku upłynął w dniu 29 grudnia 2014 r.

23 Pomimo upływu zakreślonego ustawowo terminu strona skarżąca nie uiściła wpisu od skargi. Wobec powyższego zgodnie z treścią art. 220 § 3 p.p.s.a. należało skargę odrzucić.

24 Dodatkową okolicznością uzasadniającą odrzucenie przedmiotowej skargi stanowiło nieusunięcie przez stronę skarżącą braku formalnego skargi w terminie wskazanym w wezwaniu sądu.

25 Skarga w przedmiotowej sprawie złożona została przez Grupę [...], która jest stowarzyszeniem zwykłym (k. 21 i 22 – zaświadczenie Starosty oraz regulamin Stowarzyszenia).

26 Instytucja stowarzyszenia zwykłego uregulowana została w ustawie z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 855 ze zm.). Stosownie do treści art. 40 ust. 1 cyt. ustawy stowarzyszenie zwykłe jest uproszczoną formą stowarzyszenia i nie posiada osobowości prawnej. W myśl ust. 2 powołanego artykułu osoby w liczbie co najmniej trzech, pragnące założyć stowarzyszenie zwykłe, uchwalają regulamin działalności, określając w szczególności jego nazwę, cel, teren i środki działania, siedzibę oraz przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie. O utworzeniu stowarzyszenia zwykłego jego założyciele informują na piśmie właściwy, ze względu na przyszłą siedzibę stowarzyszenia, organ nadzorujący, podając dane, o których mowa w ust. 2. (ust. 3). W treści art. 43 ustawodawca przewidział, iż w sprawach nieuregulowanych odmiennie w tym rozdziale (rozdział 6) do stowarzyszenia zwykłego stosuje się odpowiednio przepisy ustawy, z tym że nie stosuje się przepisów art. 9-13, art. 14 ust 1, art. 17, art. 20, art. 22-24, art. 27, art. 30 i art. 31 pkt 2. W szczególności zwrócić należy uwagę, iż zastosowania do stowarzyszenia zwykłego nie mają art. 10 i 11 Prawa o stowarzyszeniach wskazujące na obowiązkowe elementy statutu oraz strukturę organizacyjną stowarzyszenia będącego osobą prawną (tj. organy podejmujące uchwały, reprezentujące stowarzyszenie i sprawujące kontrolę wewnętrzną).

27 W związku z powyższym Sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 20 listopada 2012 r. sygn. akt II OSK 1308/11, zgodnie z którym grupa osób tworzących stowarzyszenie zwykłe działa w ramach wewnętrznej struktury organizacyjnej, nie ma żadnych organów, gdyż nawet przedstawiciel reprezentujący stowarzyszenie zwykłe nie jest jego organem co jednoznacznie wynika z art. 40 ust. 2 Prawa o stowarzyszeniach.

28 Przenosząc powyższe na grunt postępowania sądowoadministracyjnego podkreślić należy, że osoba wskazana w regulaminie jako przedstawiciel nie posiada uprawnień do reprezentowania stowarzyszenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

29 Stanowiska takiego nie zmienia także treść art. 25 § 2 i 4 p.p.s.a. Od zdolności procesowej należy bowiem odróżnić zdolność sądową, to jest zdolność do występowania w postępowaniu jako strona. Z treści art. 25 § 2 p.p.s.a. wynika, że ta ostatnia przysługuje stowarzyszeniom zwykłym. Zdolność sądowa organizacji społecznych, zarówno posiadających osobowość prawną, jak i niemających takiej osobowości, w zakresie ich statutowej działalności jest także konsekwencją przyznania takim organizacjom w prawie publicznym prawa do udziału w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób (art. 31 k.p.a.). Do takich sytuacji odnosi się art. 25 § 4 p.p.s.a.

30 Konkludując pomimo tego, że stowarzyszeniu zwykłemu niewątpliwie przysługuje zdolność sądowa jako organizacji społecznej, to legitymację procesową, a zatem zdolność do czynności procesowych, w tym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego posiadają jedynie wszyscy członkowie tego stowarzyszenia. Przedstawiciel wskazany w regulaminie wprawdzie może reprezentować stowarzyszenie zwykłe, ale jedynie wówczas, gdy pozostali członkowie stowarzyszenia upoważnią go do tego w należytej formie. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd prezentowany w orzecznictwie, w którym wskazuje się, że właściwym dokumentem, z którego wynikałoby upoważnienie do udzielenia pełnomocnictwa procesowego przez stowarzyszenie zwykłe, jest dokument podpisany przez wszystkich członków stowarzyszenia. Źródłem takiego upoważnienia nie można natomiast uznać regulaminu, jako dokumentu statuującego tylko powstanie stowarzyszenia zwykłego (por. wyroki NSA z dnia 13 marca 2014 r., II OSK 2525/12, z dnia 14 maja 2014 r., w II OSK 2966/12, z dnia 20 stycznia 2015 r. , II OSK 1518/13 , postanowienie NSA z dnia 03 grudnia 2014 r. , II OZ 952/14 ,).

31 Wobec powyższego nie ulega wątpliwości, iż Grupa [...] jako stowarzyszenie zwykłe była uprawniona do złożenia skargi do tutejszego Sądu. Jednakże w związku z podpisaniem skargi przez A.J. jako przedstawiciela skarżącego stowarzyszenia powstała wątpliwość w zakresie prawidłowego umocowania osoby podpisującej skargę do działania w przedmiotowej sprawie jako osoby reprezentującej stronę skarżącą. Zważyć należy, iż w aktach sprawy brak było stosownego dokumentu stwierdzającego takie umocowanie. Dokumentami niewystarczającymi w świetle wcześniejszych rozważań okazały się złożone przez stronę skarżącą tj. regulamin stowarzyszenia oraz zaświadczenie Starosty z dnia 5 sierpnia 2013 r. wskazującego jako przedstawiciela stowarzyszenia A.J.. Z dokumentów tych nie wynika bowiem kto na dzień złożenia skargi był członkiem stowarzyszenia oraz czy członkowie stowarzyszenia udzielili A.J. pełnomocnictwa do reprezentowania członków stowarzyszenia przed wojewódzkim sądem administracyjnym.

32 Mając na uwadze powyższe wezwano stronę skarżącą do usunięcia w terminie 7 dni braku formalnego skargi pod rygorem jej odrzucenia poprzez:

33 1. wskazanie składu osobowego Stowarzyszenia ,,Grupa [...]" z podaniem ich imion i nazwisk oraz wskazanie ich aktualnych adresów zamieszkania,

34 2. złożenie dokumentu potwierdzającego aktualny skład osobowy Stowarzyszenia ,,Grupa [...]",

35 3. złożenie pełnomocnictwa udzielonego A.J. przez wszystkich członków Stowarzyszenia ,,Grupa [...]" do reprezentowania Stowarzyszenia przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi bądź ewentualnie przez własnoręczne podpisanie skargi przez wszystkich członków Stowarzyszenia (w tym celu załączono do wezwania kserokopię skargi).

36 Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa doręczone zostało stronie skarżącej skutecznie w dniu 4 lutego 2015 r. Wobec powyższego termin do usunięcia naruszenia prawa upłynął w dniu 11 lutego 2015 r. Strona skarżąca nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie Sądu.

37 W związku z powyższym skarga podlegała również odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 29 p.p.s.a .