Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 6 marca 2019 r., II SA/Go 566/18

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 6 marca 2019 r., II SA/Go 566/18

Sentencja

1 Dnia 6 marca 2019 roku Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim – Krzysztof Rogalski po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2019 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku T.R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi T.R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uznania się niewłaściwym rzeczowo i odesłania pisma wnoszącemu p o s t a n a w i a : odmówić zmiany prawomocnego postanowienia z dnia 10 października 2018 roku o odmowie przyznania prawa pomocy.

Uzasadnienie

2 T.R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie uznania się niewłaściwym rzeczowo i odesłania pisma wnoszącemu.

3 Postanowieniem z dnia 10 października 2018 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Postanowieniem z dnia 20 listopada 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., po rozpoznaniu sprzeciwu skarżącego, utrzymał w mocy powyższe postanowienie referendarza sądowego, natomiast wyrokiem z dnia 19 grudnia 2018 r. Sąd oddalił powyższą skargę T.R..

4 W dniu 22 stycznia 2019 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynął złożony na urzędowym formularzu PPF kolejny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał m.in., iż prowadzi samodzielnie jednoosobowe gospodarstwo domowe, posiada dom o powierzchni ok. 170 m², lokal mieszkalny o powierzchni 42,5 m² oraz oszczędności w kwocie 500 zł na książeczce oszczędnościowej, 1500 zł w gotówce oraz 10 euro. Poza tym nie zadeklarował innego majątku większej wartości.

5 Zarządzeniem z dnia 25 stycznia 2019 r., wydanym na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej w skrócie p.p.s.a., skarżący został wezwany do uzupełnienia złożonego wniosku o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy poprzez przedłożenie:

6 a) wyciągów z wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez skarżącego, przedstawiających saldo na tych rachunkach oraz wszystkie operacje finansowe, za okres ostatnich pięciu miesięcy, tzn. od września 2018 r. do końca stycznia 2019 r.

7 b) dokumentów potwierdzających aktualną wysokość emerytury (decyzja w sprawie wysokości emerytury, odcinek emerytalny itp.)

8 c) rachunków (dokumentów) potwierdzających koszty związane z utrzymaniem mieszkania (energia elektryczna, woda, gaz itp.),

9 d) ewentualnych rachunków dotyczących ponoszonych kosztów leczenia, leków, rehabilitacji,

10 e) innych dowodów na okoliczność ewentualnej zmiany sytuacji życiowej, rodzinnej bądź majątkowej

11 - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem rozpoznania w/w wniosku w oparciu o okoliczności wynikające z akt sprawy.

12 Skarżący nie przedstawił wskazanych wyżej dokumentów, dnia 28 lutego 2019 r. do akt sprawy wpłynęło jedynie jego pismo, w którym podał, iż jak dotąd nie uzyskał pomocy prawnej, o którą się ubiega.

13 Wniosek skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie.

14 Tytułem wstępu należy zwrócić uwagę, że w przypadku, gdy strona składa w danej sprawie kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, to nie jest on w istocie wnioskiem nowym, ale wnioskiem zmierzającym do weryfikacji poprzedniego postanowienia, złożonym w trybie art. 165 p.p.s.a. (postanowienie NSA z 29 kwietnia 2011 r., II FZ 110/11, LEX nr 1081427). Innymi słowy, jeżeli w sprawie zapadło już prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy, na skutek złożenia przez stronę kolejnego wniosku w tym przedmiocie zastosowanie znajduje art. 165 p.p.s.a. (postanowienie NSA z 6 grudnia 2012 r. I FZ 468/12, LEX nr 1239223). W myśl tego przepisu, postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych, jak i w obowiązującym prawie. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. W przypadku postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy okolicznością taką będzie w szczególności pogorszenie sytuacji finansowej wnioskodawcy (postanowienia NSA z 20 listopada 2012 r., II OZ 1017/12, LEX nr 1248491; z 8 stycznia 2014 r., I OZ 1209/13, LEX nr 1440270; z 11 lutego 2014 r., II OZ 132/14, LEX nr 1422896; z 8 sierpnia 2014 r., II OZ 746/14, LEX nr 1502259).

15 Weryfikacja prawomocnego orzeczenia w przypadku postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy może nastąpić wówczas, jeżeli zainteresowany wykaże, iż okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia – a więc przede wszystkim sytuacja materialna – uległy zmianie na tyle, że uzasadniają one zmianę prawomocnego orzeczenia. Z konstrukcji art. 246 § 1 p.p.s.a. wynika, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, iż znajduje się on w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. W sytuacji, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, dodatkowo strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). Niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący, chcąc skorzystać z tego prawa, powinien bowiem liczyć się z koniecznością udzielania wszelkich wyjaśnień odnoszących się do jego sytuacji materialnej oraz udokumentowania podnoszonych we wniosku okoliczności (postanowienie NSA z 7 marca 2012 r. I OZ 125/12, LEX nr 1120734).

16 Wezwanie, o którym wyżej mowa, zostało skutecznie doręczone w dniu 19 lutego 2019 r. pełnomocnikowi pocztowemu skarżącego. Termin do wykonania zarządzenia rozpoczął zatem swój bieg od 20 lutego 2019 r. i upłynął bezskutecznie z dniem 26 lutego 2019 r. (dzień roboczy – wtorek). Żadne dokumenty pozwalające na ocenę wystąpienia przesłanki z art. 165 p.p.s.a., tzn. zmiany w sytuacji życiowej i finansowej skarżącego, uzasadniającej ewentualną zmianę prawomocnego orzeczenia o odmowie przyznania prawa pomocy, nie zostały przedłożone. W tej sytuacji analiza omawianej okoliczności okazała się niemożliwa. Należy przy tym podkreślić, że wykazać oznacza dowieść, udokumentować czy udowodnić, a nie jedynie oznajmić czy poinformować (postanowienie NSA z dnia 28 września 2011 r., I FZ 189/11, LEX nr 948866) – czego skarżący w niniejszej sprawie, w odniesieniu do zadeklarowanej sytuacji majątkowej nie uczynił.

17 W konsekwencji, na podstawie art. 165 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.