Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 kwietnia 2022 r., II SAB/Gl 10/22

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 kwietnia 2022 r., II SAB/Gl 10/22

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski(spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Nowak, Sędzia WSA Artur Żurawik, , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi E. N. na bezczynność i przewlekłość Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach w przedmiocie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji dotyczącej wyłączenia z użytkowania obiektu budowlanego 1) stwierdza bezczynność i przewlekłość postępowania organu, które miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2) zasądza na rzecz skarżącej od organu sumę pieniężną w kwocie 1000 ( słownie: jeden tysiąc) złotych; 3) zasądza na rzecz skarżącej od organu kwotę 100 (słownie: sto ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Uzasadnienie

2 Pismem z dnia 7 grudnia 2021 r. E. N., reprezentowana przez nieprofesjonalną pełnomocnik, złożyła do tutejszego Sądu skargę na Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach w przedmiocie bezczynności i przewlekłości w sprawie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...] r. nr [...]. Domagając się:

3 1) stwierdzenia bezczynności i przewlekłości organu w prowadzeniu przedmiotowej sprawy oraz że, bezczynność i przewlekłość miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

4 2) zasądzenia kosztów postępowania,

5 3) zasądzenie sumy pieniężnej na rzecz Skarżącej w kwocie 1000 zł.

6 - wskazała co następuje.

7 Pismem z dnia 8 października złożyła do ŚWINB w Katowicach wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. W dniu 22 listopada 2021 r. zostało złożone ponaglenie. Dopiero po miesiącu organ wystąpił do organu I instancji o przesłanie akt sprawy.

8 Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że dnia października 2021 r. do ŚWINB wpłynął wniosek obecnie skarżącej, o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...] r. numer [...]. Pismem, znak; [...], z dnia [...] r., ŚWINB wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z prośbą o przesłanie akt sprawy, które dotyczą powyższej decyzji. Całość akt sprawy została zaś przekazana dnia 17 listopada 2021 r.

9 We wskazywanym przez skarżącą okresie do ŚWINB wpłynął szereg pism, których była ona autorem. Wymagały one weryfikacji, czego konsekwencją było wystosowanie prośby o przesłanie stosownych akt w pierwszym możliwym terminie. Po uzyskaniu akt dotyczących decyzji objętej wnioskiem w sprawie nieważności, które były częścią innego postępowania, ŚWINB wystosował do strony zawiadomienie o wszczęciu postępowania nieważnościowego, a także zawiadomił strony postępowania o możliwości złożenia wyjaśnień w trybie art. 10 k.p.a. Jeśli bowiem, strona niniejszego postępowania zechciałaby zapoznać się z aktami niniejszej sprawy w siedzibie ŚWINB, ŚWINB jest zobowiązany w trybie tego przepisu umożliwić jej to w pierwszym możliwym terminie wyznaczonym z uwzględnieniem reżimu sanitarnego i możliwości logistycznych tutejszego organu.

10 Jak wskazał organ nie pozostaje w niniejszej sprawy ani w bezczynności ani w przewlekłości, a działania podejmowane w niniejszej sprawie są zdeterminowane wyłącznie kolejnymi pismami procesowymi składanymi przez stronę postępowania.

11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

12 Kontrola sądu administracyjnego, w myśl z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 - powoływanej jako: p.p.s.a.), sprowadza się do badania zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na badaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego może być także brak działań administracji publicznej w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy nakładają na jej organy obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej w określonym czasie i w określonej formie. Z treści przywołanych przepisów ustawy procesowej wynika, że zaskarżalna do sądu opieszałość organu administracji w procedowaniu może przybrać dwie postaci - bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

13 Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 p.p.s.a.). Ponadto - w myśl art. 149 § 2 p.p.s.a. - sąd, w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a., może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a a także przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd ją oddala (art. 151 p.p.s.a.). Zauważyć również należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

14 W postępowaniu sądowym wszczętym skargą na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Kognicja sądu administracyjnego ogranicza się zatem do badania, czy organ miał wynikający z przepisów prawa obowiązek wydania aktu lub podjęcia czynności i czy dokonał tego w terminie ustawowym, określonym zgodnie z art. 35 k.p.a., ewentualnie przedłużonym przez organ na zasadach określonych w art. 36 k.p.a. lub w innym, wynikającym z przepisów prawa materialnego, terminie.

15 Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a "organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Ten właśnie przepis wskazuje ramy czasowe, w jakich powinna zostać załatwiona sprawa administracyjna. Oczywiście § 2-5 tego artykułu wprowadzają rozwiązania szczególne oraz maksymalne terminy na wydanie rozstrzygnięcia w sprawie. Jednakże podstawowym i kluczowym przepisem wykorzystywanym przy ocenie zwłoki organu powinien być art. 35 § 1 k.p.a. i użyte tam pojęcie "bez zbędnej zwłoki".

16 Biorąc pod uwagę powyższe należy uznać, że Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach pozostawał w bezczynności, jak również przewlekle prowadził postępowanie z wniosku skarżącej. Dopiero po ponad miesiącu od otrzymania jej żądania wystąpił o akta sprawy do organu I instancji. A był to, przynajmniej teoretycznie, termin w którym winien był zakończyć postępowanie i wydać rozstrzygnięcie w sprawie. Zatem zasadne jest uznanie, że zwłoka organu, zarówno w przypadku przewlekłości, jak i bezczynności miały charakter rażący.

17 W konsekwencji zasadne było zasądzenie na rzecz skarżącej kwoty 1000 złotych.

18 Sąd ma świadomość, że sprawa powstania zapadliska w T. jest trudna i wielowątkowa. Ma również świadomość, że skarżąca często występuje do organów administracji z różnego rodzaju żądaniami. Nie usprawiedliwia to jednak tak znaczącej zwłoki w podjęciu podstawowej czynności, jaką jest wystąpienie o akta administracyjne konkretnej sprawy.

19 Biorąc pod uwagę powyższe, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 w zw. z § 1a i § 2 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.