Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 stycznia 2010 r., III SA/Gl 1669/09

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 stycznia 2010 r., III SA/Gl 1669/09

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy P. na uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia nadzorczego dotyczącego gminy w sprawach budżetowych jednostek samorządu terytorialnego w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nadzoru postanawia: oddalić wniosek.

Uzasadnienie

2 Dnia [...] (data stempla pocztowego) skarżąca Gmina P. wniosła skargę na wskazane wyżej rozstrzygnięcie nadzorcze, w której zamieściła dodatkowy wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W uzasadnieniu powyższego wskazała, iż postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach nie zakończy się przed upływem roku budżetowego, tj. 31 grudnia 2009 r. W związku z tym plan wydatków budżetu Gminy zamieszczony w dziale 600 rozdz. 60014 § 6050 ustalony zarządzeniem Wójta Gminy P. z dnia [...] nr [...], którego nieważność stwierdzono zaskarżoną uchwałą Regionalnej Izby Obrachunkowej

3 w K. z dnia [...] nr [...] będzie musiał być wykazany w sprawozdaniach dotyczących wykonania budżetu za rok 2009 w kwotach uwzględniających skutki rozstrzygnięcia nadzorczego. To z kolei spowoduje wystąpienie rozbieżności pomiędzy planem wydatków w dz. 600 rozdz. 60014 § 6050, a jego wykonaniem, które w ocenie skarżącej należy traktować w kategorii "trudnych do odwrócenia skutków". Tym bardziej, że osoby odpowiedzialne za prowadzenie gospodarki finansowej zostaną wówczas pociągnięte do odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych.

4 Ustosunkowując się do treści złożonego wniosku Regionalna Izba Obrachunkowa wskazała, iż możliwość rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania nie dotyczy aktów nadzoru. Te bowiem nie można zaliczyć do kategorii aktów terenowych organów administracji rządowej, ponieważ zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 kwietnia 1999 r. sygn. akt K 3/99 brak jest organizacyjnej i funkcjonalnej podległości regionalnych izb obrachunkowych wobec Rady Ministrów.

5 Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

6 Stosownie do treści art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

7 o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania

8 w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zaistnieją szczególne okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

9 Uwzględnienie wniosku o udzielenie tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest jednak uwarunkowane uprzednim stwierdzeniem, iż wspomniany akt bądź czynność dotyczy tych form działania administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy p.p.s.a.

10 Skoro bowiem art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a. stanowi o innych niż wymienione

11 w pkt 1-3 aktach lub czynnościach z zakresu administracji publicznej to tym samym użyte w art. 61 § 1 określenie "akty i czynności" nie może odnosić się do aktów wymienionych w kolejnych punktach art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a. W tym też kierunku opowiadało się dotychczasowe orzecznictwo na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, gdzie zaznaczono, iż wstrzymanie wykonania wszelkiego rodzaju uchwał i rozstrzygnięć organów samorządu terytorialnego oraz organów sprawujących nad tym samorządem nadzór nie jest dopuszczalne – vide: postanowienie NSA w Rzeszowie z dnia 23 stycznia 1997 r. sygn. akt SA/Rz 1382/96, OSP 1998/3/54 oraz postanowienie NSA we Wrocławiu

12 z dnia 6 maja 2003 r. sygn. akt II SA/Wr 708/03, Wspólnota 2003/18/54.

13 Za niedopuszczalnością wstrzymania wykonania rozstrzygnięć nadzorczych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przemawia ponadto wynikająca z art. 91

14 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 r.

15 Nr 142, poz. 1591 ze zm.) regulacja zezwalająca organowi nadzoru samodzielnie decydować o wstrzymaniu wykonania uchwały, co do której wszczęto postępowanie w sprawie jej nieważności. Co więcej zauważyć należy, iż wstrzymanie wykonalności rozstrzygnięcia nadzorczego przez Sąd byłoby orzeczeniem contra legem, jako że przepis art. 92 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym zawiera odrębną regulację prawną w tej materii stanowiąc, iż stwierdzenie przez organ nadzoru nieważności uchwały organu gminy wstrzymuje jej wykonanie z mocy prawa w zakresie objętym stwierdzeniem nieważności. Tym samym uwzględnienie żądania wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia nadzorczego niweczyłoby skutki przyjętego w ustawie rozwiązania, którego charakter prawny pozwala na zaliczenie go do regulacji bezwzględnie obowiązujących.

16 W tych okolicznościach przyjąć należało, iż art. 61 § 1 i § 3 ustawy p.p.s.a.

17 nie stanowi podstawy do wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia nadzorczego.

18 Tym bardziej, że niezbędnym warunkiem zastosowania tego przepisu przez Sąd jest istnienie w zaskarżonym akcie elementu wykonalności w znaczeniu prawnym,

19 tj. dopuszczalności jego wykonania. Nie dotyczy on bowiem aktów, które pozbawione są elementu wykonalności. W przypadku rozstrzygnięć organów nadzoru, które są aktami szczególnego rodzaju jako że nie mają do nich zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące wykonalności decyzji administracyjnych, ich wykonalność łączy się z prawomocnością. Ta bowiem oznacza, iż wskazane rozstrzygnięcie jest niewzruszalne tzn. nie przysługuje

20 od niego żaden środek odwoławczy lub inny środek zaskarżenia w toku instancji.

21 Co więcej korzysta ono z powagi rzeczy osądzonej wskutek zakończenia sporu między stronami. W myśl art. 98 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym rozstrzygnięcie nadzorcze staje się prawomocne z upływem terminu do wniesienia skargi bądź z datą oddalenia lub odrzucenia skargi przez sąd. Ponieważ dopiero

22 z tym momentem akt nadzoru staje się co do zasady wykonalny przyjąć należy,

23 iż dopóki nie stanie się on prawomocny, nie wywiera skutku prawnego, a uchwała której nieważność stwierdzono obowiązuje i może być wykonywana. Nie ma bowiem żadnych sformułowanych przez ustawodawcę przesłanek ani modelowych rozwiązań

24 o charakterze szczególnym aby przed upływem terminu do wniesienia skargi lub przed rozstrzygnięciem przez Sąd sporu między jednostką samorządu terytorialnego a organem nadzorczym wykonywać takie rozstrzygnięcie (vide: B.Dolnicki: Samorząd terytorialny. Kraków 2003 r., s. 282). Podobnie zawarta w treści art. 165 ust. 2 Konstytucji zasada samodzielności jednostek samorządu terytorialnego podlegająca ochronie sądowej jest instytucjonalnym zapewnieniem tym jednostkom tymczasowej ochrony przed ingerencją organów nadzoru do czasu upływu terminów określonych w art. 98 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym.

25 Konkludując stwierdzić należało, iż złożony przez Gminę P. wniosek dotyczy nieprawomocnego rozstrzygnięcia, które jeszcze nie podlega wykonaniu. Ponadto nie odpowiada też wymogom formalnym art. 61 § 1 i § 3 w zw. z art. 3 § 2 pkt 5-7 ustawy p.p.s.a. i przez to jest niedopuszczalny. Wobec powyższego nie zasługuje na uwzględnienie w oparciu o wskazane wyżej przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

26 Stąd postanowiono orzec jak w sentencji.