Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 sierpnia 2020 r., III SAB/Gd 31/20

postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 13 sierpnia 2020 r., III SAB/Gd 31/20

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. S. bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie zabezpieczenia środków finansowych w budżecie gminy postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu P. S. kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi.

Uzasadnienie

2 P. S. pismem z dnia 7 kwietnia 2020 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynności Wójta Gminy w sprawie braku zabezpieczenia odpowiednich środków w budżecie gminy, co jest czynnością nakazaną prawem.

3 Od 2019 r. wnioskuje o umożliwienie mu dojazdu działką drogową nr [...] prowadzącą do jego nieruchomości. Z obowiązujących przepisów wynika, że realizacja jego wniosków zmierzających do udostępnienia przejazdu z drogi publicznej, leży nie tylko w zakresie możliwości ale też stanowi realizację obowiązków ustawowych Gminy.

4 Nadto wskazał, że na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 713 - dalej jako "u.s.g.") zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy.

5 W szczególności zadania własne obejmują sprawy:

6 1) ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej;

7 2) gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego;

8 3) wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz;

9 (...);

10 5) ochrony zdrowia.

11 Jego zdaniem, cytowany przepis rangi ustawowej obliguje organ do podjęcia czynności nakazanych prawem oraz nakłada na organy jednostek samorządu terytorialnego obowiązek podjęcia stosownych uchwał czy zarządzeń. W sprawie drogi zgłaszał uwagi na Komisji Rady Gminy oraz składał szereg pism.

12 W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.

13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

14 Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego nastąpi w szczególności w wypadku, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 p.p.s.a.) lub gdy dotyczy sprawy wyłączonej z właściwości tych sądów (art. 5 p.p.s.a.).

15 Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ten ostatni przepis dopuszcza zatem możliwość wniesienia skargi wyłącznie w sytuacjach, w których organy administracji pozostają w bezczynności lub prowadzą postępowanie w sposób przewlekły przy rozpatrywaniu indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, w których wszczęto postępowanie administracyjne.

16 Jednocześnie wskazać należy, że skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jak wynika z akt sprawy, do chwili wydania niniejszego postanowienia, nie toczyło się przed organem żadne postępowanie w przedmiocie umożliwienia przejazdu drogą nr [...] dające podstawę do ewentualnego zaskarżenia podjętych przez ten organ, w ramach tego postępowania działań, czy też wydanych przez niego rozstrzygnięć (postępowanie takie nie zostało również zainicjowane).

17 Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność Wójta Gminy dotycząca zaniechania udrożnienia (umożliwienie przejazdu, utwardzenia) ww. drogi nr [...]. Wbrew twierdzeniom skarżącego, w obowiązującym porządku prawnym brak przepisu (normy prawa materialnego), z którego wynikałoby uprawnienie do żądania od zarządcy drogi jej budowy, naprawy, utwardzenia itd.

18 Przepis art. 20 pkt 2 i pkt 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity: Dz.U z 2020 r., poz. 470 ze zm. - w skrócie "u.d.r.") takiej podstawy nie stanowi. Z kolei z cytowanego wyżej przepisu w art. 7 ust. 1 u.s.g. nie chodzi o realizację zadań, jakie przepisy prawa przewidują dla organów ale o konkretne czynności ze sfery administracji publicznej nałożone przez prawo, np. w zakresie działalności prawodawczej, gdy przepisy prawne nakładają na organy obowiązek podjęcia stosownych aktów w określonej materii (tzw. bezczynności prawotwórczej organu jednostki samorządu terytorialnego). Ustawodawca nie przewidział drogi sądowoadministracyjnej do kontroli działań w zakresie podjęcia/niepodjęcia przez zarządcę drogi inicjatywy inwestycji z zakresu wykonania zadań dotyczących budowy, przebudowy, remontu i utrzymania dróg publicznych - taka inicjatywa należy do sfery zarządzania i konstytucyjnie gwarantowanej samodzielności jednostek samorządu terytorialnego, a nie do czynności nakazanych prawem.W tym zakresie można powiedzieć, że "normy zadaniowe" z art. 20 u.d.r. nie dają podstaw do konstruowania indywidualnych praw i żądań, a tym samym nie legitymują do zaskarżania aktów w takich sprawach (tak np. NSA w wyroku z dnia 1 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1437/04, czy w wyroku z dnia 5.04.2018 r., sygn. akt III SAB/Kr 1/18, dostępnie w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzecznia.nsa.gov.pl).

19 Postępowanie dotyczące inicjatyw samorządowych nie dotyczy indywidualnych uprawnień ani obowiązków wnioskodawców, lecz określonych zadań organów gminy. Nie jest też skierowane do indywidualnie określonych adresatów, a do ogółu mieszkańców gminy. Ponadto, nie jest podejmowane w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

20 Na zakończenie można dodać, że działka nr [...] ma status drogi wewnętrznej (pismo z dnia 12 marca 2020 r. - k. 1 akt administracyjnych).

21 Z uwagi na powyższe, Sąd uznał, że przedmiotowa skarga została wniesiona w sprawie niepodlegającej kognicji sądu administracyjnego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia (punkt. 1). Wpis od skargi zwrócono na podstawie art. 232 § 1 p.p.s.a. (punkt 2 sentencji postanowienia).