Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 kwietnia 2013 r., III SA/Gd 195/13
wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 kwietnia 2013 r., III SA/Gd 195/13
Sentencja
1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut, Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi P. K na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie uposażenia i innych należności pieniężnych przysługujących żołnierzom zawodowym oddala skargę.
Uzasadnienie
2 Decyzją nr [...] z dnia 9 lutego 2011 r. Komendant Portu Wojennego, działając na podstawie art. 104 ust. 1 , art. 80 ust.1 pkt 2, ust. 3 ust. 5b oraz art. 77 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w zw. z § 7 ust. 1 pkt 2 i § 23 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych przyznał P. K. dodatek służbowy w związku z zajmowaniem stanowiska służbowego szefa kompanii za ostatni miesiąc pełnienia zawodowej służby wojskowej, tj. za listopad 2010 r., w wysokości 13,50 zł.
3 Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r.
4 W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że P. K. pełnił służbę wojskową w Komendzie Portu Wojennego od 6 stycznia 2009 r.
5 Rozkazem nr [...] z dnia 14 października 2010 r. Komendant Portu Wojennego z dniem 14 października 2010 r. zwolnił P. K. z zawodowej służby wojskowej i przeniósł go do rezerwy wskutek ustalenia trwałej niezdolności do zawodowej służby wojskowej.
6 Decyzją nr [...] z dnia 13 stycznia 2011 r. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] stwierdził nieważność w/w rozkazu nr [...]. Następnie Komendant Portu Wojennego wydał w dniu 18 stycznia 2011 r. rozkaz personalny nr [...], stwierdzający zwolnienie P. K. z zawodowej służby wojskowej.
7 P. K. pobierał miesięczny dodatek służbowy od marca do grudnia 2008 r., a także od stycznia 2009 r. do października 2010 r. , tj. przez 2 lata i siedem miesięcy , czym nabył prawo do dodatku w związku z zajmowaniem stanowiska służbowego w ostatnim miesiącu pełnienia służby – listopadzie 2010 r.
8 Powyższą decyzję – nr [...] - zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku P. K.. Wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji lub stwierdzenie ich nieważności. Zarzucił naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego wadliwe zastosowanie i utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu pierwszej instancji.
9 W ocenie skarżącego wadliwość zaskarżonej decyzji jest konsekwencją wydania wadliwej decyzji nr 27 z dnia 9 lutego 2011 r. , uchylającą decyzje nr [...], [...] i [...].
10 Organ błędnie przyjął, że uchylenie rozkazu personalnego nr [...] o zwolnieniu skarżącego z zawodowej służby wojskowej stanowi samodzielną podstawę do uchylenia decyzji nr [...], [...] i [...].
11 Stwierdził, że ustawodawca w szczególny sposób określił sytuację prawną żołnierza, w stosunku do którego uchylono decyzję o zwolnieniu go z zawodowej służby wojskowej - sytuacja taka powoduje uchylenie wszelkich skutków jakie wynikły dla żołnierza z tytułu zwolnienia go ze służby, jednakże z wyłączeniem skutku zwolnienia. Nie ulega zmianie data zwolnienia , a jedynie tryb zwolnienia. W przypadku wadliwego zwolnienia żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej żołnierzowi przysługuje odszkodowanie na podstawie art. 116 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
12 Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że z chwilą usunięcia z obrotu prawnego rozkazu personalnego nr [...] decyzje nr [...], [...], [...] stały się bezprzedmiotowe. Z uwagi na to, że ostatnim miesiącem pełnienia przez skarżącego służby był listopad 2010 r. , konieczne było wydanie zaskarżonych decyzji. Skarżący bezzasadnie stoi na stanowisku, że decyzja powinna być wydana z uwzględnieniem art. 116 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych; nie neguje wysokości przyznanych świadczeń.
13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
14 W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
15 Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2012 r., poz.270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
16 W pierwszej kolejności wskazać należy, że z akt administracyjnych oraz z urzędu Sądowi wiadomo, że rozkazem personalnym nr [...] z dnia 14 października 2010 r. Komendant Portu Wojennego zwolnił P. K. z zawodowej służby wojskowej z dniem 14 października 2010 r.
17 Decyzją nr [...] z dnia 13 stycznia 2011 r. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] stwierdził nieważność w/w rozkazu personalnego, ponieważ zgodnie z art. 115 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej następuje z dniem uprawomocnienia się orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej, a w dniu 14 października 2010 r. orzeczenie nie było prawomocne.
18 W dniu 18 stycznia 2011 r. Komendant Portu Wojennego wydał rozkaz personalny nr [...] o zwolnieniu P. K. z zawodowej służby wojskowej z mocy prawa z dniem 18 listopada 2010 r., wskutek ustalenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do tej służby i wydania przez Wojskową Komisję Lekarską Marynarki Wojennej w G. ostatecznego orzeczenia z dnia 18 listopada 2010 r. W podstawie prawnej wskazano art. 111 pkt 3, art. 115 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
19 Rozkaz personalny nr [...] został utrzymany w mocy decyzją nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r. Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] bowiem podstawą zwolnienia było ostateczne orzeczenie WKLMW, a nie art. 116 ustawy.
20 Wyrokiem z dnia 8 grudnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku sygn. akt III SA/Gd 425/11 na skutek skargi P. K. uchylił decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r. nr [...] oraz rozkaz personalny nr [...] Komendanta Portu Wojennego z dnia 18 stycznia 2011 r.
21 Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 13 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 863/12 uchylił powyższy wyrok WSA w Gdańsku i odrzucił skargę.
22 Ponadto Komendant Portu Wojennego , w związku ze zwolnieniem skarżącego ze służby rozkazem nr [...] , przyznał mu decyzją nr [...] z dnia 19 października 2010 r. odprawę w wysokości 460 % miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami, ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, dodatkowe uposażenie roczne w wysokości proporcjonalnej do okresu służby w roku 2010 r. tj.10/12, decyzją nr [...] z dnia 19 października 2010 r. dodatkowe uposażenie roczne za 2010 r. – proporcjonalnie do liczby miesięcy kalendarzowych- 10/12, decyzją nr [...] z dnia 9 listopada 2010 r. dodatek służbowy za stanowisko służbowe szefa kompanii za 10/2010 r.
23 Po stwierdzeniu przez Dowódcę Jednostki Wojskowej Nr [...] nieważności rozkazu personalnego nr [...] Komendant Portu Wojennego uchylił decyzją nr [...] z dnia 9 lutego 2011 r. decyzje nr [...], nr [...] i nr [...] stwierdzając, że należało uchylić wszystkie decyzje wydane w związku z rozkazem personalnym zwalniającym skarżącego z zawodowej służby wojskowej z dniem 14 października 2010 r.
24 Prawomocnym wyrokiem z dnia 15 marca 2012 r. sygn. akt III SA/Gd 427/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził nieważność decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r. nr [...] oraz decyzji Komendanta Portu Wojennego z dnia 9 lutego 2011 r. nr [...].
25 W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał m.in. , że decyzja organu pierwszej instancji wydana została w oparciu o art. 163 w zw. z art. 156 § 1 i art. 157 k.p.a. i art. 104 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, jednak organy nie wskazały przepisu szczególnego, który można byłoby zastosować łącznie z art. 163 k.p.a. Organ pierwszej instancji wskazał jedynie na związek tego przepisu z przepisami dotyczącymi stwierdzenia nieważności decyzji. Wskazane w podstawie prawnej art. 156 i art. 157 k.p.a. dotyczą innego trybu nadzwyczajnego – stwierdzenia nieważności, a organ postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...], nr [...], nr [...], nie prowadził. Ponadto decyzją z dnia 9 lutego 2011 r. [...] Komendant Portu Wojennego, będący organem pierwszej instancji, odnosił się do własnych decyzji , a zgodnie z art. 157 § 1 k.p.a. organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 k.p.a. jest organ wyższego stopnia. Sąd stwierdził, że organ pierwszej instancji bezpodstawnie i wadliwie zastosował art. 163 w zw. art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 k.p.a. Wskazane tryby nadzwyczajne nie mogły być zastosowane łącznie. Organ odwoławczy z kolei utrzymał w mocy decyzję wydaną z rażącym naruszeniem prawa.
26 Komendant Portu Wojennego decyzją nr [...] z dnia 9 lutego 2011 r. przyznał skarżącemu dodatek służbowy w związku z zajmowaniem stanowiska służbowego szefa kompanii za ostatni miesiąc służby – listopad 2010 r. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Dowódcy JW. Nr [...] nr 91 z dnia 11 lipca 2011 r.
27 Te ostatnie decyzje ( nr [...] i [...] ) są przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie.
28 Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny stwierdzić należy, że z uwagi na treść postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 863/12 – odrzucającego skargę skarżącego na decyzję Dowódcy JW nr [...] z dnia 11 lipca 2011 r. – pozostaje w obrocie prawnym rozkaz Komendanta Portu Wojennego nr [...] z dnia 18 stycznia 2011 r., stwierdzający zwolnienie skarżącego z zawodowej służby wojskowej z mocy prawa z dniem 18 listopada 2010 r. Został on wydany w oparciu o art. 111 pkt 3 , art. 115 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( tj. Dz. U. z 2010r. , nr 90, poz.593 ze zm.), zwanej dalej ustawą.
29 Nie istnieje natomiast w obrocie prawnym rozkaz personalny nr [...] zwalniający skarżącego ze służby z dniem 14 października 2010 r. , na skutek stwierdzenia jego nieważności decyzją nr [...] Dowódcy JW. Nr [...] z dnia 13 stycznia 2011 r.
30 Mając także na uwadze pogląd prawny, wyrażony w przywołanym postanowieniu NSA , że rozkaz oparty o przepis art. 115 ust. 3 ustawy nie spełnia kryteriów , od których zależy uznanie go za decyzję administracyjną i ma charakter deklaratoryjny, a w razie stwierdzenia nieważności rozkazu wydanego na tej podstawie data zwolnienia ze służby musi odpowiadać dacie uprawomocnienia się orzeczenia lekarskiego , przy czym podstawa zwolnienia nie umożliwia zmiany trybu i sposobu zwolnienia stwierdzić należy, że datą zwolnienia skarżącego ze służby jest dzień 18 listopada 2010 r. , a art. 116 ust. 2 ustawy nie ma zastosowania. Ten ostatni przepis stanowi, że w przypadkach, o jakich mowa w art. 116 ust. 1 data zwolnienia żołnierza zawodowego nie ulega zmianie.
31 W tej sytuacji uznać też należy, że wymieniona w art. 116 ust.1 ustawy decyzja o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej nie obejmuje rozkazu personalnego o zwolnieniu żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej wskutek ustalenia przez wojskową komisję lekarską niezdolności do służby (art. 111 pkt 3). Konsekwentnie - należności z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej przysługują w takim przypadku na zasadach ogólnych, a nie na podstawie art. 116 ust. 3 ustawy, jak wywodził skarżący.
32 Zgodnie z art. 80 ust.1 pkt 2 ustawy żołnierze zawodowi otrzymują dodatek służbowy - jako dodatek do uposażenia zasadniczego- za pełnienie zawodowej służby wojskowej na określonych stanowiskach dowódczych i kierowniczych lub samodzielnych albo w określonych jednostkach wojskowych.
33 Natomiast zgodnie z art. 80 ust. 1 pkt 5b ustawy żołnierzowi zawodowemu, który otrzymywał dodatki, o których mowa w ust. 1 pkt 2, przyznaje się ten dodatek w ostatnim miesiącu pełnienia służby, w wysokości uzależnionej od okresu ich otrzymywania.
34 Skarżący, co wynika z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji, nabył prawo do otrzymania dodatku w związku z zajmowaniem stanowiska służbowego w ostatnim miesiącu pełnienia zawodowej służby wojskowej w proporcjonalnej wysokości.
35 W tej sytuacji organ pierwszej instancji zasadnie przyznał skarżącemu dodatek służbowy w związku z zajmowaniem stanowiska służbowego szefa kompanii za ostatni miesiąc pełnienia służby wojskowej, tj. za listopad 2010 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał sposób ustalenia wysokości tego dodatku.
36 Niewadliwa jest też w tej mierze zaskarżona decyzja organu odwoławczego.
37 Należy podkreślić, że zaskarżona skargą i poprzedzająca ją decyzja wydane zostały w związku ze zwolnieniem skarżącego z zawodowej służby wojskowej z dniem 18 listopada 2010 r. rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Portu Wojennego z dnia 16 lutego 2011 r. Uwzględniają one okres służby skarżącego do dnia 18 listopada 2010 r.
38 Natomiast decyzja nr [...] Komendanta Portu Wojennego z dnia 9 listopada 2010 r. wydana została w związku ze zwolnieniem skarżącego z zawodowej służby wojskowej z dniem 14 października 2010 r. na podstawie rozkazu personalnego komendanta Portu Wojennego nr [...] z dnia 14 października 2010 r.
39 Jak już wyżej wskazano, rozkaz nr [...] został wyeliminowany z obrotu prawnego, wobec czego decyzja dotycząca przyznania dodatku służbowego w związku ze zwolnieniem skarżącego ze służby z dniem 14 października 2010 r. nie ma oparcia w istniejącym rozkazie personalnym o zwolnieniu ze służby.
40 Tak więc zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja dotyczą należności związanych ze zwolnieniem skarżącego z innym –właściwym- dniem zwolnienia go ze służby.
41 Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Powołane przepisy
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 138 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 156 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 157 (§ 1)
- Kodeks postępowania administracyjnego, art. 163
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 151
- Dz. U. z 2010 r. poz. 593, art. 80
- Dz. U. z 2010 r. poz. 593, art. 115
- Dz. U. z 2010 r. poz. 593, art. 116