Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 maja 2010 r., II SA/Bk 216/10

wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 maja 2010 r., II SA/Bk 216/10

Sentencja

1 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 maja 2010 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległych zaliczek alimentacyjnych. oddala skargę

Uzasadnienie

2 |Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 17 pkt 1 kpa |

3 |oraz art. 30 ust. 1 pkt 1 - 3 w zw. z art. 28 ust. 1 pkt 2, art. 41 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów |

4 |(Dz.U. nr 192, poz.1378 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] o |

5 |odmowie umorzenia dłużnikowi alimentacyjnemu – T. P. w całości należności w kwocie 12.250,00 zł z tytułu wypłaconych D. J. J. zaliczek |

6 |alimentacyjnych na rzecz dzieci dłużnika – M. J. i K. J. oraz o odmowie umorzenia w całości należności w kwocie 612,50 zł z tytułu |

7 |przewidzianej do zwrotu kwoty 5% wypłaconych zaliczek alimentacyjnych. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia: |

8 |Postępowanie w sprawie zostało wszczęte na wniosek dłużnika alimentacyjnego – T. P., który pismem z dnia 2 lipca 2009 r. zwrócił się z prośbą o|

9 |umorzenie zaległych zaliczek alimentacyjnych, argumentując ją trudną sytuacją finansową i zdrowotną. W wyniku przeprowadzonego postępowania |

10 |wyjaśniającego organ I instancji ustalił, że decyzjami z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] i nr [...], decyzją z dnia [...] października 2006 nr [...],|

11 |decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] ustalono Pani D. J. J. prawo do świadczenia w formie zaliczki alimentacyjnej na dzieci – M. J. i K.|

12 |J. na okres od dnia 1 października 2005 do dnia 30 września 2008 r. Z pisma Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. z dnia 26 listopada |

13 |2009 r. wynika, że na dzień jego sporządzenia egzekucja świadczeń alimentacyjnych od dłużnika T. P. wypada bezskutecznie. Z przesłanych przez |

14 |komornika kart rozliczeniowych wynika, że wyegzekwowane kwoty na poczet alimentów dokonane były za okres od października 1995 r. do sierpnia |

15 |2005 r., a więc przed okresem wypłacania zaliczki alimentacyjnej. W świetle powyższych okoliczności faktycznych organ I instancji decyzją z |

16 |dnia [...] listopada 2009 r. nie uwzględnił wniosku. W uzasadnieniu decyzji podano, że wnioskodawca nie spełnia przesłanki określonej w art. 30 |

17 |ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, albowiem egzekucja świadczeń alimentacyjnych nie była skuteczna łącznie przez okres 3 |

18 |lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów. Zaznaczono przy tym, że organ jest właściwy do umorzenia należności|

19 |z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych wyłącznie za okres od 1 września 2005 r. do 30 września 2008 r. Końcowo podano, że powoływanie |

20 |się przez wnioskodawcę na trudną sytuację finansową i zdrowotną, nie jest okolicznością mającą wpływ na spłatę zadłużenia, gdyż umorzenie |

21 |należności z tytułu zaliczek alimentacyjnych uzależnione jest od okresu, w jakim egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego była skuteczna. |

22 |Od powyższej decyzji odwołanie złożył dłużnik alimentacyjny T. P. i wniósł o umorzenie zaległych należności alimentacyjnych wskazując, że nie |

23 |jest w stanie spłacić tak wysokiej kwoty. W uzasadnieniu odwołania kwestionował obowiązujące przepisy i obowiązek alimentacyjny. |

24 |Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję I – instancyjną i podał, że przepis art. 30 ust. 1 pkt 1-3 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do |

25 |alimentów przewiduje możliwość umorzenia przez właściwy organ dłużnika należności z tytułu zaliczek alimentacyjnych wypłaconych na podstawie |

26 |ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Umorzenie należności z tytułu wypłaconych zaliczek |

27 |uzależnione jest od okresu, w jakim egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego była skuteczna w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość |

28 |zasądzonych alimentów. Jeżeli ten okres trwa co najmniej 3 lata, organ może umorzyć 30 % należności, 5 lat - 50%, a 7 lat - 100 %. Z |

29 |przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego, a w szczególności z pisma Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B., |

30 |z dnia 26 listopada 2009 r. wynika, że egzekucja świadczeń alimentacyjnych od dłużnika T. P. jest bezskuteczna. Wyegzekwowane na poczet |

31 |alimentów kwoty datowane były za okres od października 1995 r. do sierpnia 2005 r., a więc przed okresem wypłacania zaliczki alimentacyjnej. |

32 |Organ wyjaśnił ponadto, iż zgodnie z art. 30 ust 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, organ właściwy dla wierzyciela może na |

33 |wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jedynie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z "funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w |

34 |całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Organ ten nie jest |

35 |upoważniony do umarzania należności z tytułu zaliczek alimentacyjnych wypłaconych na podstawie ustawy z 2005 roku. Z tych względów Samorządowe |

36 |Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję nie dopatrując się uchybień powodujących konieczność wyeliminowania jej z obrotu |

37 |prawnego. |

38 |Decyzję tę do sądu administracyjnego zaskarżył T. P. i podniósł, że nie zgadza się z nią, gdyż nie ma środków finansowych na spłatę zadłużenia.|

39 |Skarżący zarzucił, że organy rozpatrując jego wniosek kierowały się tylko i wyłącznie przepisami ustawy nie uwzględniając jego złej sytuacji |

40 |finansowej i życiowej. Wskazał też, że od osiągnięcia dorosłości przez K. J. może on kierować swoim życiem. |

41 |W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w swojej decyzji. Ponadto Kolegium wskazało, |

42 |że w sprawie miał zastosowanie art. 30 ust. 1 ustawy z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, na co wskazuje również NSA |

43 |w postanowieniu z dnia 7.12.2009 r., sygn. akt I OW 138/09. |

44 |Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje: |

45 |Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. |

46 |U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 |

47 |ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z |

48 |prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego |

49 |oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 p.p.s.a. Rozstrzygając w |

50 |granicach danej sprawy Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. |

51 |Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. |

52 |Przedmiotem rozstrzygnięcia organów administracji w niniejszej sprawie był wniosek dłużnika alimentacyjnego o umorzenie należności powstałych z|

53 |tytułu zaliczek alimentacyjnych przyznanych jego dzieciom jako osobom uprawnionej na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu|

54 |wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. nr 86, poz. 732 ze zm.). Przesłanki umorzenia należności powstałych z |

55 |tytułu zaliczek alimentacyjnych wypłaconych osobom uprawnionym na podstawie ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce|

56 |alimentacyjnej reguluje art. 30 ust. 1 w zw. z art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów |

57 |(Dz. U. nr 1, poz. 7 ze zm.), zgodnie z którym, organ właściwy dłużnika może umorzyć te należności w łącznej wysokości: |

58 |1) 30 %, jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 3 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość |

59 |zasądzonych alimentów; |

60 |2) 50 %, jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 5 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość |

61 |zasądzonych alimentów; |

62 |3) 100 % jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 7 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość |

63 |zasądzonych alimentów. |

64 |Z powyższej regulacji wynika, iż koniecznym i jedynym warunkiem umorzenia choćby części należności powstałych z tytułu zaliczek alimentacyjnych|

65 |jest skuteczna egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów, prowadzona |

66 |przez okres minimum 3 lat. Z akt administracyjnych, w szczególności z treści pisma Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w B. z dnia 26 |

67 |listopada 2009 r., wynika, że na dzień jego sporządzenia egzekucja świadczeń alimentacyjnych od dłużnika T. P. wypadła bezskutecznie. Z |

68 |przesłanych przez komornika kart rozliczeniowych wynika, że wyegzekwowane kwoty na poczet alimentów dokonane były za okres od października 1995|

69 |r. do sierpnia 2005 r., a więc przed okresem wypłacania zaliczki alimentacyjnej. Fakty te zostały wyraźnie wskazane w uzasadnieniach obu |

70 |decyzji. W sprawie niniejszej skuteczna egzekucja należności alimentacyjnych w pełnej miesięcznej wysokości wobec dłużnika alimentacyjnego w |

71 |wymaganym okresie nie miała miejsce nawet przez jeden miesiąc. Odnotowane wpłaty w okresie od października 1995 r. do sierpnia 2005 r. miały |

72 |miejsce przed okresem wypłacania zaliczki alimentacyjnej, więc nie mogą być brane pod uwagę. Jednocześnie podkreślić należy, że kategoryczne |

73 |sformułowanie art. 30 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów nie pozostawia wątpliwości, iż nawet bardzo trudna sytuacja |

74 |materialna dłużnika alimentacyjnego nie stanowi ani samodzielnej, ani dodatkowej przesłanki umorzenia należności powstałych z tytułu zaliczek |

75 |alimentacyjnych. Stąd, organy administracji rozstrzygające w niniejszej sprawie, jakkolwiek nie kwestionowały okoliczności, iż dłużnik |

76 |alimentacyjny znalazł się w ciężkiej sytuacji finansowej, nie miały podstaw, by uwzględnić jego wniosek. Wskazać też należy, że w orzecznictwie|

77 |sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości pogląd, iż warunkiem umorzenia zaległych zaliczek alimentacyjnych, zgodnie z art. 30 ust. 1 |

78 |ustawy z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, jest skuteczność egzekucji wobec dłużnik alimentacyjnego, por np. wyroki:|

79 |z 08.04.2010 r. II SA/Bk 116/10; z 29.01.2009 r. II SA/Ol 972/08; z 08.10.2009 r., II SA/Lu 292/09. Skoro w rozpoznawanej sprawie ustalono, |

80 |czego nie kwestionuje Skarżący, że egzekucja należności z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych była całkowicie nieskuteczna, to organy |

81 |nie miały inne wyjścia niż odmówić umorzenia należności z tytułu zaliczek alimentacyjnych. |

82 |Wyjaśnić też należy Skarżącemu, że obowiązek alimentacyjny nie ustaje co od zasady z momentem uzyskania pełnoletniości przez dziecko. Jak |

83 |wynika z akt administracyjny w przedmiotowej sprawie obowiązek ten nie ustał względem K. K. J. (karty 12-13 akt organu I instancji). Ponadto |

84 |orzeczenia organów w rozpoznawanej sprawie dotyczyły tylko zaległych należności z tytułu zaliczki alimentacyjnej. W odniesieniu do innych |

85 |należności alimentacyjnych Skarżący może składać wnioski o umorzenie na podstawie odrębnych przepisów. |

86 |Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. |

87 |nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalono.- |