Uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 2 września 2026 r., II C 979/25

uzasadnienie orzeczenia Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 2 września 2026 r., II C 979/25

Tekst

1 Sygn. akt II C 979/25

Uzasadnienie

2 W pozwie z 3 czerwca 2025 r. skierowanym przeciwko R. O., powód (...) S.A. z siedzibą w C. Oddział B. wniósł o orzeczenie nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym, że pozwana ma zapłacić na rzecz powoda łączną kwotę 129.522,85 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 4 lipca 2024 r. do dnia zapłaty oraz koszty procesu , w tym zastępstwa procesowego wg norm przepisanych oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w terminie 14 dni od dnia otrzymania nakazu zapłaty. Względnie w tym terminie wniosła sprzeciw.

3 (pozew k. 4-6)

4 Pozwana wniosła o oddalenie powództwa ponad kwotę 25.904,07 zł. Podniosła przy tym zarzut nadużycia wobec niej prawa podmiotowego przed powoda.

5 Pozwana przyznała, że pobierała w spornym okresie energię elektryczną, z tym, że nie miała wiedzy, że została wypowiedziana jej umowa. Wskazywała, że ma problemy z korespondencją – nie otrzymuje awiz. Na podstawie art. 320 k.p.c. wniosła o ewentualne rozłożenie jej zadłużenia na raty.

6 (odpowiedź na pozew k. 112-113)

7 Strony ostatecznie podtrzymały swoje stanowiska w sprawie.

8 (stanowiska stron k. 135 – 00:09:05)

9 Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

10 W dniu 18 lutego 2019 r. strony zawarły umowę kompleksową sprzedaży energii i świadczenia usługi dystrybucji o nr (...)/0.

11 Zgodnie z § 1 umowy jej przedmiotem było świadczenie przez sprzedawcę (powoda) na rzecz odbiorcy (pozwanej) usługi kompleksowej polegającej na sprzedaży energii elektrycznej oraz zapewnieniu świadczenia usługi jej dystrybucji.

12 Odbiorca (pozwana) na mocy umowy nabywał energię w ilości pozwalającej na zaspokojenie własnych potrzeb. Ilość zakupionej energii miała być ustalane wg wskazań układu pomiarowo-rozliczeniowego.

13 Sprzedaż energii elektrycznej oraz świadczenie usługi jej dystrybucji rozliczane były wg stawek cen i opłat zawartych odpowiednio w Taryfie/Cenniku sprzedawcy.

14 Umowa została zawarta na czas nieokreślony, zaś szczegółowe warunki wypowiedzenia umowy oraz wstrzymania świadczenia usługi dystrybucji i sprzedaży energii elektrycznej określał Regulamin wykonywania umów kompleksowych.

15 (umowa z załącznikami k. 10-17)

16 Powód w Taryfie dla usług dystrybucji energii elektrycznej wskazał, że przez nielegalny pobór energii elektrycznej należy m.in. rozumieć pobieranie energii elektrycznej bez zawarcia umowy. Ponadto w takim przypadku powód mógł obciążyć podmiot nielegalnie pobierający tę energię opłatami w wysokości od dwu do pięciokrotności stawek opłat określonych w Taryfie w szczegółowo wskazanych przypadkach.

17 (wyciąg z taryfy k. 26-29)

18 Ponieważ pozwana nie regulowała należności związanych z otrzymywanym świadczeniem usług, powód w piśmie datowanym na 16 listopada 2020 r. wypowiedział łączącą strony umowę.

19 Powód podał, że należna kwota do zapłaty wynosiła 934,32 zł. Po upływie zaś okresu wypowiedzenia umowy, który oznaczono na dzień 31 grudnia 2020 r. pozwana winna udostępnić układ pomiarowy celem jego odczytania do końcowego rozliczenia.

20 (wypowiedzenie umowy k. 18)

21 W dniu 14 maja 2024 r. upoważnieni pracownicy powoda, przeprowadzili kontrole legalności poboru energii elektrycznej przez pozwaną. Przeprowadzona kontrola ujawniła pobór energii elektrycznej bez zawartej umowy. Z podjętych czynności został sporządzony protokół kontrolny. Pozwana osobiście podpisała protokół wraz z załącznikiem.

22 (protokół kontroli k. 22-23; zlecenie OT k. 20; upoważnienie k. 21)

23 W związku ze stwierdzeniem nielegalnego poboru energii elektrycznej powód, w oparciu o decyzję o dokonaniu korekty danych pomiarowych i rozliczeń za pobraną energię elektryczną, dokonał obliczenia nielegalnie pobranej energii elektrycznej zgodnie z obowiązującymi opłatami z tytułu nielegalnego poboru energii elektrycznej, wynikającymi z obowiązującej taryfy dla usług dystrybucji energii elektrycznej. Po dokonaniu korekty pozwana została obciążona opłatą w wysokości pięciokrotności obowiązującej stawki, co dało łączną kwotę do zapłaty w wysokości 129.522,85 zł.

24 (decyzja k. 24-25; nota księgowa k. 30)

25 W piśmie datowanym na 19 czerwca 2024 r., powód poinformował pozwaną o fakcie, że pobierała ona energię elektryczną bez zawarcia stosownej umowy, zaś dotychczasowy (tj. do rozwiązania umowy) pobór energii elektrycznej jest nielegalny. W związku z powyższym podał, że pozwana została obciążona kwotą 129.522,85 zł tytułem nielegalnego poboru energii elektrycznej, którą winna uiścić do dnia 3 lipca 2024 r.

26 (pismo k. 31-33)

27 Pismem datowanym na 6 sierpnia 2024 r. powód wezwał pozwaną do zapłaty w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania ww. kwoty. Brak uregulowania należności mogło także skutkować wstrzymaniem dostaw energii.

28 (wezwanie k. 34-35)

29 Pismem datowanym na 25 września 2024 r. powód wezwał pozwaną do zapłaty w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania ww. kwoty. Brak uregulowania należności mogło także skutkować wstrzymaniem dostaw energii.

30 (wezwanie k. 38)

31 Pozwana była obecna przy kontroli poboru energii. Pracownik pozwanego poinformował ją, że winna udać się do placówki pozwanego pod wskazany adres celem podpisania nowej umowy. Pozwana nie zawarła nowej umowy z powodem. Korzystała z energii elektrycznej, za którą nie płaciła.

32 (zeznania pozwanej k. 134v. – 00:02:42)

33 Pozwana ma obecnie 50 lat. Pracuje w szpitalu na stanowisku salowej za wynagrodzeniem 4.000 zł. Samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Mieszka w domu rodzinnym o powierzchni około 100 m (2) z ogrodem o powierzchni 800 m (2). Pozwana opłaca rachunki domowe 600 zł miesięcznie, na swoje utrzymanie przeznacza około 2.000 zł. Nie ma oszczędności. Ma także zajęcie komornicze za zaległości podatkowe w wysokości 530 zł. Nie choruje. Deklaruje, że może spłacać powoda w ratach w wysokości 1000 zł miesięcznie.

34 (zeznania pozwanej k. 134v. – 00:02:42)

35 Powyższych ustaleń faktycznych dokonano na podstawie dokumentów przedłożonych do akt sprawy, które nie zostały skutecznie zakwestionowane przez stronę pozwaną. Ponadto ustaleń, w odpowiedniej części poczyniono na podstawie przesłuchania pozwanej.

36 Co się zaś tyczy kwoty dochodzonej przez powoda, to została ona wystarczająco przez niego wykazana. Ponieważ pozwana nie podważyła skutecznie faktu poboru nielegalnego energii elektrycznej, ani też kwoty dochodzonej przez powoda (sama zaś uznała powództwo do kwoty 25.904,57 zł), Sąd na podstawie art. 253(2) § 1 pkt 2 k.p.c. pominął wnioskowane przez stronę powodową dowody z opinii biegłego i przesłuchania świadków.

37 Sąd zważył, co następuje:

38 Przedmiotowe powództwo jako zasadne podlegało uwzględnieniu w całości.

39 W rozpoznawanej sprawie strona powodowa jest przedsiębiorstwem energetycznym w rozumieniu art. 3 ust. 12 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 1059 ze zm.). Prawo do żądania przez stronę powodową opłaty za nielegalny pobór energii znajduje uzasadnienie w art. 57 ust. 1 tej ustawy.

40 Zgodnie z tym przepisem, w razie nielegalnego pobierania paliw lub energii, przedsiębiorstwo energetyczne może:

41 1) pobierać od odbiorcy, a w przypadku, gdy pobór paliw lub energii nastąpił bez zawarcia umowy, może pobierać od osoby lub osób nielegalnie pobierających paliwa lub energię opłatę w wysokości określonej w taryfie, chyba że nielegalne pobieranie paliw lub energii wynikało z wyłącznej winy osoby trzeciej, za którą odbiorca nie ponosi odpowiedzialności albo

42 2) dochodzić odszkodowania na zasadach ogólnych.

43 Nielegalny pobór energii ustawa definiuje jako pobieranie paliw lub energii bez zawarcia umowy, z całkowitym albo częściowym pominięciem układu pomiarowo-rozliczeniowego lub poprzez ingerencję w ten układ mającą wpływ na zafałszowanie pomiarów dokonywanych przez układ pomiarowo-rozliczeniowy (art. 3 pkt 18 ustawy). Z kolei przez odbiorcę ustawa rozumie każdego, kto otrzymuje lub pobiera paliwa lub energię na podstawie umowy z przedsiębiorstwem energetycznym (art. 3 pkt 13 ustawy). Jak wynika z treści przepisu art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo energetyczne, odpowiedzialność odbiorcy przewidziana w tym przepisie jest niezależna od winy, zaś jej w zasadzie wyłączną przesłanką jest nielegalny pobór energii. Okolicznością ekskulpacyjną jest natomiast wyłączna winy osoby trzeciej, za którą odbiorca nie ponosi odpowiedzialności.

44 Przyjmuje się, że wprowadzenie przez ustawodawcę dodatkowej formy dochodzenia roszczeń odszkodowawczych, poprzez dochodzenie ich w zryczałtowanej wysokości wynikającej z taryfy oraz na zasadach niezależnych od winy odbiorcy wynika z charakteru relacji gospodarczych między tymi podmiotami.

45 Wskazać należy, że świadczenie usług energetycznych podlega szczególnej regulacji prawnej. Jedną z przesłanek decydujących o specyfice usług energetycznych stanowi zespół technicznych uwarunkowań dostarczania energii, ułatwiający jej pobieranie i finansowe rozliczanie, ale zarazem stwarzający możliwości nielegalnego jej pobierania z pominięciem układów pomiarowych lub możliwości zafałszowania wskazań tych układów. Stąd też powstała konieczność wyposażenia przedsiębiorstw energetycznych w uprawnienia, które przede wszystkim będą upraszczać dochodzenie przez te podmioty opłat z tytułu nielegalnego pobierania energii. Dlatego przedsiębiorstwo energetyczne w razie stwierdzenia nielegalności pobierania energii może nie tylko wytoczyć powództwo o odszkodowanie na zasadach ogólnych, ale także samodzielnie pobrać opłatę w wysokości określonej w taryfie, a jeżeli nie dojdzie do dobrowolnej zapłaty powyższych opłat, mogą być one ściągnięte w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym, po uprzednim uzyskaniu tytułu egzekucyjnego w postępowaniu sądowym. Taką możliwość przewiduje art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne.

46 W przedmiotowej sprawie strona powodowa dochodziła zasądzenia na jej rzecz opłaty tytułem nielegalnego pobierania energii elektrycznej, przy czym opłaty te zostały ustalone na podstawie obowiązujących Taryf. Bezsporne jest zatem, że powódka dochodziła opłaty za nielegalnie pobraną energię, a nie odszkodowania na zasadach ogólnych.

47 Jeśli chodzi o pierwszą z powołanych wyżej przesłanek odpowiedzialności, to w ocenie sądu zachodziły podstawy do przyjęcia, że nielegalny pobór energii nastąpił.

48 W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych na nieruchomości zajmowanej przez pozwaną w dniu 14 czerwca 2024 r. został sporządzony protokół kontroli, w którym stwierdzono nielegalny pobór energii elektrycznej. Stwierdzono jednoznacznie, że zasilanie wielu urządzeń elektrycznych znajdujących się na nieruchomości odbywa się bez zawartej umowy o zakup i świadczenie dostawy energii elektrycznej. W dniu kontroli byłą obecna pozwana, która została poinformowana o konieczności udania się do placówki operatora (powoda) celem podpisania stosownej umowy. Powódka jednak temu obowiązkowi nie sprostała. Nie budzi zatem wątpliwości sam fakt dokonania nielegalnego poboru energii elektrycznej. W tej sytuacji należy przyjąć, że spełniona została przesłanka określona w przepisie art. 57 ust. 1 powołanej ustawy.

49 Pozwana nie powoływała się również na przesłankę ekskulapacyjną, w postaci winy osoby trzeciej, wskazywała jedynie, że miała kłopoty z odbiorem korespondencji wobec uszkodzenia skrzynki pocztowej – jednakże jej twierdzenia nie mogły w tym zakresie odnieść porządanego skutku prawnego.

50 Co się zaś tyczy wykazania przez powoda wysokości szkody wyrządzonej wskutek nielegalnego poboru wobec nie zawarcia umowy o dostawę, to przysługuje mu m.in. prawo dochodzenia odszkodowania ryczałtowego, z tym że pozwany nie może bronić się zarzutem, że przedsiębiorstwo energetyczne nie wykazało wysokości faktycznie zużytego paliwa. Może natomiast wykazywać, że ze względu na czas nielegalnego poboru oraz ilość urządzeń odbiorczych i właściwą stawkę taryfową, opłata ta powinna być naliczona w niższej wysokości (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2017 r., II CSK 387/16, niepubl.).

51 Mając na uwadze wspomniany już brak wymogu wykazania ilości pobranej energii elektrycznej, a jedynie wymóg wykazania poboru co do zasady, należało uznać, że żądana przez powoda kwota jest zasadna, tym bardzie, że pozwana nie kwestionowała jej, a w zakresie kwoty 25.904,57 zł uznała powództwo. O ile pozwana chciałaby skutecznie zakwestionować ilość naliczonej energii elektrycznej, to powinna zgłosić stosowne wnioski dowodowe, których jak już podkreślono wyżej nie zgłosiła, mimo że była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Samo powoływanie się przez stronę pozwaną na jej wątpliwości odnośnie okoliczności faktycznych sprawy w świetle przepisu art. 57 ust. 1 ustawy Prawo energetyczne nie może przynieść poszukiwanego przez pozwaną skutku, gdyż wprowadzając szczególny tryb odpowiedzialności odszkodowawczej, ustawodawca zdjął ze strony powodowej obowiązek wykazywania tych wszystkich okoliczności.

52 W realiach niniejszej sprawy powód dokonał jednoznacznego wyboru w zakresie sposobu dochodzenia naprawienia szkody i to bezpośrednio po stwierdzeniu nielegalnego poboru energii przez pozwaną. Świadczy o tym dokonanie obliczeń i wystawienie noty obciążeniowej w dniu 19 czerwca 2024 r.

53 Podkreślenia wymaga też fakt działania powoda w granicach wynikających z zacytowanego wyżej przepisu art. 57 ust. 1 Prawa energetycznego. Pobierający nielegalnie energię odpowiada na zasadzie ryzyka, niezależnie od swego zawinienia, a uwolnić się od zapłaty zryczałtowanej opłaty może tylko w przypadku wykazania, że pobór ten wynikał z wyłącznej winy osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności. Ustalenie nielegalnego poboru energii nie wymaga badania winy sprawcy w znaczeniu subiektywnym (zob. wyroki Sądu Najwyższego z 9 kwietnia 2003 r., I CKN 252/2001, OSNC 2004, nr 7-8, poz. 110, z 27 marca 2008 r., II CSK 489/2007, LEX nr 515728; uzasadnienie uchwały z 10 grudnia 2009 r., III CZP 107/2009, OSNC 2010, Nr 5, poz. 77).

54 W ocenie sądu nie budziło wątpliwości, że pozwana jest odpowiedzialna za szkodę, którą powód poniósł w związku z bezumownym poborem energii. Pozwana odpowiedzialności tej zresztą ostatecznie nie kwestionowała, jej zastrzeżenia skierowane były wyłącznie do wysokości należności, choć ostatecznie odstąpiła od tej kwestii. Z uwagi na zakwestionowanie początkowo prawidłowości dokonanego przez stronę powodową wyliczenia ciążył na niej obowiązek wykazania zasadności wysokości dochodzonego przez siebie roszczenia, w tym zakresie strona powodowa podjęła stosowną inicjatywę dowodową. Samo wyliczenie opłaty za nielegalny pobór energii elektrycznej w łącznej kwocie 129.522,85 zł zostało oparte wprost na obowiązującej w dniu zdarzenia (14 maja 2024 r.) Taryfy zatwierdzonej decyzją Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki. Zgodnie z punktem 6. 6 Taryfy: w przypadku nielegalnego pobierania energii elektrycznej, o którym mowa w pkt 6.1 Operator może obciążyć podmiot nielegalnie pobierający tę energię opłatami w wysokości pięciokrotności stawek opłat określonych w taryfie dla jednostrefowej grupy taryfowej, do której ten podmiot byłby zakwalifikowany, zgodnie z kryteriami określonymi w § 6 ust. 1 rozporządzenia taryfowego, oraz w wysokości pięciokrotności ceny energii elektrycznej, o której mowa w art. 23 ust. 2 pkt 18 lit. b) ustawy. Powołany powyżej przepis art. 57 ust 1 Prawa energetycznego, wskazuje, że w razie stwierdzenia nielegalnego pobierania energii z sieci, przedsiębiorstwo energetyczne pobiera opłaty za nielegalnie pobraną energię w wysokości określonej w taryfach. Nałożenie, więc na odbiorcę energii elektrycznej opłaty za nielegalnie pobraną energię, zgodnie z regulacją powołanego wyżej przepisu, wymaga jedynie po pierwsze, stwierdzenia faktu, że rzeczywiście doszło do nielegalnego poboru i po wtóre, określenia na podstawie taryfy obowiązującej na terenie danego zakładu energetycznego kwoty należnej za nielegalnie pobraną energię. Wymaganie od przedsiębiorstwa energetycznego udowodnienia wysokości faktycznie zużytej energii, byłoby sprzeczne z istotą ryczałtowego sposobu określenia wysokości odszkodowania.

55 Udowodnienie przez przedsiębiorstwo energetyczne ilości wykorzystanej energii przez nielegalnego odbiorcę, w sytuacji gdy pobór odbywał się bez urządzenia pomiarowego, przez trudny do wykazania czas, jest w wielu przypadkach wręcz niemożliwe. Poza tym, premiowałoby nielegalnego odbiorcę, co kłóciłoby się z elementarnymi zasadami uczciwości.

56 Należało także zauważyć, że nie może się powoływać na art. 5 k.c. strona, która sama narusza zasady współżycia społecznego. Okoliczności niniejszej sprawy wskazują, że pozwana sama naruszyła zasady współżycia społecznego, o czym świadczy stwierdzony fakt nielegalnego poboru energii. Z tych też względów podniesiony przez pozwaną zarzut sprzeczności zgłoszonego żądania z zasadami współżycia społecznego nie zasługiwał na uwzględnienie. W konkretnych okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy nie występowały bowiem okoliczności, które mogłyby stanowić uzasadnioną podstawę do oddalenia powództwa w jakiejkolwiek części w oparciu o zasady współżycia społecznego. Powyższe ustalenia prowadzą ostatecznie do wniosku, że zgłoszone przez powoda żądanie zapłaty przez pozwanych wyliczonej na podstawie obowiązującej taryfy kwoty 129.522,85 zł, w związku ze stwierdzonym nielegalnym poborem energii elektrycznej, zasługiwało na uwzględnienie.

57 Mając powyższe na uwadze, sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 129.522,85 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 4 lipca 2024 r. do 12 sierpnia 2026 r.

58 O odsetkach za opóźnienie w spełnieniu zasądzonego świadczenia pieniężnego sąd orzekł w oparciu o przepis art. 481 § 1 k.c.

59 Stosownie do treści 481 § 1 k.c., jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Zachodziły tak więc podstawy do uwzględnienia roszczenia odsetkowego od daty wskazanej w pozwie tj. dnia 4 lipca 2024 r., jako od dnia następnego po dacie płatności wskazanej w nocie obciążeniowej z dnia 19 czerwca 2024 r. tj. do 3 lipca 2024 r. (k.31).

60 Ostatecznie przyznana na rzecz strony powodowej kwota została rozłożona na podstawie art. 320 k.p.c. na 77 rat, przy czym pierwsza – 24 w kwocie po 1.000 złotych (pierwsza płatna do 1 października 2026 r.), a następne – 52 w kwotach po 2.000 złotych, zaś ostatnia – w kwocie 1522,85 zł – płatne do 10 – go dnia każdego miesiąca.

61 Rozstrzygnięcie w tym zakresie opierało się w głównej mierze na poczynionych w toku niniejszego postępowania ustaleniach faktycznych, jak również postawie pozwanej, która w szczery sposób odniosła się do kwestii przyczyn powstania zadłużenia oraz woli spłaty całości zadłużenia oraz częściowego uznania roszczenia. Jednocześnie zgromadzony materiał dowodowy potwierdził zdolność pozwanej do ratalnej spłaty zadłużenia w wysokości wskazanej w wyroku, co odzwierciedla chociażby zrelacjonowana przez pozwaną aktualna sytuacja materialna. Nie bez znaczenia pozostał również fakt, że aktualny stan majątkowy i współistniejące zadłużenia z innych tytułów nie pozwalają pozwanej na jednorazową spłatę długu wobec powoda. Nie uszło tu uwadze sądu, że kwota zadłużenia pozwane z tytułu nielegalnego poboru energii elektrycznej jest znaczna (129.522,85 zł).

62 Rozkładając zasądzone świadczenie na raty Sąd nie pominął jednak uzasadnionych interesów powoda. Zastosowanie art. 320 k.p.c. bezsprzecznie wywołuje dla wierzyciela pewne negatywne konsekwencje w postaci rzeczywistego odroczenia bądź rozciągnięcia w czasie wykonania wyroku i pozbawia go w związku z tym określonych korzyści. Nadal prawdopodobną pozostaje również możliwość nierespektowania zapadłego w niniejszym postępowaniu rozstrzygnięcia. Okoliczność ta nie może pozostać irrelewantna w szczególności w świetle przysługujących wierzycielowi praw. Innymi słowy wierzyciel nie powinien być obciążony koniecznością oczekiwania nadejścia terminu spłaty kolejnej raty, aby skutecznie egzekwować należności. W takiej sytuacji nie jest również wystarczającą kompensatą dla powoda przyznanie na jego rzecz dalszych odsetek od poszczególnych rat na wypadek uchybienia terminu ich płatności. Wierzyciel pozbawiony jest wtedy możliwości wyegzekwowania całego świadczenia, a jego główny cel – zaspokojenie przysługującej wierzytelności, odsunięty w stosunkowo odległym czasie w zależności od ilości rat.

63 W powyższym świetle Sąd rozkładając zasądzone świadczenie na raty zastrzegł, że w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat cała pozostała niespłacona należność określona w punkcie 1 wyroku staje się natychmiast wymagalna wraz z żądanymi przez powoda odsetkami w wysokości odpowiednio ustawowych odsetek za opóźnienie od niespłaconej części długu. Rozstrzygnięcie to stanowi wyraz dyskrecjonalnej władzy sędziowskiej w ramach art. 320 k.p.c., które uwzględnia uzasadnione interesy obu stron. W przypadku pozwanej jest bowiem szansą na spłatę ciążących na niej zobowiązań, przy braku możliwości jednorazowego spełnienia świadczenia. Powód uzyskuje natomiast gwarancję, że w przypadku niewywiązywania się przez pozwaną z ustalonego przez Sąd harmonogramu spłaty będzie mogła skierować postępowanie egzekucyjne, co do całości niespłaconego zadłużenia bez konieczności oczekiwania na nadejście terminu płatności dalszych rat.

64 Konsekwencją rozłożenia zasądzonego świadczenia na raty pozostawało zastrzeżenie należnych odsetek wyłącznie do dnia wydania wyroku. Rozkładając z mocy art. 320 k.p.c. zasądzone świadczenia pieniężne na raty, sąd nie może - na podstawie tego przepisu - odmówić przyznania wierzycielowi żądanych odsetek za okres do dnia wydania wyroku zasądzającego świadczenie; rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty ma jednak ten skutek, że wierzycielowi nie przysługują odsetki od ratalnych świadczeń za okres od daty wyroku do daty płatności poszczególnych rat (por. uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 22 września 1970 roku w sprawie sygn. akt III PZP 11/70, zasada prawna, OSPiKA.1971/11/202).

65 O kosztach procesu sąd postanowił na podstawie art. 98 § 1 k.p.c., zasądzając od pozwanej jako przegrywającej spór na rzecz powoda kwotę 14.054 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, na którą to kwotę złożyły się: opłata sądowa od pozwu 6.477 zł, wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika powoda w kwocie 5.400 zł [stosownie do § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015, poz. 1800) w brzmieniu obowiązującym na dzień wniesienia pozwu w zw. z § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2016.1668)], opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł oraz kwota 2.160 zł tytułem wynagrodzenia ustanowionego kuratora.

66 O odsetkach od kosztów procesu, Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1¹ k.p.c.