Postanowienie Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 30 października 2012 r., II Ca 633/12

postanowienie Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 30 października 2012 r., II Ca 633/12

Tekst

1 Sygn. akt II Ca 633/12

POSTANOWIENIE

2 Dnia 30 października 2012 roku

3 Sąd Okręgowy w Legnicy II Wydział Cywilny Odwoławczy

4 w składzie następującym :

5 Przewodniczący - SSO Krystyna Zawada (spraw.)

6 SO Elżbieta Piotrowska

7 SO Robert Figurski

8 po rozpoznaniu w dniu 30 października 2012 roku w Legnicy

9 na posiedzeniu niejawnym sprawy

10 z wniosku Gminy M.

11 przy udziale uczestników postępowania Kopalni (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z., (...) Spółki z ograniczona odpowiedzialnością z siedzibą we W. i Skarbu Państwa reprezentowanego przez Starostę (...)

12 o wpis w dziale IV księgi wieczystej Kw Nr (...) hipoteki przymusowej

13 na skutek apelacji uczestnika postępowania Kopalni (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z.

14 od wpisu Sądu Rejonowego w Jaworze

15 z dnia 6 sierpnia 2012 roku, sygn. akt LE1J/00002017/12

16 p o s t a n a w i a :

17 oddalić apelację.

18 Sygn. akt II Ca 633/12

Uzasadnienie

19 Uwzględniając w całości wniosek wierzyciela Gminy M., Sąd Rejonowy w Jaworze V Wydział Ksiąg Wieczystych dnia 6 sierpnia 2012 roku wpisał na rzecz wnioskodawcy hipotekę przymusową w kwocie 105.960,27 zł w dziale IV księgi wieczystej Kw nr (...) prowadzonej dla nieruchomości składającej się z działek gruntu o łącznej powierzchni 5,7542 ha o numerach geodezyjnych (...) należących do Skarbu Państwa, a oddanych w użytkowanie wieczyste Kopalni (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. oraz z budynku mieszkalnego stanowiącego własność użytkownika wieczystego.

20 Podstawę wpisu stanowiły wniosek o wpis z dnia 26 lipca 2012 roku (data wpływu) Dz Kw LE1J/00002017/12 oraz tytuły wykonawcze nr (...) z dnia 25 maja 2012 roku i nr (...) z dnia 1 czerwca 2012 roku wystawione przez Wójta Gminy M..

21 Wpis zaskarżył uczestnik postępowania Kopalnia (...) Sp. z o.o. w Z. zarzucając orzeczeniu naruszenie prawa materialnego tj. art. 109 ukwih poprzez dokonanie wpisu na prawie wieczystego użytkowania i własności budynku stanowiącego odrębną nieruchomość, których Kopalnia (...) Sp. z o.o. nie była dysponentem.

22 Skarżąca Spółka wniosła o zmianę zaskarżonego wpisu przez jego uchylenie i oddalenie wniosku o wpis hipoteki przymusowej, ewentualnie o uchylenie dokonanego wpisu i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.

23 Sąd Okręgowy zważył:

24 Apelacja uczestnika postępowania Kopalni (...) Sp. z o.o. nie jest uzasadniona.

25 W dacie wpływu wniosku Gminy M. o wpis hipoteki przymusowej tj. dnia 26 lipca 2012 roku w dziale II księgi wieczystej wpisany był jako użytkownik wieczysty gruntu i właściciel budynku mieszkalnego uczestnik postępowania Kopalnia (...) Sp. z o.o. Ten stan prawny nieruchomości nie uległ zmianie w dniu dokonywania wpisu tj. 6 sierpnia 2012 roku. W wyżej wskazanej dacie na istniejące prawomocne wpisy rozciągało się domniemanie prawne z art. 3.1. ukwih – „domniemywa się, że prawo jawne księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym” (tzw. domniemanie wiarygodności ksiąg wieczystych). Nie ulega także wątpliwości, że zgodnie z cytowanym przez uczestniczka przepisem art. 29 ukwih, konstytutywny wpis ograniczonego prawa rzeczowego - hipoteki przymusowej, wywarł skutki prawne od dnia 26 lipca 2012 roku co oznacza, że wpisana hipoteka przymusowa obciąża nieruchomość od dnia 26 lipca 2012 roku.

26 Zarzut skarżącej Spółki, iż skoro w dacie wpływu wniosku i dokonywania wpisu dłużnik utracił prawo do nieruchomości na skutek wcześniejszej czynności przeniesienia tego prawa, to niedopuszczalne było ustanowienie hipoteki przymusowej – nie jest trafny, a pogląd, że skutek rzeczowy umowy sprzedaży z dnia 23 lipca 2012 roku tj. przeniesienia prawa wieczystego użytkowania wraz z prawem własności budynku nastąpił w dniu zawarcia umowy tj. 23lipca 2012 roku „ze względu na deklaratoryjny charakter wpisu tych praw” błędny, bo sprzeczny z przepisami prawa, a w szczególności z art. 27 zd. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 15, poz. 741 ze zm.). Przepis art. 27 zd. 2 ustawy utrzymał zasadę, iż warunkiem koniecznym zarówno ustanowienia, jak i przeniesienia użytkowania wieczystego jest wpis do księgi wieczystej – oznacza to, iż wpis ten – wbrew twierdzeniom skarżącego – ma charakter konstytutywny (prawotwórczy) a nie „deklaratoryjny”.

27 Do wpisu użytkowania wieczystego ma również zastosowanie art. 29 ukwih regulujący, jak wyżej wskazano, tzw. wsteczną moc dokonanego wpisu od dnia złożenia wniosku o wpis.

28 Nadanie wpisowi mocy wstecznej ma doniosłe znaczenie praktyczne, gdyż wpisanemu prawu jawnemu z księgi wieczystej przysługuje domniemanie zgodności z rzeczywistym stanem prawnym (art. 3 ukwih) od dnia złożenia wniosku o wpis.

29 W przypadku, gdy wpis ma charakter prawotwórczy (konstytutywny) do powstania skutków prawnych czynności prawnej (ustanawiającej lub przenoszącej prawo) konieczne jest dokonanie wpisu ze skutkiem wstecznym z art. 29 ukwih. W świetle wskazanych wyżej przepisów uczestnik postępowania (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą we W. nabył prawo użytkowania wieczystego działek nr (...) oraz związane z nim prawo własności budynku stanowiącego odrębną od gruntu nieruchomość, dnia 27 lipca 2012 roku – tj. w dacie wpływu wniosku o wpis zawartego w umowie sprzedaży sporządzonej dnia 23 lipca 2012 roku w formie aktu notarialnego (k.16 aktu notarialnego sporządzonego przez notariusza M. S. nr (...)) – k.319 akt księgi wieczystej, na skutek wpisu dokonanego dnia 6 sierpnia 2012 roku (k.298-299).

30 Skoro hipoteka przymusowa została ustanowiona ze skutkiem prawnym na dzień 26 lipca 2012 roku, to w tej dacie prawo użytkowania wieczystego i własności budynku przysługiwało jeszcze dłużnikowi Kopalni (...) Spółka z o.o. w Z., gdyż następca prawny dłużnika nabył je dopiero dnia 27 lipca 2012 roku.

31 W tym miejscu podkreślić należy dodatkowo, że nawet przeniesienie praw do nieruchomości i dokonanie w księdze wieczystej wpisu na rzecz nabywcy nie stanowią przeszkody do wpisu hipoteki przymusowej na podstawie złożonego wcześniej wniosku o jej wpis (ww. zasada mocy wstecznej wpisu) – por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 29 kwietnia 2008 roku, III CZP 17/08, OSNC 6/09, poz. 82.

32 Z przytoczonych względów na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił bezzasadną apelację uczestnika postępowania.