Postanowienie Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 22 grudnia 2015 r., III Cz 1781/15

postanowienie Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 22 grudnia 2015 r., III Cz 1781/15

Tekst

1 Sygn. akt III Cz 1781/15

POSTANOWIENIE

2 Dnia 22 grudnia 2015r.

3 Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym:

4 Przewodniczący – Sędzia SO Henryk Brzyżkiewicz

5 Sędziowie: SO Magdalena Hupa-Dębska (spr.)

6 SR (del.) Maryla Majewska-Lewandowska

7 po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2015r. na posiedzeniu niejawnym

8 sprawy z wniosku J. G.

9 przy udziale I. P. i Gminy R.

10 o przyznanie kuratorowi wynagrodzenia

11 na skutek zażalenia uczestniczki postępowania Gminy R.

12 na zarządzenie Przewodniczącego w Sądzie Rejonowym w Rybniku

13 z dnia 30 czerwca 2015 r., sygn. akt IV RNs 360/15

14 p o s t a n a w i a:

15 1. zmienić zaskarżone zarządzenie o tyle, że wymierzyć opłatę od apelacji na kwotę 40 (czterdzieści) złotych;

16 2. oddalić zażalenie w pozostałym zakresie.

17 SSR(del.) Maryla Majewska-Lewandowska SSO Henryk Brzyżkiewicz SSO Magdalena Hupa-Dębska

Uzasadnienie

18 Zaskarżonym zarządzeniem Przewodniczący w Sądzie Rejonowym w R. ustalił opłatę od apelacji od postanowienia tego Sądu o przyznaniu wynagrodzenia kuratorowi osoby niepełnosprawnej na kwotę 180 zł i wezwał uczestniczkę postępowania Gminę R. do jej uiszczenia w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia apelacji. Wskazał, że w sprawie nie znajduje zastosowania regulacja z art. 23 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, gdyż postępowanie nie zostało wszczęte z urzędu. Jako że przyznane kuratorowi wynagrodzenie jest świadczeniem pieniężnym powtarzającym się, przyjął wartość przedmiotu zaskarżenia na 3.600 zł (12 x 300 zł) i ustalił opłatę stosunkową na kwotę 180 zł przywołując art. 13 ust. 1 cytowanej ustawy.

19 W zażaleniu na to zarządzenie uczestniczka postępowania Gmina R. wniosła o jego zmianę przez ustalenie, że uczestniczka nie ma obowiązku uiszczenia opłaty w kwocie 180 zł, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zarzuciła mu naruszenie art. 94 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych przez nieuzasadnione przyjęcie, iż regulacja ta nie znajduje w sprawie zastosowania. Wywodziła, że skoro wynagrodzenie kuratora ma być wypłacone ze środków publicznych (Skarbu Państwa) w ramach zadań zleconych z zakresu administracji rządowej zleconych gminie, to zasadnym jest „nieuiszczanie opłaty sądowej od apelacji”.

20 Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

21 Zażalenie uczestniczki postępowania częściowo jest uzasadnione, aczkolwiek z innych przyczyn niż w nim podnoszone.

22 Okoliczność, że zgodnie z art. 18 ust. 2 w związku z art. 18 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t. jedn. - Dz.U.2015.163, ze zmianami), wypłacanie wynagrodzenia za sprawowanie opieki, a za pośrednictwem art. 178 § 2 kro również wynagrodzenia kuratora, należy do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej, realizowanych przez gminę, nie uzasadnia twierdzenia, że gmina uczestnicząc w postępowaniu sądowym mającym za przedmiot powyższe, zwolniona jest od ponoszenia jego kosztów na podstawie art. 94 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Przepis ten nie przewiduje bowiem zwolnienia od obowiązku ponoszenia opłat sądowych wszelkich podmiotów realizujących zadania z zakresu ochrony interesów Skarbu Państwa, a jedynie stanowi, iż sam Skarb Państwa nie ma obowiązku uiszczania opłat. W niniejszym postępowaniu Skarb Państwa nie występuje jako zainteresowany uczestnik postępowania, natomiast jest nim gmina, która nie korzysta z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczania opłaty, zatem co do zasady powinna ją ponieść. W uzasadnieniu uchwały z dnia 17 stycznia 2013 r., zapadłej w sprawie III CZP 97/12, Sąd Najwyższy argumentował, że wykładając art. 94 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r.

23 o kosztach sądowych w sprawach cywilnych trzeba mieć na względzie, że zwolnienie z obowiązku stanowi wyjątek od zasady ponoszenia opłat, co wyłącza interpretację rozszerzającą. Zwolnienie to dotyczy podmiotu, nie zaś spraw wiążących się z jego działalnością albo dotyczących jego interesu.

24 Z art. 2 ust. 2 cytowanej ustawy wynika, że obowiązek uiszczenia kosztów sądowych spoczywa na stronie, w rozumieniu jej art. 7, która wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, nie zaś na podmiocie, w którego interesie strona działa. Skoro zatem z wniesieniem apelacji połączony został obowiązek uregulowania opłaty sądowej (art. 3 ust. 2 pkt 2 cytowanej ustawy), uczestniczka postępowania jest nim obciążona, a wniosek zażalenia zmierzający do odstąpienia od pobierania od niej opłaty nie mógł być uwzględniony.

25 Błędnie natomiast zaskarżonym zarządzeniem ustalono wysokość opłaty od apelacji. Powołując się na przepis art. 23 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, w motywach przytoczono jedynie jego punkt 2, zasadnie wskazując, iż nie znajduje on w sprawie wszczętej na wniosek zastosowania. Niemniej nie stanowiło to podstawy do ustalenia opłaty w oparciu o przepis art. 13 ust. 1 cyt. ustawy, dotyczący opłaty stosunkowej, skoro jej art. 23 pkt 1 stanowi, że opłatę stałą w kwocie 40 zł pobiera się od wniosku o wszczęcie postępowania nieprocesowego lub samodzielnej jego części, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przepisy szczególne nie przewidują innej wysokości opłaty dla spraw o przyznanie kuratorowi wynagrodzenia, zatem wniosek w tego rodzaju sprawie podlega opłacie w wysokości 40 zł – taką też opłatę od wniosku w niniejszej sprawie pobrano. Umknęła Przewodniczącemu w Sądzie Rejonowym regulacja z art. 18 ust. 2 cytowanej ustawy, w myśl której przepisy ustawy przewidujące pobranie opłaty od pozwu lub wniosku wszczynającego postępowanie w sprawie stosuje się również do opłaty od apelacji, skargi kasacyjnej, skargi o stwierdzenie niezgodności

26 z prawem prawomocnego orzeczenia, interwencji głównej, skargi o wznowienie postępowania, skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Wobec braku przepisu szczególnego, opłata od apelacji w niniejszej sprawie powinna odpowiadać wysokością opłacie od wniosku wszczynającego postępowanie i wynosić 40 zł, a nie 180.

27 Dlatego na podstawie przywołanych przepisów oraz w oparciu o art. 386 § 1 kpc

28 w związku z art. 397 § 2 kpc, art. 398 kpc i art. 13 § 2 kpc, zaskarżone zarządzenie podlegało zmianie w zakresie właściwego wymiaru opłaty. Dalej idące zażalenie jako bezzasadne podlegało oddaleniu stosownie do art. 385 kpc w związku z art. 397 § 2 kpc, art. 398 kpc i art. 13 § 2 kpc.

29 SSR (del.) Maryla Majewska-Lewandowska SSO Henryk Brzyżkiewicz SSO Magdalena Hupa-Dębska