Postanowienie Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 21 stycznia 2021 r., VIII Gz 170/20

postanowienie Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 21 stycznia 2021 r., VIII Gz 170/20

Tekst

1 Sygn. akt VIII Gz 170/20

POSTANOWIENIE

2 Dnia 21 stycznia 2021 r.

3 0.0.i.Sąd Okręgowy w Bydgoszczy, VIII Wydział Gospodarczy

4 0.0.ii.w następującym składzie:

5 Przewodniczący: sędzia Elżbieta Kala

6 sędzia Artur Fornal

7 sędzia Eliza Grzybowska

8 po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2021 r. w Bydgoszczy

9 na posiedzeniu niejawnym

10 sprawy z powództwa A. K.

11 przeciwko A. A.

12 o zapłatę

13 na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia

14 8 kwietnia 2020 r., sygn. akt VIII GNc 9108/18

15 p o s t a n a w i a:

16 1. oddalić zażalenie,

17 2. zasądzić od pozwanego na rzecz powoda kwotę 600 zł (sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.

18 Eliza Grzybowska Elżbieta Kala Artur Fornal

19 Sygn. akt VIII Gz 170/20

Uzasadnienie

20 Zaskarżonym postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2020 r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy odrzucił sprzeciw pozwanego od nakazu zapłaty z dnia 28 czerwca 2020 r.

21 W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 504 § 1 k.p.c sąd odrzuca sprzeciw wniesiony po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalny, jak również sprzeciw którego braków pozwany nie usunał w terminie. W niniejszej sprawie, odpis nakazu zapłaty został doręczony pozwanemu w dniu 1 sierpnia 2019 r. (po dwukrotnym awizowaniu przesyłki). W ocenie Sądu Rejonowego pozwany nie zdołał obalić domniemania, wynikającego z art. 139 § 1 k.p.c i wykazać, że nie został zawiadomiony o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej.

22 W związku z powyższym Sąd Rejonowy uznał, iż pozwany wniósł sprzeciw po upływie terminu, który upłynął z dniem 16 sierpnia 2019 r. i w oparciu o teść art. 504 § 1 k.p.c odrzucił sprzeciw pozwanego.

23 Zażalenie na powyższe postanowienie złożył pozwany , wnosząc o jego uchylenie.

24 Zaskarżonemu postanowieniu pozwany zarzucił oczywiste naruszenie przepisów postępowania cywilnego, które miało wpływ na treść orzeczenia, tj.:

25 - art.139 § 1 w zw. z art. 233 § 1 k.p.c, wobec nieuprawnionego przyjęcia, iż nakaz zapłaty został doręczony pozwanemu oraz że termin do wniesienia sprzeciwu upłynął 16 sierpnia 2019 r.,

26 - art. 233 § 1 k.p.c poprzez nierozpoznanie materiału dowodowego przedłożonego przez stronę pozwaną, w tym treści reklamacji i odpowiedzi udzielonej przez Pocztę Polską.

27 Wobec powyższego skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia, poprzez przyjęcie sprzeciwu wniesionego od nakazu zapłaty.

28 Powód w odpowiedzi na zażalenie pozwanego wniósł o jego oddalenie i zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania zażaleniowego.

29 Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

30 Zażalenie pozwanego nie zasługiwało na uwzględnienie.

31 Na wstępie należy zauważyć, że ze znajdującego się w aktach sprawy elektronicznego formularza potwierdzenia odbioru, ( k. 38 akt) wynika, że przesyłka zawierająca odpis wydanego w sprawie nakazu zapłaty, skierowana na adres pozwanego, będący jednocześnie adresem miejsca prowadzonej przez niego działalności gospodarczej i adresem dla doręczeń , ujawnionymi w CEiDG ( k.28 i k.63 akt), została doręczona zastępczo ( per aviso), ze skutkiem na dzień 1 sierpnia 2019 r. – wobec niepodjęcia w terminie 7 dni przesyłki złożonej w placówce pocztowej przez doręczyciela, który nie zastał adresata - po dwukrotnym pozostawieniu zawiadomienia o powyższym, co nastąpiło w dniach 17 i 26 lipca 2019 r. (art. 139 § 1 k.p.c. w zw. z § 6 ust. 2, § 8 ust. 2, § 10 i § 13c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym [tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 1222 ze zm.]). W takiej sytuacji za datę doręczenia pisma sądowego uznaje się dzień, w którym upłynął bezskutecznie termin do odbioru złożonego pisma w placówce pocztowej. Jest to wprawdzie tylko postać fikcji prawnej doręczenia, ale fikcji pociągającej za sobą wszelkie związane z tym skutki (zob. m.in. uchwałę 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 1971 r., III CZP 10/71, OSNC 1971, nr 11, poz. 187 oraz postanowienie tego Sądu z dnia 12 marca 2015 r., I CZ 6/15, LEX nr 1663820).

32 Podnieść trzeba, że wypełniony prawidłowo formularz będący pocztowym dowodem doręczenia pisma sądowego, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 244 k.p.c. potwierdzający fakt i datę doręczenia korespondencji sądowej, korzystający w związku z tym z domniemania zgodności z prawdą. Nie ulega wątpliwości, że adresat przesyłki, który podważa prawdziwość powyższego dokumentu, powinien tą okoliczność udowodnić, zgodnie z wymaganiami art. 252 k.p.c. (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1998 r., III CZ 51/98, OSNC 1998, nr 11, poz. 189).

33 Doręczenie przewidziane w art. 139 § 1 k.p.c. oparte jest na domniemaniu (prawnym), że pismo sądowe dotarło do rąk adresata i że w ten sposób doręczenie zostało dokonane prawidłowo. Obalenie tego domniemania jest oczywiście możliwe, niemniej jednak tylko takimi środkami dowodowymi, które stwarzałyby pewność bądź choćby wysokie prawdopodobieństwo, że adresat nie powziął wiadomości o miejscu złożenia przesyłki (zob. uzasadnienie cyt. wyżej postanowienia SN z dnia 12 marca 2015 r., I CZ 6/15). Domniemanie to można obalić, m.in., przez wykazanie, że adresat pisma z przyczyn od niego niezależnych nie mógł odebrać przesyłki i dowiedzieć się o jej treści. Nie jest przy tym wystarczające samo zaprzeczenie adresata, że nie powziął wiadomości o złożeniu go w danym urzędzie, lecz konieczne jest poparcie twierdzenia dowodami na uprawdopodobnienie okoliczności niepowzięcia wiadomości o piśmie.

34 W niniejszej sprawie pozwany zarówno w uzasadnieniu zażalenia na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności, uzasadnieniu sprzeciwu, uzasadnieniu skargi na postanowienie referendarza sądowego, i w końcu w uzasadnieniu zażalenia na zaskarżone postanowienie podnosił, iż nakaz zapłat nigdy nie został mu skutecznie doręczony z uwagi na fakt, że pod adresem zamieszkania tj. ul. (...) w W. pozwany, jak również jego żona i syn, od godzin porannych do późnych godzin wieczornych nie przebywają. Pozwany i żona przebywają w tym czasie w biurze firmy przy ul. (...) w J., a syn w szkole.

35 Pozwany nie zaprzeczył jednocześnie iż adres ul. (...) w W. jest jego adresem zamieszkania i adresem dla doręczeń wpisanym w CEiDG.

36 Pozwany dodatkowo podniósł, że konstrukcja skrzynki oddawczej umieszonej pod adresem ul. (...), uniemożliwia do niej dostęp osób trzecich i usuniecie korespondencji, zaś z zewnątrz można łatwo zauważyć, jakie listy znajdują się w skrzynce. Pozwany wskazał też, że od dłuższego czasu stwierdził problemy z prawidłowym doręczaniem korespondencji, w tym z brakiem pozostawiania przez listonoszy awiza listów.

37 Jednak, jakkolwiek pozwany dołączył do akt sprawy dokumenty, celem wykazania, że w przeszłości miewał problemy z prawidłowym doręczaniem mu korespondencji (np. oświadczenia żony, syna i sąsiada k.49-51 akt , odpowiedzi Poczty Polskiej S.A na reklamacje składane przez pozwanego w 2018 r. k.-53-56), to jednak w przypadku przesyłki zawierającej m.in. odpis nakazu zapłaty, w ocenie sądu pozwany nie wykazał, iż w tym przypadku doszło do nieprawidłowości w zakresie jej doręczenia.

38 Pozwany powołał się na złożoną w Urzędzie Pocztowym reklamację przesyłki listowej nr (...), zawierającej m.in. odpis nakazu zapłaty ( k.150). Tyle tylko, że jak wynika z odpowiedzi jakiej udzieliła pozwanemu w związku z jego reklamacją Poczta Polska S.A pismem z dnia 24 lutego 2020 r. – doręczyciel podjął próbę doręczenia pozwanemu przesyłki nr (...) w dniu 17 lipca 2019 r. (należy przyjąć, że jedynie przez pomyłkę wpisano datę 17 lutego 2019 r.), a dopiero po nieudanej próbie – brak adresata lub dorosłego domownika – pozostawił zawiadomienie w skrzynce oddawcze. Powtórna awizacja została doręczona do skrzynki odbiorczej pozwanego w dniu 25 lipca 2019 r. Zwrot przesyłki do nadawcy w wyniku niepodjęcia w terminie nastąpił w dniu 2 sierpnia 2019 r. ( k-150). Poczta Polska istotnie zastrzegła, że ze względu na specyfikę podejmowanych czynności podczas próby doręczenia przesyłki, zarówno potwierdzenie sposobu, w jaki listonosz powiadamia klienta o swoim przybyciu, jak również fakt pozostawienia awiza są czynnościami niewymagającymi uwierzytelnienia i opierają się w znacznej mierze na oświadczaniu pracownika, jednak nie wskazano aby w tym przypadku były jakiekolwiek wątpliwości co do ustalenia sposobu pozostawienia przez pracownika poczty dwukrotnego awiza dla pozwanego w dniach wskazanych w tym piśmie (k.150 verte).

39 W orzecznictwie istotnie wskazuje się, że dowodem świadczącym o naruszeniu bądź braku naruszeń procedury doręczania przesyłki mogą być wyniki procedury reklamacyjnej wszczętej u operatora pocztowego gdyż niewystarczające w tym zakresie jest samo tylko twierdzenie zainteresowanego adresata o występujących nieprawidłowościach (zob. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 września 2017 r., III UK 198/16, LEX nr 2390699), zauważyć jednak należy, że w niniejszym przypadku, wynik procedury reklamacyjnej potwierdził prawidłowość doręczenia przesyłki pozwanemu. Nie ma przy tym znaczenia, dla uznania prawidłowości doręczenia korespondencji, podnoszona przez pozwanego okoliczność, że Poczta Polska S.A w końcowej części odpowiedzi na reklamacje zawarła przeprosiny za wszelkie utrudnienia, niedogodności i negatywne odczucia związane ze sprawą, gdyż jak wynika z wcześniejszych pism operatora dołączonych do akt sprawy, jest to klauzula, którą zamieszcza on w pismach kierowanych do klientów, bez względu na to czy składane reklamacje uwzględnia czy nie ( k-53., k.54, k.56).

40 Pozwany podniósł też w zażaleniu, że regularnie bywa w oddziale pocztowym, właściwym dla jego miejsca zamieszkania, celem sprawdzenia czy są adresowane dla niego jakiekolwiek przesyłki. Co prawda nie wskazał z jaką częstotliwością bywa w urzędzie pocztowym jednak należy zauważyć, że przedmiotowa przesyłka pozostawała w tym urzędzie co najmniej od 17 lipca 2019 r. do 2 sierpnia 2019 r. kiedy to została zwrócona. Pozwany nie wykazał aby w tym okresie udzielono mu błędnych informacji, że nie ma dla niego żadnej korespondencji.

41 Na marginesie jedynie wskazać można, iż pozwany jako przedsiębiorca, dbający należycie o swoje interesy, w tym również o stworzenie możliwości prawidłowego doręczania mu korespondencji, powinien dołożyć szczególnej staranności w zapewnieniu właściwego miejsca jej odbioru. Tymczasem pozwany, podnosząc problemy z doręczaniem korespondencji na wskazany przez niego adres dla doręczeń tj. na ul. (...) w W., podnosząc dodatkowo, że pod tym adresem przez większość dnia nie przebywa ani on ani nikt z domowników, nie zmienił w CEiDG adresu dla doręczeń, mimo, że jak wskazał, większość dnia spędza w biurze firmy pod adresem ul. (...) w J.. Jak wynika z akt spraw, pozwany zdaje się sam uznał, że właściwym adresem dla doręczeń powinien być adres siedziby firmy w J., skoro już w zażaleniu na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności i dalszych pismach kierowanych do sądu, wskazał właśnie ten adres jako właściwy dla doręczeń ( k.43, k.90, k.102 akt) i faktycznie korespondencja sądowa wysyłana na ten właśnie adres była przez pozwanego odbierana ( k-87 akt). Pozwany ponadto, zgłaszając problemy z doręczaniem korespondencji już w 2018 r. i pisząc w zażaleniu, że już od dłuższego czasu stwierdził problemy z prawidłowym doręczaniem korespondencji, dopiero w październiku 2019 r. złożył wniosek o otrzymywanie zawiadomień w formie elektronicznej (k.58 akt.)

42 Również na marginesie należy odnotować, że późniejsze odebranie przez pozwanego odpisu nakazu zapłaty wraz z załącznikami dopiero w dniu 21.01.2021 r., w związku z wysłaniem mu tej korespondencji przez sąd na wniosek pozwanego i po opłaceniu przez niego opłaty kancelaryjnej ( k.90, k.93, k.103, k.105 akt) – a więc już po upływie wynikającego z drugiego awiza terminu 7 dni – nie mogło mieć znaczenia dla oznaczenia daty w którym w świetle prawa nastąpił skutek doręczenia. Zgodnie bowiem z poglądem powszechnie przyjętym w orzecznictwie w takim przypadku dla uznania doręczenia za dokonane (co następuje z upływem terminu przewidzianego na dokonanie odbioru pisma) nie ma znaczenia moment faktycznego odbioru pisma - jeżeli odbiór ten nastąpił po upływie wskazanego wyżej okresu. Odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się domniemanie doręczenia, nie zmieni więc skutków procesowych zaistniałego domniemania (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2013 r., II OZ 810/13, LEX nr 1474023 i z dnia 30 października 2014 r., I FZ 313/14, LEX nr 1528761).

43 Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 3 k.p.c.

44 Ponieważ zażalenie pozwanego nie doprowadziło do uznania go za stronę wygrywającą sprawę, kosztami postępowania zażaleniowego – obejmującymi wynagrodzenie pełnomocnika strony przeciwnej – obciążono skarżącego na podstawie art. 100 k.p.c. i art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 i art. 397 § 3 k.p.c., przy zastosowaniu art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z § 3 pkt 5 i w zw. z § 10 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).

45 Eliza Grzybowska Elżbieta Kala Artur Fornal