Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2026 r., I CSK 1078/25

postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2026 r., I CSK 1078/25

Sentencja

POSTANOWIENIE

1 30 września 2026 r.

2 Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:

3 SSN Mariusz Łodko

4 na posiedzeniu niejawnym 30 września 2026 r. w Warszawie w sprawie z powództwa L. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji w S. przeciwko A. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w C. o zapłatę, na skutek skargi kasacyjnej L. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji w S. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 26 listopada 2024 r., V AGa 355/22,

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. zasądza od L. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji w S. na rzecz A. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w C. 2 700 złotych zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

7 L. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji w S. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 26 listopada 2024 r. Wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania uzasadnił wystąpieniem istotnego zagadnienia prawnego (art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c.) związanego z wykładnią art. 740 zw. z art. 742 w zw. z art. 750 k.c.

8 W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwany A. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w C. wniósł o wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

9 Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

10 Wystąpienie zagadnienia prawnego na gruncie art. 740 zw. z art. 742 w zw. z art. 750 k.c. skarżący wiąże z potrzebą wyjaśnienia, czy dający zlecenie jest zobowiązany do zwrotu kosztów poniesionych przez przyjmującego zlecenie związanych z wydaniem rzeczy znajdujących się w jego posiadaniu po rozwiązaniu umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia oraz czy zlecający jest zobowiązany do zwrotu kosztów przechowania towaru.

11 Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania nie przekonuje, że w sprawie występuje zagadnienie prawne w rozumieniu w art. 398⁹ § 1 pkt 1 k.p.c. Skarżący nie powołał argumentów prawnych wykazujących na możliwą rozbieżność ocen wraz z właściwą argumentację prawną w celu wykazania, że zagadnienie jest istotne, wywołuje poważne wątpliwości interpretacyjne, nie było dotychczas rozstrzygnięte w judykaturze albo dotychczasowe orzecznictwo wymaga zmiany i jego rozstrzygnięcie ma znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy (zob. m.in. postanowienia SN: z 23 sierpnia 2007 r., I UK 134/07, i z 9 lutego 2011 r., III SK 41/10). Skarżący – wiążąc przedstawione zagadnienie prawne z wykładnią art. 740 zw. z art. 742 w zw. z art. 750 k.c. – nie uwzględnił, że wypowiedzenie umowy zlecenia (odpowiednio umowy o świadczenie usług) wywiera skutek ex nunc i znosi stosunek zobowiązaniowy. Skutki umowy nie zostają zniweczone w takim znaczeniu, że strony mogą rozliczać nieprzedawnione roszczenia, o ile dotyczą stanów faktycznych sprzed jej wygaśnięcia. Jeżeli nie ma odpowiednich postanowień umownych, rozliczenie następuje na podstawie art. 746 § 1 k.c. (zob. wyrok SN z 10 lutego 2017 r., V CSK 330/16). Przepis ten jest lex specialis do art. 742 k.c., albowiem wiąże rozliczenie wydatków poniesionych przez przyjmującego zlecenie w celu należytego wykonania zlecenia, bezpośrednio z wypowiedzeniem umowy przez dającego zlecenie.

12 W judykaturze Sądu Najwyższego wyjaśniono, że rozliczenie umowy zlecenia, w tym także poniesionych przez przyjmującego zlecenie wydatków, dotyczy czynności dokonanych przed wygaśnięciem stosunku prawnego (zob. wyroki SN: z 10 lutego 2017 r., V CSK 330/16; z 29 października 2020 r., V CSK 492/18, i z 14 września 2023 r., II CSKP 329/22). Zasadność poniesienia wydatków, o których mowa w art. 742 k.c., powinna być bowiem weryfikowana przez wynikające z tych przepisów kryterium ich poniesienia „w celu należytego wykonania zlecenia”. Oceniając zasadność poniesiona tych wydatków, należy rozstrzygnąć, czy według stanu rzeczy istniejącego w chwili poniesienia wydatku działający rozsądnie i z należytą starannością przyjmujący zlecenie mógł uznać, że dany wydatek jest niezbędny lub przyczyni się do prawidłowego wykonania zlecenia (zob. P. Drapała, [w:] Kodeks cywilny. Komentarz do art. 742, red. J. Gudowski, Warszawa 2017). Z ustaleń faktycznych Sądu meriti, które wiążą Sąd Najwyższy na podstawie art. 398¹³ § 2 k.p.c., wynika, że rozwiązanie łączącej strony umowy nastąpiło 26 października 2018 r., na skutek wypowiedzenia umowy w trybie natychmiastowym. Sporne wydatki – obejmujące koszty przechowania towarów oraz przygotowania ich do wydania pozwanemu – skarżący miał ponosić w okresie już po rozwiązaniu umowy. Argumenty powołane przez skarżącego nakierunkowane są nie na ewentualne wykonanie umowy i zwrot poniesiony przez niego wydatków w celu wykonania umowy (art. 742 k.c.). Dotyczą rozliczenia ewentualnych kosztów wydaniu zlecającemu przez zleceniobiorcę przedmiotów uzyskanych w trakcie wykonania zlecenia (art. 740 k.c.), poniesionych po rozwiązaniu umowy, a wiec nieobjętego zakresem normowania art. 742 k.c.

13 Z powyższych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 398⁹ § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie znajdując również okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu, w szczególności nieważności postępowania (art. 398⁹ § 1 pkt 3 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 w zw. z art. 99 w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.